extraho

extraho, to draw out, draw forth, pull out, drag

ex-trăho, xi, ctum, 3, v. a., to draw out or forth, to drag out (class.).

I Lit.
- A In gen.: rete ex aqua, Plaut. Rud. 4, 4, 124 (1168): telum e corpore, Cic. Rosc. Am. 7, 19: gladium e vulnere, Quint. 4, 2, 13; for which: telum de vulnere, Ov. M. 12, 119: vivum puerum alvo, Hor. A. P. 340; cf.: filium exsecto ventre, Dig. 5, 2, 6: spinas, venena corpori, Plin. 28, 18, 76, § 245; 7, 2, 2, § 13; cf.: anulum sibi deficienti, Suet. Tit. 73: ut sine labore hanc (aquam) extraxi! Plaut. Rud. 2, 5, 4 (461): vires humerorum (natae) ad aratra extrahenda, to draw forward, draw, Cic. N. D. 2, 63, 159.—With personal objects: aliquem e latebra, Suet. Vit. 17; cf.: extrahitur domo latitans Oppianicus a Manilio, Cic. Clu. 13, 39: rure in urbem, Hor. S. 1, 1, 11: senatores vi in publicum, Liv. 26, 13, 1: hostes invitos in aciem, id. 8, 29, 11: aliquem turba oppositis humeris, Hor. S. 2, 5, 94.—
- B Esp., med. t. t.
- - 1 Dentis extrahere, i. e. by medicinal means, Plin. 32, 7, 26, § 79 (cf.: dentem evellere, i. e. by force).—
  - 2 Of cuppingglasses: sanguinem extrahere, Cels. 2, 11 init.—
II Trop.
- A In gen., to withdraw, extricate, release; to draw out, extract, eradicate: urbem ex periculis maximis, Cic. Sest. 4, 11; cf.: me inde, Ter. Phorm. 181: nescis, Parmeno, Quantum hodie profueris mihi et ex quanta aerumna extraxeris, id. Hec. 876: imbecilliores adjuvabit malisque opinionibus extrahet, Sen. Ep. 95 med.: se rebus humanis, to take one's own life, Dig. 21, 1, 23, § 3: (scelera) ex occultis tenebris in lucem, Liv. 39, 16, 11: secreta mentis (verberum vis), Sen. Hippol. 884: Epicurus ex animis hominum extraxit radicitus religionem, Cic. N. D. 1, 43, 121; id. Ac. 2 (Luc.), 34, 108: cf.: hunc errorem, quasi radicem malorum omnium, stirpitus philosophia se extracturam pollicetur, id. Tusc. 4, 38, 83.—
- B In partic., of time, to draw out, protract, prolong: res variis calumniis, Cic. Fam. 1, 4, 1: se tergiversando in adventum ejus rem extracturum, Liv. 34, 46, 5: certamen usque ad noctem, id. 4, 41, 5: pugnam in posterum, Tac. A. 4, 73: bellum in tertium annum, Liv. 3, 2, 2: somnum plerumque in diem, Tac. G. 22: has materias in infinitum, Quint. 4, 1, 43: dicendi morā dies, Caes. B. C. 1, 32, 3: triduum disputationibus, id. ib. 1, 33, 3: diem de die, Sen. Ben. 2, 5 fin.: primum tempus noctis, Caes. B. C. 3, 28, 5: aestatem, id. B. G. 5, 22, 4; Liv. 32, 9, 10 et saep.: eludi atque extrahi se multitudo putare, Liv. 2, 23, 13; cf.: populumque ducesque incertis, Stat. Th. 3, 575: mentem, id. ib. 1, 323.

ex-traho, trāxī, tractum, ere, I) herausziehen, A) aus der Tiefe, heraus-, heraufziehen, 1) eig.: a) lebl. Objj.: aquam, Plaut.: aquam specubus ac puteis, Auct. b. Afr.: retia, Suet.: retia blattinis funibus, Eutr.: rete ex aqua, Plaut.: ferrum, Nep.: telum, Liv.: telum e corpore, Cic.: gladium e vulnere, Quint.: cultrum ex vulnere Lucretiae, Liv.: telum de vulnere, Ov. – als mediz. t. t., materiam, venenum, Cels.: dentes, Plin.: telum forcipe, Cels.: inde guttam, Cels.: polypum unco ferramento, Cels.: cucurbitulā virus, Cels.: spinas corpori, Plin. – b) leb. Wesen: alqm inde, Mela: alqm arundineto, Vell.: vivum puerum alvo, Hor.: velut ab inferis extractus, Liv.: nequitia est ut extrahas mergere (illum), evertere ut suscites, ut emittas includere, Sen. de ben. 6, 26, 1. – als mediz. t. t., infantem, Cels. 7, 29. – 2) übtr.: a) herausziehen, -reißen, entreißen, losmachen, befreien, urbem ex periculis, Cic.: se ex alqo malo, Ter.: alqm poenae, Sen.: se ab hac vita, Sen. – b) = vertilgen, religionem ex animis, Cic. – B) nach vorn: 1) eig.: a) lebl. Objj., abziehen, alci deficienti anulum, Suet. Tib. 73, 2: aurum matronarum manibus, Pacat. pan. 26, 2. – b) leb. Objj.: α) im guten Sinne, herausziehen, alqm turbā oppositis umeris, Hor. sat. 2, 5, 94: im weitern Sinne, als milit. t. t., copias ex hibernaculis, Nep. Ages. 3, 4. – β) im üblen Sinne, hervorziehen, -zer ren, -schleppen, 1) eig.: alqm vi in publicum, Liv.: alqm e latebra, Suet.: alqm de caprili casa, Oros.: alqm domo, Cic.: alqm cubili, Tac. – u. im weitern Sinne übh. heraus-, hervornötigen, wohin (zu gehen, zu kommen) nötigen, locken, entbieten, extractus (auf die Straße gelockt) falsis rumoribus, Suet.: datis vadibus qui rure extractus in urbem est, Hor.: quosdam (reges) per blandimenta et promissa extractos ad se non remisit, Suet.: Crassum Pompeiumque in urbem provinciae suae Lucam extractos compulit, ut etc., Suet. – als milit. t. t., hostes invitos in aciem, Liv.: extractos ad certamen fudit, Liv. – 2) übtr.: a) etwas Verborgenes ans Licht ziehen, scelera in lucem, Liv.: secreta mentis, offenbaren, Sen. – b) emporbringen, alqm ad honorem, ad consulatum, Liv.: candidatos, zu Ehrenstellen verhelfen, Sen. – II) der Zeit nach in die Länge ziehen, hinziehen, 1) im allg.: res variis calumniis, Cic.: obsidionem, Liv.: bellum in tertium annum, Liv.: proelium prope ad noctem, Liv.: certamen diutius, Liv.: certamen usque ad noctem, Liv.: somnum in diem, bis an den Tag schlafen, Tac.: rem in consulum adventum, aufschieben, Liv.: simul extrahi rem ex eo anno viderunt, daß die Sache sich in das folgende Jahr hineinziehe, Liv. 5, 25, 13. – prägn., alqm, jmd. hinziehen, hinhalten (von einer Zeit zur andern), Liv. u. Suet. – 2) insbes., bei einem Geschäfte usw. die Zeit vergeuden, hinbringen, ohne zu einem Resultate zu kommen, dies dicendi morā, Caes.: id (dieser Rest des Sommers) facile extrahi posse, Caes.: aestatem sine ullo effectu, Liv.: noctem vigiliis, Curt.: cunctando diem, Liv.: id facile extrahi posse, Caes.

…non nimium probo et tantum patior, philosophum loqui de cupiditatibus finiendis. an potest cupiditas finiri tollenda est atque extrahenda radicitus. quis est enim, in quo sit cupiditas, quin recte cupidus dici possit ergo et avarus erit…

M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
…esse se ad onus accipiendum figurata, cervices autem natae ad iugum, tum vires umerorum et latitudines ad aratra extrahenda. quibus cum terrae subigerentur fissione glebarum ab illo aureo genere, ut poetae loquuntur, vis nulla umquam adferebatur…

M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
…inter Sullana arma vixerunt, solus conculcaris ac pro nihilo putaris, qui consulem morti obieceris, inclusum obsederis, extrahere ex suis tectis conatus sis, qui in eo magistratu non ; modo ; emerseris ex mendicitate ,…

Cicero, in Vatinium
…exanclatum a Carneade, quod ut feram et inmanem beluam sic ex animis nostris adsensionem id est opinationem et temeritatem extraxisset, tamen, ut ea pars defensionis relinquatur, quid impediet actionem eius qui probabilia sequitur nulla re inpediente Hoc…

M. Tullius Cicero, Lucullus
…legum, sed ianuae praesidio et parietum custodiis consulis vita tegeretur, miserisne viatorem qui M. Bibulum domo vi extraheret, ut, quod in privatis semper est servatum, id te tribuno plebis consuli domus exsilium esse non posset…

Cicero, in Vatinium
…esse naturale, quod idem nimium esse possit sunt enim omnia ista ex errorum orta radicibus, quae evellenda et extrahenda penitus, non circumcidenda nec amputanda sunt. Sed quoniam suspicor te non tam de sapiente quam de te ipso…

M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
…perterritus omnia, ut a me paulo ante dicta sunt, exponit Asuviumque a sese consilio Oppianici interfectum fatetur. extrahitur domo latitans Oppianicus a Manlio ; index Avillius ex altera parte coram tenetur. hic quid iam reliqua quaeritis Manlium…

Cicero, pro Cluentio
…faciens, equum ipse demisisset in flumen, submersus equus voraginibus non exstitit ; quem cum maxima contentione non potuisset extrahere, discessit, ut ait Philistus, aegre ferens. cum autem aliquantum progressus esset, subito exaudivit hinnitum respexitque…

M. Tullius Cicero, De Divinatione
…et tempestatis et sentinae vitiis, neque ex pristina virtute remittendum aliquid putaverunt, et tractandis condicionibus et simulatione deditionis extracto primo noctis tempore gubernatorem in terram navem eicere cogunt, ipsi idoneum locum nacti reliquam noctis partem ibi confecerunt et…

Julius Caesar, Civil War
…ea re nos et officio erga Lentulum mirifice et voluntati Pompei praeclare satis fecimus, sed per obtrectatores Lentuli calumnia extracta est. consecuti sunt dies comitiales, per quos senatus haberi non poterat. quid futurum sit latrocinio tribunorum non…

Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem

extraho

Saved

Recent