voco
voco, to call, summon, invoke, call together, convoke
they were calling on the gods for help
they were contending whether they would call the city Roma or Remora
you call Italy to her destruction
- I Lit.
- A In gen.: (patrem) blandā voce vocabam, Enn. ap. Cic. Div. 1, 20, 40 (Ann. v. 51 Vahl.): quis vocat? quis nominat me? Plaut. Curc. 2, 3, 25 (304): He. Vin' vocem huc ad te (patrem)? Ly. Voca, id. Capt. 2, 2, 110 (360): Trebonius magnam jumentorum atque hominum multitudinem ex omni provinciā vocat, Caes. B. C. 2, 1: Dumnorigem ad se vocat, id. B. G. 1, 20: populum Romanum ad arma, id. B. C. 1, 7: milites ad concilium classico ad tribunos, Liv. 5, 47, 7: aliquem in contionem, Cic. Ac. 2 (Luc.), 47, 144; for which, contionem, Tac. A. 1, 29: concilium, Verg. A. 10, 2; 6, 433; Ov. M. 1, 167: patribus vocatis, Verg. A. 5, 758: ipse vocat pugnas, id. ib. 7, 614: fertur haec moriens pueris dixisse vocatis, Hor. S. 2, 3, 170.— With dat. (post-Aug. and rare): populumque ac senatum auxilio vocare, Tac. A. 4, 67 fin.; 12, 45.—Absol.: in senatum vocare (sc. patres), Liv. 23, 32, 3; 36, 21, 7.—Impers.: in contionem vocari placuit, Liv. 24, 28, 1: cum in senatum vocari jussissent, id. 2, 55, 10.—Poet.: tum cornix plenā pluviam vocat improba voce, i. e. announces, Verg. G. 1, 388; so, ventos aurasque, Lucr. 5, 1086: voce vocans Hecaten caeloque Ereboque potentem, invoking, Verg. A. 6, 247: patrios Voce deos, id. A. 4, 680; 12, 638; Tib. 2, 1, 83; Just. 38, 7, 8: ventis vocatis, Verg. A. 3, 253: numina magna, id. ib. 3, 264; 12, 181: auxilio deos, id. ib. 5, 686: divos in vota, id. ib. 5, 234; 7, 471: vos (deos) in verba, as witnesses, Ov. F. 5, 527: quem vocet divum populus, Hor. C. 1, 2, 25; cf. id. ib. 1, 14, 10; 1, 30, 2; 3, 22, 3; id. Epod. 5, 5: votis imbrem, to call down, Verg. G. 1, 157.—Poet. with inf.: hic (Charon) levare functum Pauperem laboribus Vocatus atque non vocatus audit, Hor. C. 2, 18, 40.—
- B In partic.
- 1 To cite, summon into court, before a magistrate (syn. cito): in jus vocas: sequitur, Cic. Quint. 19, 61: tribuni etiam consulem in rostra vocari jusserunt, Varr. ap. Gell. 13, 12, 6.—
- 2 To bid, invite one as a guest, to dinner, etc. (syn. invito): Pa. Solus cenabo domi? Ge. Non enim solus: me vocato, Plaut. Stich. 4, 2, 20 (598): si quis esum me vocat, id. ib. 1, 3, 28 (182): aliquem ad cenam, Ter. And. 453; Cic. Att. 6, 3, 9: vulgo ad prandium, id. Mur. 34, 72: domum suam istum non fere quisquam vocabat, id. Rosc. Am. 18, 52: nos parasiti, quos numquam quisquam neque vocat neque invocat, Plaut. Capt. 1, 1, 7 (75): convivam, id. As. 4, 1, 23 (768): spatium apparandis nuptiis, vocandi, sacrificandi dabitur paululum, Ter. Phorm. 702: Ge. Cenabis apud me. Ep. Vocata est opera nunc quidem, i. e. I have been already invited, I have an engagement, Plaut. Stich. 3, 2, 18 (471); so, too, bene vocas! verum vocata res est, id. Curc. 4, 4, 7 (563): bene vocas; tum gratia'st, id. Men. 2, 3, 36 (386) Brix ad loc.—
- 3 In gen., to call, invite, exhort, summon, urge, stimulate, etc.: quod me ad vitam vocas, Cic. Att. 3, 7, 2: haec nisi vides expediri, quam in spem me vocas? id. ib. 3, 15, 6: quarum rerum spe ad laudem me vocasti, Planc. ap. Cic. Fam. 10, 7, 2.—
- b Of inanimate or abstract subjects, to invite, call, summon, incite, arouse: quo cujusque cibus vocat atque invitat aventes, Lucr. 5, 524: lenis crepitans vocat Auster in altum, Verg. A. 3, 70; cf.: quāque vo. cant fluctus, Ov. R. Am. 532: Carthaginienses fessos nox imberque ad necessariam quietem vocabat, Liv. 28, 15, 12: me ad studium (feriae), Phaedr. 3, prol. 9: quocumque vocasset defectionis ab Romanis spes, Liv. 24, 36, 9; cf.: arrogantiā offensas vo care, to provoke or excite hostility, Tac. H. 4, 80.—Pass.: cum ipso anni tempore ad gerendum bellum vocaretur, Caes. B. G. 7, 32. —Poet., with inf.: sedare sitim fluvii fontesque vocabant, Lucr. 5, 945.—
- 4 To challenge: centuriones ... nutu vocibusque hostes, si introire vellent, vocare coeperunt, Caes. B. G. 5, 43: cum hinc Aetoli, haud dubie hostes, vocarent ad bellum, Liv. 34, 43, 5: vocare hostem et vulnera mereri, Tac. G. 14; Verg. G. 3, 194; 4, 76; id. A. 11, 375; 11, 442; Sil. 14, 199; Stat. Th. 6, 747; cf. Verg. A. 6, 172; 4, 223 Heyne ad loc.—
- 5 To call by name, to name, denominate (freq. and class.; syn. nomino): certabant urbem Romam Remoramne vocarent, Enn. ap. Cic. Div. 1, 48. 107 (Ann. v. 85 Vahl.): quem Graeci vocant Aërem, id. ap. Varr. L. L. 5, § 65 Müll. (Epicharm. v. 8 Vahl.): cum penes unum est omnium summa rerum, regen illum unum vocamus, Cic. Rep. 1, 26, 42: comprehensio, quam κατάληψιν illi vocant, id. Ac. 2 (Luc.), 6, 17: urbem ex Antiochi patris nomine Antiochiam vocavit, Just. 15, 4, 8: ad Spelaeum, quod vocant, biduum moratus, Liv. 45, 33, 8: me miserum vocares, Hor. Ep. 1, 7, 92: non possidentem multa vocaveris Recte beatum, id. C. 4, 9, 45.— With de, to call after, to name after: lapis, quem Magneta vocant patrio de nomine Graeci, Lucr. 6, 908: patrioque vocant de nomine mensem, Ov. F. 3, 77.—Pass.: ego vocor Lyconides, Plaut. Aul. 4, 10, 49 (779): De. Quī vocare? Ge. Geta, Ter. Ad. 891: jam lepidus vocor, id. ib. 911; id. Eun. 264: a se visum esse in eo colle Romulum, qui nunc Quirinalis vocatur ... se deum esse et Quirinum vocari, Cic. Rep. 2, 10, 20: syllaba longa brevi subjecta vocatur iambus, Hor. A. P. 251: patiens vocari Caesaris ultor, id. C. 1, 2, 43: sive tu Lucina probas vocari, id. C. S. 15.—With de, to be named for, etc.: Taurini vocantur de fluvio qui propter fuit, Cat. Orig. 3, fr. 1: ludi, qui de nomine Augusti fastis additi, Augustales vocarentur, Tac. A. 1, 15.—
- 6 In eccl. Lat., to call to a knowledge of the gospel, Vulg. 1 Cor. 1, 2; id. Gal. 1, 6; id. 1 Thess. 2, 12.—
- II Transf., to call, i. e. to bring, draw, put, set, place in some position or condition: ne me apud milites in invidiam voces, Cic. Phil. 2, 24, 59: aliquem in odium aut invidiam, id. Off. 1, 25, 86: cujusdam familia in suspitionem est vocata conjurationis, id. Verr. 2, 5, 4, § 10: aliquem in luctum, id. Att. 3, 7, 2: in partem (hereditatis) mulieres vocatae sunt, succeeded to a share, id. Caecin. 4, 12; so, aliquem in partem curarum, Tac. A. 1, 11: in portionem muneris, Just. 5, 2, 9: me ad Democritum vocas, to refer, Cic. Ac. 2 (Luc.), 18, 56.—With inanimate or abstract objects: ex eā die ad hanc diem quae fecisti, in judicium voco, I call to account, Cic. Verr. 2, 1, 12, § 34; so, aliquid in judicium, id. de Or. 1, 57, 241; id. Balb. 28, 64 al.: singula verba sub judicium, Ov. P. 1, 5, 20: ad calculos vocare amicitiam, Cic. Lael. 16, 58; Liv. 5, 4, 7; Plin. Pan. 38, 3: nulla fere potest res in dicendi disceptationem aut controversium vocari, quae, etc., Cic. de Or. 2, 72, 291: aliquid in dubium, id. Inv. 2, 28, 84: templa deorum immortalium, tecta urbis, vitam omnium civium, Italiam denique totam ad exitium et vastitatem vocas, bring to destruction, reduce to ruin, destroy, id. Cat. 1, 5, 12.
I appeler, ¶ 1 appeler pour faire venir, appeler, convoquer : hominum multitudinem ex omni provincia Cæs. C. 2, 1, lever dans toute la province une multitude dʼhommes ; aliquem ad se Cæs. G. 1, 20, mander qqn auprès de soi ; ad arma Cæs. C. 1, 7, appeler aux armes ; ad bellum Cic. Fl. 102, appeler à la guerre ; in contionem aliquem Cic. Ac. 2, 144, convoquer qqn devant lʼassemblée du peuple || [abst ] vocare in contionem Liv. 24, 28, 1, convoquer à lʼassemblée = convoquer le peuple à lʼassemblée, convoquer lʼassemblée du peuple ; in senatum Liv. 23, 32, 3, = convoquer le sénat, cf. Liv. 36, 21, 7, [et imperst ] Liv. 2, 55, 10 || contionem vocare Tac. Ann. 1, 29, convoquer lʼassemblée, cf. Virg. En. 6, 433 ; 10, 2 ; [poét.] pugnas Virg. En. 7, 614, appeler les batailles = appeler aux combats || aliquem auxilio Tac. Ann. 4, 67 ; 12, 45, appeler qqn à son secours, invoquer lʼassistance de qqn, cf. Virg. En. 5, 686 || votis imbrem Virg. G. 2, 157, appeler la pluie de ses vœux ; voce deos Virg. En. 4, 681, invoquer à haute voix les dieux, cf. Virg. En. 6, 247 ; cornix plena pluviam vocat improba voce Virg. G. 1, 388, la corneille importune appelle la pluie à plein gosier, cf. Lucr. 5, 1086 || [poét. avec inf.] : levare... vocatus Hor. O. 2, 18, 40, appelé pour soulager ¶ 2 appeler = assigner : aliquem in jus Cic. Quinct. 61, appeler en justice qqn || [fig.] aliquid in judicium Cic. Verr. 2, 2, 34, déférer qqch. à la poursuite judiciaire ¶ 3 appeler pour voter : prima classis vocatur Cic. Phil. 2, 82, on appelle la première classe ¶ 4 inviter à venir combattre, provoquer : Cæs. G. 5, 43, 6 ; Tac. G. 14 ; Virg. En. 11, 375 ; 11, 442 ¶ 5 inviter à dîner : vocare ad prandium, ad cenam Cic. Mur. 72 ; 74, inviter à dîner ; vocare seul [même sens] Pl. St. 600, ou vocare domum suam Cic. Mur. 71 ; Amer. 52 ¶ 6 inviter = exhorter : aliquem ad vitam, in spem Cic. Att. 3, 7, 2 ; 3, 15, 6, exhorter qqn à conserver ses jours, inviter qqn à espérer ; anni tempore ad gerendum bellum vocari Cæs. G. 7, 32, être invité par la saison à se mettre en campagne || Carthaginienses fessos nox imberque ad necessariam quietem vocabat Liv. 28, 15, 12, la nuit et la pluie invitaient les Carthaginois harassés à prendre un repos nécessaire || [poét. avec inf.] sedare sitim fontes vocabant Lucr. 5, 945, les sources invitaient à apaiser la soif ¶ 7 appeler = désigner par un nom, nommer : quos tyrannos vocas Cic. Vat. 29, ceux que tu appelles tyrans ; animal... quem vocamus hominem Cic. Leg. 1, 22, lʼanimal... que nous appelons homme : collis qui nunc Quirinalis vocatur Cic. Rep. 2, 20, la colline quʼon appelle aujourdʼhui mont Quirinal ; ad Spelæum, quod vocant Liv. 45, 33, 8, à la Caverne, comme on lʼappelle (au lieu dit la Caverne) || lapis, quem Magneta vocant patrio de nomine Lucr. 6, 908, la pierre quʼils appellent magnès du nom de sa patrie, cf. Ov. F. 3, 77 ; Taurini vocantur de fluvio qui... Cato Orig. 3, 1, les Taurini tirent leur nom du fleuve qui...
II [fig.] ¶ 1 amener : in invidiam vocare aliquem Cic. Sest. 139 ; in suspicionem Cic. Verr. 2, 5, 10, amener qqn à être détesté, soupçonné ; faire détester, faire soupçonner qqn ; in luctum Cic. Att. 3, 7, 2, jeter dans la douleur ; vocatus in partem curarum Tac. Ann. 1, 11, appelé à partager les soins du gouvernement || in crimen aliquid Cic. Verr. 2, 3, 217 ; Cic. Rab. perd. 24, faire tomber une accusation sur qqch. ; res in dicendi disceptationem vocatur Cic. de Or. 2, 291, un sujet est soumis à la discussion ¶ 2 appeler à = destiner à : Italiam totam ad exitium et vastitatem vocas Cic. Cat. 1, 12, tu destines lʼItalie tout entière à la ruine et à la dévastation, (tu veux la conduire à...).
➳ inf. pass. vocarier Pl. Capt. 1024.
- 1. roepen, oproepen [hominum multitudinem; alqm in contionem; milites ad (in) arma; ad consilium; senatum; alqm auxilio te hulp; auxilium (om) hulp; pugnas tot de strijd]; ook metaf.; ➤ ventis vocatis als gunstige wind verkregen is; imbrem votis ~ bidden om; aurae vela vocant de wind is gunstig om te varen;
- 2. (poët.; postklass.) aanroepen, bidden tot [deos; sidera];
- 3. (voor het gerecht) dagen, dagvaarden [alqm in ius of in iudicium voor het gerecht]; ➤ alqm ex iure manum consertum ~ iem. uitnodigen om mee te gaan om de hand op een (betwist) stuk grond te leggen;
- 4. als gast uitnodigen [alqm ad cenam, ad prandium; alqm domum; alqm ad pocula];
- 5. (poët.; postklass.) uitdagen (tot: ad; in m. acc.; dat.) [hostem; alqm ad pugnam; divos in certamina; populum armis];
- 6. (metaf.) prikkelen, lokken [alqm in spem hoop geven; ad vitam; servos ad libertatem]; ➤ nox vocat ad quietem nodigt uit om te rusten;
- 7. benoemen, noemen [sorores timidas; (naar: ex of de) urbem ex imperatoris nomine; patrio de nomine mensem]; pass. heten (naar: ex of de); ➤ porticus quae Poecile vocatur; ludi de nomine Augusti Augustales vocantur;
- 8. (in een toestand of positie) brengen, verplaatsen [alqm in suspicionem iem. verdacht maken; alqm in odium, in invidiam iem. gehaat maken; ad poenam een straf opleggen; alqm in crimen iem. beschuldigen; alqm in periculum of in discrimen iem. in gevaar brengen; alqm in partem rei iem. aan iets laten deelnemen; divos in vota de goden aanroepen; ad exitium in het verderf storten; alqd in dubium iets betwijfelen; alqd in commune iets gemeenschappelijk maken; animum in contraria in verschillende richtingen laten gaan; alqd in disceptationem strijden over iets]; ➤ ad integritatem maiorum spe suā hominem vocabant ze hoopten dat hij net zo rechtschapen zou zijn als zijn voorouders;
- 9. oproepen, veroorzaken [arrogantiā offensas].
呌來。召呼。起名。請。呼號。拉。引。招惹。先覺。猜。呌回。— deos 呼號神。— in jus 召赴案。eum in invidiam 挑唆人恨之。— eum ad testimonium 請人見證。— in partem rei 分給人。— ad calculos vel computationem 召交帳。— in suspicionem 使人疑惑。— in culpam vel crimen vel judicium 吿狀。— ad coenam 請赴席。— id in dubium 出疑此事之言。— ad exitium et vastitatem 全壞之。— senatum 召聚議事廳。— concionem 召聚大會。— hostem clamoribus 喧呼以召仇敵。— eum 與彼起名。— ad arma 出號令取兵器。Voca illum meis verbis 代我呼彼。Vocat pluviam cornix 練鴿鳴以呼雨。
Suggest a Translation
See an image
- VOC-, to call, summon, invoke, call together, convoke: (patrem) blandā voce: hominum multitudinem ex omni provinciā vocat, Cs.: classico ad concilium milites ad tribunos, L.: patribus vocatis, V.: Fertur haec moriens pueris dixisse vocatis, H.: ut in senatum vocarentur qui, etc., L.: in contionem vocari placuit, L.— Poet.: Tum cornix plenā pluviam vocat voce, i. e. announces, V.: pugnas, i. e. declare war, V.— To call upon, invoke, appeal to: Voce vocans Hecaten, invoking, V.: ventis vocatis, V.: Auxilio deos, V.: vos (deos) in verba, as witnesses, O.: Quem vocet divōm populus, H.: votis imbrem, call down, V.: (Charon) levare functum Pauperem laboribus Vocatus, H.—In legal proceedings, to cite, summon: in ius: vocatus Ariston purgare sese, L.—As a guest, to bid, invite, ask: alqm ad cenam, T.: ad prandium volgo: Spatium Vocandi dabitur, i. e. for sending invitations, T.—To call, invite, exhort, summon, urge, stimulate: me ad vitam: quam in spem me.—To challenge, defy: centuriones hostīs, si introire vellent, vocare coeperunt, Cs.: cum hinc Aetoli vocarent ad bellum, L.: cantu vocat in certamina divos, V.—To call by name, name, denominate, designate, entitle: urbem Romam, Enn. ap. C.: regem illum unum: ad Spelaeum, quod vocant, biduum moratus, L.: me miserum vocares, H.: patrioquo vocat de nomine mensem, names after, O.: se Quirinum vocari: Sive tu Lucina probas vocari, H.—To call, bring, draw, put, set, place: apud milites me in invidiam: in partem (hereditatis) mulieres vocatae sunt, succeeded to a share: me ad Democritum vocas, refer: eam (causam) in iudicium, bring to trial: quae fecisti, in iudicium voco, I call to account: sub iudicium singula verba, O.: si ad calculos eum res p. vocet, L.: Italiam ad exitium vocas, i.e. threaten with ruin.—Of things, to invite, call, summon, incite, arouse: lenis crepitans vocat Auster in altum, V.: Quāque vocant fluctūs, O.: Carthaginiensīs fessos nox ad quietem vocabat, L.: ipso anni tempore ad gerendum bellum vocari, Cs.
-
…gratiam esse ostendit uti et rei publicae iniuriam et suum dolorem eius voluntati ac precibus condonet. Dumnorigem ad se vocat, fratrem adhibet ; quae in eo reprehendat ostendit ; quae ipse intellegat, quae civitas queratur proponit ; monet…
Julius Caesar, Gallic War
-
…cognoverat ; nam ne eius supplicio Diviciaci animum offenderet verebatur. Itaque prius quam quicquam conaretur, Diviciacum ad se vocari iubet et, cotidianis interpretibus remotis, per C. ; Valerium Troucillum, principem Galliae provinciae, familiarem suum…
Julius Caesar, Gallic War
-
…omnis motus conatusque prohibebit. reliquis autem de rebus constituendis, maturandis, agendis iam ad senatum referemus, quem vocari videtis. nunc illos qui in urbe remanserunt atque adeo qui contra urbis salutem omniumque vestrum in urbe a Catilina…
Cicero, in Catilinam
-
…universam petis, templa deorum immortalium, tecta urbis, vitam omnium civium, Italiam totam ad exitium et vastitatem vocas. qua re, quoniam id quod est primum, et quod huius imperi disciplinaeque maiorum proprium est, facere…
Cicero, in Catilinam
-
…ira manet, positoque tricuspide telo mulcet aquas rector pelagi supraque profundum exstantem atque umeros innato murice tectum caeruleum Tritona vocat conchaeque sonanti inspirare iubet fluctusque et flumina signo iam revocare dato. Cava bucina sumitur illi, tortilis, in…
Ovid, Metamorphoses
-
…frontique invergit vina sacerdos ; et summas carpens media inter cornua saetas ignibus imponit sacris, libamina prima, voce vocans Hecaten, Caeloque Ereboque potentem. Supponunt alii cultros, tepidumque cruorem suscipiunt pateris. Ipse atri velleris agnam Aeneas…
Vergil, Aeneid
-
…Tullius, inquilinus civis urbis Romae. Ad hoc maledicta alia cum adderet, obstrepere omnes, hostem atque parricidam vocare. Tum ille furibundus Quoniam quidem circumventus, inquit, ab inimicis praeceps agor, incendium meum ruina restinguam .…
Sallust, Catilina
-
…, foeda Lycaoniae referens convivia mensae, ingentes animo et dignas Iove concipit iras, conciliumque vocat tenuit mora nulla vocatos. Est via sublimis, caelo manifesta sereno lactea nomen habet, candore notabilis ipso. Hac iter est superis…
Ovid, Metamorphoses
-
…primo cum testis amori affueram vestris conscius in lacrimis o noctem meminisse mihi iucunda voluptas, o quotiens votis illa vocanda meis, cum te complexa morientem, Galle, puella vidimus et longa ducere verba mora quamvis labentis premeret mihi…
Propertius, Elegies
-
…subsidere ventos, cum tibi provectas auferet unda ratis, ut me defixum vacua patiantur in ora crudelem infesta saepe vocare manu sed quocumque modo de me, periura, mereris, sit Galatea tuae non aliena viae ut te ,…
Propertius, Elegies