assumptio
assumptio, acceptance, adoption
assumptĭo (ads-; v. adsumo init.), ōnis, f. [assumo].
- I In gen., a taking, receiving, assumption (post-Aug. and very rare): adsumptio culturae, Pall. 1, 6, 12: quae adsumptio (eorum erit), nisi vita ex mortuis? Vulg. Rom. 11, 15: dies adsumptionis ejus (of the assumption of our Lord), ib. Luc. 9, 51.—
- II Esp.,
- A An eager reception, adoption: artes propter se adsumendas putamus, quia sit in his aliquid dignum adsumptione, Cic. Fin. 3, 5, 18.—
- B Meton. (abstr. for concr.), one that takes up (eccl. Lat.): Dominus est adsumptio nostra, Vulg. Psa. 88, 19.—Also (after the Hebrew), that which is taken up, lifted up (with the voice), a prophecy: (prophetae) viderunt tibi adsumptiones falsas, Vulg. Thren. 2, 14.—
- C In logic, t. t., the minor proposition of a syllogism (v. assumo, II. C.), Cic. Inv. 1, 37, 64: adsumptio, quam πρόσληψιν īdem (dialectici) vocant, id. Div. 2, 53, 108; Quint. 5, 14, 5 sq.; Isid. Orig. 2, 9, 2.—
- D In jurid. Lat., an addition, circumstance, = circumstantia, Dig. 28, 5, 46 fin.
assūmptio (adsūmptio), ōnis, f. (assumo), I) das Annehmen, die Annahme, Übernahme, Pallad. 1, 6, 12: ass. naturae nostrae, der menschl. N. (von seiten Gottes), Leo serm. 25, 3. – insbes., α) die Aneignung, Anmaßung, originis, quae non est, Ulp. dig. 50, 1, 6 pr.: nominis, Cod. Theod. 9, 35, 1. – β) als philos. t. t., die Annahme, Wahl, Cic. de fin. 3, 18. – γ) das Sich-Annehmen jmds. = der Schutz, Schild, Vulg. psalm. 88, 19. – II) die Hinzunahme, a) eig.: duarum vel trium vel quotlibet proportionum assumptio ad unum, Boëth. arithm. 2, 40. p. 137, 9 Fr. – b) meton., ein Zusatz, Ulp. dig. 28, 5, 46 extr. – insbes., α) in der Logik, der Untersatz (propositio minor, vgl. assumo no. II, 3, b, α), Cic. de inv. 1, 64; de div. 2, 108. Quint. 5, 14, 5: Plur., assumptiones (Ggstz. propositiones), Lact. 2, 5, 31 (u. dazu Bünem.). – β) in der Rhet. = der außerhalb der Sache liegende u. zur Rechtfertigung zu Hilfe genommene Umstand, Fortunat. art. rhet. 2, 6. Fab. Victorin. art. rhet. 1, 11. p. 191, 1 H. (auch im Plur.). – III) die Hinwegnahme, das Vonhinnen-Nehmen, Vulg. Luc. 9, 51; Rom. 11, 15: Plur., Vulg. thren. 2, 14.
quidam [morbi ] extra adveniunt aut per eorum ~onem aut obviationem, ut venena
magnetes lapides ‥ circumquaque habebantur et[ferreum simulacrum ] hinc et inde in ~one proportionalit rahebatur
in predictis casibus esset ~o cujuscumque ad mundi imperium differenda
de ‥ ~one et eleccione ‥ pape ‥ celebrata
Lucas ‥ istas duas [Christi ] ~ones recitat ordine contrario
si necesse est propter adsumptionem adoptivum esse Christum
[Christus ] per ~onem in caelum ‥ caelum unificavit et terram
cum ‥ corporali cum crucifixo et ~one brudato
Petrus et Jacobus et Johannes post ~onem Salvatoris prelati fuerunt a Domino pene omnibus
de ~one et Nativitate S. Marie
quinque sunt praecipuae festivitates, id est Natale Domini, Resurrectio ejus, Pentecostes, ~o S. Dei genetricis Marie ‥
in ~one vel Nativitate S. Mariae
paucis ante ~onem B. Dei genetricis diebus
apud Wigorniam de termino ~onis B. Marie
scripsi in vigilia ~onis litteram
nulle festivitates ipsius nisi ejus ~o et Nativitas rite debent celebrari
~onis tue tam in corpore quam in anima
S. Edwardus rex et confessor contulit ‥ zonam quam ipsa [Virgo ] propriis manibus operata est et utebatur atque S. Thome apostolo in ~one sua dimisit
consecravit altare ‥ in honore ~onis B. Marie
in festis ‥ Ascensionis, ~onis Nostre Domine ‥
de ~one B. Marie in corpore et anima
quid repugnant quorundam quae accidentia dicuntur susceptibilitas et naturalis incommutabilitas si ex eorum ~one nulla substantiam consequatur variabilitas?
ita distinxit Boetius quod Deus est natura et non ex ~one, homo vero ita est natura quod ~one
Eutices ‥ qui Christum post humanam ~onem negavit existere de duabus naturis sed solam divinam in eo asseruit esse naturam
gaudium ‥ quod habebunt [sancti ] de ‥ ~one corporum gloriosorum
particularis sit negatio tua, ‘non omnis affirmatio constare poterit parte subruta’; rursus ~o tua, ‘panis et vinum altaris solummodo sunt sacramentum ‥’: his duabus particularibus praecedentibus poterisne regulariter concludere parte subruta ea non posse constare?
‘si autem quod non videmus speramus, per patientiam expectamus’: ~o, ‘sed speramus quod non videmus’
faciant omnes ballivos suos in ~one ballive jurare quod ‥ justitiam exhibebunt(
remisimus ‥ quascumque condiciones, manucapciones et ~ones quas ipsi ‥ racione earundem recognicionum debebant vel tenebantur
~oni dicti R. †fideliter [? l. fidem ] adhibens
nichil aut minimum prodest sana ~o, si consequens vita dissentit
- 1. het aannemen, overname;
- 2. (filos. t.t.) tweede (minor)term in een syllogisme;
- 3. het opeisen van, aanspraak op [originis];
- 4. (eccl.) tenhemelopneming v. Maria.
Assumptio S. Joannis Apostoli et Evangelistæ,apud Ordericum Vitalem lib. 5. pag. 593. et in Vita Godefridi Comitis Campebergensis cap. 54. Proprie vero dicitur Transitus B. Mariæ, ut ait Durandus lib. 7. Ration. cap. 1. num. 19. Frodoardus in Leone IV. PP. :
Adde Serm. S. Autberti Beneventani tom. 4. SS. Ord. S. Benedicti pag. 266. Vide Dormitio.Tandem clara dies Reginæ Adsumptio cœlis Regiparentis adest.
adsūmptiō (ass-) ōnis, f
- adsumo, acceptance, adoption.—In logic, the minor premise.