sufferentia
suffĕrentĭa (subf-), ae, f. [suffero],
- a bearing, enduring, toleration, sufferance (post-class.), Tert. adv. Marc. 4, 15; id. Or. 4 med.; Vulg. Jacob. 5, 11; id. Ecclus. 16, 14.
sufferentia, ae, f. (suffero), die Erduldung, Geduld, Tert. de or. 4 u. adv. Marc. 4, 15. Vulg. Sirach 16, 14 u. epist. Iacobi 5, 11.
nec ferens parcialiter lapidem habet partem lapidis sue ~e appropriatam, sed ferentes comunicant
ad ~am tribulationum rudis reddor et insolens
[eos ] egritudinum molestia vel laborum anxietas aut ~a persecutionum decoloravit
~am Job audistis [] Jac. v 11
undecimus gradus locatur ~a, per quam superne glorie adipiscitur eminentia
in longanimitate quidem ~e longitudinem patientie habet
filii carnales parentibus suis rependunt amorem ‥ obedientiam, ~am, verendorum velationem
pro silentio et ~a sua nostri plectuntur episcopi
muri terrei, noviter constructi, ejus tempore, et suorum officiariorum ~a, seu negligencia, totaliter sunt destructi
sufferawnce , ~a, -e, tolerancia, paciencia
abbatem de residuo dictarum mille librarum in ~a ponatis, recipientes ab ipso singulis annis centum libras ejusdem monete
que ego adhuc propter necessitatem meam in manu mea retineo, in bona ~a episcopi donec me Deus examplificet quod ego ei reddere possum
statum habuerunt ‥ ex jure et debito vel ex gracia et ~a monachorum
hec omnia eis concessimus pro soffrancia dotis dicte regine matris nostre
pro escambio dotis dicte regine
quod vos ‥ nuncios cum plenaria potestate dandi regi ‥ ~am vel respectum et tractandi super ineundis treugis inter vos et nos ‥ mitteretis
ut ‥ aliqualem ~am a bellicis actibus ‥ sibi concedere dignaremur
guerra finem cepit per ~am guerre ‥ inter ‥ regem E. ‥ et regem Francie concordatam(
inter reges ‥ capte sunt quedam hostilitatis ~e seu treuge ‥ per duos annos
tam per terram quam per mare, bonas, firmas, legales, et legitimas treugas, sufrenciam, et guerre abstinenciam
ad pacem Anglorum ‥ nondum venerant, sed, sub quodam respectu et ~a regis et magnatum Anglie, quasi meliorem fortunam hianter [v. l. hiante ] ore expectantes, nunc hic nunc alibi occulte latitabant
suffĕrentĭa, æ, f. (suffero), action de supporter, résignation : Tert. Marc. 4, 15.
Sufferentia viri generat spem.Acta S. Thyrsi Mart. cap. 6 :
Thyrsus dixit : per Christum, qui Sufferentiam tribuit mihi, ut tanta patiar propter nomen ejus.Acta SS. Saturnini et Socior. n. 7 :
Domine, pro nomine tuo da mihi Sufferentiam.Occurrit præterea n. 13. 15. 20. in Vita S. Euphrosynæ Virg. n. 15. in Vita S. Frontonis, in Vita S. Luperci Mart. in Epistola Lotharii Regis ad Hadrianum II. PP. in Chronico Reichersperg. pag. 234. in Passione SS. Perpetuæ et Felicitatis pag. 7. apud Hucbaldum in Vita S. Rictrudis cap. 15. in Actis S. Theclæ, etc.
Souffrance, eadem acceptione, in Charta ann. 1320. ex Reg. A. Cam. Comput. Paris. fol. 125. r° :
Nous Pierres parNostris verola Souffrance de Dieu arcevesques de Lyon, etc.
Se souffrir, pro
Se contenir, Cohibere se, sibi imperare. Lit. remiss. ann. 1377. in Reg. 111. Chartoph. reg. ch. 4 :
A esté exposé de par Jehan de Montgru, dit Gilet, comme environ un an a, il fust en la ville de Donchery sur Muese, dont il est nez, et en allant par la ville oy débat de paroles entre Bon Wathier de Donchery son cousin d'une part et Baudesson le conreur d'autre part ; et pour bien de paix ala dire à sondit cousin qu'il se Souffrist ; mais ycelluy cousin, qui paravant estoit esmeu et eschauffé contre ledit Baudesson, etc.Aliæ ann. 1389. in Reg. 138. ch. 53 :
Laquelle femme dist à icellui Sagardeau qu'il se Souffrit de dire lesdites paroles de ladite femme, mesmement en la présence de son mary. Suffrir,eodem sensu, in Charta ann. 1269. inter Probat. tom. 2. Hist. Burgund. pag. 33. col. 1 :
Il s'en doit Suffrir, se nos et li sires de Grancé regardons por droit que il s'en doige Suffrir.
Si servitia Sufferentia canonicorum antedicta, et eo modo quo sunt determinata, per manus ministerialium non susceperit, hospitia quæ non ex debito aut justitia, sed per Sufferentiam fratrum accipiebat, prorsus amittat.Tabul. Sangerm. ann. 1219 :
Recognoscimus quod nos dictam domum et ejus pertinentias ex Sufferentia et speciali gratia dicti Abbatis non in manu mortua, sed in vilenagium possidemus.Litteræ Guidonis Nivern. Comit. ann. 1231. inter Ordinat. Reg. Franc. tom. 3. pag. 116 :
Exceptis redditibus nostris quos nunc habemus ibidem vel sumus in posterum habituri, vel quos aliqui de nobis ad vitam suam, vel ad Sufferentiam nostram modo tenent.Vide Sufferta 1.
Adolpho Regi Romanorum, Eduardus, etc. Vestros solempnes nuncios cum plenaria potestate dandi Regi Franciæ Sufferentiam, vel respectum et tractandi super ineundis treugis....... mitteretis.Litteræ aliæ ejusd. Reg. ann. 1296. ibid. pag. 715 :
Ut ante omnia aliqualem Sufferentiam a bellicis actibus, donec plenius tractatus haberi posset, sibi concedere dignaremur... Concessimus ut præfati Cardinales prædictam Sufferentiam nomine nostro possint facere et firmare.Quæ Gallice sic redduntur ibidem :
E qe, avant totes autres choses, vousisons otrier aukune Suffrance de fetz de gere... Avons graunté..... q'il..... peussent fere la dite Suffrance.Pluries occurrit apud eumd. Rymer. ibid. pag. 723. 733. 795. 799. 812. tom. 3. pag. 541. et tom. 5. pag. 56. Bulla Clementis VI. PP. ann. 1346. tom. 2. Hist. Dalph. pag. 537. col. 1 :
Assumptis interim Sufferentiis aliquibus usque ad tempus de quo tuæ discretioni videbitur duraturis, etc.Charta ann. 1377. ex Bibl. Reg. :
Faceremus posse nostrum quod darentur Sufferentiæ seu abstinentiæ usque ad festum S. Michaelis proxime venturi.
Ab aliis subditis Prælatorum et Baronum et Terrariorum nihil exigentes, donec aliud a nobis super hæc habueritis in mandatis. Ipsos enim posuimus inAliæ Philippi VI. ann. 1333. tom. 2. Ordinat. pag. 91 :Sufferentia usque ad Magdalenam....... Item, ipsos posuimus in Sufferentia usque ad Parlamentum proximum B. Martini hyemalis.
Gabellam tamen prædictam, ac inhibitiones et ordinationes prædictas, in personis et rebus dictorum Prælatorum, personarum Ecclestasticarum, Baronum et Nobilium, qui, ut præmittitur, in Sufferentia positi, sunt in suspenso,... in statu volumus remanere.Charta apud Menester. Hist. Lugdun. pag. 12 :
Et adhuc inCharta ann. 1366. apud Lobinell. tom. 2. Hist. Britan. col. 526 :Sufferentia Lugduni occupati detinentur.
Ecce Dux Britannie qui ad vos tanquam ad dominum suum supremum accessit, ad se in propria persona excusandum super eo quod ad vos citius non venit pro homagio suo vobis faciendo, et ad regratiandum vobis deCharta ann. 1391. tom. 3. Hist. Harcur. pag. 389 :Sufferentia , in qua eum pluries posuistis, etc....... et ad supplicandum vobis quatenus ipsum poneretis, teneretis et haberetis inSufferentia sui homagii.
Tenebat quod Rex servaret sua jura et bonos usus et infra dictum terminum non reciperet aliqua hommagia, sed daret Sufferentiam vassallis, quia ea indigerent.Adde tom. 4. ejusd. Hist. pag. 1715. et Gloss. Juris Gallici v.
Comes Campaniæ...... dictam elemosinam posuit in Sufferentiam, et præcepit eam reddi ad tempus presbytero prænotato, ita quod propter prædicta nullum posset fieri præjudicium ipsi comiti Campaniæ supradicto.Hinc emendanda alia ejusdem anni Charta ibid. pag. 435. col. 2. ubi legitur,
in sufficientiam. Vide infra in hac voce num. 2.
Trempance, qua designatur Prorogatio, quam vassallo dominus concedit ad præstandum hominium vel laudimia exsolvenda. Charta ann. 1326. in Reg. 65. Chartoph. reg. ch. 277 :
Nous feismes contraindre religieux hommes l'abbé et le couvent de Nostre Dame de Montebourc en dyocese de Costances pour nous apporter les acquisitions faites par eulx, depuis le temps contenu esdites lettres de la Trempance dessusdites.
Sufferentia, in Charta ann. 1187. apud Spon. tom. 2. Hist. Genev. pag. 46 :
Quandam Suffrentiam facit Gebennensis ecclesia ad tempus, etc.
Tam per terram quam per mare, bonas, firmas, legales et legitimas treugas, Sufrentiam et guerræ abstinentiam... Durantibusque treugis, Sufrentia et abstinentia guerræ, etc.