promittere

promittere [CL] 1 to send forth, in quot. to set out, display. kalendarium subsequens fuit factum ad meridiem universitatis Oxon. ‥ ~ens unam tabulam cujus multiplex fructus patet ex suo titulo SB 5. 2 to promise, to undertake to give or perform. b to promise, give (a woman) in marriage. c (sacramentum ~ere) to take an oath. d (leg.) to undertake to prove. e (w. inf. or gdv.) to promise to; f (w. ad or de & gd.). perpetuam Deo viduitatis castimoniam ~entem Gildas EB 32; promittens dona puellis Aldh. VirgV 2203; quod dare non possis, noli promittere verbis Alcuin Carm. 62. 23; quis omnia potest facere que ~it? W. Malm. GP I 44; c1198 donec idem G. unam ecclesiarum nostrarum ‥ quam ei promisimus habeat Ch. Westm. 308; ~o, A. to behote WW. b ~itur virgo atque Eduino mittitur Bede HE II 9 p. 98. c s1135 quamvis promisisset sacramentum fidelitatis Anglici regni filie regis Henrici Ann. Cambr. 39. d ut qui nominant et ~unt grithbreche vel hamsocnam (Leg. Hen. 22. 1) GAS 561. e quid erga eum agere rex promisisset edocuit Bede HE II 12 p. 108; siquis ‥ alium pro se mittere ~eret DB I 56va; illum [sc. populum] liberandum ‥ ~erem W. Malm. GR II 226; si tibi eo usque ~is attingere, ‥ tibi male blandiendo mentiris Gir. GE II 8 p. 205; 1262 de ducentis libris quas ‥ promiserat ‥ mittendas Cl 192; 1269 Robertus ‥ promisit solvendum ‥ Petro ‥ ducentas libras argenti Cl 130; s1399 ~entes ‥ parere arbitrio eorundem (v. astringere 2b); 1420 promisit ‥ relevare et extunc de facto relevat Reg. Cant. I 51. f c1377 cancellarius ad faciendum pro clerico vestro sicuti pro fratre suo in alto et basso ‥ promisit FormOx 383; c1380 de exhibendo me ad scolas ‥ michi promisit FormOx 323. 3 to promise that: a (w. acc. & pres. or fut. inf. or ellipt.); b (w. ut or quod & subj. or fut. ind.). a 705 utrisque ~entibus illam pactionis condicionem se observaturos Wealdhere Ep. 22; oblita est ‥ fidei ‥ dominicae ‥ quam se die baptismatis servaturam esse promiserat Bede Prov. 947; ~unt se non nulli oboedire veritati Ib. 976; nec vult nec potest cor meum oblivisci, quam certo non dico promisisti sed praedixisti mihi me posse expectare te rediturum Anselm (Ep. 76) III 198; ~ens efficaciores multo se gratias ei relaturum Gir. TH II 19 p. 103; 1305 octo libras ‥ Roberto ‥ per thesaurarium ‥ solvi ~imus RGasc III 481a; c1447 ~ens se satisfacere Deo et ecclesie pro ‥ commissis suis Eng. Clergy 217. b 825 abbatissa ‥ promiserat ut omne quod ei reddita non fuerat ‥ emendare voluisset (Clovesho) CS 384; promiserunt ei quod ‥ ipsi ad eum redirent Ord. Vit. III 3 p. 54; juravit rex, nisi puer promisisset quod esset secularis, martirium acciperet (Abbanus 6) VSH I 6; 1197 nos ‥ firmiter ‥ promisisse predicto abbati ‥ quod ‥ ad luminare magni altaris ‥ quinque marcas argenti persolvemus Ch. Westm. 481; jactitando proposuit et promisit quod ab Anglia nos ‥ archipresul ‥ arceret Gir. SD 30; c1221 ~o ‥ quod ‥ obvenciones ‥ faciemus ‥ deferri Dryburgh 21; 1253 ipsi promiserunt ei quod nunquam haberet inde malum, condicione quod reduceret eos ad damam SelPlForest 106. 4 (w. ref. to divine assurance or promise): a (of God); b (of Christ). c (tellus or terra promissa) the promised land. a propter illum versiculum quod [sic] David jusjurando Deus promiserat dicens ‥ Theod. Laterc. 14; hodie ‥ nobis coepit ostendere ‥ pietatem suam quam ante tot annos promiserat Abrahae, sc. quod in semine ejus benedicerentur omnes gentes [cf. Gen. xxii 18] Ailr. Serm. 24. 1. 326; tota anima diligendus est Deus in promissis suis, qui magna nobis dedit, sed majora promisit Bald. Cant. Serm. 9. 22. 422; ergo ab eterno promisit, licet non esset creatura cui ~eretur Gros. Quaest. Theol. 205. b tunc maxime eos increpavit [Dominus] quando tanta illis promisit, sicut scriptum est, ‘precepit eis ab Jerosolymis ne discederent, sed exspectarent promissionem Patris quam audistis ‥ per os meum [Act. i 4] Ailr. Serm. 13. 10. 285; in prima angustia fuit homo antequam promitteret filius Dei quod ipse solveret pretium Patri pro misero homine T. Chobham Serm. 6. 29vb.. c usquequo promissae telluris regna capessit Aldh. VirgV 2481; introducit hominem in regnum promisse terre, in qua est Jerosolima R. Niger Mil. II 46 p. 149. 5 to assert, declare (that something will happen), predict (an event) as certain. jam enim ab hac hora numquam iterum in hoc saeculo sicut Paulus Effesis promiserat [cf. Act. xviii 21], nos invicem erimus visuri V. Cuthb. IV 9; vidit Dunstanum transitoriam prenuntiantem penam et futuram ~entem gloriam W. Malm. GP I 20; sicut comminando vir ille promiserat, sic anno contigit non completo Gir. EH I 40 p. 291. 6 (p ppl. as sb. n.) promise. b (transf.) that which is promised. alter, dum pollicita fefellisset, obeuntem gibbum amisit camellum, alius promissa [gl.: i. munera] complens asello sospite perfruitur Aldh. VirgP 37; cujus promissi et prophetiae veritatem sequens rerum astruxit eventus Bede HE IV 27 p. 275; plura si diu viveret promisit sed morte preveniente promissa complere non potuit Ord. Vit. VI 5 p. 30; puella de thalamo juxta promissum exiens Gir. GE II 11 p. 226. b 1221 sciatis nos recepisse ‥ mille sexcentas ‥ libras ‥ de auxiliis et promissis Hybernie Pat 296.

Menu

Word wheel

promittere

Saved

Recent