ἐπάρχω
ἐπάρχω, rule over, rule besides; to be governor of; mid. pour first drops, serve
- rule over, χώρας πολλῆς X. Cyr. 4.6.2; τῶν ὁμόρων Isoc. 4.140; τῶν ἔξωθεν Pl. Criti. 116e; [νήσων] prob. in Thphr. HP 9.4.10; to be governor, commandant of a place, Hell.Oxy. 16.6: c. dat., Epigr. ap. Paus. 6.19.6: abs., ὁ ἐπάρχων, = ἔπαρχος, Hdn. 4.12.1; of consular authority, Plu. Sull. 8.
- 2 rule besides oneʼs hereditary dominions, X. Cyr. 1.1.4.
- II Med., ἐπάρξασθαι δεπάεσσιν pour the first drops before a libation, freq. in Hom.:—οἰνοχόος μὲν ἐπαρξάσθω δεπάεσσιν, ὄφρα σπείσαντες κατακείομεν let him begin by pouring wine into the cups, Od. 18.418, cf. 7.183; κοῦροι . . κρητῆρας ἐπεστέψαντο ποτοῖο, νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν Il. 1.471, al.
- 2 generally, serve, offer, νέκταρ τε καὶ ἀμβροσίην χερσὶν ἐπήρξατο h.Ap. 125; ἐπάρχεσθαι δὲ τοὺς χοροὺς [χορ] είας (dub.) τῷ Διονύσῳ IG 12(9).192.10 (Eretria, iv B.C.).
- 3 = ἀπάρχομαι, τῇ ἐπαρχῇ ἣν ἐπάρχονται οἱ δημόται ib. 22.1215.13.
- 4 begin, c. inf., PTeb. 27.34 (ii B.C.).
1. act. heersen over, met gen.
2. med. beginnen, spec. bij plengoffer:
2) med., Hom. νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν, Il. 1.471, 9.176, Od. 3.340 ; οἰνοχόος μὲν ἐπαρξάσθω δεπάεσσιν 18.418, 21.263, 272 ; H.h. Apoll. 125 Θέμις νέκταρ τε καὶ ἀμβροσίην ἐρατεινὴν ἀθανάτῃσιν χερσὶν ἐπήρξατο ; nach Nitzschs Erkl. zu Od. 3.340 : sie teilten Allen aus (aus den vollen Mischkrügen), das Oberste, Erste (zum Weihgusse) eingießend den Bechern ; denn immer ist von dem Anfange des Trinkens, der mit feierlicher Libation gemacht wird, die Rede, nur in der Stelle aus den Hymnen ist bloß an das Verteilen zu denken. Andere beziehen ἐπί auf das Wiederbeginnen, noch einmal die Becher rechts herumgeben, oder wie Buttmann Lexilog. I.105 von dem zu einem jeden einzelnen Gaste hintretenden u. ihm den Becher reichenden Mundschenken ; Schol. Il. 1.471 ἐπιχέαντες τοῖς ποτηρίοις διέδωκαν πᾶσιν ἢ ἀπαρξάμενοι σπονδὴν τοῖς θεοῖς πᾶσιν ἐνώμησαν. – »Anfangen« auch Inscr. 2144 ἐπάρχεσθαι τοὺς χοροὺς χορείας τῷ Διονύσῳ.
[ἐπ-, ἐπι- 14.]
3 sing. aor. imp. mid. ἐπαρξάσθω Od. 18.418, Od. 21.263.
Pple. ἐπαρξάμενος, -ου Il. 1.471, Il. 9.176: Od. 3.340, Od. 7.183, Od. 21.272.
In mid., as a word of ritual, to go round a company and pour a few drops taken from the κρητήρ (into the drinking-cups) to be poured out as a libation before the cups were filled for drinking: ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν (locatival dat.) Il. 1.471 = Il. 9.176: = Od. 3.340 = Od. 21.272. Cf. Od. 7.183, Od. 18.418, Od. 21.263.
- Ito be governor of, τῆς χώρας Xen.; of consular authority, Plut.
- 2to rule in addition to oneʼs own dominions, Xen.
- IIMid. in the phrase δεπάεσσιν ἐπάρχεσθαι, to begin with the cups, i. e. by offering libations to the gods before the wine was served, Hom.
- 2generally, to offer, Hhymn.
-
…ἔειπεν. αὐτίκα κήρυκες μὲν ὕδωρ ἐπὶ χεῖρας ἔχευαν, κοῦροι δὲ κρητῆρας ἐπεστέψαντο ποτοῖο, νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν. αὐτὰρ ἐπεὶ σπεῖσάν τʼ ἔπιόν θʼ ὅσον ἤθελε θυμός, ὁρμῶντʼ ἐκ κλισίης Ἀγαμέμνονος Ἀτρεΐδαο. τοῖσι δὲ…
Homer, Iliad
-
…ἑστάμεν · οὐ μὲν γάρ τινʼ ἀναιρήσεσθαι ὀΐω, ἐλθόντʼ ἐς μέγαρον Λαερτιάδεω Ὀδυσῆος. ἀλλʼ ἄγετʼ, οἰνοχόος μὲν ἐπαρξάσθω δεπάεσσιν, ὄφρα σπείσαντες καταθείομεν ἀγκύλα τόξα · ἠῶθεν δὲ κέλεσθε Μελάνθιον, αἰπόλον αἰγῶν, αἶγας ἄγειν, αἳ…
Homer, Odyssey
-
…. αὐτὰρ ἐπεὶ πόσιος καὶ ἐδητύος ἐξ ἔρον ἕντο, κοῦροι μὲν κρητῆρας ἐπεστέψαντο ποτοῖο, νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν · οἳ δὲ πανημέριοι μολπῇ θεὸν ἱλάσκοντο καλὸν ἀείδοντες παιήονα κοῦροι Ἀχαιῶν μέλποντες ἑκάεργον · ὃ δὲ φρένα τέρπετʼ…
Homer, Iliad
-
…ὅς θʼ ἱκέτῃσιν ἅμʼ αἰδοίοισιν ὀπηδεῖ. ὣς φάτο, Ποντόνοος δὲ μελίφρονα οἶνον ἐκίρνα, νώμησεν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενος δεπάεσσιν. αὐτὰρ ἐπεὶ σπεῖσάν τʼ ἔπιόν θʼ, ὅσον ἤθελε θυμός, τοῖσιν δʼ Ἀλκίνοος ἀγορήσατο καὶ μετέειπε ·…
Homer, Odyssey
-
…χρύσεον στρόφον ἧκαν. οὐδʼ ἄρʼ Ἀπόλλωνα χρυσάορα θήσατο μήτηρ, ἀλλὰ Θέμις νέκταρ τε καὶ ἀμβροσίην ἐρατεινὴν ἀθανάτῃσιν χερσὶν ἐπήρξατο · χαῖρε δὲ Λητώ, οὕνεκα τοξοφόρον καὶ καρτερὸν υἱὸν ἔτικτεν. αὐτὰρ ἐπεὶ δή, Φοῖβε, κατέβρως ἄμβροτον…
NA, Homeric Hymns
-
…τι τὸν ξεῖνον στυφελίζετε μήτε τινʼ ἄλλον δμώων, οἳ κατὰ δώματʼ Ὀδυσσῆος θείοιο. ἀλλʼ ἄγετʼ, οἰνοχόος μὲν ἐπαρξάσθω δεπάεσσιν, ὄφρα σπείσαντες κατακείομεν οἴκαδʼ ἰόντες · τὸν ξεῖνον δὲ ἐῶμεν ἐνὶ μεγάροις Ὀδυσῆος Τηλεμάχῳ μελέμεν · τοῦ γὰρ…
Homer, Odyssey
-
…. τοῖσι δὲ κήρυκες μὲν ὕδωρ ἐπὶ χεῖρας ἔχευαν, κοῦροι δὲ κρητῆρας ἐπεστέψαντο ποτοῖο, νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσι · γλώσσας δʼ ἐν πυρὶ βάλλον, ἀνιστάμενοι δʼ ἐπέλειβον. αὐτὰρ ἐπεὶ σπεῖσάν τʼ ἔπιον θʼ, ὅσον…
Homer, Odyssey
-
…. τοῖσι δὲ κήρυκες μὲν ὕδωρ ἐπὶ χεῖρας ἔχευαν, κοῦροι δὲ κρητῆρας ἐπεστέψαντο ποτοῖο, νώμησαν δʼ ἄρα πᾶσιν ἐπαρξάμενοι δεπάεσσιν. οἱ δʼ ἐπεὶ οὖν σπεῖσάν τʼ ἔπιόν θʼ ὅσον ἤθελε θυμός, τοῖς δὲ δολοφρονέων μετέφη πολύμητις Ὀδυσσεύς…
Homer, Odyssey
-
…τὸ πέλαγος νήσων, ἔτι δέ, ὥσπερ καὶ πρότερον ἐρρήθη, μέχρι τε Αἰγύπτου καὶ Τυρρηνίας τῶν ἐντὸς δεῦρο ἐπάρχοντες. Ἄτλαντος δὴ πολὺ μὲν ἄλλο καὶ τίμιον γίγνεται γένος, βασιλεὺς δὲ ὁ πρεσβύτατος ἀεὶ τῷ πρεσβυτάτῳ τῶν ἐκγόνων…
Plato, Critias
-
…, καὶ πολλὰ ἕτερα ἀναθήματα μεγάλα τῶν τε βασιλέων καὶ ἰδιωτῶν ἐξ αὐτῆς τε τῆς πόλεως καὶ τῶν ἔξωθεν ὅσων ἐπῆρχον. βωμός τε δὴ συνεπόμενος ἦν τὸ μέγεθος καὶ τὸ τῆς ἐργασίας ταύτῃ τῇ κατασκευῇ, καὶ τὰ βασίλεια κατὰ…
Plato, Critias