praeterire

praeterire [CL] 1 (trans) to pass by, go past; b (transf.). c (pr. ppl. as sb.) one who passes by or goes past. prostratos despoliant, despoliatos ~eunt ut ceteros insequantur G. Mon. X 4; s1298 rex cum parva milicia transfretavit hostesque suos astucia celebri ~ivit (Chr. Bury) EHR LVIII 68; inter naves multas clanculo fugit navigando et sic rates omnes ~ivit et in altum pelagus vas suum deduxit Strecche Hen. V 158.  b quas et si persecutoris ~ierit sevitia, non cassant martyrum premia, quibus erant martyrii vota Gosc. Transl. Mild. 3; 1254 si ‥ Johannes dictum terminum solucionis ~ierit RGasc I 343b..  c corpus ‥ locatum est in edito, ~euntibus conspicuo W. Malm. GP II 73; palee ‥ a ~euntibus conculcate sunt Ord. Vit. IV 6 p. 208; s1295 ita ut ~euntes dicerent ‥ Flor. Hist. III 282. 2 (in temporal sense) to go by, pass, come to an end (also w. abstr. as subj.); b (of time); c (of deadline). 799 priorem dum dixi syllabam posterior futura fuit et dum posteriorem dico, ~iit [v. l. ~it] prior Alcuin Ep. 163 p. 265; si ~irent et laberentur recentia W. Malm. GP I 42; ea ‥ que de facile ~ire possunt et perire Gir. TH pref. p. 21; libidinis voluptas velut spuma cito deletur et citissime ~iens nihil nisi penitudinis stimulum in conscientia derelinquit Alb. Lond. DG 1. 7; pro pretio ~eunte perpetuum ‥ decus exspiravit Gir. PI II 1 p. 156.  b spatio bilustri temporis vel eo amplius ~euntis Gildas EB 1; sicut ‥ constat quod psalmista mille annos non diei futuro judicii sed diei hesterno quae ~iit [v. l. ~it] ante oculos conditoris adaequat Bede Ep. Cath. 81; noli tristari; dies enim miseriarum tuarum ~ierunt Felix Guthl. 52 p. 166; ~iit plurimum tempus W. Malm. GR II 171; promiseram vobis librum vestrum die sabbati, que jam ~iit, remittere. quod non feci ‥ P. Blois Ep. 37. 116B; jam multum tempus ~iit quod in os meum cibus mihi delectabilis non intravit V. Edm. Rich P 1815A; 1441 astipulacionem hanc non multi ~ient menses quam signa firmaverint Bekynton I 170.  c speramus, quia terminus a vobis mandatus ~iit, quod ‥ Anselm (Ep. 40) III 152. 3 to pass, spend (time). b to bring to conclusion. c (~ire aetatem) to pass, be beyond (fighting) age. quod restabat postposita lite ~eunt G. Mon. IX 14; ludorum diversitate contendentes ‥ totum diem ~eunt Eul. Hist. II 329.  b brevia non exierunt antequam inquisicio capta et ~ita fuisset State Tri. Ed. I 35; cum dies ille fuisset ~itus ‥ Ib. 52.  c 1202 hoc offert probare ut homo qui ~iit etatem SelPlCrown 11; H. defendit ‥ per corpus suum sicut homo qui etatem ~iit Ib. 41. 4 (w. ref. to Matth. v 18)to pass or go away. b to cause to pass or go away. figurabatur enim quod iota unum aut unux apex non ~iret a lege donec omnia fiant Bede Cant. 1178; c1430 sub fide a qua iota unum non ~it Reg. Whet. II 453.  b ut nec unus apex nec unum iota debeat ~iri Bald. Cant. Serm. 9. 3. 419. 5 to pass over cursorily, consider briefly. b to pass over (in silence), fail to mention, avoid mentioning, omit; c (w. acc. & inf.); d (w. quod or indir. qu.); e (w. de). enucleatis ‥ metrorum pedibus, ‥ operae pretium arbitror ut multimodas ‥ sinzigiae replicationes ‥ stimulo festinationis compulsi ~ire studeamus Aldh. PR 141 (142).  b ingenti miraculorum mole victus brevitatis compendio plura ~eo [gl.: declino, ic forlæte] Aldh. VirgP 35 p. 280; nec ~eunda [gl.; devitanda, pretermittenda vel preponenda] censeo sanctarum virginum Anatoliae et Victoriae praeconia Ib. 52 p. 308; nec me ~ire silentio libet quoddam miraculum Felix Guthl. 46; nec silentio ~eunda opinio quae ‥ ad nos usque perlata est Bede HE II 1 p. 79; omitto, ~io GlC O 164; ne ‥ minor videatur cujus gesta ~eo W. Malm. GR V prol.; c1213 episcopus ‥ quasi clausis oculis ‥ sub silentio cuncta ~iens Gir. Ep. 7 p. 244.  c c1213 nos minis acerrimis aci quasi sub silentio ~ivit Gir. Ep. 7 p. 256.  d nec ~eundum quod quidam codices habent numero singulari ‥ Bede Ep. Cath. 49; nec ~eundum quod beata Dei genetrix meritis praecipuis etiam nomine testimonium dedit Id. Hom. I 3. 10D; non est ‥ negligenter ~eundum quod fiunt interdum designationes ex quibus nugari accidit Balsh. AD rec. 2 119; ~iri quoque et hoc non debet, qualiter ‥ Gir. SD 140.  e longum nimis erat quid singuli meruissent ‥ exponere et de omnibus ~ire non foret gratum Ad. Eyns. Visio 16; sub silentio ~eundum non esse reor de duobus filiis Arwaldi M. Par. Maj. I 309. 6 to transgress, violate, fail to observe or implement (precept, order, arrangement, or sim.). quia illius praeceptum ~iit gratiam ejus statim perdidit Simil. Anselmi 73; in sacris scripturis qui ultra concessos qui ~iri nec possunt terminos, celestium secretorum ardua et arcana scrutari nituntur Gir. TH I 13 p. 40; ‥ et si diem inter nos constitutam ~eam, omnes terre mee tecum sine fine maneant Latin Stories 116; primo ~ierunt metas et bundas libertatum Thorne 2147; tali lege ‥ regulatum fuisset totum genus humanum si in paradiso Dei mandatum non ~iisset Fortescue LLA 9 p. 26. 7 (of sentence or decision) to be passed. 1290 sentencia illa contra eos ~ivit per quod adjudicati fuerunt prisone State Tri. Ed. I 32. 8 (p. ppl. praeteritus as adj.) past, bygone, former. b (as sb. n. sg.) the past. c (as sb. n. pl.) past or bygone things. cui mox destinatur legio ~iti mali immemor Gildas EB 15; ~itae [gl.: transacte] conversationis neglegentia posterior Aldh. VirgP 10 p. 238; accepto clericali habitu ~ita piacula expiare certabat Felix Guthl. 20; interfecta ~ita vita Bede Acts 968A; †pretiosi [? l. preteriti] ‥ temporis culpas, si que fuerunt, per penitentiam deletas esse bene credi decuit V. Thom. B 137; tube discipline ex sacra scriptura inducunt dampna †pretertia [l. preterita] vel dolores imminentes ad memoriam R. Niger Mil. III 59; omne nunc est medium duorum temporum, finis sc. ~iti et principium futuri T. Sutton Gen. & Corrupt. 197.  b haec videt in praesens, praeteritumque, sequens / cujus ab intuitu nequeunt res flectere cursus De lib. arb. 10; cepit ‥ verbis de ~ito futura predicere Gir. TH II 47 p. 130; 1279 quicquid fuerit de ~ito, hortamur vos ‥ quod de cetero ‥ statuta ‥ observetis (Peckham Const.) Conc. Syn. II 850; 1287 ab aliis in ~ito vel a nobis in presenti PQW 5a..  c qui fortuitas ~itorum [gl.: transactorum] permutationes temporum tenaci memoriae textu tradiderunt Aldh. VirgP 4 p. 232; in cognitione divinae virtutis et ~ita et futura et praesentia aequaliter praesentia sunt Bede Ep. Cath. 81; 799 omnia ~ita et futura Alcuin Ep. 163 p. 265; sicut ~ita quae olim fuerunt apud nos abscondit oblivio ‥ Id. Exeg. 673C; ob hanc rem Janus bifrons pingitur quod et †preteria [l. preterita] respiciat et futura prevideat Alb. Lond. DG 4. 9; animalia ‥ que ‥ vi quadam imaginaria presepe cognoscunt et ~itorum recordantur Gir. TH I 13 p. 40. 9 immediately past, last. 705 memor sum quomodo in †praesentis [MS: praeteriti] anni sinodo statutum est Wealdhere Ep. 22; in ~ito anno valuit x lib’ DB I 362vb; quod in ~ito anno fratres vestri secum presentialiter tractaverunt Boso V. Pont. 434; 1275 de exitu anni ~iti Ac. Stratton 66. 10 (gram., w. tempus or as sb. n.) past or preterite tense (usu. w. ref. to perfect tense); (~itum imperfectum)imperfect tense; (~itum perfectum) perfect tense; (~itum plusquamperfectum} pluperfect tense. b (participium ~itum} past participle, participle of the past or perfect tense. sunt alia [verba] ejusdem conjugationis quae in ~ito perfecto concordant Aldh. PR 114 p. 156; pungo quod pupugi ~ito dicitur Ib. 116 p. 159; quaedam participia ~iti temporis Ib. 14 p. 172; tempora verborum ‥ cum tribus speciebus ~iti temporis enumerata sunt quinque Bonif. AG 499; sunt praeterea neutra passiva quae in ~ito perfecto et plusquamperfecto passivi declinationem habent Alcuin Gram. 875B; ‘subrepo’ si a verbo quod est ‘repo’ componitur, productione letatur, sin a ‘rapio’, corripitur et illud ~itum ‘subrepsi’ istud facit ‘subripui’ Abbo QG 6 (17); ~itum tempus ys forþgewiten tid Ælf. Gram. 123; ~itum inperfectum, þæt is unfulfremed forþgewiten; ‥ ~itum perfectum ys forþgewiten fulfremed; ‥~itum plusquam perfectum is forþgewiten mare þonne fulfremed Ib. 124; tempus transitum vel ~itum, tempus presens vel ens Ps.-Gros. Gram. 48; ut presens optativi et ~itum inperfectum conjunctivi Ib. 50.  b sicut non habet ~ita participia a verbis activis et neutris Anselm (Ver. 12) I 196; pro praesenti possumus uti passivo ~ito participio ejusdem verbi Ib..