ἥσσων

ἥσσων, ἧσσον, gen. ονος; Att. ἥττων, Ion. ἥσσων (not ἕσσων) Hdt. (v. infr.), Democr. 50, Hp. VC 2: formed from ἦκα (prop. ἠσσ-, cf. ἤκιστος), but in sense Comp. of κακός, μικρός:

• • I c. gen. pers., inferior; esp. in force, weaker, αἴθʼ ὅσον ἥ. εἰμὶ τόσον σέο φέρτερος εἴην Il. 16.722; of horses, 23.322, al.; ῥώμῃ ἥσσονες τῶν Περσέων Hdt. 8.113, cf. 9.62; γυναικῶν ἥσσονες S. Ant. 680; Κύπριδος E. Andr. 631; ἔς τι in a thing, Hdt. 3.102: c. inf. modi, ἥσσ. τινὸς θέειν not so good at running, ib. 105; οὐδενὸς ἥσσ. γνῶναι second to none in judging, Th. 2.60; ἱππεύειν ἥττ. τῶν ἡλίκων inferior to them in riding, X. Cyr. 1.3.15.
  • • 2 abs., οἱ ἥσσ. the weaker party, A. Supp. 203, 489; οὐχ ἥσσους γενέσθαι to have the best of it, Th. 4.72; τὸ λαμβάνειν τὰ τῶν ἡττ. X. An. 5.6.32: c. dat. modi, ἥσσονες ναυμαχίῃ Hdt. 5.86: c. acc. modi, τὸν νοῦν ἥσσ. S. El. 1023, cf. X. Cyr. 1.4.4; of things, τὸν ἥττω λόγον κρείττω ποιεῖν ‘to make the worse appear the better cause’, Pl. Ap. 18b, cf. Ar. Nu. 114: pl., οἱ ἥττους λόγοι ib. 1042, Isoc. 15.15; τὸ ἧσσ. ἀδικία νέμεις E. Supp. 379 (lyr.).
    • • b less, fewer, ἵνα πλείω μὲν ἀκούωμεν, ἥττονα δὲ λέγωμεν Zeno Stoic. 1.68.
  • II c. gen. rei, giving way or yielding to a thing, a slave to . ., τοῦ τῆσδʼ ἔρωτος εἰς ἅπανθʼ ἥσσ. S. Tr. 489; τῶν αἰσχρῶν Id. Ant. 747; ὀργῆς Id. Fr. 929; γάμων E. IA 1354; κέρδους Ar. Pl. 363; ἡδονῶν Pl. Prt. 353c; γαστρὸς ἢ οἴνου ἢ ἀφροδισίων ἢ πόνου ἢ ὕπνου X. Mem. 1.5.1; χρημάτων Democr. l.c., Theopomp.Hist. 121: generally, unable to resist, τοῦ πεπρωμένου E. Hel. 1660; νόσων καὶ γήρως Lys. 2.78; οἱ ἥττους τῶν πόνων [ἵπποι] X. Eq.Mag. 1.3, 2.78 [not found].
  • III neut. ἧσσον, ἧττον, as Adv., less, ὀλίγον δέ τί μʼ ἧσσ. ἐτίμα Od. 15.365, cf. E. Hipp. 264 (anap.); ἧσσόν τι Th. 3.75; ἧσσ. ἑτέρων Id. 1.84; ὁμοίως τε τρωθεὶς καὶ ἧσσ. Hp. l.c.: mostly with Verbs, but also with Adjs., ἀριστοκρατίαι . . αἱ μὲν ἧττ., αἱ δὲ μᾶλλον μόνιμοι Arist. Pol. 1307a14, cf. Mete. 340b8: with a Comp., ἧττ. ἀκριβέστερον Id. Pr. 957b8; ἧττ. εὐληπτοτέραν D.H. 3.43 codd.: with neg., οὐχ ἧσσ., οὐδʼ ἧσσ., not a whit less, just as much, A. Ch. 181, 708, Th. 1.8; οὐδὲν ἧσσ., μηδὲν ἧσσ., S. Aj. 276, 1329; for τὸ μᾶλλον καὶ ἧττ., v. μάλα.

ἥσσων, ον, att. ἥττων, ον, ion. ἕσσων, ον (Kompar. zu ἧκα, vgl. den superlat. ἥκιστος), wird als Kompar. zu κακός gebraucht, geringer, schlechter, bes. schwächer an Kräften, u. dah. unterliegend, nachstehend ; αἴθʼ ὅσον ἥσσων εἰμὶ τόσον σέο φέρτερος εἴην Il. 16.722 ; θρασυστομεῖν γὰρ οὐ πρέπει τοὺς ἥσσονας Aesch. Suppl. 200, vgl. 484 ; κοὐκ ἂν γυναικῶν ἥσσονες καλοίμεθʼ ἄν Soph. Ant. 676 ; τῶν αἰσχρῶν 743 ; τοῦ τῆσδʼ ἔρωτος Tr. 489 ; ἥσσων οὐδενὸς θεῶν ἔφυ Eur. Bacch. 776 ; τοῦ πεπρωμένου Hel. 1676 ; γιγνώσκω γὰρ ἥττων ὢν πολὺ ὑμῶν Ar. Plut. 944 ; in Prosa, ῥώμῃ ἕσσονες ἔσαν τῶν Περσέων Her. 8.113, 9.111 ; τῇ ναυμαχίᾳ 5.86 ; οὐδενὸς ἥσσων γνῶναι τὰ δέοντα, d.i. so gut wie jeder Andere das Notwendige erkennen, Thuc. 2.60 ; τῶν ἡδονῶν, der Lust unterliegen, Plat. Prot. 353c ; οἴνου u. ä., Xen. Cyr. 8.8.12, Mem. 1.5.1 ; τοῦ κέρδους Ar. Plut. 363 ; οὐδενὸς ἥττων σοφιστής, keinem nachstehend, Plat. Prot. 316d ; oft im Ggstz von κρείττων, τὸν ἥττω λόγον κρείττω ποιεῖν Apol. 18b, neben χείρων Gorg. 484c, öfter in Ar. Nub., die schwächere (schlechtere) Sache zur stärkeren (siegreichen, scheinbar besseren) machen, Unrecht zu Recht machen. – Auch im Ggstz von πλείων, weniger, Zeno bei DL. 7.23 u. Sext.Emp. adv.phys. 1.300, oft.
• Adv. ἧσσον , weniger, geringer ; οὐδʼ ἧσσον ἂν γένοιο δώμασιν φίλος Aesch. Ch. 697 ; Ag. 1364 ; σοὶ μηδὲν ἧσσον ἢ πάρος ξυνηρετμεῖν Soph. Aj. 1308 ; bei Plat. oft im Ggstz καὶ μᾶλλον καὶ ἧττον, z.B. Prot. 356a ; auch c. gen., πειράσομαι μηδενὸς ἧττον εἰκότα λέγειν Tim. 48d ; Phaedr. 237b ; Arist. Eth. 6.11 ταῖς δόξαις οὐχ ἧττον τῶν ἀποδείξεων, für ἢ ταῖς ἀποδείξεσιν ; οὐχ ἧσσον λῃσταὶ ἦσαν Thuc. 1.8 ; – τὸ ἧσσον, Mangel, Verlust.

ἥσσων

-ονος

[for ἡκιων. Comp. fr. ἦκα. Cf. ἤκιστος.]

• • 1

    Of less worth or merit, inferior Il. 16.722, Il. 23.322, 858.

  • 2

    In neut. ἧσσον as adv., less: ὀλίγον τί μʼ ἡ. ἐτίμα Od. 15.365.

ἥσσων , ἧσσον, ονος: inferior. — Neut. as adv., less.

ἥσσων comp. of κακός or μικρός formed from ἦκα, softly, so that the orig. form was ἡκίων, with Sup. ἥκιστος):

• • Ic. gen. pers. less, weaker, less brave, Hom., etc.; c. inf., ἕσσων θεῖν not so good at running, Hdt.; οὐδενὸς ἥσσων γνῶναι "second to none" in judging, Thuc.
  • • 2absol. of the weaker party, ἥσσους γενέσθαι to have the worst of it, Thuc.; τὰ τῶν ἡττόνων the fortunes of the vanquished, Xen.; of things, τὸν ἥττω λόγον κρείττω ποιεῖν "to make the worse appear the better reason, " Plat.
  • IIc. gen. rei, yielding to a thing, a slave to, ἔρωτος Soph.; κέρδους Ar., etc.: —generally, yielding to, unable to resist, τοῦ πεπρωμένου Eur.
  • IIIneut. ἧσσον, Attic ἧττον, as adv., less, Od., Thuc., etc.:—with a negat., οὐχ ἧσσον, οὐδʼ ἧσσον not the less, just as much, Aesch., etc.