nux
nux, a nut
- a nut. At weddings it was customary to strew nuts on the floor: sparge, marite, nuces, Verg. E. 8, 30; cf.Varr. ap. Serv. ad E. 8, 30; Paul. ex Fest. p. 173 Müll.; Plin. 15, 22, 24, § 86; Mart. 5, 135. Nutshells were used in coloring the hair: viridi cortice tincta nucis, Tib. 1, 8, 44. Nuts were strewn at the festival of Ceres, Sinn. Capito ap. Paul. ex Fest. p. 177 Müll. Children played with nuts, Suet. Aug. 83; Cat. 61, 131; hence, prov.: nuces relinquere, to give up childish sports, to betake one's self to the serious business of life, to throw away our rattles, Pers. 1, 10: nux cassa, a nutshell: tene amatorem esse inventum inanem quasi cassam nucem, Plaut. Ps. 1, 3, 137 (366).—Fig. of a thing of no value, Hor. S. 2, 5, 36 ( = res vel vilissima); cf.: non ego tuam empsim vitam vitiosā nuce, Plaut. Mil. 2, 3, 45 (316).—
- II Transf.
- A A fruit with a hard shell or rind: nux amara, a bitter almond, Cels. 3, 10; so Col. 7, 13; Plin. 15, 7, 7, § 26: castaneae nuces, chestnuts, Verg. E. 2, 52: nux pinea, Macr. S. 2, 6, 1; the fruit of the tithymalus, Plin. 26, 8, 40, § 66.—
- B A nut-tree: inter primas germinant ulmus, salix, nuces, Plin. 16, 25, 41, § 97; Liv. 24, 10; Juv. 11, 119.—Poet., an almond-tree, Verg. G. 1, 187.
nux ‥ amarissimum habet corticem et testa durissima accingitur ‥ et ‥ fructus dulcissimus intus repperiatur
juglantis vel nux,hnutu
pomum omne corio vel cortice duro tectum dicitur nux
P. de N. custos foreste ‥ appropriavit sibi injuste ‥ nuces in dominicis boscis que valuerunt ‥ sex marcas et dimidiam
est hic notandum de nucibus quod iste parve de corulo non vocantur nuces proprie a medicis, sed avellane
sed numquid habere Dunelmum / esse putet vacuam Petrus habere nucem
item j nux nigra pro cipho non facto precii vj d
nux,hnutbeam
quare si aliquis dormit sub nuce in estate, post sompnum gravedinem fecerit capitis?
est ‥ nux arbor alta et procera, habens ramos et nodos diffusos et folia lata et nervosa
nux,noyer
hinc nonnulli solo nomine religiosi, sibi placentes et de specie sanctitatis singulariter gloriantes; qui oculos nucis habuerunt, ut in oculis alienis festucam clare viderent
pro j bussello seminis canabi et j summa nucum regalium
nux ‥ usualis est domestica, que a multis dicitur Gallica
cum aqua sambuci vel cum succo corticum nucismajoris
cum sanari cepisset digitus, instar Gallice nucis super fracture locum struma concreta resedit
nux qui ponitur simplex dicitur ‥ A.walnote
carena basilica, i. nux Alexandrina, quam multi Persicam dicunt, nauseam provocat, venenis est contraria si commesta fuerit
item tenentes hujus schire habent solvere singulis annis centum xxiiij sarcula lignorum aridorum unacum iiij lib. de nucibus Gallicis
nux Persica, regia, juglans, idema walnut or a walnut tre
nux epitheto vacans significata walnutte
in modum sylvestris nucis
nux avellana ‥ agrestis et sylvatica est, nam sine cultura crescit in corylis
nux pontica vel avellana idem
careon, nux idem, inde leptecarion, i. nux minuta sc. avellana
nux coruli,nottes of hasellys
nux pontica, nux parva, nux coruli,hasell
amigdala, quasi minor nux
vinum ‥ sapidum ut nux Phillidis [gl. ]noiz de l’almaunde
nux longa, almundis
nux muscata, piper, gingiber, cinnama, cumin
nux muscata ‥ est ‥ fructus arboris in India nascentis ‥ et est multum medicinalis
de vino duo sextercia zedeoariata et alia duo vel tria muscata nucibus muscatis
nucis miristice, i. muscate
quo facto, pulveres subscriptarum specierum in panno lineo inclusi apponantur, viz. zinziberi ‥ clovys, cinamomi, nucis Indie ‥
de Castelano de Hispannia pro vij libratis nucium muscatarum
de ‥ j cipho de nuce muga cum pede argent’
computat in ‥ gariophilo, galanga, canella, nucibus mugatis, amigdolis
computat in empcione de j libra canelle, et de dimidio libre nucium mogatorum ‥ vj s. vj d
nux mirifica, nux muscata idem
de j cipho de nuce de India
nux magna, que venit de Yndia
nux Maroquitana comestis gravis ejus xj fortiter camasticatis [i. e. commasticatis ] et post modicum vini puri cum summa celeritate dolorem colice et yliace ex fr[igidit ]ate sedat
iringi aut iringion aut nux agrestis
casula una de rubeo panno de Tharse cum nucibus pini aureis
nux Indeyca, nux vomica, castaneola idem
nux vomica, i.chastyn
nux vomica, chasteynes
nux Romana, i.cakabre
de uno cipho de nuce
de ‥ uno cipho de nuce arg’ deaur’ in cooperculo ponderante xviij s. vj d
nux una ‥ cum pede et cooperculo argenteo et ammellato
item j nux cum pede et circulo argenteo et deaurato ex dono A. de C
pro mutacione unius ciphi qui appellatur nux
ad nuces balistarum faciendas
pro ballistis faciendis ‥ cccc nuces
Willelmo Limer adlimand’ [sic ] nuces ‥x d ‥ Davit fusori pro una nuce de proprio metallo ‥
centum nuces pro balistis unius pedum, quinquaginta nuces pro balistis duorum pedum et viginti nuces pro balistis de turno
- 1. noot (walnoot, hazelnoot en amandel) [metaf. cassa lege noot = kleinigheid];
- 2. vrucht met harde schil: kastanje, eikel; ➤ ~ pinea dennenappel;
- 3. (meton.) (a) notenboom; (b) (Verg.) amandelboom.
核桃。— juglans 核桃。— cassa vel vitiosa 虛核桃。無所用。— pinea 松仁。— Graeca 杏兒。— avellana vel Pontica 榧子。Castanea nux 栗子。Nuces amarae 苦杏兒。Nuces relinquere 棄小事。
Suggest a Translation
See an image
Noix d'arbaleste. Will. Brito lib. 6. Philipp. pag. 156 :
Dantes in Paradiso cant. 2 :Guido Nucem volvit balistæ pollice lævo, Dextra premit clavem, sonat una nervus, et ecce In Regis scapula stabat fatalis harundo.
In quanto quadrel posa, et vota, et de la Noce si dischiava.
La corda e'n su la Noce ;pro damno proximo.
Ennosquier, telum
nuciimponere. Lit. remiss. ann. 1373. in Reg. 105. Chartoph. reg. ch. 22 :
Icellui Vitet tenté d'anemi retourna son arc tendu, la sayeste Ennosquiée, et deux sayestes en sa bouche, etc.Unde et
Desnoquer, pro arcum remittere, in aliis Lit. ann. 1380. ex Reg. 118. ch. 331 :
Ainsi que ledit Eslie eust Desnoqué son arbaleste, sa vire encontra ledit de la Chapelle et lui entra ou corps.
Unum plate argenteum pro speciebus pedatum, quinque Nuces pedatas, cum cooperculis.
● noce; mandorlo (alberi)
♢ gen. pl. nucerum [CelioA].
- a nut: Sparge, marite, nuces (a custom at weddings), V.: te cassā nuce pauperet, i. e. the merest trifle, H.: nux ornabat mensas, the dessert, H.: castaneae nuces, chestnuts, V.—A nut- tree: tacta de caelo, L., Iu.—Singcollect.: Hic nux, O.—An almond-tree, V.
-
…Scaurus tenuitate Magi redargueret, erras, inquit Scaure ; ego enim Magium non conservasse dico, sed tamquam nudus nuces legeret, in ventre abstulisse ; ut illud M. Cicero senex, huius viri optimi, nostri familiaris ,…
Cicero, de Oratore
-
…visum est ; ut cum Tito Pinario mentum in dicendo intorquenti tum ut diceret, si quid vellet, si nucem fregisset. Etiam illa, quae minuendi aut augendi causa ad incredibilem admirationem efferuntur ; velut tu, Crasse ,…
Cicero, de Oratore
-
…convalescant, coclearum cinerem potum in vino ; comitialibus morbis oesypum cum murrae momento et vini cyathis ii dilutum magnitudine nucis abellanae, a balineo potum, testiculos arietinos inveteratos tritosque dimidio denarii pondere in aquae vel lactis asinini hemina .…
Pliny the Elder, Natural History
-
…hominum Fere autem per aestatem sic muscis aures canum exulcerantur, saepe ut totas amittant quod ne fiat, amaris nucibus contritis finiendae sunt. Quod si ulceribus iam praeoccupatae fuerint, coctam picem liquidam suillae adipi mixtam vulneribus stillari conveniet…
Columella, Lucius Junius Moderatus, Res Rustica, Books I-IV
-
…inimicus Ulixes Multiplici pariter condita pelle latent. CLXXXV Vergili Culex Accipe facundi Culicem, studiose, Maronis, Ne nucibus positis arma virumque legas. CLXXXVI Vergilius in membranis Quam brevis inmensum cepit membrana Maronem Ipsius vultus prima tabella gerit…
Martial, Epigrammata
-
…sic utuntur. quo plures nuces quis ederit, hoc facilius t a enias pellit. quae perveteres sunt, nuces gangraenis et carbunculis medentur, item suggillatis ; cortex iuglandium lichenum vitio et dysintericis, folia trita cum aceto aurium…
Pliny the Elder, Natural History
-
…foueri quidem debet aqua egelida, in qua lentiscus aliaue uerbena ex reprimentibus decocta sit, induci uero medicamentum ex nucibus amaris cum aceto tritis, aut cerussa, cui contritae herbae muralis sucus sit adiectus. Lapis etiam, qui…
Celsus, De Medicina
-
…propagari praeter vitem tradit ficum, oleam, punicam, malorum genera omnia, laurus, pruna, myrtum, nuces abellanas et praenestinas, platanum. propaginum duo genera ramo ab arbore depresso in scrobem iiii pedum quoquo et post…
Pliny the Elder, Natural History
-
…xiphion et phasganion in umidis. cum primum exit, gladii praebet speciem, caule ii cubitorum, radice ad nucis abellanae figuram fimbriata, quam effodi ante messes oportet, siccari in umbra. superior pars eius cum ture trita…
Pliny the Elder, Natural History
-
…aliis intexens suavibus herbis, mollia luteola pingit vaccinia calta. Ipse ego cana legam tenera lanugine mala, castaneasque nuces, mea quas Amaryllis amabat ; addam cerea pruna honos erit huic quoque pomo ; et vos, O lauri…
Vergil, Eclogues