χορός

χορός, ὁ,

• dance, αἰεὶ δʼ ἡμῖν δαίς τε φίλη κίθαρίς τε χοροί τε Od. 8.248; μετὰ μελπομένῃσιν ἐν χορῷ Ἀρτέμιδος Il. 16.183; τοὶ δʼ ἄνδρες ἐν ἀγλαΐῃς τε χοροῖς τε τέρψιν ἔχον Hes. Sc. 272, cf. 277; εἰς χ. ἐλθέμεν Il. 15.508, cf. Od. 18.194; οὐδέ κε φαίης ἀνδρὶ μαχεσσάμενον τόν γʼ ἐλθεῖν, ἀλλὰ χορόνδε ἔρχεσθʼ ἠὲ χοροῖο νέον λήγοντα καθίζειν Il. 3.393, 394; χορῷ καλὴ Πολυμήλη 16.180: later of the dance as a public religious ceremony, Διόνυσον τιμώσας χοροῖς E. Ba. 220; φυλῆς Ἀκαμαντίδος ἐν χοροῖσιν Simon. 148, cf. Hdt. 2.48, Isoc. 9.1; χοροὺς ἀνῆγον αἱ πόλεις (sc. εἰς τὴν Δῆλον) Th. 3.104; πεντήκοντʼ ἀνδρῶν χ. Simon. 147, cf. Sch. Aeschin. 1.10; κύκλιος χ. (v. κύκλιος) ; θυσίῃσί σφεα (sc. Δαμίην καὶ Αὐξησίην) καὶ χοροῖσι γυναικηΐοισι κερτόμοισι ἱλάσκοντο Hdt. 5.83; ἵστασαν χοροὺς παρθένων τε καὶ ἠϊθέων Id. 3.48; παιδικὸς χ. Is. 7.40, etc.; χ. ἀνδρικός X. HG 6.4.16, cf. Pl. Lg. 665b; τραγικοὶ χοροί, at Sicyon, Hdt. 5.67: hence of the chorus in the Attic drama, οἱ χ. τῶν τραγῳδῶν Ar. Av. 787, cf. Pax 807 (lyr.); χ. τραγικός, κωμικός, Arist. Pol. 1276b4; also χ. τρυγικός, τρυγῳδικός, Ar. Ach. 628 (anap.), 886; arranged in six rows, Cratin. 173; ὃς οὐκ ἔδωκʼ αἰτοῦντι Σοφοκλέει χορόν (of the archon to whom the poet applied) Id. 15; χ. αἰτεῖν Ar. Eq. 513 (anap.); διδόναι Pl. R. 383c, etc.; χορὸν λαβεῖν, ἔχειν, Ar. Ra. 94, Pax 803, 807 (lyr.); χ. συλλέξαι, χοροὺς ἀθροίζειν (i.e. from the tribe), Antipho 6.11, X. Hier. 9.4; [χοροὺς] διδάσκειν ibid.; χορὸν εἰσάγειν Ar. Ach. 11: general phrases, χοροὺς ἱστάναι Hdt. 3.48 (v. supr.), S. El. 280; ἔστασεν Pi. P. 9.114; ἱερὸν χ. ἵστατε Νύμφαις Ar. Nu. 271 (anap.), cf. Av. 220 (anap.); ἅψαι A. Eu. 307 (anap.); χορῶν κατάστασις Id. Ag. 23, cf. Ar. Th. 958; τοῖς χ. νικᾶν X. Mem. 3.4.3; χοροῦ προεστάναι ibid.; χορῷ χορηγεῖν Pl. Grg. 482b, etc.
• • II choir, band of dancers and singers, h.Ven. 118, Pi. N. 5.23, Fr. 199; συμφωνία καὶ χοροί Ev.Luc. 15.25.
  • • 2 generally, choir, troop, ἰχθύων S. Fr. 762; μελιττῶν Ael. NA 5.13; χ. καλλίμορφος τέκνων E. HF 925, cf. Pl. Prt. 315b, Tht. 173b, etc.; of things, ἄστρων αἰθέριοι χ. E. El. 467 (lyr.), cf. Mesom. Sol. 17; χ. σκευῶν row of dishes, X. Oec. 8.20; χ. δονάκων row of reeds, i. e. Panʼs pipe, Coluth. 124; χ. ὀδόντων a row of teeth, Gal. UP 11.8 (hence οἱ πρόσθιοι χοροί, for the front teeth, Ar. Ra. 548); τὴν σοφίαν ποῦ χοροῦ τάξομεν; in what class shall we place it? Pl. Euthd. 279c, cf. Chor. 12.28 p.160 F.-R.
  • III place for dancing, ἐν δὲ χ. ποίκιλλε . . Ἀμφιγυήεις Il. 18.590; λείηναν δὲ χ. Od. 8.260, cf. 264; ὅθι τʼ Ἠοῦς ἠριγενείης οἰκία καὶ χοροί εἰσι 12.4; Νυμφέων καλοὶ χ. ἠδὲ θόωκοι ib. 318; at Sparta the ἀγορά was called χορός, Paus. 3.11.9; so perh. in Crete, Supp.Epigr. 2.509.6 (Eltynia, prob. v B. C.): v. infr. (Acc. to Hsch. χορός = κύκλος, στέφανος, and therefore prop. denotes a ring-dance.)

χορός, 1) der Chortanz, der Reigen, übh. der mit Gesang verbundene Tanz, vorzugsweise der feierliche, festliche, zu Ehren der Götter veranstaltete, φαίης τόν γε χορόν δʼ ἔρχεσθʼ, ἠὲ χοροῖο νέον λήγοντα καθίζειν Il. 3.393 ; οὐ μὰν ἔς γε χορὸν κέλετʼ ἐλθέμεν, ἀλλὰ μάχεσθαι 15.508 ; ἰδὼν μετὰ μελπομένῃσιν ἐν χορῷ Ἀρτέμιδος, in dem zu Ehren der Artemis veranstalteten Festreigen, 183, vgl. 18.590 ff.; von den Phäaken heißt es αἰεὶ δʼ ἡμῖν δαίς τε φίλη, κίθαρίς τε χοροί τε, Od. 8.248 ; πέπληγον δὲ χορὸν θεῖον ποσίν 264 ; χορῷ καλή, schön im Chor, schön tanzend, Il. 16.18 ; χορὸν ἔστησε Pind. P. 9.118, u. öfter ; vgl. Soph. El. 272 ; χορῶν κατάστασις Aesch. Ag. 23 ; ἄγε δὴ καὶ χορὸν ἅψωμεν Eum. 297 ; Soph. Ant. 152 ; Folgde : auch die Versammlung der Tänzer u. Sänger, welche gemeinschaftlich einen Chortanz aufführen ; μοισᾶν Pind. N. 5.23 ; übh. Schar, Haufe, Soph. frg. 700 ; Plat. Prot. 327d, Theaet. 173b u. sonst ; auch von leblosen Dingen, εὔδιος ἀστέρων χορὸν χορεύει Dionys. 2, wo die Sterne noch im eigtl. Sinne als Reigentänze am Himmel aufführend zu denken sind ; χορὸς καλάμων, δονάκων, die Reihe der Rohrflöten, welche zusammen die Pansflöte bilden, κιόνων, Säulenreihe, ὀδόντων, Zahnreihe, πρόσθιοι, Vorderzähne, Ar. Ran. 548 ; vgl. Jacobs AP p. 904 u. Ach.Tat. 469. – Aus den zu Ehren der Götter und bes. des Dionysos aufgeführten Chören entwickelte sich bekanntlich die Tragödie und die Komodie, von denen der Chor immer (bei der ältern Komödie wenigstens, die neuere Komödie hatte keinen Chor) einen wesentlichen Bestandteil bildete. Man unterschied daher χορὸς τραγικός (τραγῳδῶν Ar. Pax 778, Av. 787, τρυγικοί Ach. 693, τρυγῳδικοί 851), κωμικός und σατυρικός, Chor der Tragödie, der Komödie und des Satyrdramaʼs ; χορὸν διδόναι wird von dem Archon in Athen gesagt, der dem Dichter die Erlaubnis zur Aufführung eines Stückes gab und ihm zugleich die Tänzer und Sänger zum Chor bewilligte, Plat. Rep. II.383c, Legg. VII.817d ; χορὸν αἰτεῖν Ar. Eq. 511 ; αἰτεῖσθαι und λαμβάνειν Ran. 94 ; χορὸν ἔχειν Pax 775 ; εἰσάγειν Ach. 11 ; die Ausstattung und Einübung, auch die Erhaltung des Chors und die Bestreitung des Kostenaufwandes durch den Choregen fordern und erhalten ; χορὸν διδάσκειν, den Chor einüben im Singen und Tanzen, was ursprünglich der Dichter selbst tat ; χορὸν ἱστάναι, den Chor aufstellen, bei der wirklichen Aufführung des Stückes im Theater, Ar. Nub. 272, Av. 219 ; χοροῦ κατάστασις Th. 958.
2) der Tanzplatz ; λείηναν δὲ χορόν Od. 8.260, wie man auch 264 πέπληγον δὲ χορὸν ποσίν zu erklären pflegt ; ὅθι τʼ Ἠοῦς ἠριγενείης οἰκία καὶ χοροί εἰσι Ol. 12.4, wie ἔνθα δʼ ἔσαν Νυμφέων καλοὶ χοροὶ ἠδὲ θόωκοι ib. 318.
Die Alten, wie Hesych, erkl. χορός für gleichbedeutend mit κύκλος, so daß es eigtl. die Kreisbewegung der Rundtänze bedeutet und krumm ; Andere führten es auf χόρτος zurück, kreisförmiger Einschluß.

χορός

-οῦ, ὁ.

• • 1

    Dancing, the dance : χοροῖο λήγοντα Il. 3.394, ἐς χορὸν ἐλθέμεν Il. 15.508, χορῷ καλή (in the dance) Il. 16.180. Cf. Od. 6.65, 157.

    In pl. in sim. sense : κίθαρίς τε χοροί τε Od. 8.248.

    A particular instance : ἐν χορῷ Ἀρτέμιδος Il. 16.183. Cf. Od. 18.194.

    A throng or company of dancers : πολλὸς χορὸν περιίσταθʼ ὅμιλος Il. 18.603.

  • 2

    A dancing-place : λείηναν χορόν Od. 8.260. Cf. Il. 18.590 : Od. 8.264, Od. 12.4, 318.

χορός (-ός, -όν, -οί, -ῶν, -ούς.)

• • a troop ἔστασεν γὰρ ἅπαντα χορὸν ἐν τέρμασιν αὐτίκʼ ἀγῶνος P. 9.114
  • b choir, chorus πρόφρων δὲ καὶ κείνοις ἄειδʼ ἐν Παλίῳ Μοισᾶν ὁ κάλλιστος χορός N. 5.23 πόνοι χορῶν[ ]εες τʼ ἀοιδαί Δ. 3. 16. οἰχνεῖ τε Σεμέλαν ἑλικάμπυκα χοροί fr. 75. 19. ἔνθα ἀριστεύοισιν καὶ χοροὶ καὶ Μοῖσα καὶ Ἀγλαία fr. 199. 3.
  • c dance, dancing οὐδὲ γὰρ θεοὶ σεμνᾶν Χαρίτων ἄτερ κοιρανέοντι χοροὺς οὔτε δαῖτας O. 14.9 παντᾷ δὲ χοροὶ παρθένων λυρᾶν τε βοαὶ καναχαί τʼ αὐλῶν δονέονται P. 10.38 ἱστάμεναι χορὸν [ταχύ]ποδα παρθένοι Pae. 2.99 δεῦτʼ ἐς χορόν, Ὀλύμπιοι fr. 75. 1. πιστὰ δʼ Ἀγασικλέει μάρτυς ἤλυθον ἐς χορόν Παρθ. 2. 39.
  • d fragg. ]δᾳ[ . ]ε χορόν Pae. 3.101 ]ε χορὸν ὑπερτατ[ Πα. 12. a. 10.

χορός : dancing-place, Il. 18.590, Od. 12.318; then dance, Il. 16.180.

χορός, οῦ, ὁ,

• • Ia round dance, used at banquets and festive occasions, Hom., Hes.:—at Athens, the χορὸς κύκλιος performed round the altar of Dionysus, Hdt., Eur., etc.
  • • 2from the Dionysiac Chorus arose the Attic Drama, which consisted at first of tales inserted in the intervals of the Dance (ἐπεισόδια), recited by a single actor: this dramatic chorus was either τραγικός consisting usually of 15 persons, or κωμικός of 24. When a Poet wished to bring out a piece, he asked a Chorus from the Archon, and the expenses, being great, were defrayed by some rich citizen (the χορηγός): it was furnished by the Tribe and trained originally by the Poet himself (hence called χοροδιδάσκαλος) .
  • IIa chorus, choir, i. e. a band of dancers and singers, Hhymn., Pind.
  • • 2generally, a choir or troop, τέκνων Eur.; also of things, χ. σκευῶν a row of dishes, Xen.; χ. ὀδόντων a row of teeth, whence the joke of οἱ πρόσθιοι χοροί, for the front teeth, Ar.
  • IIIa place for dancing, λείηναν χορόν Od., etc.