ὑπερτείνω
ὑπερτείνω, to stretch
ὑπερτείνω,
- I trans., stretch or lay above, ξύλα Hdt. 4.71; hold out over, σῷ κάρᾳ κύκλον E. El. 1257; ὑ. σκιὰν σειρίου κυνός stretch over [the house] a shade from the sun, A. Ag. 967, cf. E. El. 1022; ὑ. χεῖρά τινος stretch the hand over one for protection, Id. IA 916 (troch.); also ὑ. πόδα ἀκτῆς stretch oneʼs foot over the beach, i. e. pass over it, Id. Med. 1288, cf. Fr. 676.
- 2 strain to the uttermost, τὴν ἐπιθυμίαν J. AJ 4.6.1; τιμωρίαν Plu. Publ. 12:—Pass., τὸ ὑπερτεταμένον high-strained language, Longin. 12.5; τὰ ὑ. Id. 10.1, cf. 38.1; = signf. II.2 infr., ὑπερτεταμένη ἔκλυσις, τρυφή, λύπη, extreme relaxation, etc., Sor. 1.34, 2.54, 58.
- II intr., stretch or jut out over, ὑπὲρ τοῦ τείχους Th. 2.76; εἰς τὸ ἔξω X. Cyn. 9.15; but also c. acc., ὑ. τὸ κέρας outflank the enemyʼs wing, Id. HG 4.2.19.
- 2 metaph., go beyond, exceed the measure or number of . ., c. gen., D. 61.16, Arist. Pol. 1319b13: c. acc., exceed, τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν Id. EN 1110a25; ὑ. τοῖς χρόνοις τὴν Μίνω βασιλείαν Id. Pol. 1329b24; τὸ ἀλγοῦν -τεῖνον τὸ ἡδόμενον Epicur. Sent. 4: c. dat. modi, exceed others in a thing, ταῖς οὐσίαις Arist. Pol. 1293a30; τῷ πλήθει ib. 1296a16 (but ἐὰν τὸ τῶν γεωργῶν -τείνῃ πλῆθος ib. 1296b28); ὑ. τῷ καλῷ exceed in . ., Id. EN 1165a3, cf. 1171b8; ὑ. ὁ κίνδυνος is extreme, ib. 1116b16.
- 3 in Logic, exceed, comprehend more than, τὸ Β ὑ. τοῦ Α, opp. ἀντιστρέφει (is convertible), Id. APr. 33a39, cf. 68b24.
ὑπερ·τείνω :
I tr. :
1 tendre par-dessus ou devant : τί τινος, Hdt. 4, 71, tendre qqe ch. sur qqn ; σκιὰν σειρίου κυνός, Eschl. Ag. 967, étendre de l’ombre devant les rayons de la canicule ; ὑπ. χεῖρά τινος, Eur. I.A. 916, étendre la main sur ou devant qqn pour le protéger ||
2 tendre sur : ἀκτῆς πόδα, Eur. Med. 1288, tendre le pied par-dessus le rivage, s’élancer dans la mer ; τινί τι, Eur. El. 1257, tendre une ch. sur une autre ||
3 étendre, allonger : τὸ κέρας, Xén. Hell. 4, 2, 19, l’aile d’une armée ||
4 fig. tendre trop fortement : τιμωρίαν, Plut. Popl. 12, infliger un châtiment excessif (litt. trop raide) ; au pass. τὸ ὑπερτεταμένον, Lgn 10, 12, style tendu à l’excès ||
II intr. :
1 s’étendre au-dessus ou au delà, avec ὑπέρ et le gén. Thc. 2, 76 ; avec ἐς et l’acc. Xén. Cyn. 9, 15 ||
2 fig. l’emporter sur, surpasser, gén. Dém. 1406, 1 ; Arstt. Pol. 6, 4, 17 ; An. pr. 1, 14, 7, etc. ; acc. Arstt. Nic. 3, 1, 7, etc. ; ὑπ. τινί, Arstt. Pol. 4, 6, 11, etc. ; Nic. 9, 2, 5, etc. ; ou τι, Arstt. Pol. 4, 12, 3, surpasser en qqe ch.
1. (er) over (...) heen strekken, over (...) heen spannen, met acc.:
2. uitsteken (boven):
ὑπερτείνω, (τείνω), 1) trans., darüberspannen, ξύλα, Her. 4.71 ; – um Etwas abzuhalten, σκιὰν ὑπερτείνασα σειρίου κυνός Aesch. Ag. 941 ; γοργῶφʼ ὑπερτείνουσά σου κάρᾳ κύκλον Eur. El. 1257, vgl. I.A. 916 ; auch ἀκτῆς ὑπερτείνασα ποντίας πόδα, darüber hinaussetzen, Med. 1288.
2) intr., sich darüber hinaus erstrecken, darüber hinaus ragen ; ὑπὲρ τοῦ τείχους Thuc. 2.76 ; τὸ κέρας Xen. Hell. 4.2.19. Dah. übertreffen, τινός, Dem. 61.16 ; auch τινά, Arist. Pol. 7.9.4 ; Pol. 1.26.15.
2) intr., sich darüber hinaus erstrecken, darüber hinaus ragen ; ὑπὲρ τοῦ τείχους Thuc. 2.76 ; τὸ κέρας Xen. Hell. 4.2.19. Dah. übertreffen, τινός, Dem. 61.16 ; auch τινά, Arist. Pol. 7.9.4 ; Pol. 1.26.15.
ὑπερτείνω
fut. -τενῶ
- Itrans. to stretch or lay over, Hdt.: to hold out over to, τί τινι Eur.; ὑπ. σκιὰν σειρίου κυνός to stretch over [the house] a shade from the sun, Aesch.; ὑπ. χεῖρά τινος to stretch the hand over one for protection, Eur.; ὑπ. πόδα ἀκτῆς to stretch oneʼs foot over the beach, i. e. pass over it, Eur.
- 2to strain to the uttermost, Plut.
- IIintr. to stretch or jut out over, Thuc.:—also c. acc., ὑπ. τὸ κέρας to outflank the enemyʼs wing, Xen.
- 2metaph. to exceed the measure or number of, c. gen., Dem.;— c. acc. to exceed, τὴν ἀνθρωπίνην φύσιν Arist.