decem
decem, ten
- I Prop.: decem minae, Ter. Phorm. 662 and 663: hominum milia decem, Caes. B. G. 1, 4; 7, 21: fundi decem et tres, Cic. Rosc. Am. 7, 20; cf. id. ib. 35, 99: milia passuum decem novem, Caes. B. G. 1, 8; Tac. H. 2, 58.—
- B Decem primi (separated thus in the inscrr.), or in one word, Dĕcemprīmi, ōrum, m., the heads or presidents of the ten decuriae which usually formed the senate in an Italian city or Roman colony (afterwards called decaproti, v. h. v.): magistratus et decem primi, Cic. Verr. 2, 2, 67; id. Rosc. Am. 9, 25; Inscr. Orell. 642 and 1848. Their dignity was termed dĕcemprīmātus, ūs, m. (also decaprotia, v. h. v.), Dig. 50, 4, 1.—
- II Meton., for an indefinite, round number: si decem habeas linguas, mutum esse addecet, Plaut. Bac. 1, 2, 20 (128); id. Merc. 2, 3, 11 (345); Hor. Ep. 1, 18, 25: habebat saepe ducentos, Saepe decem servos, etc., id. S. 1, 3, 12: cf.: decies.
nos decem et septem genitae sine voce sorores
cum dicis ~em, unguem indicis in medio figes artu pollicis
~im [sic ] praecepta sunt legis ‥; ~im minas dedit Christus [] Luke xix 13
terram centum et ~em manentium
ille ~em,se tyn
duodecim milites ‥ fuerunt electi in asisa ‥, et consenserunt partes in ~em, quia duo non comparuerunt
- (often written X), num: minae, ten, T.: hominum milia, Cs.: anni: decem novem, Cs.: decem et octo, Cs.: de tribus et decem fundis: decem primi, the presidents of a colonial senate.— As a round number: vitia, i. e. a dozen, H.
- the heads of the ten decuriae forming the senate in a colony or municipal town.
-
…oportebat, ut igni cremaretur. Die constituta causae dictionis Orgetorix ad iudicium omnem suam familiam, ad hominum milia decem, undique coegit, et omnes clientes obaeratosque suos, quorum magnum numerum habebat, eodem conduxit ; per eos…
Julius Caesar, Gallic War
-
…familiaris iactura perpetuum imperium libertatemque se consequi videant. His constitutis rebus Aeduis Segusiavisque, qui sunt finitimi provinciae, decem milia peditum imperat ; huc addit equites octingentos. His praeficit fratrem Eporedorigis bellumque inferri Allobrogibus iubet. Altera ex…
Julius Caesar, Gallic War
-
…tu Antoni leones pertimescas cave. nihil est illo homine iucundius. attende πρᾶξιν πολιτικοῦ. evocavit litteris e municipiis decem primos et iiiiviros. venerunt ad villam eius mane. primum dormiit ad h. Iii, deinde, cum…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…est deterrimum concedere illi quod, ut idem dicit, impudentissime postulat. nam quid impudentius tenuisti provinciam per annos decem non tibi a senatu sed a te ipso per vim et per factionem datos ; praeteriit tempus non legis sed…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…valet autem auctoritas eius apud illum plurimum. ego has pr. Nonas Quintilis proficiscens Athenis dedi, cum ibi decem ipsos fuissem dies. venerat Pomptinus, una Cn. Volusius ; aderat quaestor ; tuus unus Tullius aberat .…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…tabulae loquuntur, audeo dicere, non fabrorum aut procorum ; planeque duorum virorum iudicium aut trium virorum capitalium aut decem virorum stlitibus iudicandis dico numquam. Et quid dixit Accius video sepulcra duo duorum corporum ; idemque mulier una duum…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…mittunt auxilium petitum contra Carnutes, quos intulisse bellum sibi querebantur. Qua re cognita, cum dies non amplius decem et octo in hibernis esset moratus, legiones XIIII et VI ex hibernis ab Arare educit, quas ibi collocatas…
Julius Caesar, Gallic War
-
…Scr. in Tusculano K. Iun. a. . CICERO ATTICO SAL. habeo munus a te elaboratum decem legatorum et quidem ; de Tuditano idem ; puto. nam filius anno post quaestor fuit quam consul…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…; Colossis ;, dein Apameae quinque dies morati et Synnadis triduum, Philomeli quinque dies, Iconi decem fecimus. nihil ea iuris dictione aequabilius, nihil lenius, nihil gravius. inde in castra veni a .…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…, quaecumque postulabit Antonius. neque enim licet aliter neque permissum est nobis ab hoc ordine, ut bellis confectis decem legatis permitti solet more maiorum, neque ulla omnino a senatu mandata accepimus. quae cum agam in consilio non…
Cicero, Philippicae