aquarius
aquarius, of water, watery
ăquārĭus, a, um, adj. [aqua]
- Of or relating to water: rota, for drawing water, Cato R. R. 11, 3: vas, Varr L. L. 5, § 119 Müll.: provincia, i.e. Ostiensis, * Cic. Vatin. 5 al.—Hence,
- II Subst.
- A ăquārĭus, ii, m.
- 1 A water-carrier: venit et conductus aquarius, Juv. 6, 332.—
- 2 A conduitmaster (in aqueducts, etc.), an inspector of the conduits or water-pipes: cum tabernariis et aquariis pugnare, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 6, so, AQVARIVS AQVAE ANIONIS, Inscr. Orell. 3203.—
- 3 The Water-bearer, one of the signs of the zodiac, Gr. Ὑδροχόος: cervix Aquarī, Cic. Arat. 56; 172; 176: inversum contristat Aquarius annum, Hor. S. 1, 1, 36.—
- B ăquārĭum, ii, n., a wateringplace for cattle, Cato R. R. 1, 3.
aquārius, a, um (aqua), zum Wasser gehörig, Wasser-, I) adi.: rota, Wasserrad, Cato u. Lampr.: situlus, Cato: urceus, Cato: vas, Varr. LL. u. ICt.: cotes, bei denen man Wasser statt Öl anwendet, Plin.: molae, Pallad.: fistulae, Capit.: provincia, die Aufsicht über die Wasserleitungen, Cic.: operator, Sulp. Sev.: artifices periti aquariae rei, Amm.: re aquariā defecti, Gell. – II) subst.: A) aquārius, ī, m., 1) der Wasserträger, a) in Rom, der Wasser in die Häuser trug, dabei den Kuppler machte u. sich selbst zu unzüchtigen Diensten gebrauchen ließ, Edict. Diocl. 7, 30. Valer. imp. bei Treb. Poll. Claud. 14, 11. Iuven. 6, 332. – b) bei den Juden, einer der Tempelsklaven, die Wasser (wie die lignarii Holz) für den Tempeldienst tragen mußten, Hier. ep. 108, 8. – 2) der Röhrenmeister, d.i. einer von den öffentlichen Dienern (apparitores), die als Unterbeamte des Ädilis, später des curator a quarum alles zu besorgen hatten, was zur Reinlichkeit der Wasserleitungen, zur gehörigen Verteilung des Wassers in die Straßen u. Häuser (wobei sie durch Bestechung häufig den Budenkrämern [tabernarii] zum Nachteil des Publikums eine allzu große Masse Wasser zukommen ließen) u. dgl. gehörte, Cael. in Cic. ep. 8, 6, 4. Cod. Iust. 11, 42, 10. Frontin. aqu. § 9. Corp. inscr. Lat. 6, 131.: auf Inschriften auch acuarius geschr. (wie acula = aquula), Corp. inscr. Lat. 6, 8653 u. 9, 3189. – 3) der Aufseher der Brunnen u. der Wasserkünste in den Gärten einer Privatbesitzung, Gori Mon. Liv. Aug. p. 126. no. 81. u. p. 127. no. 82. – 4) Aquarius, der Wassermann, ein Sternbild im Tierkreise, zwischen dem Steinbock u. den Fischen, griech. Ὑδροχόος, Varr. fr., Cic. poët. u.a. – B) aquārium, ī, n., 1) der Wasserbehälter, die Zisterne, Cato r. r. 1, 3. – 2) der Wasserkrug, Plin. b. Charis. 118, 33.
ampullas vinarias et ~ias
duo vasa, unum vinarium et aliud ~ium
vas ~ium stagneum
bacinus ~ius
molendinis tam ~iis quam ventoriis
dum minister ~ius superiora foramina ‥ obturabat, nil aque ‥ emanabat
[canes ] grandes et graviores etiam rotae amplioris circumactu aquam ex altis puteis ad usus rusticos hauriunt, quos ~ios appellamus ex officio
deest ~ium
in j ~io argenteo empto pro priori, xx s.
unus ~ius ejusdem secte
una olla argentea que dicitur ~ia
cum discis et salsariis et ~eo argenteo
abbas [Johannes, ob. 1379 ] ‥ acquisivit ‥ unum ~ium pro aqua benedicta cum aspersorio de argento
pro j alto cipho cum j ~io amellato et deaurato
unam ~iam deauratam
concessisse ‥ ~ias suas de S. [] Norm.
assignata fuit eidem ‥ tercia pars unius gardini ‥ et eciam unum ~ium
in liberacionibus ‥ j formanni seminantis semen, facientis ~ia et custodientis campum
faclent’ aqueria
cum ‥ moris, mariscis, ~iis, faldagiis et omnibus aliis commoditatibus
Harduinus ‥ ingens saxum ‥ in domum suam devexit, ibique ~ium sibi suisque jumentis facere voluit; sed post inceptam cavationem in languorem cecidit
~ium, A.a gutur
~ius [capit ] duplicem cibum; et quando rex iter agit, j d. ad pannos exsiccandos; et quando rex balneat, iiij d.
Brianus ~ius
Brianus le Ewer
concessimus Simoni ~io nostro liberationem j d.
Colino ~io regis
lotrici lavanti mappas ~ii
Ketelburtus ~ius de Ravenestorp
Radulfo ~io [v. l. le Ewer ]
Hychecoke le Waterledere ‥ manucapitur per Hugonem ~ium et Rogerum ~ium
[inchoat oriri ] undecimum ~ii sidus a parte solari mediantis Januarii
casualiter Saturno cedit ~ius
lego ‥ capellano parochiali ‥ vj d.; item lego ~io iij d.
hic ~ius,a halywater clerke
an halywater clerke , ~ius, aquebajulus
ăquārĭus, (12) a, um, qui concerne lʼeau : Cato Agr. 11, 3 ; aquaria provincia Cic. Vat. 12, intendance des eaux || -rĭus, ĭī, m. : a) porteur dʼeau : Juv. 6, 332 ; b) inspecteur chargé de la surveillance des eaux : Cæl. d. Cic. Fam. 8, 6, 4 ; c) le verseau [signe du zodiaque] : Cic. Arat. 34, 57 || -rĭum, ĭī, n. , réservoir, abreuvoir : Cato Agr. 1, 3.
- 1. waterdrager;
- 2. Waterman (sterrenbeeld).
aquarius , a, um. adj.
水者。Cotes aquariae 磨刀石。Aquaria provincia 海關之本分。 Aquarius sulcus 田圳。 溝洫。
Suggest a Translation
See an image
水者。Cotes aquariae 磨刀石。Aquaria provincia 海關之本分。 Aquarius sulcus 田圳。 溝洫。
Suggest a Translation
See an image
Aquarius, serviens, qui portat aquam.
Et Gabaonitas ob dolos et insidias fœderis impetrati, in Aquarios lignariosque damnavit.Ex Josue cap. 9. ubi
Faciet bubulcos, Armentarios, Aquarios, pastores, etc.Lib. 8. cap. 25 :
Balneatores faciet, mediastinos, et Aquarum ministros.Lampridius in Commodo :
Aquam gessit ut lenonum minister,in balneis : ii
ό δὲ ὃσιος Πατρίκιος εἰσελθὼν ἐν τῷ ζέματι, ὡς εἰσ νεροφόρον ἐνήχετο,ubi legendum,
partem balnei, in qua lavari solent, qui eo contendunt. Liber Niger Scaccarii pag. 353 :
Æquarius duplicem cibum et quando Rex iter agit 1. d. ad pannos Regis exsiccandos, et quando Rex balneat 1111. d. exceptis tribus festis annuis.Legendum
aquarum, seu piscationis, cura incumbebat.
Aquarum præpositus.
Anno 1107. piscatores S. Michaelis tempore Paschali piscem, qui vocatur Sturio, ceperunt, quo capto piscatores ad Abbatem Osbernum venerunt, de pisce capto dixerunt. Ipse annuit piscem captum, in navi cepit, ad Ecclesiam antiquo more deferre præcipit. Sed Gisleberto Presbytero, qui ex tunc temporis Aquarius Comitis erat, resistente, et violenter piscem capiente, facere non potuit, etc.
Aquariiin Monasterio S. Crucis de Talemundo, uti jam observatum in voce Aquariatus. Omnes fere fructus agrorum, pratorum,
altæ et mediæ justitiæ, homagiorum Abbati debitorum census. redditus firmarum, saltem plurimarum, etc. percipiebat ipse et quasi jure proprio possidebat ea conditione, ut vestimenta fratribus necessaria cum cibariis omnibus ministraret. Hæc singula constant ex Charta ann. 1366. jam laudata, unde hoc unum describemus, quod mensam spectat :
Item tenebitur dictus Aquarius facere et administrare omnibus et singulis Religiosis dicti Conventus, exceptis Abbati, Capellano suo et Præposito, omnium ciborum administrationem sive carnium, sive piscium, videlicet ter in hebdommada carnium, die Dominico, die Martis et die Jovis : et si contingeretDeinde statuitur quid unoquoque die, quid majoribus festis eorumque pervigiliis, quid tempore Adventus vel Quadragesimæ, etc. mensæ fratrum apponendum esset ab(Abbatem) a Monasterio absentari, et dicti Præpositus et Capellanus ad Monasterium declinarent, tenebitur dictus Aquarius ipsorum singulis ministrare, sicut uni alii de Conventu. Et si occurreret jejunium die Martis et die Jovis, tenebitur dictus Aquarius die Lunæ præcedenti pro duobus unum ferculum castrati vel bovis secundum tempora.
Aquario, cujus officium dicitur
perpetuum: ex quibus omnibus liquet,
Aquariatumfuisse
officium claustrale, ut erant officia Infirmarii, Eleemosynarii, Sacristæ, etc. ipsiusque emolumenta et onera fuisse quam maxima.
le Baillif.
aquārius
adj.
- aqua, of water, watery: provincia, of aqueducts.—As substm., a water-carrier, Iu.— A conduit-master, Cael. ap. C.— The constellation Aquarius, the water-carrier.