sceptrum
sceptrum, a royal staff, sceptre
- I Lit.: (rex Ptolemaeus) sedens cum purpurā et sceptro et illis insignibus regiis, Cic. Sest. 26, 57; Quint. 9, 3, 57; 11, 3, 158; Suet. Aug. 94: Augusti, id. Galb. 1; Verg. A. 7, 247: dextrā sceptrum gerebat, id. ib. 12, 206; Ov. M. 7, 103; 1, 178; 2, 847; 5, 422. Also borne by a king's daughter, Verg. A. 1, 653 Heyne: exitiale, Stat. Th. 1, 34; of a triumphant general, Liv. 5, 41; Juv. 10, 43.—Poet., in the plur., by way of amplification, of a single sceptre, Cic. poët. Div. 1, 12, 21; cf.: celsā sedet Aeolus arce Sceptra tenens, Verg. A. 1, 57; and of Juno, Ov. M. 3, 265; 1, 596; 11, 560; Verg. A. 7, 173; 7, 252 al.—
- B Transf. *
- 1 A teacher’s rod (humorously): ferulae tristes, sceptra paedagogorum, Mart. 10, 62, 10.— *
- 2 A name of the plant aspalathus, Plin. 12, 24, 52, § 110.—
- 3 = membrum virile, Auct. Priap. 25.—
- II Trop., as a symbol of authority, also used by the poets, in the plur., for kingdom, rule, dominion, authority: en impero Argis, sceptra mihi liquit Pelops, Poët. ap. Quint. 9, 4, 140: tu mihi quodcumque hoc regni, tu sceptra Jovemque Concilias, Verg. A. 1, 78: sic nos in sceptra reponis? id. ib. 1, 253; 7, 422; 9, 9: pulsus solio sceptrisque paternis, id. ib. 10, 852: sceptra Asiae tenere, Ov. H. 16, 175: potiri perenni sceptro, id. M. 15, 585; id. F. 4, 198; id. M. 6, 677: Heliconiadum comites, quorum unus Homerus Sceptra potitus, etc., Lucr. 3, 1038.
altato quondam ~i in vertice celydro
sceptrorum flagra ‥ / ‥ non sensit
mel quod ~o, id est hasta, tetigerat
~um unum cum tribus smaragdis
pro grosso argento ad virgas et ceptra ad opus regis
judex ~o aequitatis armandus est, accusator pugione malitiae, defensor clypeo pietatis, testes tuba veritatis
ad moderamen [portat ] justitie ~um
suadet principibus suos gubernare subjectos per ceptrum justicie
arbiter, aetherio jugiter qui regmine sceptra / ‥ / disponis
pro ~o regali dent calamum
hic omnes pontifices ‥ dant ei ~um in manum
~um,cynegerd
deinde tradidit ei archiepiscopus ~um in manu dextera et virgam regalem in sinistra
pro pondere iiij d. ob. puri auri ad sept' beati Eadwardi deaurandum
septrum regium in cujus summitate crux parva collocatur portabit
j leopard' lign', j corona de cupro deaurato pro eodem leopardo, j septr' de cupro deaurato pro le capstan' ad modum trium florum deliciarum operat'
arbiter altithronus, qui servat sceptra superna
hujus Bretanicae telluris ~a visitare
sancta supernorum conscendens sceptra polorum
pacem laudabilem erga regni ceptra nostri
addidit Arctois borealia sceptra triumphis
~um ‥cynedom
omnes qui ante me ~o prefuere Mertiorum(
illius autem regionis quidam rex ceptra regebat
Memphitica regna ~um imperiale gubernat
gentes ‥ Hunorum ‥ tuis ‥ militantibus subdidit ~is
mihi ‥ Deus ‥ ~a regiminis ‥ largitus est
sceptra,onwald
ceptro fretus
hoc septrum regis dignitatis
Jesus ‥ ~um David accepturus et in domo Jacob regnaturus
Eadbaldus rex, transiens ex hac vita, Erconberto ~a dereliquit imperii
ad nostri regis ‥ supervixit ~a
Haroldus ~o confirmato novercam exiliavit
non debere filie regalia ~a addici
sub vestre sanctitatis ceptro
credidit in Christum caeli qui sceptra gubernat
regalibus florentis imperii ~is ‥ fungebatur
tunc Romanos ‥ Britannia reges / sustinuit ‥ mundi qui sceptra regebant
Offa, juvenis ‥ suae genti ad tenenda servandaque regni ~a exoptatissimus
rex ‥ agebat in ~is
Gurmundo in Britannie regno, quod sibi subjugaverat, jam in ~is agente
- 1. scepter, koningsstaf;
- 2. (Mart.) (scherts.) rietje [paedagogorum];
- 3. (poët.) (meton.) rijk, heerschappij, koningschap, ook plur. [Asiae]; ➤ -a petere.
權柄。奠?。社稷。國。奏凱持之仗。Sceptra sumere 以詩紀各史。Sceptra paedagogorum 打手之板。
Suggest a Translation
See an image
virga, aut
flagrum. Althelmus de Laud. Virg. cap. 25 :
Alibi :...... Sceptrorum flagra beatus Ictibus argutis martyr non sensit acerba.
Idem de Virgin. :Flammeus aspectu, niveæ candore coruscus, Sceptrinum vimen dextra gestabat in alma.
Sceptrinæ virgæ, quæ prius nodosa duritia rigebant, pluma molliores, et papyro effectæ sunt leviores.
Nostra imperiali auctoritate omnia concedimus ac roboramus... Insuper etiam imperiali Sceptro sancimus, etc.Occurrit etiam ad significandum Abbatis regimen in Gestis Abbat. Lobiens. apud Acher. tom. 6. Spicil. pag. 638 :
QuiUbi leg.(Johannes) cum Scepta gestasset, etc.
Sceptra.
Hontheimpag. 351. col. 2 :
Poppo sanctæ Trevirensis ecclesiæ archiepiscopus nos sæpe monuit,..... ut multitatem rerum et familiæ S. Petri..... dignaremur revocare, nostrisque stabiliendo Sceptris confirmare.Ubi tamen
Scriptislegendum puto, ut in aliis similibus Chartis legitur.
Die festo Corporis Christi accepit crucem a dom. Papa et vexillum et arma et Sceptrum Crucifixi et Ecclesiæ, quod una cum suo fecit portare per totam villam ante se usque ad suam domum.Vide in Burdones.
Nulli præter rectorem vel vicarium liceat se excusare a cappa et a Sceptro suo ordine tenendo.Rursum pag. 175 :
Canonicus cui committitur cappa cum Sceptro inchoro teneatur illam recipere et in choro assistere.
Sceptruma baculo aliud fuisse pluribus probat doctiss. Cangius in voce Baculus pag. 531. col. 1. adde Glossar. med. Græcit. col. 1388. voce
- , σκῆπτρον, a royal staff, sceptre: (rex) sedens cum sceptro: dextrā sceptrum gerebat, V.: rex sceptro insignis eburno, O. —Plur.for sing: Aeolus Sceptra tenens, V.: magnā Sceptra manu teneo, O.—A kingdom, rule, dominion, authority (sing.and plur.): mihi tu sceptra Iovemque Concilias, V.: pulsus solio sceptrisque paternis, V.: sceptro potiri perenni, O.
-
…ac vinclis et carcere frenat. Illi indignantes magno cum murmure montis circum claustra fremunt ; celsa sedet Aeolus arce sceptra tenens, mollitque animos et temperat iras. Ni faciat, maria ac terras caelumque profundum quippe ferant rapidi secum…
Vergil, Aeneid
-
…audacia detur, haud timeam magni dixisse Palatia caeli. Ergo ubi marmoreo superi sedere recessu, celsior ipse loco sceptroque innixus eburno terrificam capitis concussit terque quaterque caesariem, cum qua terram, mare, sidera movit. Talibus inde…
Ovid, Metamorphoses
-
…, quid optes explorare labor ; mihi iussa capessere fas est. Tu mihi, quodcumque hoc regni, tu sceptra Iovemque concilias, tu das epulis accumbere divom, nimborumque facis tempestatumque potentem. Haec ubi dicta, cavum conversa…
Vergil, Aeneid
-
…latebras intrare ferarum, praeside tuta deo nemorum secreta subibis, nec de plebe deo, sed qui caelestia magna sceptra manu teneo, sed qui vaga fulmina mitto. Ne fuge me fugiebat enim. Iam pascua Lernae consitaque arboribus…
Ovid, Metamorphoses
-
…consule te, tandem celsa est in sede locata, atque una fixi ac signati temporis hora Iuppiter excelsa clarabat sceptra columna, et clades patriae flamma ferroque parata vocibus Allobrogum patribus populoque patebat. rite igitur veteres, quorum monumenta…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…de hoc nihil cogitante, nihil suspicante, eisdem operis suffragium ferentibus, est rogatum ut sedens cum purpura et sceptro et illis insignibus regiis praeconi publico subiceretur, et imperante populo Romano, qui etiam bello victis regibus regna reddere…
Cicero, pro Sestio
-
…corpora caesa, Camille, damnata quot sunt dextra pacata fuissent ni consulta uiro mensque impenetrabilis irae, mutassentque solum sceptris Aeneia regna nullaque nunc stares terrarum uertice, Roma. pone iras, o nate, meas. socia arma…
NA, Silius Italicus, Corpus Poetarum Latinorum. Vol. 3, ed. W. C. Summers, 1905
-
…facies antiqua domos. sibi moenia linqui en iterum ; et quando natorum tempora, gentem qui recolant, qui sceptra gerant nunc triste nefandae noctis opus, vidui nunc illa silentia tecti saeva magis, thalamos excussaque vincla quod ausae…
C. Valerius Flaccus , Argonautica
-
…simile prouenisset ostentum. atque etiam sequenti statim nocte uidere uisus est filium mortali specie ampliorem, cum fulmine et sceptro exuuiisque Iouis Optimi Maximi ac radiata corona, super laureatum currum, bis senis equis candore eximio trahentibus. infans…
Suetonius, Lives
-
…quod optanti divom promittere nemo auderet, volvenda dies en attulit ultro. Aeneas urbe et sociis et classe relicta sceptra Palatini sedemque petit Euandri. Nec satis extremas Corythi penetravit ad urbes Lydorumque manum collectos armat agrestis. Quid dubitas…
Vergil, Aeneid
SCEPTRUMIn Homer the king carries a sceptre as a badge of his power (cf. Il. 2.86, σκηπτοῦχοι βασιλῆες; ib. 206, βασιλεὺς ᾦ ἔδωκε Ζεὺς σκῆπτρον τ' ἠδὲ θέμιστας), but it is not distinguished by name from other staves, since σκῆπτρον is used not only of those borne by men of rank and heralds, but of a beggar's cudgel (cf. Od. 17.195 and 199, where it is synonymous with ῥόπαλον). The king's sceptre, however, was richly ornamented, being covered with gold foil (χρύσεον, Il. 1.15, &c.) and studded with gold nails (χρυσεἵοις ἥλοισι πεπαρμένον, Il. 1.245), which were doubtless for the purpose of attaching the gold plating to the wood. Among the objects found at Mycenae are the head and butt of a staff of this kind, of beaten gold and decorated with a spiral and a leaf pattern
(Schuchhardt, Schliemann's Ausgrabungen, Leipzig, 1890. p. 285, fig. 251). In classical times, when kings were but little known in Greece, the chief bearers of sceptres were the gods, goddesses, and heroes in works of art. A good instance is the sceptre of the Zeus Olympios of Pheidias, which was adorned with all manner of metals, and surmounted by an eagle (τῇ δὲ ἀριστέρᾳ τοῦ θεοῦ χειρὶ ἔνεστι σκῆπτρον μετάλλιος τος πᾶσιν διηνθισμένον. ὁ δὲ ὄρνις ὁ ἐπὶ τῷ σκήπτρῳ καθήμενος ἐστὶν ὁ ἀετός, Paus. 5.11, 1). Flowers and fruit are even more common as badges, the sceptres of the gods being in fact strangely like those of men of rank in Assyria described by Herodotus (Hdt. 1.195), surmounted by an apple, a rose, a lily, or some such thing (cf. Murray, Journal of Hellenic Studies, 1889, vol. 10. p. 251).
In the Tragedians the word σκῆπτρον, though often used metaphorically of royal power (e. g. Soph. O. C. 426), is still quite general in meaning, the old man's staff or the wayfarer's stick being both so called (Soph. O. T. 456; O. C. 84; Aesch. Agam. 75). The staff, however, that was in everyday use in the fourth and fifth centuries, was plain, and seems only in such exceptional cases as that of Parrhasius to have been of Homeric magnificence (σκίπωνί τε ἐστηρίζετο χρυσᾶς ἕλικας ἐμπεπαισμένῳ, Athen. 12. p. 543 c).
At Rome, even more than in Greece, the sceptre, whose Latin name is scipio (a word originally borrowed from the Greek), was unknown except as a relic of the heroic and kingly age (cf. Verg. A. 12.206) and an attribute of the gods. There is one important exception, that of the magistrate, who appeared in triumphal costume in the processus consularis at the games, bearing in his hand a sceptre of ivory, surmounted by an eagle (Juven. 10.43; Prudent. Peristeph. 148, aquila ex eburna sumit arrogantiam gestator ejus ac superbit belluae inflatus osse, cui figura est alitis). This, however, was an emblem of apotheosis, and, unlike the other ornamenta triumphalia, was never worn on other occasions during the life of the triumphator, nor was it carried at his funeral. Even when the emperors are represented on coins as bearing it (cf. Antoninus and Volusian's coins), the sceptre is the token of their triumph and not of supreme power.
Livy's story (5.41) of M. Papirius, the senator, striking the Gaul scipione eburneo, is held by Mommsen to be at variance with the usages of after-times and to be a poetic exaggeration, as are the many descriptions which late authors give of the costume of the early Romans. (Buchholz, Die homer. Realien, 2. p. 8; Helbig, Das homerische Epos, 1887, p. 378; Daremberg and Saglio, Dict. Antiq. art. Baculum; Mommsen, Staatsrecht, 2nd edit., 1.140; Staatsverwaltung, 2. p. 587; Marquardt, Privatleben, 2nd edit., p. 742; Mayor ad Juv. 10.35 foll.)
[W.C.F.A](σκῆπτρον). Originally a long staff like the shaft of a spear (Justin. xliii. 3) used as a support in walking and to give dignity to the bearer. Later it became a badge of royal office. See baculum.