degenero
degenero, to be inferior to ancestors, decline, be degenerate
- I Neutr., to depart from its race or kind, to degenerate (class.).
- A Lit.: qui a vobis nihil degenerat, Cic. Phil. 13, 15: Pandione nata, degeneras! Ov. M. 6, 635: pomaque degenerant succos oblita priores, Verg. G. 2, 59; cf. id. ib. 1, 198: frumenta, Col. 2, 9, 11: surculus, id. 3, 9, 7: hordeum in avenam, Plin. 18, 17, 44, § 149; cf. id. 17, 15, 25, § 117: Macedones in Syros degenerarunt, Liv. 38, 17, 11; 9, 38, 3; Curt. 8, 5, 14. —
- B Trop.
- α With ab: ab hac virtute majorum, Cic. Fl. 11, 25; cf. Suet. Ner. 1; so, a gravitate paterna, Cic. Prov. Cons. 8, 18: a parentibus nostris, Liv. 22, 14: a familia imperiosissima, id. 9, 34: a civili more, Suet. Aug. 17: a fama vitaque sua, Tac. H. 3, 28: non modo a libertate sed etiam a servitute, id. G. 45 fin.: a Stoicis degeneravit Panaetius, Cic. Div. 1, 3, 6; cf. id. Tusc. 2, 25, 60.—
- β With abl. alone: famā, Stat. Th. 3, 148.—
- γ With dat. (poet.): degenerant nati patribus, Manil. 4, 78; so, Marti paterno, Stat. Th. 1, 464: patri, Claud. IV. Cons. Honor. 366.—
- δ With ad or in and acc.: ad theatrales artes, Tac. A. 14, 21: in feritatem, Plin. 17, 15, 25, § 117.—
- ε Absol.: consuetudo eum et disciplina degenerare non sineret, Cic. Verr. 2, 3, 68; id. Brut. 34, 130: nec Narisci Quadive degenerant, Tac. G. 42; id. A. 14, 21; 15, 68.
- II Act.
- A To cause to degenerate or deteriorate: Venus carpit corpus et vires animosque degenerat, Col. 7, 12, 11: multum degenerat transcribentium fors varia, Plin. 25, 2, 4, § 8: ni degeneratum in aliis huic quoque decori offecisset, i.e. his degeneracy, his vicious character, Liv. 1, 53; see Zumpt, Gram. § 638, N. 1.—
- B With acc. of that from which any thing degenerates, to dishonor, to stain, by degeneracy (poet., and in post-Aug. prose): non degenerasse propinquos (sc. me), Prop. 4, 1, 81 (5, 1, 79 M): palmas, Ov. M. 7, 543: famam, Stat. Th. 4, 149; id. Silv. 3, 1, 160. —Pass.: conspectus degenerati patris, Val. Max. 8, 4; cf. Sol. 17, 11.
2) übtr., moralisch oder geistig ausarten, entarten, entartet sein, sich entartet zeigen, sich seiner Abkunft unwürdig zeigen, seine (edle) Abkunft entwürdigen, a) von leb. Wesen: consuetudo eum et disciplina degenerare non sinit, Cic.: Pandione nata, degeneras! Ov.: praecipua Marcomannorum gloria viresque; nec Naristi Quadive degenerant, Tac.: horum (Aristotelis et Theophrasti) posteri... ita degenerant, ut ipsi ex se nati videantur, Cic.: nihil degenerasse (v. einem Volke), Cic. – m. ab u. Abl., a familia imperiosissima et superbissima, Liv.: a gravitate paterna, Cic.: ab hac perenni contestataque virtute maiorum, Cic.: ab antiqua libertate magis quam ab eloquentia, Tac.: a civili more, Suet.: a gentis suae moribus, Auct. b. Alex.: a Stoicis, a Zenone (v. einem Philosophen), Cic.: frater tuus, qui a vobis nihil degenerat, Cic.: deg. a labore ac virtute assuetudine voluptatum et contemptu ducis, Tac.: in tantum non modo a libertate, sed etiam a servitute degenerant, sie sind nicht nur so weit der Fr. entfremdet, sondern auch so tief in die Knechtschaft versunken, Tac.: ita degenerasse a suorum virtutibus, ut etc., Suet.: ita tum a semet ipso degeneravit, ut etc., Curt.: tantum pro! degeneramus a patribus nostris, ut etc., Liv.: tantum eos degenerasse a maioribus, ut etc., Iustin.: a Philippo illum (Alexandrum) patre tantum degenerasse, ut etc., Iustin. – m. bl. Abl. (von), non famā immanis alumni degenerat, Stat. Theb. 4, 148 sq. – m. Dat. (wem? = von wem?), patribus, Manil. 4, 77: Marti non deg. paterno, Stat. Theb. 1, 464: patri non deg. Achilli, Claud. IV. cons. Hon. 367. – m. in od. ad u. Akk., in Persarum mores (v. Heere), Liv.: in externum cultum, Curt.: in peregrinos externosque ritus, Curt.: ad theatrales artes, Tac. ann. 14, 21. – m. in u. Abl., in perpetiendis suppliciis, Tac. ann. 15, 68. – b) v. Lebl.: vita degeneraverat, Tac. ann. 1, 53: ut facile cerneres naturale quoddam stirpis bonum degeneravisse vitio depravatae voluntatis, Cic. Brut. 130.
II) v. tr. entarten, A) im allg.: 1) eig.: adulteris coitibus degenerantur partus leaenarum, Solin. 17, 11. – 2) übtr.: a) übh.: quae (venus) si teneris conceditur, carpit corpus et vires animosque degenerat, Col. 7, 12, 11: multum degenerat (verdirbt) transcribentium sors varia, Plin. 25, 8. – m. in u. Abl., ni degeneratum in aliis huic quoque decori offecisset (hätte nicht seine Entartung in anderen Beziehungen auch diesen Vorzug verdunkelt), Liv. 1, 53, 1. – b) prägn., durch Entartung entstellen, -entwürdigen, -beflecken, entehren, Unehre machen,α) Pers.: propinquos, Prop. 4, 1, 79. – β) Lebl.: hanc (personam), diese Würde, Ov. ex Ponto 3, 1, 44: palmas, Ov. met. 7, 543: nomen illud sanctum, Capit. Opil. Macr. 7, 7: fortitudinem, Capit. Gord. 19, 6: tantum non deg. honorem, Stat. silv. 3, 1, 160.
- 1. ontaarden, verbasteren, verslechteren; ➤ cum degeneravit animus; frumenta degenerant;
- 2. niet met het voorgeslacht overeenstemmen, zich zijn afkomst onwaardig betonen, zijn (hoge) afkomst te schande maken [a patribus; a civili more]; ➤ ab hac virtute maiorum ~; II. tr. vernederen, te schande maken, zijn waarde ontnemen, onteren [palmas; propinquos].
- degener, to be inferior to ancestors, decline, be degenerate: a vobis: Pandione nata, degeneras!O.: Macedones in Syros degenerarunt, L.—Fig., to fall off, decline, degenerate: ut consuetudo eum degenerare non sineret: ab hac virtute maiorum: a gravitate paternā: a parentibus, L.: in Persarum mores, L.: ad theatrales artes, Ta.: in perpetiendis suppliciis, Ta.— Poet. with acc, to dishonor, disgrace, fall short of: hanc (personam), O.: propinquos, Pr.: Equus degenerat palmas, i. e. has lost the victorious spirit, O.
-
…honoribus, imperiis, rerum gestarum gloria continuata permansit, cumque ab hac perenni contestataque virtute maiorum non modo non degeneraverit L. Flaccus sed, quam maxime florere in generis sui gloria viderat, laudem patriae in libertatem vindicandae praetor…
Cicero, pro Flacco
-
…Antipater, quinque noster Posidonius. sed a Stoicis vel princeps eius disciplinae, Posidonii doctor, discipulus Antipatri, degeneravit Panaetius ; nec tamen ausus est negare vim esse divinandi, sed dubitare se dixit. quod illi in aliqua…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…dicam quod exemplo fortissimorum et clarissimorum civium facere possim an ti. Gracchus patrem dico, cuius utinam filii ne degenerassent a gravitate patria tantam laudem est adeptus, quos tribunus plebis solus ex toto illo conlegio L. Scipioni auxilio…
Cicero, de Provinciis Consularibus
-
…, ut, etiamsi natura puerum a paternis vitiis atque a generis similitudine abduceret, consuetudo tamen eum et disciplina degenerare non sineret fac enim fuisse in eo C. Laeli aut M. Catonis materiem atque indolem quid ex eo…
Cicero, in Verrem
-
…atque omnes historiae nobis prodiderunt. ab his orti Poeni multis Carthaginiensium rebellionibus, multis violatis fractisque foederibus nihil se degenerasse docuerunt. A Poenis admixto Afrorum genere Sardi non deducti in Sardiniam atque ibi constituti, sed amandati et repudiati…
Cicero, pro Scauro
-
…re publica nec vinci posse nec vincere. Macedoniam munitis exercitibus. et quidem fratri tuo qui a vobis nihil degenerat extorsimus. Africam commisistis Varo bis capto. hic cum Gaio fratre putat se litigare. in Syriam Cassium misistis…
Cicero, Philippicae
-
…ex Epigonis ferunt dixisse audi sne haec, Amphiara e sub terram a bdite Zenonem significabat, a quo illum degenerare dolebat. at non noster Posidonius ; quem et ipse saepe vidi et id dicam, quod solebat narrare Pompeius…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…Simus igitur contenti his. namque horum posteri meliores illi quidem mea sententia quam reliquarum philosophi disciplinarum, sed ita degenerant, ut ipsi ex se nati esse videantur. primum Theophrasti, Strato, physicum se voluit ; in quo…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…. quidam solitudinibus interposuerunt atlantas, iuxta eas aegipanas semiferos et blemmyas et gamphasantas et satyros et himantopodas. atlantes degeneres sunt humani ritus, si credimus. nam neque nominum ullorum inter ipsos appellatio est et solem orientem occidentemque dira…
Pliny the Elder, Natural History
-
…rubori, quod fidem adversus Romanos volentibus Germanis sumptam numquam omisisset. falso libertatis vocabulum obtendi ab iis qui privatim degeneres, in publicum exitiosi, nihil spei nisi per discordias habeant. adstrepebat huic alacre vulgus ; et magno inter…
Tacitus, Annales