tertiator
Tertium tenet, seu qui tertiam fructuum agri domino pensitat. Frequens occurrit mentio
Tertiatorumin Capitulari Sicardi Principis Beneventani ann. 836. ac primum cap. 4 :
Hoc promittimus de Tertiatoribus, ut si a Longobardo venditi fuerint, comparentur, et nullatenus in nave imponatur, aut trans mare venundetur, excepto si homicidium fecerit, aut facere voluerit, habeat sibi licentiam eum vendere.Cap. 14 :
De Tertiatoribus vero hoc stetit, ut nulla nova eis a parte Reipublicæ imponatur, excepto antiqua consuetudine, hoc (est) responsaticum solum, et angarias, et calcarias, etc.Ejusdem præterea Capitularis, quod imperfectum editum est a Camillo Peregrino in Hist. Longob. supersunt capita aliquot de Tertiatoribus. Cap. 20 :
Ut non præsumat aliquis Tertiatorem exercitalem aut militem facere.Cap. 21 :
Ut si Tertiator absconse exercitalis factus fuerit aut miles.Cap. 22 :
Ut si quis homo liber uxorem duxerit Tertiatricem.Cap. 25 :
De nefandis criminibus, vel aliis causis si in Tertiatores devenerint.Cap. 26 :
Ut si aliquis cum Tertiatore causam habuerit a parte Reip.Cap. 29 :
Ut non tollatur a Tertiatoribus excusaticum et porcos.Cap. 30 :
Ut invito non detur pretium a Tertiatore pro tritico aut vino.Denique cap. 32 :
Ut coloni Tertiatores non dent in collata nec in pactum.In Pacto Arichis Principis Benevent. cum Neapolit. :
Firmatum est qualiter inter partes esse deberent de terris in liburia, de servis, et de ancillis, et de Tertiatoribus, et de omnibus causis, etc.