phalanx
phalanx, a compact body of heavy armed men in battle array, battalion, phalanx
Frieze-Dennison Vergil
- In gen.
- A Lit., a band of soldiers, a host drawn up in close order (poet.): Agamemnoniae phalanges, Verg. A. 6, 489: densae, id. ib. 12, 662: Tuscorum, id. ib. 12, 551: animosa (said of eight brothers fighting together), id. ib. 12, 277: junctae umbone phalanges, Juv. 2, 46.—
- B Trop., a host, multitude (post-class.): culparum, Prud. Psych. 816.—
- II In partic.
- A Among the Athenians and Spartans, a division of an army drawn up in battle array, a battalion, phalanx, Nep. Chabr. 1, 2; id. Pelop. 4, 2.—
- B The Macedonian order of battle, a Macedonian phalanx (a compact parallelogram of fifty men abreast and sixteen deep), Nep. Eum. 7, 1; Curt. 3, 2, 13; Liv. 31, 39, 10; cf.: quae (cohortes) cuneum Macedonum (phalangem ipsi vocant) perrumperent, id. 32, 17, 11: fecerat et falangem triginta milium hominum, Lampr. Alex. Sev. 50, 5.—
- 2 An order of battle of the Gauls and Germans, forming a parallelogram: Helvetii confertissimā acie, phalange factā, etc., Caes. B. G. 1, 24; 1, 52: phalangem perfringere, id. ib. 1, 25.
bina mihi constant torto retinacula filo, / ex quibus immensum trucidabam mole tirannum, / cum cuperent olim gentis saevire falanges
falanx,foeða
venit cum immenso exercitu ad locum qui dicitur Edderandun, quo juxta immensas paganorum ~ges invenit paratas cum densa multitudine ad bellum
falanx ‥ exercitus, multitudo militum, cohors,þreat, herig, feþa
ex falange,of feþan, of þreate ‥ falancx,feþa ‥ falanges,hereþrym
cingunt mille duces, mille phalanges, / cetus Levitici sex legiones
rex autem ~ges suas jussit Huvelhegen pertransire, et Scrobesburiam urbem in monte sitam obsidere
rebellantes cedunt perimuntque phalanges
nostrarum gentium ~ges coadunantes
centum relinquit milites in subsidium, retro phaulanges in silvule densitate absconditos
tanquam fallerata fallanx
sub alis et ~gis regis ‥ ad illas patrias militando aciem divertebat
Brittanni ‥ quatuor ~ges maximas quatuor ducibus munitas fortissimis bello prostituunt
rex ‥ ex omni Anglia in unum exercitu confluente, illum obsessurus in Bedefordiam advenit ‥ illis et illis in locis ‥ sagittantium ~ges apposuit
Parthus, Arabs, Macetumque falanx non texit Alexin, / at fuga
~x est lingua Macedonum Grecorum legio
milites ‥ spreta fanaticae superstitionis cultura orthodoxorum falangibus [gl.: catervis ] agglomerantur
ordinibus sacris degentes sterno phalanges; / cum semel adgrediens comitabor fraude monachos
mox rebus gestis ornatur regia classis, / caelicolae sotias laeta exceptura phalanges
tunc monastice ~gi Hugo abbas temporibus nostris speciale monachorum decus preerat
dixit ‥ in scripturis suis vivens, et ad huc exprobrat in membris suis, quos magistros sui reliquit erroris, clamans adversus ~ges Israel
vultusque minaces / per tenebras animam terrebant agmine spisso, / ‥ / cumque diu trepidus per tristes ire phalanges / cogitur
nocturnas ‥ ~ges demonum et mortiferas eorum visiones
- 1. falanx, een slagorde v. infanterie, ihb. de door Philippus v. Macedonië bedachte formatie (van 16 man diep);
- 2. alg. (poët.) dichte formatie v. strijders; ook metaf.
- , φάλαγξ, a compact body of heavy armed men in battle array, battalion, phalanx: Laconum, N.: Helvetii phalange factā, etc., Cs.: Agamemnoniae phalanges, V.: animosa (a band of eight brothers), V.: iunctae umbone phalanges, Iu.—Esp., of the Macedonians, men in order of battle, a phalanx (fifty close files of sixteen men each): cuneum Macedonum (phalangem ipsi vocant) perrumpere, L., N., Cu.
-
…ut aequato omnium periculo spem fugae tolleret, cohortatus suos proelium commisit. Milites loco superiore pilis missis facile hostium phalangem perfregerunt. Ea disiecta gladiis destrictis in eos impetum fecerunt. Gallis magno ad pugnam erat impedimento quod pluribus eorum…
Julius Caesar, Gallic War
-
…Helvetii cum omnibus suis carris secuti impedimenta in unum locum contulerunt ; ipsi confertissima acie, reiecto nostro equitatu, phalange facta sub primam nostram aciem successerunt. Caesar primum suo, deinde omnium ex conspectu remotis equis, ut aequato…
Julius Caesar, Gallic War
-
…pila in hostes coiciendi non daretur. Relictis pilis comminus gladiis pugnatum est. At Germani celeriter ex consuetudine sua phalange facta impetus gladiorum exceperunt. Reperti sunt complures nostri qui in phalanga insilirent et scuta manibus revellerent et desuper vulnerarent…
Julius Caesar, Gallic War
-
…est. At Germani celeriter ex consuetudine sua phalange facta impetus gladiorum exceperunt. Reperti sunt complures nostri qui in phalanga insilirent et scuta manibus revellerent et desuper vulnerarent. Cum hostium acies a sinistro cornu pulsa atque in fugam coniecta…
Julius Caesar, Gallic War
-
…lapidibus corrumpantur, centonibus conteguntur. hoc opus omne tectum vineis ad ipsam turrim perficiunt subitoque inopinantibus hostibus machinatione navali phalangis subiectis ad turrim hostium admovent, ut aedificio iungatur. Quo malo perterriti subito oppidani saxa, quam maxima possunt…
Julius Caesar, Civil War
-
…gentes erigitur paulumque levi raptatus in aethra iam tandem extremas pugnae defertur in oras, forte ubi serus Hiber Issedoniaeque phalanges Marte carent solisque iuvant clamoribus agmen. Nox simul astriferas profert optabilis umbras ; et cadit extemplo belli fragor ,…
C. Valerius Flaccus , Argonautica
-
…monstraturos. Gratus regi adventus transfugarum fuit. Itaque prima vespera ducibus isdem cum expedita equitum manu monstratam viam ingreditur phalange, quantum festinare posset, sequi iussa. Ipse quadrato agmine incedens ita cursum regebat, ut prim i coniungi…
Curtius Rufus, Quintus, Historiae Alexandri Magni
-
…it lacrimans guttisque umectat grandibus ora. Hastam alii galeamque ferunt, nam cetera Turnus victor habet. Tum maesta phalanx Teucrique sequuntur Tyrrhenique omnes et versis Arcades armis. Postquam omnis longe comitum praecesserat ordo, substitit Aeneas gemituque haec…
Vergil, Aeneid
-
…collectas solvit iam fibula vestes ostenditque umeros fortes spatiumque superbi pectoris Herculeis aequum, Meleagre, lacertis. hinc numerosa phalanx, proles Cyllenia certus Aethalides subitas nervo redeunte sagittas cogere ; tu medios gladio bonus ire per hostes, Euryte…
C. Valerius Flaccus , Argonautica
-
…tibi Tydeus, Tydeus ipse rapit ; post et confecta virorum fata time magnosque miser fuge tangere manes ter Cadmea phalanx torvum abduxere cadaver, ter retrahunt Danai Siculi velut anxia puppis seditione maris nequiquam obstante magistro errat et averso redit…
Statius, P. Papinius, Thebais
PHALANX[EXERCITUSVol. I. pp. 768-779.]
(φάλαγξ). The Greek term for the order of battle in which heavy infantry were drawn up, in an unbroken line, several ranks deep. (See exercitus.) The most famous phalanx was that formed by King Philip, constituting the chief strength of the Macedonian army. It was first eight, afterwards twelve to sixteen deep. In the eight-rank formation, the lances (σάρισσαι) being eighteen feet long, those of all ranks could be presented to the enemy. They were grasped with the right hand at the butt, and, with the left, four feet from the butt end; hence, the lances of the first rank projected fourteen feet, while the spear-heads of the last rank were level with, or just in front of, the men in the front rank. In the deeper formation, and after the reduction of the length of the sarissa to fourteen feet, only the first five ranks presented their weapons to the front; the rest held them slanting over the shoulders of their comrades in front. The name phalanx, or τάξις, was also applied to the separate regiments of the φαλαγγῖται. The line of each such phalanx was divided, from front to rear, into four chiliarchies (χιλιαρχίαι), each chiliarchy into four syntagmata (συντάγματα), each syntagma into four tetrarchies (τετραρχίαι). The importance of this formation lay in its power of resistance to hostile onset, and in the weight with which it fell, when impelled against the enemy's lines. Its weaknesses were want of mobility, the impossibility of changing front in face of the enemy, and unsuitability for close, hand-to-hand engagement. The Roman legions also fought in phalanx in the older times before Camillus. Under the emperors the phalanx was used, after about the second century A.D., in fighting against barbaric nations.