satur
satur, full, sated, having eaten enough
- I Lit.: ubi satur sum (opp. quando esurio), Plaut. Men. 5, 5, 27 (925); so (opp. esurientes) id. Poen. prol. 6 sq.: sopor quem satur aut lassus capias, Lucr. 4, 957: esurientibus pullis res geri poterit; saturis nihil geretur, Cic. Div. 1, 35, 77: postquam isti a mensā surgunt saturi, poti, Plaut. Ps. 1, 3, 62 (291): cum tu satura atque ebria eris, puer ut satur sit facito, Ter. Hec. 769; so (with ebrius and crudus), Quint. 11, 3, 27: et exacto contentus tempore vita Cedat, uti conviva satur, Hor. S. 1, 1, 119: capellae, Verg. E. 10, 77: colonus, Tib. 2, 1, 23: histrio, Mart. 12, 79, 1.—Humorously, of a pregnant woman, Plaut. Am. 2, 2, 35 (667).—
- β With abl.: qui non edistis, saturi fite fabulis, Plaut. Poen. prol. 8: quadrupedes suco ambrosiae, Ov. M. 2, 120: nepos anseris extis, Pers. 6, 71.—
- γ With gen.: postquam intus sum omnium rerum satur, Ter. Ad. 765; so, rerum (with plenus), Lucr. 3, 960: altilium, Hor. Ep. 1, 7, 35.—Comp.: agnus saturior lactis, Col. 7, 4, 3.—
- B Transf., of things (poet. and in post-Aug. prose).
- 1 Of color, full, deep, strong, rich: color, Plin. 37, 10, 61, § 170: vellera saturo fucata colore, Verg. G. 4, 335: (purpura) quo melior saturiorque est, Sen. Q. N. 1, 5, 12: vestes Tyrio saturae ostro, richly dyed, Sen. Thyest. 956.—
- 2 In gen., well filled, full; rich, abundant, fertile: praesepia, Verg. G. 3, 214: Tarentum, id. ib. 2, 197; cf. rus, Pers. 1, 71: auctumnus, Col. poët. 10, 43: messes, Lucil. Aetn. 12: locis ob umidam caeli naturam saturis et redundantibus, Sen. Q. N. 5, 9, 1.—*
- 3 Fatted, fat: aves paludis, Mart. 11, 52, 14.—
- II Trop., rich, fruitful (opp. dry, simple; very rare; perh. only in the two foll. passages): nec satura jejune, nec grandia minute (dicet), Cic. Or. 36, 123: gestus, i. e. various, Manil. 5, 474.
- —Hence, sătŭra, ae, f. (sc. lanx), orig., a dish filled with various kinds of fruits, a plate of fruit; hence, also, food composed of various ingredients, a mixture, medley, olio, etc. (both significations, however, rest only on the statements of the grammarians); and hence, transf.,
- A Per saturam, in the gross or in the lump, i. e. without order or distinctness, confusedly: lanx plena diversis frugibus in templum Cereris infertur, quae saturae nomine appellatur, Acro, Hor. S. 1, 1: satura et cibi genus ex variis rebus conditum et lex multis aliis legibus conferta (this latter signif. has perh. arisen from an erroneous explanation of the foll. expression, per saturam). Itaque in sanctione legum ascribitur: neve per saturam abrogato aut derogato. Ti. Annius Luscus in eā, quam dixit adversus Ti. Gracchum: Imperium, quod plebes per saturam dederat, id abrogatum est. Et C. Laelius in eā, quam pro se dixit ... (Sall. J. 29, 5) Dein postero die quasi per saturam sententiis exquisitis in deditionem accipitur, Fest. p. 314 Müll.: satira dicta a saturā lance, quae referta variis multisque primitiis in sacro apud priscos diis inferebatur ... sive a quodam genere farciminis, quod multis rebus refertum, saturam dicit Varro vocitatum. Est autem hoc positum in II. libro Plautinarum Quaestionum: Satura est uva passa et polenta et nuclei pinei mulso conspersi: ad haec alii addunt et de malo Punico grana. Alii autem dictam putant a lege saturā, quae uno rogatu multa simul comprehendat, quod scilicet et satura carmina multa simul et poëmata comprehenduntur: cujus legis Lucilius meminit in primo: Per saturam aedilem factum qui legibus solvat et Sallustius in Jugurtha: Deinde quasi per saturam sententiis exquisitis in deditionem accipitur, Diom. p. 483 P.: hoc opus legentibus tradebatur non secundum edicti perpetui ordinationem sed passim et quasi per saturam collectum et utile cum inutilibus mixtum, Just. praef. Dig. ad Antecess. § 1: Pescennius Festus in libris historiarum per saturam refert, Carthaginienses, etc., Lact. 1, 21, 13.—
- B sătŭra, and after the class. per. sătĭra (erroneously sătyra), ae, f., a satire, a species of poetry, originally dramatic and afterwards didactic, peculiar to the Romans (not connected with the Greek Satyri); it first received a regular poetic form from Ennius, and after him was cultivated by Lucilius, Horace, Persius, and Juvenal; Liv. 7, 2: sunt quibus in saturā videar nimis acer, Hor. S. 2, 1, 1; Stat. S. 1, 3, 103; Amm.16, 6, 3.—Personified: Satura jocabunda, Mart. Cap. 6, § 576.
accipe et bibe et postea melius ede et plus bibe. ut sis ~urus non debes esse frugi
famelici ~uros et inopes copiosos rerum omnium obsident hostes
bibendo quod sitiit ignominiosa morte male ~ur occubuit
nolo semper egens esse saturque semel
prandio ‥ finito ‥ dux ‥ ~urus et vino calens
qui lympham potare solens lacti sociatam / carnibus hyrcinis postquam satur atque butyro
audiens ‥ illa vacca mugitum armenti ~uri de herbis(
sobrius in vivis [? l. vinis ] fuit, esurie satur
~ur suavius quam jejunus eructat
a vinolento et ~uro leviter optinet quod quesierat
~ur ‥ repletus, refertus
si te juvat saccus satur, / quicquid dicas acceptatur / tanquam lire consonum
cepe silvestres non sunt ~ure [ME: ] neque multum comestibilesholsome
- 1. vol, verzadigd (met, van: abl. of gen.) [ambrosiae suco; altilium];
- 2. (metaf.) bevredigd [fabulis; admiratione];
- 3. (poët.) gevuld, rijk, vruchtbaar [praesaepia; Tarentum; colonus welgesteld];
- 4. (poët.; postklass.) (v. kleur) verzadigd, sterk [purpura];
- 5. (Mart.) vet, weldoorvoed [aves];
- 6. (retor.) rijk aan inhoud.
食足者。饜。豐盛。肥腴。肥。— color 深色。Satura jejune dicere 題深而言淺。Ire quo saturi solent 往出恭。登厠。
Suggest a Translation
See an image
- 2 SA-, full, sated, having eaten enough(opp. esurientes): pulli: ut puer satur sit facito, T.: conviva, H.: capellae, V.: Ambrosiae suco quadrupedes, O.: omnium rerum, T.: altilium, H.—Of color, full, deep, strong, rich: vellera saturo fucata colore, V.—Full, rich, abundant, fertile: praesaepia, V.—Fig., rich, fruitful: nec satura ieiune (dicet).
-
…faciendum censeret. cum ille quiescendum respondisset, Flaminius Praeclara vero auspicia, si esurientibus pullis res geri poterit, saturis nihil geretur Itaque signa convelli et se sequi iussit. quo tempore cum signifer primi hastati signum non posset movere…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…T. Labie ; nus c ; aedem civium ; fecis ; set ut L. Satur ; ninus ;, si carcerem re ; fregi ; sset, si Capitoli ;…
Cicero, pro Rabirio Perduellionis Reo
-
…atque in his omnibus natu minimus, ingenio et diligentia et religione par eis quos antea commemoravi, P. Saturius, in eadem sententia fuit. O innocentiam Oppianici singularem quo in reo qui absolvit ambitiosus, qui distulit cautus…
Cicero, pro Cluentio
-
…erit persuasum, quod tibi fuerit probatum, huic erit probatum. Paulo ante M. Perpennae, P. Saturi tabulas poscebamus, nunc tuas, C. Fanni Chaerea, solius flagitamus et quo minus secundum eas lis detur…
Cicero, pro Q. Roscio comoedo
-
…scelere furiosa, cum quaestionem habuisses Romae, cum de T. Anni, L. Rutili, P. Saturi, ceterorum honestissimorum virorum sententia constitutum esset satis quaesitum videri, eadem de re triennio post isdem de hominibus nullo…
Cicero, pro Cluentio
-
…Panurgus, inquit, fuit Fanni ; is fit ei cum Roscio communis. hic primum questus est non leviter Saturius communem factum esse gratis cum Roscio, qui pretio proprius fuisset Fanni. largitus est scilicet homo liberalis et dissolutus…
Cicero, pro Q. Roscio comoedo
-
…quo melius existimes tu estne quisquam qui tibi purior, pudentior, humanior, officiosior liberaliorque videatur quid tu, Saturi, qui contra hunc venis, existimas aliter nonne, quotienscumque in causa in nomen huius incidisti, totiens hunc…
Cicero, pro Q. Roscio comoedo
-
…principia sunt huius modi ; spectemus reliqua. HS iↃↃↃ Q. Roscius fraudavit Fannium. qua de causa subridet Saturius, veterator, ut sibi videtur ; ait propter ipsa HS iↃↃↃ. video ; sed tamen cur ipsa HS…
Cicero, pro Q. Roscio comoedo
-
…forte tu perverso more quod huius est ab alio extorquere non potes, huic eripere potes. perstat in sententia Saturius, quodcumque sibi petat socius, id societatis fieri. quod si ita est, qua, malum, stultitia…
Cicero, pro Q. Roscio comoedo
-
…id quodcumque decebit poterit accommodare orationem. Quod cum statuerit, tum ut quidque erit dicendum ita dicet, nec satura ieiune nec grandia minute nec item contra, sed erit rebus ipsis par et aequalis oratio. principia verecunda ,…
M. Tullius Cicero, Orator