domicellus
dominis et ~is de Hispania, qui conduxerunt Johannam reginam Castelle ad partes Francie
rex comitibus, vicecomitibus, baronibus, militibus, ~is, civibus, burgensibus ‥(
post hastiludia ~orum rex fecit cenam magnam
dominus Ph‥. duos ‥ milites et duos ~os misit ‥ in Angliam
~us
inclitum ~um Alfonsum ‥, tunc infantem Arragonum
peticio pro parte ‥ nobilis viri D. de Berclay ~i
J. Lytiltone, domisellus
Johanni C., ~o et armigero
nobilis et strenuus ~us, J. Burian ‥, dominus in Rabenstein ex regno Bohemie
loricatus miles ‥ sonipedem ascendit dimissoque ~o campum solus ‥ ingreditur
per te leo fit agnellus, / dominator domicellus
ictus fulminis ‥ duos ~os, qui in eorum [regis et regine ] presencia stabant, interfecit
coram Alberto ‥ et Jacobino ‥, ~is ‥ domini episcopi Vicentini
per H. de Cundicote, ‥ cancellarii [Oxon’ ] ~um
assignans eis certum numerum servitorum, viz. cuilibet cardinali unum clericum et duos ~os
cum sitis episcopus et dominus meus et ego vester ~us portans robas vestras
cuidam Turstino ~o abbatis
~i et servientes monasterii
mercatores quendam regis ~um literas regias ‥ deferentem ‥ trucidabant
cujus erat solus nuper catulus domicellus, / en sequitur totus hunc quasi mundus eum
dŏmĭcellus, ī, m. , jeune maître de maison : Gloss.
Domnus. Gloss. antiquæ MSS. :
Dum generaliter ad omnes Domesticos Regis ordinatio processit, pro nativitateLeges Edwardi Confess. cap. 35 :Domnicelli nostri illius, ut a Domino melius conservetur, etc.
Rex vero Edwardus Edgarum filium eorum secum retinuit, et pro filio nutrivit, et quia cogitavit ipsum hæredem facere, nominavit Ethelinge, quod nosSic Ludovicum VI. postmodum Regem,Domicellum , i. Damisell : sed nos indiscrete de pluribus dicimus, quia Baronum filios vocamusDomicellos , Angli vero nullos nisi natos Regum.
Si asembla une fois le Roy son conseil pour savoir qu'il avoit à faire, auquel Conseil le Damoisel Louys le Gros... parla.Vetus Poema de Garino Lothareno :
Froissartes 1. vol. cap. 325. Edwardum, postmodum Angliæ Regem, Principis Walliæ filium,Coroner firent le Damoisel Pepin.
Le jeune Demoisel Richartvocat. Apud Danos et Suecos Regum filios non semel
Parvulos Dominosvocat Gregorius M. lib. 6. Epist. 23. Apud Byzantinos Augustos, sequioris præsertim ævi, eorum filii Despotica donabantur appellatione, id est,
Dominidicebantur, indulto scilicet Principis : alioquin non
Domicellus Romanorum.
Mos erat tunc temporis apud Gothos, ut Domicelli et Domicellæ, Magnatum filii, in Regali Curia nutrirentur.Et lib. 5. cap. 2 :
Nunius vero pater ejus fere ab omnibus Castellæ Militibus Domicellos filios petiit nutriendos.
Domicellus Hollandiæ, apud Joan. de Beka.
Domicellus Erardus de Marka, apud Levoldum Northovium in Chronico Markano.
Dominiappellatio competeret, cæ teri cujuslibet conditionis proprio nomine et cognomine compellarentur : invaluit postmodum, ut Baronum præsertim, et Magnatum filii, non
Domini, sed
Domicelliaudirent, ut qui cæteris Scutiferis et natalium splendore, et parentum dignitate præstarent. Andreas
Bosch dels Titols de honor de Cathalanyalib. 3. cap. 3. § 16 :
Los Donzells son aquells que no son armats Cavallers, sino son fills y descendents dels Cavallers armats : demanera que lo quis arma, y obte le privilegi es propriament Cavaller, sos descendents Donzells.Charta ann. 1233. apud Perardum in Burgundicis pag. 425 :
De laude et assensu.... filiorum meorum, videlicet Hugonis, jam Militis, Elizabeth uxoris ejusdem, Alani et Galtheri filiorum meorum adhuc Domicellorum, etc.Charta Ludovici de Bellojoco Militis D. Montis ferrandi in Arvernia :
Cum..... tempore, quo eramus Domicellus, et ante tempus Militiæ nostræ donaverimus et concesserimus, etc.Tabular. Albæ ripæ in Diœcesi Lingon. an. 1233 :
Nobilem mulierem Andru de Rupescissa, et Renaudum Domicellum ejus, qui jam erat extra avoeriam ejus, etc.Mox, idem Renaudus,
filius Andrudicitur. Apud Joannem Bekam in Willelmo Episcopo Traject. Theodoricus Comes Hollandiæ, nondum sui juris factus,
Domicellusappellatur.
Nobili Domicello Johanni Vivaudi filio nobilis Domicelli Jacobi Vivaudi.
Unum de nobilibus armigeris eligit, quo comite locum adiit, ad ostensum locum loricatus appropinquans, sonipedem ascendit, dimissoque Domicello, campum solus ingreditur.Observat Marca in Hist. Beneharn. lib. 6. cap. 24. Nobiles istius tractus vulgo distribui in tres ordines, Baronum, Militum, et Domicellorum, quos
Domengersvocant, ut Milites,
Cavers. Proinde ut plurimum
Domicelliiidem sunt, qui in cæteris provinciis
Scutiferinuncupantur.
Cleph nobilis Lombardus Lombardiæ Rex secundus, regnavit anno uno et mensibus sex. Hic primus et ultimus, qui in Papia coronatus, et a quodam suo Domicello gladio jugulatur ann. Dominidlxxiv .
Damoisels, et
Danzelsvocabula apud vernaculos Scriptores accipiendi constat. :
Idem Poeta :La veissiés tant Damoisel venir, Qui portent lances por lor Signor servir.
Alibi :Si vos sivront et Danzel et meschin.
Rursum :Et li Danzel que Bues ot norris, Qui attendoient Chevalier les feist.
Idem :Borgois, et Dames, Chevalier et Danzel.
MS. :La veissiez maint Damoisel gentil Qui le vin portent en argent en or fin.
Alibi :Li Dus fait apporter s'espée, Si la li eut au col fermée, L'espée çaindre ne voulou, Parce que Damoisiaus estou.
Rursum :Li Rois aura moult son servise Armes li donna à sa guise, Tous les Damoisiaus adouba Que Florimons y amena.
Vide Sanutum in Hist. Hierosol. pag. 21. et Hist. Castilloneam Duchesnii lib. 6. cap. 1. Probationes Hist. Bressensis pag. 203. etc.Li dui enfant erent moult bel, De lor aage Damoisel, Li Rois les vit fors et legers, Ambedeus les fit Chevaliers.
Domicellorumin Regum et Principum filiis exolevit appellatio, obtinuitque ut
Dominidicerentur, præfixo tamen nomine appellativo. Sed præstat, quod in hanc rem habet Fecialis, qui sub Henrico VI. Rege Angliæ vixit, in Tractatu MS. de Officio Heraldorum, hoc loco adscribere :
Escuiers se doivent saluer en quatre manieres, les plus hauts se doivent saluer Tres-nobles et tres-honorez Escuiers, et les ensuivans, Tres-honorez Escuiers, et les tiers, Honorez Escuiers, et les quarts, Gentils Escuiers, Dieu vous doint accroissement d'honneur : et doist cognoistre un Herault ou Poursuivant, que tous fils de Rois sont Princes, et se doivent saluer comme Princes, non obstant qu'ils ne soient qu'Escuiers. Et si ce sont Ducs, ou enfans de Ducs, le Duc et son aisné fils semblablement, et si le fils avoit Seigneurie de Duché ou de Comté, il se salueroit comme Duc, ou comme Comte : Et si c'estoient ses autres enfans, selon les Seigneuries,en quoi ils seroient pourveus : et s'ils estoient sans Seigneurie, ils se devroient comme Comtes : Car quand l'on voit le fils d'un Duc, l'on ne dit point voilà un bel Escuier ; mais l'on dit, voilà un beau Seigneur. Et enfans et Comtes se doivent saluer selon les Seigneuries, en quoy il sont pourveus, et s'ils sont sans Seigneurie, et ils sont de sang Royal, il se doivent nommer, Monsieur, aprez leur propre nom, comme qui voudroit dire, Jean Monsieur, ou Ricart Monsieur.
Effectum statutorum per b. m. Dominum Gerlacum A. M. prædecessorem nostrum contraVide ibid. pag. 668.(i. e. erga) Scholasticos Ecclesiarum nostrarum civitatis et diœcesis Maguntine pro juvenibus, qui communiter Domicelli nuncupantur, factorum, ex certis causis nos ad hoc moventibus, circa tuam personam tollimus.
Canonici minoreset
juniores.
Domicellorumet
Domicillarium, frequens apud Germanos mentio, qui canonicos Dominorum nomine vulgo appellabant.
In manu dilecti filii, nobilis viri, Galeotti Roberti de Malatestis, Domicelli Arimini.
Domicellus Abbatis, pag. 1784.
Domicelli et servientes Monasterii, pag. 1980. quomodo
valetosappellatos infra ostendemus. Ugutio et Joan. de Janua :
Camerarius, Custos cameræ Papalis. Ord. Rom. apud Mabill. Musæi Ital. tom. 2. pag. 426 :
Dominus vero Papa interdum ibidem, cum ad cameram suam redierit, consuevit novis cardinalibus creationem de eis mandare per Domicellum suum, interdum non.Ibid. pag. 270.
Domicellietiam vocantur Nobiliores e familia Cardinalium.
Domicellumsuum eligit, in Formul. MS. fol. 33. v°. :
Volentes personam tuam propter hoc prærogativa nostræ benivolentiæ(prosequi) te in Domicellum et familiarem nostrum duximus admittendum, volentes ut Domicellus et familiaris noster re et nomine consequaris.