iungo
iungo, to join together, unite, connect, attach, fasten, yoke, harness
the Romans span the Ticinus River with a bridge
he joined him in a treaty and in friendship
- I Lit.
- A In gen.
- 1 With acc.: Narcissum et florem anethi, Verg. E. 2, 48: pontes et propugnacula, id. A. 9, 170: nemoris carentia sensu robora, Claud. B. G. 17: gradus, to close the ranks, Sil. 4, 372: montes, to heap up, Val. Fl. 1, 198: ostia, to shut, Juv. 9, 105; cf.: junctas quatere fenestras, Hor. C. 1, 25, 1: oscula, to exchange, Ov. M. 2, 357; cf. id. Am. 2, 5, 59; Petr. 67: da jungere dextram, to clasp, Verg. A. 6, 697: cur dextrae jungere dextram non datur, id. ib. 1, 408; cf.: quas junximus hospitio dextras, id. ib. 3, 83; 11, 165: duos sinus, Plin. 5, 29, 31, § 116: juncto ponte milites transmittit, Tac. A. 1, 49.—So with abl. of means or manner: Ticinum ponte, to span, Liv. 21, 45, 1: amnem ponte, Plin. 5, 24, 21, § 86: ratibus flumen, to bridge, Liv. 21, 47, 2; cf.: qui biduo vix locum rate jungendo flumini inventum tradunt, id. 21, 47, 6: eo omnia vallo et fossa, id. 38, 4, 6: plumbum nigrum albo, Plin. 33, 5, 30, § 94; cf.: nam calamus cera jungitur, Tib. 2, 5, 32: illos defendit numerus junctaeque umbone phalanges, Juv. 2, 46: erga juncta est mihi foedere dextra, Verg. A. 8, 169: Pompei acies junxerat in seriem nexis umbonibus arma, Luc. 7, 453. —
- 2 With dat. of indir. object: hoc opus ad turrim hostium admovent, ut aedificio jungatur, Caes. B. C. 2, 10 fin.: humano capiti cervicem equinam, Hor. A. P. 2: mortua corpora vivis, Verg. A. 8, 485; cf.: his tignis contraria duo juncta, Caes. B. G. 3, 17, 5: se Romanis, Liv. 24, 49, 1: exercitum sibi, Vell. 2, 80, 1: socia arma Rutulis, Liv. 1, 2, 3: victores Germani juncturi se Pannoniis, Suet. Tib. 17: cervicem meam amplexui, Petr. 86 dub. (Büch., vinxit amplexu): dextra dextrae jungitur, Ov. M. 6, 447; cf. Verg. A. 1, 408 supra: aeri aes plumbo fit uti jungatur ab albo, Lucr. 6, 1079: juncta est vena arteriis, Cels. 2, 10: Comius incensum calcaribus equum jungit equo Quadrati, drives against, Hirt. B. G. 8, 48.—
- 3 With inter se: tigna bina inter se, Caes. B. G. 3, 17, 3: maxime autem corpora inter se juncta permanent, cum, etc., Cic. N. D. 2, 45, 115: disparibus calamis inter se junctis, Ov. M. 1, 712: saltus duo alti inter se juncti, Liv. 9, 2, 7.—
- 4 With cum: cum Bruto Cassioque vires suas, Vell. 2, 65, 1: legiones se cum Caesare juncturae, id. 2, 110, 1: erat cum pede pes junctus, Ov. M. 9, 44: lecto mecum junctus in uno, id. H. 13, 117: digitis medio cum pollice junctis, id. F. 5, 433: lingua cum subjecta parte juncta est, Cels. 7, 12, 4.—
- B Esp.
- 1 To harness, yoke, attach.
- α Of animals: angues ingentes alites juncti jugo, Pac. ap. Cic. Inv. 1, 19, 27 (Trag. v. 397 Rib.): junge pares, i. e. in pairs, Verg. G. 3, 169; Grat. Cyneg. 263: nec jungere tauros norant, Verg. A. 8, 316: currus et quatuor equos, id. G. 3, 114: grypes equis, id. E. 8, 27 Forbig.: curru jungit Halaesus Equos, id. A. 7, 724: leones ad currum, Plin. 8, 16, 21, § 54: mulis e proximo pistrino ad vehiculum junctis, Suet. Caes. 31.—
- β Of a vehicle (rare): reda equis juncta, Cic. Att. 6, 1, 25: neve (mulier) juncto vehiculo veheretur, Liv. 34, 1, 3: juncta vehicula, pleraque onusta, mille admodum capiuntur, id. 42, 65, 3. —
- 2 Of wounds, etc., to join, bring together, unite, heal: ego vulnera doctum jungere Etiona petam, Stat. Th. 10, 733: parotidas suppuratas, Scrib. Comp. 206: oras (tumoris), Cels. 7, 17, 1: oras vulneris, id. 5, 4, 23 al.—
- 3 Of lands, territories, etc.: juncta pharetratis Sarmatis ora Getis, adjoining, Ov. Tr. 4, 10, 110; cf.: juncta Aquilonibus Arctos, id. M. 2, 132: quibus (campis) junctae paludes erant, Front. Strat. 2, 5, 6; Vell. 2, 110, 4: fundos Apuliae, to add, join to, Petr. 77: longos jungere fines agrorum, Luc. 1, 167.—
- 4 To connect in time, cause to follow immediately: cum diei noctem pervigilem junxisset, Just. 12, 13, 7: somnum morti, Petr. 79: vidit hic annus Ventidium consularem praetextam jungentem praetoriae, Vell. 2, 65, 3: nulla natio tam mature consino belli bellum junxit, id. 2, 110, 5: junge, puer, cyathos, atque enumerare labora, Stat. S. 1, 5, 10: laborem difficilius est repetere quam jungere, to resume than to continue, Plin. Ep. 4, 9, 10.—So of pronunciation: si jungas (opp. interpunctis quibusdam), Quint. 9, 4, 108.—
- 5 Milit. t. t., of troops, an army, etc., to join, unite: cum juncti essent, Liv. 25, 35; 25, 37: exercitum Pompei sibi, Vell. 2, 80, 1: junctis exercitious, Vell. 2, 113, 1: cum collegae se junxisset, Front. Strat. 1, 1, 9; so, exercitum, id. ib. 1, 2, 9: Ajacem naves suas Atheniensibus junxisse, Quint. 5, 11, 40.—
- 6 To add, give in addition: commoda praeterea jungentur multa caducis, Juv. 9, 89.—
- 7 In mal. part.: corpora, Ov. M. 10, 464: turpia corpora, id. H. 9, 134: tu mihi juncta toro, id. F. 3, 511; id. R. Am. 408: si jungitur ulla Ursidio, Juv. 6, 41; 6, 448; cf. Venerem, Tib. 1, 9, 76; Ov. H. 353; id. R. Am. 407.
- II Transf.
- A In gen., of abstract things, to bring together, join, unite: cum hominibus nostris consuetudines, amicitias, res rationesque jungebat, Cic. Deiot. 9, 27: omnem naturam, quae non solitaria sit ... sed cum alio juncta atque conexa, etc., id. N. D. 2, 11, 29: an virtus et voluptas inter se jungi copularique possint, id. de Or. 1, 51, 122: sapientiam junctam habere eloquentiae, id. ib. 3, 35, 142: indignationem conquestioni, id. Inv. 2, 11, 36: insignis improbitas et scelere juncta, id. de Or. 2, 58, 237: plura crimina junguntur, are combined, Quint. 4, 4, 5.—
- B Esp.
- 1 Of persons, to join, unite, bring together, associate, in love, marriage, relationship, etc.: cum impari, Liv. 1, 46: cum pare, Ov. F. 4, 98: alicujus filiam secum matrimonio, Curt. 5, 3, 12: si tibi legitimis pactam junctamque tabellis non es amaturus, Juv. 6, 200: juncta puella viro, Ov. A. A. 1, 682; id. Tr. 2, 284. —Of animals, etc.: Appulis jungentur capreae lupis, Hor. C. 1, 33, 8: variis albae junguntur columbac, Ov. H. 15, 37: unaque nos sibi operā amicos junget, Ter. Hec. 798: ut quos certus amor junxit, Ov. M. 4, 156: amicos, Hor. S. 1, 3, 54: Geminum mecum tua in me beneficia junxerunt, Plin. Ep. 10, 26, 1: puer puero junctus amicitia, Ov. P. 4, 3, 12.—Esp., of a treaty, alliance, etc.: si populus Romanus foedere jungeretur regi, Liv. 26, 24; Just. 15, 4, 24. —
- 2 Of things, to make by joining, enter into: pacem cum Aenea, deinde adfinitatem, Liv. 1, 1: nova foedera, id. 7, 30: cum Hispanis amicitiam, Just. 43, 5, 3: societatem cum eo metu potentiae ejus, id. 22, 2, 6: foedus cum eo amicitiamque, Liv. 24, 48; 23, 33: juncta societas Hannibali, id. 24, 6: foedera, id. 7, 30: jungendae societatis gratia, Just. 20, 4, 2.—
- 3 Of words, etc., to join, unite.
- α Esp., gram. t. t.: verba jungere, to make by joining, to compound: jungitur verbum ex corrupto et integro, ut malevolus, Quint. 1, 5, 68: in jungendo aut in derivando, id. 8, 3, 31; so, juncta verba, Cic. Or. 56, 186; id. Part. Or. 15, 53.—
- β To connect so as to sound agreeably: quantum interest ... verba eadem qua compositione vel in textu jungantur vel in fine claudantur, Quint. 9, 4, 15.—Hence, P. a.: junc-tus, a, um, joined, united, connected, associated: in opere male juncto, Quint. 12, 9, 17.—Comp.: causa fuit propior et cum exitu junctior, Cic. Fat. 16, 36.—Sup.: junctissimus illi comes, most attached, Ov. M. 5, 69: principum prosperis et alii fruantur: adversae ad junctissimos pertineant, their nearest of kin, Tac. H. 4, 52.
B) insbes.: 1) anspannen, a) Tiere = anschirren, equos ad currum, Plin., od. curru (Dat.), Verg.: camelos ad currum, Lampr.: canes quaternos ad currum, Lampr.: iungentur gryphes equis, Verg. – m. bl. Acc., equos, Lucr. u.a.: sibi et leones et tigres, Lampr.: oft im Partiz., iuncti boves, ein Ochsengespann, Ov. u. Tac.: so auch iuncta iuga, Cato; u. iuncta iuga bina, zwei Gespanne, Ov.: iuncti cycni, iunctae columbae, Ov.: iunctis iumentis od. bl. iunctis vehi, auf einem Zweigespann, im Wagen fahren, Nep. u. Plin. ep. – b) einen Wagen usw. = bespannen, raeda equis iuncta, Cic.: currus albis equis iunctus, Liv.: iunctum vehiculum, Liv. u.a. – 2) Wunden usw. heilend verbinden = sich schließen machen, heilen, vulnera, Scrib. Larg. u. Stat.: orae iunctae, Cels. – 3) liebend verbinden = Beischlaf halten, corpus, u. absol., Lucr. u. Ov. – 4) räumlich zusammenstoßen lassen, fundos, zusammenkaufen, Petron.: longos fines agrorum, Lucan. – im Passiv medial (v. Örtl.) = an einen Ort usw. anstoßen, angrenzen, ihm nahe liegen, Taurus montibus iungitur, Curt.: silvae campo iunctae, Curt.: Italia Dalmatis iuncta, Vell.: Iano loca iuncta, Ov.: hortulus, qui Academiae iunctus fuit, Apul.: poet., iuncta aquilonibus Arctos (= Nordpol), Ov. – u. dah. 5) zeitlich verbinden, aneinanderreihen, unmittelbar folgen lassen, noctem diei plerumque, Val. Max.: diei noctem pervigilem, Iustin.: somnum morti, Petron.: consularem praetextam praetoriae, Vell.: consilio belli bellum, Vell.: iunge puer cyathos, Stat.: laborem, nicht unterbrechen, Plin. ep. – 6) als milit. t. t. = Truppen miteinander vereinigen, zueinanderstoßen lassen, sibi exercitum, Vell.: socia arma Rutulis, Liv.: alcis castris sua, Vell.: si Hannibali Asdrubal iunctus esset, Liv.
II) übtr.: A) im allg.: iunget vix tria verba, zusammenreimen = vorbringen, Mart.: cum hominibus nostris consuetudines, amicitias, res rationesque iungebat, Cic.: iuncta cum viribus ars, Ov. – m. bl. Abl., quae quo maior est vis, hoc est magis probitate iungenda summāque prudentiā, Cic.: improbitas scelere iuncta, Cic.: insania iuncta stultitiā, Cic. – m. Dat., priori posterius, posteriori superius non iungitur, Cic.: indignatio iuncta conquestioni, Cic.
B) insbes.: 1) in Liebe verbinden, vermählen, alqm secum matrimonio, Liv., od. in matrimonio, Curt.: alqm alci, Ov.: torus iunxit te mihi, Ov.: i. filios, Treb. Poll.: refl. se iungere u. medial iungi, sich verbinden, sich vermählen, se alci, Ov. u.a.: iungi cum impari, Liv.: iungere amanti, Ov.: columbae in amore iunctae, Prop.: übtr., iuncta vitis ulmo, Ov. – amores, Tibull. – 2) durch Verwandtschaft, Wahlverwandtschaft, Freundschaft verbinden, se ad alqm, Cic.: Rosianum artissimo vinculo tua in me beneficia iunxerunt, Plin. ep. – oft im Partiz., a sanguine materno iunctus, Ov.: amicitiā vetustā puer puero iunctus, Ov.: ab usu modico tibi iunctus, Ov.: amici iuncti, Hor. – u. ein Verwandtschafts- usw. Bündnis knüp fen, schließen, affinitatem cum alqo, Liv.: amicitiam cum alqo, Cic. – 3) politisch verbinden, u. zwar refl. se iung. od. medial iungi, sich mit jmd. verbinden, sich an jmd. anschließen, se alci, Eutr.: se contra Romanos Tuscis Samnitibusque, Eutr.: foedere od. societate alci iungi, Liv. – u. ein Bündnis usw. knüpfen, schließen, foedus, pacem, Liv. – 4) Wörter gramm. od. rhet. verbinden, a) als gramm. t. t. = aus zwei Wörtern eins zusammensetzen, iungitur (verbum) ex corrupto et integro, ut malevolus, Quint. 1, 5, 68: so iuncta verba, Cic. or. 186; part. or. 53. – b) als rhet. t. t., die Wörter wohlklingend verbinden, verba in textu iungantur, Quint. 9, 4, 13.
- 1. verbinden, verenigen, samenvoegen, aaneenknopen [dextram dextrae elkaar de hand schudden, begroeten; libellum epistulae voegen bij; naves aan elkaar bevestigen; oscula elkaar kussen; cursum equis gelijke tred houden met de paarden; opes macht; urbem beide stadsdelen; fenestras sluiten; fluvium ponte een brug slaan over de rivier]; ➤ crescendo iungi samengroeien; iuncta facere verbinden;
- 2. (dieren) onder het juk brengen, inspannen, voorspannen [equos ad currum, curru (dat.) voor de wagen]; ➤ iuncti boves span ossen; iumenta iuncta tweespan;
- 3. (een wagen) bespannen; ➤ currus albis equis iunctus;
- 4. gemeenschappelijk uitvoeren of ervaren, delen [consilia; fata; casūs; dolorem];
- 5. in gedachten verbinden [aëra igni; Romanis externa]; — pass. in verband staan: sensus iungitur omnis visceribus, nervis, venis (Lucr.);
- 6. (milit.) (troepen) verenigen, samenvoegen [copias, arma alci zich met zijn troepenmacht aansluiten bij iem.; agmina aaneensluiten]; — se ~ en pass. de krachten bundelen;
- 7. in de echt verbinden, trouwen (met: cum; zelden dat.) [feminam secum matrimonio]; se ~ en pass. iungi (m. cum; dat.) trouwen; seksuele omgang hebben;
- 8. (door verwantschap, vriendschap) verbinden, verenigen; ➤ amicitiā vetustā puer puero iunctus; alqm hospitio ~ gastvriendschap met iem. sluiten;
- 9. (metaf.) (relaties, vriendschappelijke banden e.d.) aanknopen, sluiten [affinitatem cum alqo; amicitiam cum alqo; venerem seksuele omgang hebben];
- 10. (een verbond, vrede e.d.) sluiten, aangaan [foedus; pacem];
- 11. se ~ en pass. (pol.) zich verbinden of zich verenigen met, zich aansluiten bij (m. dat.); ➤ foedere iungi;
- 12. (v. tijd) verbinden, aaneenrijgen, onmiddellijk laten volgen (met, op: dat.; acc.) [somnum morti; laborem niet onderbreken];
- 13. (woorden) samenstellen, door samenstelling vormen.
合。結。挨之。— foedera 結盟。— affinitatem 結親。— societatem ei vel cum eo 結伴夥。— amnem ponte 河上造橋。Matrimonio jungi 婚配。
Suggest a Translation
See an image
- IV-, to join together, unite, connect, attach, fasten, yoke, harness: Narcissum et florem anethi, V.: ostia, shut, Iu.: iunctas quatere fenestras, H.: oscula, exchange, O.: da iungere dextram, clasp, V.: Ticinum ponte, span, L.: ratibus flumen, bridge, L.: iunctae umbone phalanges, Iu.: pontīs et propugnacula, i. e. connect the bulwarks by bridges, V.: hoc opus ut aedificio iungatur, Cs.: Humano capiti cervicem equinam, H.: mortua corpora vivis, V.: se Romanis, L.: Ne castris iungant (i. e. se), V.: tigna bina inter se, Cs.: corpora inter se iuncta: erat cum pede pes iunctus, O.: digitis medio cum pollice iunctis, O.—To harness, yoke, attach: angues ingentes alites iuncti iugo, Pac. ap. C.: iunge pares, i. e. in pairs, V.: grypes equis, V.: curru Equos, to the car, V.: raeda equis iuncta: iuncta vehicula mille, L.—In P. pass., adjoining, continuous with: iuncta pharetratis Sarmatis ora Getis, O.—Of troops, etc., to join, unite: cum fratre copias, L.: agmina, V.— To add, give in addition: Commoda praeterea iungentur multa caducis, Iu.—To make by joining: camera lapideis fornicibus iuncta, built with, S.—To bring together, join, unite: cum hominibus consuetudines: an virtus et voluptas inter se iungi possint.—Of persons, to join, unite, bring together, associate, attach, ally: nos sibi amicos, T.: se tecum omni scelere: se Romanis, make an alliance with, L.: (eam) conubio, give in marriage, V.: me sibi, marry, V.: variis albae iunguntur columbae, O.: si populusR.foedere iungeretur regi, L.: hospitio cum iungeret absens (i. e. se), V.—To make by joining, enter into: cum hominibus amicitias: societatem cum populoR., L.—Of words, to join, unite, make by joining, compound: iuncta verba: carmina, compose, V.
-
…cum summa rei publicae salute, cum tua peste ac pernicie cumque eorum exitio qui se tecum omni scelere parricidioque iunxerunt, proficiscere ad impium bellum ac nefarium. tu, Iuppiter, qui isdem quibus haec urbs auspiciis a Romulo…
Cicero, in Catilinam
-
…iter ulli per provinciam dare et, si vim facere conentur, prohibiturum ostendit. Helvetii ea spe deiecti navibus iunctis ratibusque compluribus factis, alii vadis Rhodani, qua minima altitudo fluminis erat, non numquam interdiu, saepius noctu…
Julius Caesar, Gallic War
-
…, incredibili lenitate, ita ut oculis in utram partem fluat iudicari non possit. Id Helvetii ratibus ac lintribus iunctis transibant. Ubi per exploratores Caesar certior factus est tres iam partes copiarum Helvetios id flumen traduxisse, quartam vero…
Julius Caesar, Gallic War
-
…o femina sola superstes, quam commune mihi genus et patruelis origo, deinde torus iunxit, nunc ipsa pericula iungunt, terrarum, quascumque vident occasus et ortus, nos duo turba sumus ; possedit cetera pontus. Haec quoque…
Ovid, Metamorphoses
-
…naturae vultus in orbe, quem dixere chaos rudis indigestaque moles nec quicquam nisi pondus iners congestaque eodem non bene iunctarum discordia semina rerum. nullus adhuc mundo praebebat lumina Titan, nec nova crescendo reparabat cornua Phoebe, nec circumfuso…
Ovid, Metamorphoses
-
…et disiice corpora ponto. Sunt mihi bis septem praestanti corpore nymphae, quarum quae forma pulcherrima Deiopea, conubio iungam stabili propriamque dicabo, omnis ut tecum meritis pro talibus annos exigat, et pulchra faciat te prole parentem .…
Vergil, Aeneid
-
…Arte nova vocisque deum dulcedine captum hoc mihi concilium tecum dixisse manebit atque ita disparibus calamis conpagine cerae inter se iunctis nomen tenuisse puellae. Talia dicturus vidit Cyllenius omnes succubuisse oculos adopertaque lumina somno. Supprimit extemplo vocem firmatque soporem…
Ovid, Metamorphoses
-
…soror, o coniunx, o femina sola superstes, quam commune mihi genus et patruelis origo, deinde torus iunxit, nunc ipsa pericula iungunt, terrarum, quascumque vident occasus et ortus, nos duo turba sumus ; possedit…
Ovid, Metamorphoses
-
…paululum ascenderis ad laevam, circiter duodecim pedes humi depressus. Eum muniunt undique parietes atque insuper camera lapideis fornicibus iuncta ; sed incultu, tenebris, odore foeda atque terribilis eius facies est. In eum locum postquam demissus est…
Sallust, Catilina
-
…. Verba po nenda sunt, quae vim habeant inlustrandi nec ab usu sint abhorrentia, gravia plena sonantia, iuncta facta cognominata, non vulgaria supralata in primisque translata. Haec in singu lis verbis ; sed in continentibus soluta…
M. Tullius Cicero, De Partitione Oratoria