veneror
veneror, to reverence, worship, adore, revere, venerate
- I Lit.
- A Of religious worship offered to the gods, etc. (class.; syn.: adoro, colo, revereor): di quos nos colere precari venerarique soleamus, Cic. N. D. 1, 42, 119: venerari et colere deos, id. ib. 2, 28, 71: auguste sancteque deos omnes, id. ib. 3, 21, 53: simulacrum in precibus, id. Verr. 2, 4, 43, § 94: eum (Epicurum) ut deum, id. Tusc. 1, 21, 48: eos in deorum numero (with colere), id. Agr. 2, 35, 95: lapidem e sepulcro pro deo, id. Planc. 40, 95: Larem Farre pio, Verg. A. 5, 745: majestatem naturae deorum, Quint. 3, 7, 7: templa dei, Verg. A. 3, 84.—
- B With men or things as objects, to revere, do homage to, reverence, honor (not ante-Aug.): quin omne humanum genus secundum deos nomen Romanum veneretur, Liv. 36, 17, 15: veneratur illos populus idem colitque, Sen. Ira, 3, 41, 3: Satrium utque Pomponium venerebamur, Tac. A. 6, 8: sic patris sic mariti memoriam venerari, id. Agr. 46: omnes qui aliquid in studiis faciunt venerari studeo, Plin. Ep. 6, 17, 5; 7, 31, 5: spectacula edentes, Suet. Claud. 12: ut humilitas amplitudinem venerari debet, Val. Max. 3, 8, 7: canos ejus et annos, id. 4, 5, ext. 2: principes, id. 8, 5, 6: antiquorum curam diligentiamque, Plin. 27, 2, 2, § 4: (Augustum), Hor. C. 4, 14, 52: amicos, Ov. P. 1, 2, 51: se (scribentes), Hor. Ep. 2, 2, 107; 2, 1, 263.—
- II Transf., to ask reverently for any thing, to beseech, implore, beg, entreat, supplicate; with ut: nunc quisquis est deus, veneror, Ut nos ex hac aerumnā miseras eximat, Plaut. Rud. 1, 4, 37 (256); 5, 2, 62 (1349); id. Poen. 5, 1, 17 (946); id. Aul. prol. 8; cf. an old formula of prayer in Liv. 8, 9, 7: qui multa deos venerati sint contra ejus salutem, Caecin. ap. Cic. Fam. 6, 7, 2: nihil horum, Hor. S. 2, 6, 8: nec tu supplicibus me sis venerata tabellis, Prop. 2, 20 (3, 13), 33.☞
- 1 Act. collat, form vĕnĕro, āre: saluto te, vicine Apollo, veneroque te, Ne, etc., Plaut. Bacch. 2, 1, 4 (173): ut venerem Lucinam meam, id. Truc. 2, 5, 23 (470).—
- 2 Veneror, as passive, Ap. Met. 11, 2, 10; Ambros. Ep. 17, 1.—vĕnĕrātus, a, um, in a pass. signif.: Ceres, Hor, S. 2, 2, 124: Sibylla, Verg. A. 3, 460; cf. Prisc. p. 794.
- A vĕ-nĕrandus, a, um, P. a., worthy of veneration, venerable: VENERANDISSIMI CAESARES, Inscr. Grut. 209, 2; Paul. Nol. Ep. 38, 3.—
- B vĕnĕranter, adv., with veneration, reverently (eccl. Lat.): adorant omnes, Tert. Carm. Judic. Dom. 184; Sedul. 5, 432.
➳ part. veneratus avec sens passif : Hor. S. 2, 2, 124 ; Virg. En. 3, 460.
- 1. (een godheid of iem. als godheid) vereren, aanbidden [deos; Augustum; alqm ut deum; lapidem pro deo; deorum simulacra in foro]; — p.p. venerātus, a, um poët. ook pass. vereerd, aanbeden [Ceres; Sibylla];
- 2. eer bewijzen (aan: acc.) [regem; memoriam patris];
- 3. smeken, verzoeken (iem.: acc.; om: acc.; ut, ne) [deos multa].
- VAN-, to reverence, worship, adore, revere, venerate: deos: simulacrum in precibus: eos in deorum numero: Larem Farre pio, V.—To revere, do homage to, reverence, honor: secundum deos nomen Romanum, L.: patris memoriam, Ta.: amicos, O.—To ask reverently, beseech, implore, beg, entreat, supplicate: nihil horum, H.: vos precor, veneror . . . uti victoriam prosperetis, etc., L.: Et venerata Ceres ita surgeret, i. e. honored with the prayer that she would spring up, etc., H.: cursūs dabit venerata secundos, V.
-
…futuram, cui domi tuae sacrarium sceleratum constitutum fuit, sciam esse praemissam tu ut illa carere diutius possis quam venerari ad caedem proficiscens solebas, a cuius altaribus saepe istam impiam dexteram ad necem civium transtulisti ibis tandem aliquando quo…
Cicero, in Catilinam
-
…hic praesentes suo numine atque auxilio sua templa atque urbis tecta defendunt. quos vos, Quirites, precari, venerari, implorare debetis ut, quam urbem pulcherrimam florentissimam potentissimamque esse voluerunt, hanc omnibus hostium copiis terra marique superatis…
Cicero, in Catilinam
-
…, quo facilius animos imperitorum ad deorum cultum a vitae pravitate converterent, aut superstitione, ut essent simulacra quae venerantes deos ipsos se adire crederent. auxerunt autem haec eadem poetae pictores opifices ; erat enim non facile agentis aliquid…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…. sapienter id quidem, etsi hoc loco non populum metuis sed ipsos deos. novi ego Epicureos omnia sigilla venerantes. Quamquam video non nullis videri Epicurum, ne in offensionem Atheniensium caderet, verbis reliquisse deos re sustulisse .…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…vulgi opiniones, quae in maxima inconstantia veritatis ignoratione versantur. Ea qui consideret quam inconsulte ac temere dicantur, venerari Epicurum et in eorum ipsorum numero de quibus haec quaestio est habere debeat. Solus enim vidit primum esse deos…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…et victor viderat, quod religioni concesserat, quod cives atque incolae colere, advenae non solum visere verum etiam venerari solebant, id C. Verres ex templo Iovis sustulit. Vt saepius ad Marcellum revertar, iudices, sic…
Cicero, in Verrem
-
…. quo modo id tulistis acceptae iniuriae querelam ad quem detulistis nempe ad eum cuius auctoritatem secuti in societatem belli veneratis. quod si Caesaris causa in provinciam veniebatis, ad eum profecto exclusi provincia venissetis. venistis ad Pompeium .…
Cicero, pro Ligario
-
…, iudices, ut rictum eius ac mentum paulo sit attritius, quod in precibus et gratulationibus non solum id venerari verum etiam osculari solent. ad hoc templum, cum esset iste Agrigenti, duce Timarchide repente nocte intempesta servorum…
Cicero, in Verrem
-
…in quo dixisti, dum Planci in me meritum verbis extollerem, me arcem facere e cloaca lapidemque e sepulcro venerari pro deo ; neque enim mihi insidiarum periculum ullum neque mortis fuisse. cuius ego temporis rationem explicabo brevi neque…
Cicero, pro Plancio
-
…soleo saepe mirari non nullorum insolentiam philosophorum, qui naturae cognitionem admirantur eiusque inventori et principi gratias exultantes agunt eumque venerantur ut deum ; liberatos enim se per eum dicunt gravissimis dominis, terrore sempiterno et diurno ac nocturno metu .…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes