quemadmodum
- I Interrog.: facere amicum tibi me potis es sempiternum. Sa. Quemadmodum? Plaut. Pers. 1, 1, 36 (36): si non reliquit: quemadmodum ab eo postea exegisti? Cic. Rosc. Com. 18, 55: quem ad modum est adservatus? id. Verr. 2, 5, 27, § 68; Plin. Ep. 4, 18, 1; 7, 2, 1. —
- II Rel.: ego omnem rem scio, quemadmodum est, Plaut. Bacch. 3, 3, 69 (473): semper vigilavi, et providi, quemadmodum salvi esse possemus, Cic. Cat. 3, 1, 3; id. Rep. 1, 14, 22; Caes. B. G. 1, 36; 6, 43; 3, 16; Nep. Dion, 2, 4.—
- B In partic.
- 1 Corresp. with sic, ita, etc., just as, as: quemadmodum urbes magnas viculis praeferundas puto, sic, etc., Cic. Rep. 1, 2, 3; cf.: si, quemadmodum soles de ceteris rebus ... sic de amicitiā disputaris, id. Lael. 4, 16. — Corresp. with ita, Cic. Q. Fr. 2, 15, a, 4; Val. Max. 8, 1, 11; with item, Cic. Ac. 2 (Luc.), 34, 110; with eodem modo, id. Fin. 2, 26, 83; with adaeque, Liv. 4, 43, 5.—
- 2 In introducing examples, as, as for instance: quemadmodum C. Caesar inquit, Quint. 6, 3, 75; 2, 5, 20; 8, 6, 56; 9, 2, 36 al.: quemadmodum si, Dig. 8, 3, 20, § 1.
interrogatus ‥ ~um sciebat hoc dicebat demonem ‥ ad ipsum venisse
sic iterum veniet ~um eum videtis euntem in caelum [cf. ]Act. i 11
sic per omnia currens ~um gigans per viam [cf. ]Psalm. xviii 6
nam ~um [gl.: sicut ] examen ‥ arvorum prata populatur, eodem modo ‥
Turstanus ‥ in allodium libere tenuit, et ipse illud predicto sancto loco donavit et subjecit, ~um prescriptus gloriosus rex pleniter concessit
~um ‥ ille in Iliade sua ‥ ita et iste in ‥
quia ~um anime sunt in motu ita et stelle et ~um anima racionabiliter movetur
concidebant ‥ vulnerati ~um segetes cum a falcatoribus aggrediuntur
concidunt ‥ vulnerati ~um folia arborum in auctumpno
nulla enim res sic fovet omnia, ~um calor
- 1. (interr. en in uitroepen) op welke manier?, hoe?;
- 2. (relat.) (net) als, zoals, m. corresponderend ita, sic, item e.d.; ➤ sic ulciscar facinora singula, ~ a quibusque sum provocatus (Cic.); quem sic tu amas, ~ ego te volo (Petr.).
-
…distulit ventus, uti uno tempore agger plutei testudo turris tormenta flammam conciperent et prius haec omnia consumerentur, quam quemadmodum accidisset, animadverti posset. nostri repentina fortuna permoti arma quae possunt adripiunt, alii ex castris sese incitant .…
Julius Caesar, Civil War
-
…sua in Aeduos benevolentia deminuere. Ipse maiorem Galliae motum exspectans, ne ab omnibus civitatibus circumsisteretur, consilia inibat quemadmodum ab Gergovia discederet ac rursus omnem exercitum contraheret, ne profectio nata ab timore defectionis similis fugae videretur. Haec…
Julius Caesar, Gallic War
-
…auditus. responsum est ab altera parte Aulum Varronem profiteri se altera die ad colloquium venturum atque una visurum, quemadmodum tuto legati venire et quae vellent exponere possent ; certumque ei rei tempus constituitur. quo cum esset postero die…
Julius Caesar, Civil War
-
…quod ad me attinet, cum te tranquilliorem animo esse cognoro, de iis rebus, quae hic geruntur, quemadmodumque se provincia habeat, certiorem faciam. vale. Scr. in Attici Ficuleano medio m. Apr. a…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…honoribus suis aut de praemiis pecuniae aut de persequendis inimicitiis agebant, neque, quibus rationibus superare possent, sed quemadmodum uti victoria deberent, cogitabant. Re frumentaria praeparata confirmatisque militibus et satis longo spatio temporis a Dyrrachinis proeliis intermisso…
Julius Caesar, Civil War
-
…Haec est enim iniuriae summa beneficium perdidisti. Salvum est enim tibi ex illo, quod est optimum dedisti. Quemadmodum autem curandum est, ut in eos potissimum beneficia conferamus, qui grate responsuri erunt, ita quaedam, etiam…
Seneca, De Beneficiis
-
…, non metus mortis iam exarmata nave naufragium suum spectantem deterruit, quo minus exanimi viro haerens non quaereret, quemadmodum inde exiret, sed quemadmodum efferret. Huic parem virtutem exhibeas oportet et animum a luctu recipias et id agas…
Seneca, De Consolatione ad Helvium
-
…meis aliquem curriculo taberna promptam afferre, et en ecce perlatam coram exhibeo. Videat et suum sigillum recognoscat nam quemadmodum eius veneni frater insimulari potest quod iste comparaverit Ingens exinde verberonem corripit trepidatio et in vicem humani coloris succedit pallor…
Apuleius, Metamorphoses
-
…exarmata nave naufragium suum spectantem deterruit, quo minus exanimi viro haerens non quaereret, quemadmodum inde exiret, sed quemadmodum efferret. Huic parem virtutem exhibeas oportet et animum a luctu recipias et id agas, ne quis te putet…
Seneca, De Consolatione ad Helvium
-
…generationem istam Hierusalem Hierusalem quae occidis prophetas et lapidas eos qui ad te missi sunt quotiens volui congregare filios tuos quemadmodum gallina congregat pullos suos sub alas et noluisti ecce relinquitur vobis domus vestra deserta dico enim vobis non me videbitis…
Vulgate, Latin Vulgate