caenum
caenum, dirt, filth, mud, mire
- dirt, filth, mud, mire (always with access. idea of loathsomeness, diff. from limus, lutum, etc.: omnes stultos insanire, ut male olere omne caenum, Cic. Tusc. 4, 24, 54; freq. and class. in prose and poetry); prop.: pulchrum ornatum turpes mores pejus caeno collinunt, Plaut. Most. 1, 3, 133 (289); cf. id. Poen. 1, 2, 93 (302); 4, 2, 4 (826); Cic. Att. 2, 21, 4; id. Verr. 2, 5, 68, § 173; Lucr. 6, 977; Verg. G. 4, 49; id. A. 6, 296; Ov. M. 1, 418; * Hor. S. 2, 7, 27; Curt. 3, 13, 11; 4, 3, 25; Tac. A. 1, 73; *Suet. Vit. 17: cloacarum, Col. 2, 15, 6; 7, 4, 6; Plin. 31, 6, 32, § 61; Stat. Th. 9, 502; Paul. Sent. 5, 4, 13.— Prov.: mordicus petere e caeno cibum, Lucil. ap. Non. p. 138, 22.—
- II Trop., filth, dirt, uncleanness: ut eum ex lutulento caeno propere hinc eliciat foras (sc. ex amore meretricum), Plaut. Bacch. 3, 1, 17 (384): in tenebris volvi caenoque, Lucr. 3, 77; cf.: ex caeno plebeio consulatum extrahere, Liv. 10, 15, 9.—Also as a term of reproach, dirty fellow, vile fellow, Plaut. Pers. 3, 3, 3 (407); id. Ps. 1, 3, 132 (361); Cic. Sest. 8, 20; id. Dom. 18, 47.
nunc olida caeni squalentis sorde putresco
Acherontis cujus turpidus [sic ] gurges ~o ac vasta voragine aestuare asser[i ]tur
~um, i. luti vorago vel lutum sub aquis fetidum, i.wase velfæn , ‥ coeni,fennes
~um,miox
pes, qui in ~o versatur, nequaquam aspirat ad capitis dignitatem
hoc senum ‥a modyngstrete
a mudde , ~um, limus
trahi ‥ in cujusque turpitudinis ~um
nunquam ‥ te in †cno [l. ceno ] vilissimorum verborum ‥ libens volutasses
- 1. vuil, drek, viezigheid, slijk;
- 2. (als scheldw.) smeerlap, vuilak.
- dirt, filth, mud, mire: iudices caeno obliti: Turbidus (Acheron) caeno, V.: caeno evellere plantam, H.: corpore infames caeno mergere, Ta.—Fig., filth, dirt, uncleanness: alqm opponere labi illi atque caeno, vile fellow: plebeium, the unclean mob, L.
-
…origine nati. Cetera diversis tellus animalia formis sponte sua peperit, postquam vetus umor ab igne percaluit solis, caenumque udaeque paludes intumuere aestu, fecundaque semina rerum vivaci nutrita solo ceu matris in alvo creverunt faciemque aliquam cepere morando…
Ovid, Metamorphoses
-
…inruat, et frustra ferro diverberet umbras. Hinc via, Tartarei quae fert Acherontis ad undas. Turbidus hic caeno vastaque voragine gurges aestuat, atque omnem Cocyto eructat harenam. Portitor has horrendus aquas et flumina servat terribili squalore…
Vergil, Aeneid
-
…; nec ante turpes iudices quaesiti quam honestis iudicibus nocentium salus desperata est. sed illud os, illam impuritatem caeni fuisse ut hos iudices legere auderet quorum lectione duplex imprimeretur rei publicae dedecus unum, quod tam turpes iudices essent…
Cicero, Philippicae
-
…ne in sceleratissimo quidem civi sine iudicio ferundum non tulit vt interdicatvr. quid ergo vt interdictvm sit. O caenum, o portentum, o scelus hanc tibi legem Clodius scripsit spurciorem lingua sua, ut interdictum sit cui non…
Cicero, de Domo sua
-
…videretur. erat hic omnium sermo est tamen rei publicae magnum firmumque subsidium ; habeo quem opponam labi illi atque caeno ; vultu me dius fidius conlegae sui libidinem levitatemque franget ; habebit senatus in hunc annum quem sequatur ; non…
Cicero, pro Sestio
-
…, lapsus potius quam progressus videbatur, et, ut Apelles si Venerem, aut Protogenes si Ialysum illum suum caeno oblitum videret, magnum, credo, acciperet dolorem, sic ego hunc omnibus a me pictum et politum artis…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…, quae tanta vis ut, quod novem tui conlegae sibi timendum esse duxerint, id unus tu emersus e caeno, omnium facile omnibus rebus infimus contemnendum, despiciendum, inridendum putares num quem post urbem conditam scias tribunum plebis…
Cicero, in Vatinium
-
…integumentis nondum cernat ; dicam tamen. ipse certe agnoscet et cum aliquo dolore flagitiorum suorum recordabitur. meministine, caenum, cum ad te quinta fere hora cum C. Pisone venissem, nescio quo e gurgustio te prodire involuto…
Cicero, in Pisonem
-
…. sed idem casus illum ignarum quid profiteretur, cum se philosophum esse diceret, istius impurissimae atque intemperantissimae pecudis caeno et sordibus inquinavit. qui modo cum res gestas consulatus mei conlaudasset, quae quidem conlaudatio hominis turpissimi mihi ipsi…
Cicero, in Pisonem
-
…videbuntur monstra dicere. nunc autem ita disserunt, sic se dicere omnes stultos insanire, ut male olere omne caenum. at non semper. commove senties. sic iracundus non semper iratus est ; lacesse iam videbis furentem .…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes