quadrus
quā̆drus, a, um, adj. [for quatrus, from quattuor],
- square (post-class.): quadrus terminus, Auct. Limit. p. 281 Goes.: cella, Pall. 1, 40: lapides, Vulg. Isa. 9, 10.
quadrus, a, um (quattuor), viereckig, I) adi.: lateres aequaliter quadri, Solin. 33, 21: cella qu., Pallad. 1, 40: terminus, Gromat. vet. 342, 16 u.a.: finis, ibid. 263, 25 u. 28: possessio, ibid. 326, 9. – II) subst.: A) quadra, ae, f., das Viereck, 1) im allg., das Viereck, Quadrat, deni in quadram pedes, Quint. 1, 10, 43: quadrarum anguli, Gromat. vet. 207, 12 u. 16. – 2) als t. t. der Baukunst, a) das unterste u. größte Glied des Fußgesimses eines Säulenstuhles, der Grundstein, die Platte, Vitr. 3, 4, 5. – b) jedes kleine Glied zur Absonderung anderer größerer, das Plättchen, Vitr. 3, 5, 2. – 3) übh. ein viereckiges Stückchen, eine Scheibe, panis, Sen.: casei, Mart.: u. bloß quadrae, die Brotscheiben, Verg. Aen. 7, 115: findetur quadra, das Stück Brot wird gebrochen, Hor. ep. 1, 17, 49: u. alienā vivere quadrā, von fremdem Brote (als Schmarotzer) leben, Iuven. 5, 2. – B) quadrum, ī, n., das Viereck, Quadrat, perticae dolantur in quadrum, Colum. 8, 3, 7: terminus si in quadrum dolatus fuerit, Gromat. vet. 305, 13: II per colles in quadrum iacet, ibid. 326, 14: fines in quadro habens, ibid. 314, 29. – übtr., als rhet. t. t., redigere omnes in quadrum numerumque sententias, genau abzirkeln und in gehörige Form bringen, Cic. or. 208, u. aliquam sententiam in quadrum redigere, Cic. or. 233.
est mihi [sc. fornaci ] venter edax, calido qui pascitur igne, / vertice sub quadro fumidus exit odor
manca ‥ erat moneta aurea ~a(
dominium ‥ ~um circuitum habens
templum super lapides ~os in fundamento subpositas
non longe vero ab opere ipso quidam lapis ~us jacebat ad operis fabricam omnino aptus
turrim ‥ excelsam et ~o lapide [sic ] edificatam
de petris vivis quadris, pariterque rotundis / construit [ecclesiam ] in celis . ‥ / sancti quadrati lapides sunt, celte politi
ad muros ‥ domus perfecte ex ~is lapidibus marmoreis
capellam lapidibus ~is et politis supra ‥ introitum magne porte construere proponebat
duo vicia sunt intelligenda ‥ quorum primus est b ~um contra b rotundum ‥ cantare ‥
insertus est vectis taxeus ~us, nec multum grossus
prassium ‥ frutex est ex una radice multas virgas habens albas asperas et ~as
cum vero extra regis terminos prosiliunt [populares ], uno ~o contenti semper in directum ascendunt
millenarius numerus ‥ quae ‥ summa juxta arithmeticam rationem aequalibus est †quadralateribus [ed. PL: ~a lateribus ]
in ~o sex quadrature sunt: prelatio, subjectio, prosperitas, adversitas, occultum et publicum
lapidum ‥ vero perspicuorum in parte vel in toto circiter quatuor sunt modi, id est sophi, silices, ~um et marmor
in gyro prioris oratorii per ~um coepit aedificare basilicam
caterve ‥ in ~um statute
fuerunt ibi plura edificia spaciosa et pulcra ita quod circuitus ipsius loci per ~um continebat x miliaria
perlustrant totum quadro sub cardine mundum
a quatuor ~us, -a, -um, i. in quatuor partes effectus
quadra virtute [gl.: quattuor virtutibus cardinalibus ] politi
quinque tenet patulis segmenta oculata fenestris, / per quadrasque plagas pandit ubique vias
quod ‥ ~is ecclesia frontibus singulis quidem ternis luminaribus interius et exterius accensis quatuor hominis aetates significare diximus
puer quidam natus est quadripes, quadrimanus, ~is oculis, iv aures habens
quădrus, a, um (quattuor), carré : Pall. 1, 38, 3 ; quadrus lapis Vulg. Is. 9, 10, pierre de taille.
Bocale unum deauratam factum ad novem Quadros esmaillo ad cimeria, et cum aliis foliis et operagiis.Vide Quadri.
Laguillein Probat. Histor. Alsaciæ pag. 24. col. 2.
Quadrus saxeus, in Vita S. Albini Andegav. Episc. tom. 1. Martii pag. 59.