columba
columba, a dove, pigeon
- a dove, pigeon, Cic. Ac. 2 (Luc.), 25, 79; id. Fin. 3, 5, 18; Plaut. As. 3, 3, 103 (693); Varr. R. R. 3, 7; Col. 8, 8; Plin. 10, 34, 52, § 104; Pall. 1, 24; Ov. M. 1, 506; 5, 605; id. Am. 2, 6, 56; Hor. C. 1, 37, 18; 4, 4, 32; id. Epod. 16, 32; as sacred to Venus: Cythereiades, Ov. M. 15, 386; cf. Hyg. Fab. 197.—As a term of endearment, my dove, Plaut. Cas. 1, 1, 50 (138) al.; cf. Vulg. Cant. 2, 10.
~a,culfer
fugientem, ut ~a accipitrem
sicut ante falconis faciem ~e fugiunt
dicitur ~a a coloris colli varietate decenti; putant tamen aliqui nomen sumptum esse a cultu lumborum
in ‥ ~is pascendis in hyeme
distringantur respondere de ~is captis cum reti
chamblet de colore colombe
quod veniret cum ipso ad occidendum unam ~am rameram
sagittavit quandam ~am ramatam
in Alexandria ‥ sunt ~e domestice. ‥ et, quando volunt aliquid soldano de adventu Christianorum ‥ denunciare, ~am dimittitunt abire, literam sub cauda ejus ligantes
Spiritus Almus / praepetis adveniens jam per simulacra columbae
potest in ~a, quae ‥ ramum olivae intulit in arcam [] etiam hoc prefiguratum intellegi quod baptizato Domino ‥ descendit Spiritus Sanctus in specie ~ae [ Gen. viii 11 ] Luke iii 22
fuit missio corporalis in specie ~e, sed non fuit missio spiritualis
Spiritus Sanctus ‥ dicitur ‥ ~a propter simplicitatis amorem
corona una argent[(ea ] cum cathenis iij argent[eis ] cum ~a argent[ea ] ad eukaristiam
tradatur [regi ] ‥ virga ‥ aurea ‥ habens in summitate ~am auream
~am in armis portare bene pertinere solet ad haraldos armorum
pro emendacione ~e pro cereo paschali
in ‥ magna fenestra in eodem celario cum una ~a facienda et ferro barranda
Amalario Presbytero capsulam unam communem de serico : item Peristerium et Columbam argenteam ad repositorium... do, lego.Anastasius in Hilario PP. :
Columbam argenteam pensantes libras duas.Breve de vasis Ecclesiasticis in Tabulario S. Theofredi in Velavis :
Columba desuper altare aurea, ubi Dominicum reponitur Corpus in linteo mundo servandum.Bernardus Monac. in Consuetud. Cluniacens. MSS. cap. 37. et ex eo Udalricus lib. 2 :
Prædictam autem pyxidem.. Diaconus de Columba jugiter pendente super altare... abstrahit.Adde lib. 1. cap. 9. Amphilochium in Vita S. Basilii Cæsar. cap. 6. Lib. 1. Miraculor. S. Dionysii cap. 2. Hermannum lib. 3. de Mirac. S. Mariæ Laudun. cap. 28. etc. Vide Durandum de Ritibus Eccles. cap. 16. et quæ hac de re adnotamus in Descript. S. Sophiæ num. 64. et Diurnum Romanum cap. quarto titulo secundo.
Et ferent tres Clerici crucem, baculum S. Vodoali, et Columbam, aquam benedictam, et thuribula, etc.
Et quod de festo B. Apollinaris, et de omnibus sanctis Præsulibus Ravennatibus per Columbam electis fiant festa per totam Ecclesiam Ravennatem suis diebus.Vide Vitam S. Euvertii Episcopi Aurelian. et sanctum Honoratum Massiliensem in Vita sancti Hilarii Arelatensis.
Columbas quippe vendere, est impositionem manus, qua Spiritus sanctus accipitur, non ad vitæ meritum, sed ad præmium dare.Leo IV. PP. in Epist. ad Episcopos Britanniæ :
Requiritis de his qui turpissimo lucro Columbas in templo Domini vendere non pertimescunt, etc.Vide Joannem VIII. PP. Epist. 94.
Carlinguevel
Escarlingue. Contract. navigii Reg. Franc. cum Venet. ann. 1268. in Reg. sign.
NosterCam. Comput. Paris. fol. 284. r°. et in Cod. reg. 8406. fol. 199. v°. edit. tom. 5. Hist. Fr. Du Chesn. pag. 437 :
Navis, quæ vocatur sancta Maria, est longa pedibus cviij. quæ longitudo est de pedibus lxx. in Columba.
Ledit Jehan frapa tant à ladite porte, que il rompi la Columbe d'icelle, et par force se ouvri.Aliæ ann. 1392. in Reg. 144. ch. 185 :
Lesdiz varlés prirent une eschielle pour vouloir entrer dedens ledit estage, et emporter la Coulombe ou le maistre huis.
Icellui Hubert s'efforça d'entrer oudit hostel par entre deux Coulombes.Aliæ ann. 1393. in Reg. 145. ch. 33 :
Icellui Huguenin d'une coingnié qu'il tenoit, se print à ferir à un Columbel, a quoi l'huis de l'entrée d'icelle maison se fermoit, et y frapa plusieurs coups, tant oudit Colombel comme au sueil de dessoubz.Rursum aliæ ann. 1395. in Reg. 148. ch. 195 :
Icellui prisonnier desseura un Colombeys de bois plastré, qui faisoit dosture en partie desdittes prisons.Denique aliæ ann. 1398. in Reg. 153. ch. 242 :
Le suppliant... pour entrer en icelle(maison) rompi un Coulombis fait de bois et de terre, etc.
Le suppliant se releva tout droit contre le Coulomeau ou postel de l'huis.Hinc
Guillaume Le Royer avoit marchandé faire de son mestier de sayeur de bois cent toises de repartaige, partie chevrons à maison et partie à Coulombage.
- 2 CAL-, a dove, pigeon, C.: volucris, V., H., O.: Cythereiades (as sacred to Venus), O.
-
…vere heu nimium de te vates, Misene, locuta est. Vix ea fatus erat, geminae cum forte columbae ipsa sub ora viri caelo venere volantes, et viridi sedere solo. Tum maximus heros maternas agnoscit aves ,…
Vergil, Aeneid
-
…mane Non insequor hostis nympha, mane sic agna lupum, sic cerva leonem, sic aquilam penna fugiunt trepidante columbae, hostes quaeque suos amor est mihi causa sequendi. Me miserum ne prona cadas indignave laedi crura notent sentes…
Ovid, Metamorphoses
-
…supplexque venis ad iura puellae, et tibi nunc quovis imperat empta modo. non me Chaoniae vincant in amore columbae dicere, quos iuvenes quaeque puella domet. me dolor et lacrimae merito fecere peritum atque utinam posito dicar amore…
Propertius, Elegies
-
…posses, idcirco heri non necessario loco contra sensus tam multa dixeram ; tu autem te negas infracto remo neque columbae collo commoveri. primum cur nam et in remo sentio non esse id quod videatur, et in columba pluris…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…neque columbae collo commoveri. primum cur nam et in remo sentio non esse id quod videatur, et in columba pluris videri colores nec esse plus uno. deinde nihilne praeterea diximus Maneant illa omnia ; lacerat ista causa ;…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…medicis etiam disputatur, alia autem nullam ob utilitatem quasi ad quendam ornatum, ut cauda pavoni, plumae versicolores columbis, viris mammae atque barba. Haec dicuntur fortasse ieiunius ; sunt enim quasi prima elementa naturae, quibus ubertas…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…, non videam quid quaerat amplius. nec vero hoc loco expectandum est dum de remo inflexo aut de collo columbae respondeam ; non enim is sum qui quidquid videtur tale dicam esse quale videatur ; Epicurus hoc viderit et alia…
M. Tullius Cicero, Lucullus
-
…Luna venit roseo talis per nubila ductor implet honore nemus talemque exspectat amantem. ecce autem pavidae virgo de more columbae, quae super ingenti circumdata praepetis umbra in quemcumque tremens hominem cadit, haut secus illa acta timore gravi mediam…
C. Valerius Flaccus , Argonautica
-
…pertinet. Milvus et columbae. Qui se committit homini tutandum improbo, Auxilia dum requirit, exitium invenit. Columbae saepe cum fugissent miluum Et celeritate pennae vitassent necem, Consilium raptor vertit ad fallaciam Et genus inerme tali decepit…
Phaedrus, Fabulae
-
…potum. pulmonis vulturini dextrae partes venerem concitant viris adalligatae gruis pelle, item si lutea ex ovis quin is columbarum admixta adipis suilli denarii pondere ex melle sorbeantur, passeres in cibo vel ova eorum, gallinacei dexter testis arietina…
Pliny the Elder, Natural History