unde
unde, Relat., from which place, whence
BWL
whence are you coming, and whither are you striving?
Frieze-Dennison Vergil
- I Lit., of place.
- A Correlatively: petere inde coronam Unde prius nulli velarint tempora musae, Lucr. 4, 5: nec enim inde venit, unde mallem, Cic. Att. 13, 39, 2: ibi, unde huc translata essent, id. Rep. 2, 16, 30: ut eo restituerentur (Galli), unde dejecti essent, id. Caecin. 30, 88; cf.: te redigam eodem, unde orta es, Plaut. As. 1, 2, 13 (139): eodem, unde erant profectae (naves), Caes. B. G. 4, 28; 5, 5; so too, eodem, unde, id. ib. 5, 11: ad idem, unde profecta sunt, redire, Cic. Rep. 6, 22, 24: fontes, unde hauriretis, id. de Or. 1, 46, 203: Latobrigos in fines suos, unde erant profecti, reverti jussit, Caes. B. G. 1, 28: loca superiora, unde erat propinquus despectus in mare, id. ib. 3, 14: ad summi fastigia culminis unde Tela jactabant Teucri, Verg. A. 2, 458: regna, Unde genus ducis, id. ib. 5, 801: arbor, unde auri aura refulsit, id. ib. 6, 204: montis sublime cacumen Occupat, unde sedens partes speculetur in omnes, Ov. M. 1, 667. —
- 2 Pregn.: e majoribus castris, unde antea cessatum fuerat, brevi spatio circumductae copiae, i. e. from the place at which, etc., Liv. 5, 13, 10: in arcem perfugere, unde biduo post deditio facta, id. 31, 46, 16. —
- B Absol.
- 1 In a direct interrog.: hoc verbum unde utrumque declarat, et ex quo loco et a quo loco. Unde dejectus est Cinna? Ex urbe ... Unde dejecti Galli? A Capitolio. Unde qui cum Graccho fuerunt? Ex Capitolio, etc., Cic. Caecin. 30, 87: Pa. Unde is? Chae. Egone? nescio hercle, neque unde eam, neque quorsum eam, Ter. Eun. 305: Mn. Unde eam (mulierem) esse aiunt? Ly. Ex Samo, Plaut. Bacch. 3, 3, 68 (472): qui genus? unde domo? from what country? Verg. A. 8, 114.—With gentium: unde haec igitur gentium est? Plaut. Ep. 3, 4, 47 (483).—
- 2 In an indirect interrog.: ego instare, ut mihi responderet, quis esset, ubi esset, unde esset, Cic. Verr. 2, 2, 77, § 188: quaere unde domo (sit), what his home is, or where he lives, Hor. Ep. 1, 7, 53: qualis et unde genus .. Quaeris, from what stock, of what family, Prop. 1, 22, 1: non recordor, unde ceciderim, sed unde surrexerim, Cic. Att. 4, 16, 10: unde initium belli fieret, explorabant, Caes. B. G. 5, 53: unde domo quisque sit quaere, Sen. Cons. Helv. 6, 3: sciscitari unde natalium provenerit, Ap. Met. 5, 15, 12.—
- II Transf.
- A Apart from relations of place, and referring to persons or things, from which as an origin, source, cause, means, reason, etc., something proceeds, from whom, from which.
- 1 Correlatively: (narratio) brevis erit, si, unde necesse est, inde initium sumetur, Cic. Inv. 1, 20, 28; cf. Auct. Her. 1, 9, 14: unde jumenta nomen traxere, Col. 6, praef. 3: praedonibus, Unde emerat, Ter. Eun. 115: qui eum necasset, unde ipse natus esset, Cic. Rosc. Am. 26, 71: potest fieri, ut is, unde te audisse dicis, iratus dixerit, id. de Or. 2, 70, 285; cf.: de eā (re) multo dicat ornatius, quam ille ipse, unde cognorit, id. ib. 1, 15, 67: illo exstincto Jove, unde discerem, id. Sen. 4, 12: hem, mea lux, unde omnes opem petere solebant, id. Fam. 14, 2, 2: hi, unde ne hostium quidem legati arcentur, pulsi, Liv. 21, 10, 6: non ut ingenium et eloquentiam meam perspicias, unde longe absum, Cic. Brut. 92, 318: est unde haec fiant, Ter. Ad. 122: tenuit permagnam Sextilius hereditatem, unde nummum nullum attigisset, Cic. Fin. 2, 17, 55: si habuerit, unde tibi solvat, id. Har. Resp. 13, 29: quod, unde agger omnino comportari posset, nihil erat reliquum, Caes. B. C. 2, 15: tardior stilus cogitationem moratur, rudis et confusus intellectu caret: unde sequitur alter dictandi labor, Quint. 1, 1, 28; 12, 3, 4: sciat (orator) quam plurima: unde etiam senibus auctoritas major est, quod, etc., id. 12, 4, 2: unde jus stabat, ei victoriam dedit (= a quā parte stabat), Liv. 21, 10, 9; cf.: turbam, nec satis fido animo, unde pugnabat, stantem, in fugam averterunt, id. 25, 15, 13: ut unde stetisset, eo se victoria transferret, on whose side, Just. 5, 4, 12.—
- b In partic., jurid. t. t.: unde petitur, of whom demand is made, i. e. the defendant: si ambo pares essent, illi, unde petitur, potius credendum esse, Cato ap. Gell. 14, 2, 26; cf.: causam dicere Prius unde petitur, aurum quare sit suom, Quam ille qui petit, unde is sit thesaurus sibi, Ter. Eun. 11 sq.: ego omnibus, unde petitur, hoc consilium dederim, Cic. Fam. 7, 11, 1: postulabat ut illi, unde peteretur, vetus exceptio daretur, id. de Or. 1, 37, 168. —
- 2 Absol.
- a In a direct interrog.: unde haec (patera) igitur est? Plaut. Am. 2, 2, 158 (790); cf. id. Bacch. 3, 6, 10 (539): redde, ut huic reddatur. Strob. Unde? id. Aul. 5, 20 (827): Pi. Bonum habe animum. Mn. Unde habeam? id. ib. 4, 3, 17 (640); id. Cas. 2, 2, 25 (189): unde iste amor tam improvisus, Cic. Agr. 2, 22, 60; Quint. 11, 1, 54: unde sed hos novi? Ov. M. 9, 508.—With gentium: De. Face id ut paratum jam sit. Li. Unde gentium? De. Me defraudato, Plaut. As. 1, 1, 77 (92); Tert. Pall. 4.—
- b In an indirect interrog.: ut ex ipsā quaeras, unde hunc (anulum) habuerit, Ter. Heaut. 658: quaerere, unde se ac suos tueri possit, Liv. 5, 4, 5: unde concilietur risus ... difficillimum dicere, Quint. 6, 3, 35: si cogitaverimus, unde et quousque jam provecta sit orandi facultas, id. 2, 16, 18: unde sit infamis ... Discite, Ov. M. 4, 285; cf. flor. 3, 12, 8 sqq.—
- B Indef.: unde unde for undecumque, from wherever, whencesoever, from whatever quarter (only poet. and in post-class. prose): et quaerendum unde unde foret nervosius illud, Cat. 67, 27: qui nisi ... Mercedem aut numos unde unde extricat, etc., Hor. S. 1, 3, 88: nec tamen vindictae solacium unde unde spernendum est, Ap. Met. 5, 30, 16; qui malum etsi ipse non fecit, tamen a quocumque et unde unde passus est fieri, Tert. adv. Herm. 10.—
- 2 So, unde alone (late Lat.; perh. only in Tert.): certe unde sunt ista, signis potius et ostentis deputanda, Tert. Anim. 51 fin.: quamquam possimus unde illas prolatas aestimare, dum ne ex nihilo, id. adv. Herm. 22 med.
~e modo venistis?(
investigantes ~e vel quis esset
cum venissent rex interrogavit eos ~e essent(
interrogativa loci sunt 4, ut ubi, ~e, qua, quo
bachius ~e appellatur? a Bacho
~e hoc possumus probare?
~e [AS: ] aratori vomer aut culter, qui nec stimulum habet nisi ex arte mea?hwanon
~e ergo, bone Deus, bone bonis et malis, ~e tibi salvare malos?
sed ~e hoc illis? ~e offenderunt in eum?
~e hoc tu scis?(
quaerendum ‥ est ~e sit omnium reus si in uno offendat qui totam legem servaverit?
~e et cur passus sim novit Deus
venit ad insulam Hii, unde erat ad praedicandum verbum Anglorum genti destinatus
si facias fistulam bino ore ~e aqua intret, simplici ~e exeat
ut ibi judicetur ~e exivit
unde caritas proficit, inde invidia labescit
fons ~e manat fluvius misericordiae tuae
nunc ad rem ~e parumper digressus sum remeabo
repedare illuc ~e venimus
~e egressus est remeare coeperat
fragilis caro ~e sumpta est revertetur
turbatus ergo celerrime repetiit iter ~e venerat
descendens ‥ Declanus cum suis in portum, navis illa ~e venit rediit(
ut unum virtutis ejus ~e cetera intellegi possint testimonium referam
emi illic ut aliquod lucrum mihi adquiram ~e [AS: ] me pascam et uxorem et filiosþanon
amator ‥ ~e amatorius
si ergo securim accipit ~e securitatem sperabat, que de vobis erit in cunctorum ore narratio?
dum populus unus ‥ triplum panis absumeret et vini centuplum ad id ~e sustentabantur plures gentilium populi
de omnibus ~e sancta ecclesia decimas debet percipere sicut carta mea ‥ testatur
et sic idem comes officia illa eodem die coronacionis in omnibus adimplevit, ad pelves et manutergia ~e servivit
ut habeas unde tuam potuisses memoriam recreare
dicit quod non potest terram illam ei warentizare, quia non habet ~e. non habet autem nisi sex acras terre; et ideo non potest warantiam ei facere
distringantur plegii, quia debitor non habet ~e
multa expendit et non habet ~e
S. ‥ percipienti annuatim decem marcas de exitibus itineris justiciarie ‥ de Forfar, ex eo quod non fuit ~e de exitibus dicti itineris
cycladis, vestis ~e cingitur homo
qui ‥ falsabit, manum amittat ~e fecerit [(] : careat manibus, cum quibus; Inst. Cnuti : manum, qua; AS: Cons. Cnuti þe
hoc flabellum, -li, i. illud ~e muscas abigimus
quia sigillum proprium in promptu non habui, mutuavi sigillum a domino P. ‥ ~e presens scriptum sigillavi
ut memorato liquori ~e parum habebat divine sue benedictionis augmentum infundat
ex mutuo quod ‥ frater G. ‥ fecit ‥ patri nostro ‥ tenemur ‥ solvere quingentas marcas ‥ ~e reddemus ei ad festum Sancti Michaelis ‥ centum marcas
per finem trescentarum marcarum ‥ ~e solvet nobis centum marcas in quindena sancti Martini proxima futura
continetur in ‥ indenturis ‥ ~e una pars remanet versus ‥ priorem
vij ciphi, ~e j cum cooperculo deargentato et deaurato
in placito ‥ dotis quod dicitur ‘~e nichil habet’ dentur decetero quatuor dies per annum ad minus et plures si comode fieri possit
briefs de dowere ~e nichil habet
gilda parariorum ~e Johannes Maurus est aldermannus debet j m.
cum quadam magna nave ‥ ~e idem J. patronus et dominus erat
concessimus ‥ Swenoni Stalefote ‥ quod ipse tres grossas naves guerrinas ‥ [videlicet ] navem ~e J. W. est magister, navem ~e J. F. est magister, et navem ~e A. O. est magister ‥ retinere ‥ valeat
volo ‥ quod ‥ ecclesia illam virgatam, cum alia virgata ~e ipsam ecclesiam saisitam inveni ‥ habeat et teneat
facite abbatem ‥ resaisiri de dimidia hida ‥ ~e larderarius eum desaisivit
nisi sit festivitas alicujus sancti, ~e commemoratio fiat
feci ‥ orationem unam ~e fueram postulatus
de tota terra quam ‥ G. tenuit ‥ de ‥ abbate et conventu ~e placitum fuit inter eos in curia mea(
diligenter oportet ut intueamur ~e loquamur, quando, quantum, qualiter, cum quo, et ubi. si querit aliquis ~e, utique de ipso labore
cancellarius Dovram, unum ‥ ex tribus ~e mentio facta est castris, proficiscitur
burgenses ‥ non respondeant de aliquo extra predictam villam suam ~e prius alibi coram justiciis itinerantibus in eodem comitatu respondere consueverunt(
de exitibus itineris justiciariorum ‥ quos ad quedam agenda nostra, ~e bene scitis, reservari fecimus hucusque
captus et detentus in prisona ‥ pro morte Rogeri ‥ ~e rettatus est
noveritis ‥ quod ista Babilon ~e jam loquor [ME: ] ‥ non est Babilonia magna ubi facta fuit confusio linguarumthat I speke of
ipse ‥ levavit uthes et clamorem ~e vicini ejus ‥ venerunt
si ‥ W. umquam fecit illam [cartam ] illam fecit in infirmitate sua ~e obiit
ladanum dicitur nasci de rore celi, ~e dicitur quod ladanum est jus coagulatum cadens super prunas
H. V. cartando quamdam carectam ‥ cum garbis et cecidit super quemdam pelvim predicte carecte ~e statim obiit
est igitur ~e possit conici ‘quo majus cogitare nequeat’
etsi forte non ~e estis homines, tamen ~e estis religiosi homines et vite perfectionem habitu profitentes, omnium preces exaudire tenemini
queritur utrum essentia ~e essentia sit indifferens ad esse et non esse
Brettones confitentur ‥ non se posse absque suorum consensu ‥ priscis abdicare moribus. ~e postulabant ut ‥ synodus ‥ fieret
Augustinianum vestibulum ‥ semper manebat intactum. ~e et ubi, et sicut ‥ a die dormitionis est conditus, eodem loco et eodem modo immotissimus est inventus
Adam ‥ de pomo comedendo uxori sue adquievit. ~e ‥ de paradiso ejecti ‥ in sudore vultus sui panem adquirunt
cogitabat possessiones ‥ monachorum ampliare. ~e ‥ pasturam ‥ dedit monasterio
I
A relatif : ibi, unde Cic. Rep. 2, 30, à lʼendroit dʼoù ; inde venire, unde Cic. Att. 13, 39, 2, venir de lʼendroit dʼoù ; eodem referri, unde Cæs. G. 4, 28, 2, être ramené au même point dʼoù, cf. Cæs. G. 5, 11 ; loca superiora, unde erat despectus Cæs. G. 3, 14, hauteurs, dʼoù lʼon avait une vue plongeante... ||
B interrogatif, ¶ 1 [employé dans lʼinterrog. directe] : unde dejectus est ? Cic. Cæc. 87, dʼoù a-t-il été rejeté ? || unde hæc gentium est ? Pl. Epid. 483, de quel endroit du monde est-elle ? ¶ 2 [interr. indir.] : respondit unde esset Cic. Verr. 2, 2, 188, il répondit dʼoù il était ; quære, unde domo (sit) Hor. Ep. 1, 7, 53, informe-toi de sa patrie, cf. Virg. En. 8, 114.
II employé dʼune manière gén. comme substitut du relatif-interrogatif accompagné de ex ou de ab ou de de :
A relatif dum voluit alios habere parata, unde sumerent Cic. Br. 262, en voulant que dʼautres eussent tout prêts des matériaux où puiser (= e quibus et subj. conséc.) ; ille ipse, unde rem cognovit Cic. de Or. 1, 67, cette personne même dont il tient le renseignement (= a quo) ; aqua nigra, unde nix concreta est Cic. Ac. 2, 100, eau noire qui en se condensant a formé la neige (= ex qua) ; hereditas, unde nummum nullum attigit Cic. Fin. 2, 55, héritage dont il nʼa pas touché un sou (= ex qua) ; unde jus stabat, ei victoriam dare Liv. 21, 10, 9, donner la victoire à celui qui avait le droit pour lui (= a quo, v. sto) || [en droit] : is, unde petitur Cic. de Or. 1, 168 ; omnes, unde petitur Cic. Fam. 7, 11, 21, celui qui est lʼobjet dʼune plainte, dʼune action en justice [procès civil], le défendeur, tous les défendeurs || habet, unde solvat Cic. Har. 29, il a de quoi payer || unde unde = undecumque, de qq. endroit que, [ou] de nʼimporte quel endroit : Hor. S. 1, 3, 88 ; Apul. M. 5, 30 ; Tert. Herm. 10.
B interrogatif, ¶ 1 [interr. dir.] : unde eos noverat ? Cic. Amer. 74, dʼoù (ex qua re), par suite de quelles circonstances les connaissait-il ? cf. Cic. Verr. 2, 3, 120 ; is nummum dabat ? unde ? de frumento ? Cic. Verr. 2, 3, 118, il donnait de lʼargent ? dʼoù le tirait-il ? de son blé ? unde potius incipiam quam ab ea civitate quæ... ? Cic. Verr. 2, 4, 3, par où faut-il que je commence sinon par la cité qui...? ¶ 2 [interr. ind.] : nostri exercitus unde nomen habeant, vides Cic. Tusc. 2, 37, lʼorigine de notre mot exercitus (armée), tu la connais ; mirari satis non queo, unde hoc sit... fastidium Cic. Fin. 1, 10, je ne puis assez me demander avec étonnement dʼoù provient ce dégoût ; Græci... unde appellent, non facile dixerim Cic. Tusc. 3, 11, lʼorigine du mot grec..., je ne la dirais pas facilement.
➳ atque id futurum unde unde dicam nescio, nisi quia futurumst Pl. Ps. 106, ne peut sʼexpliquer par unde unde = undecumque ; jamais un relatif indéfini ne se trouve employé comme interrogatif ; il faut séparer les deux unde par une suspension « et jʼespère que cela arrivera, de qui ?... de qui puis-je dire ? je lʼignore, mais cela arrivera » ; la correction unde unde Catul. 67, 28 est rejetée pour une raison analogue.
- 1. (v. plaats) vanwaar, waarvandaan, ook = ex, a quo, qua, quibus; ➤ unde venis?; te redigam eodem, unde orta es; unde initium belli fieret, explorabant; naves eodem, unde erant profectae, referebantur; eum necavit, unde ipse natus erat; is, unde ius stat aan wiens kant het recht is;
- 2. vanwaar, waaruit, waarom; ➤ si habuerit, unde tibi solvat;
- 3. (poët.; postklass.) undeunde waarvandaan ook maar;
- 4. (Mel.) (a) daarom; (b) omdat; (c) zodat.
從此。何從。— gentium? 從何處。— domo? 何人家出身乎。— id scis? 汝何從識此。Si habuerit — tibi solvat 若其有何從還汝。
Suggest a Translation
See an image
- for * cunde; 2 CA-.
- II. Of place. —Relat., from which place, whence: nec enim inde venit, unde mallem: ut eo restituerentur (Galli), unde deiecti essent: eodem, unde erant profectae (naves), Cs.: loca superiora, unde erat propinquus despectus in mare, Cs.: arbor, unde auri aura refulsit, V.: e maioribus castris, unde antea cessatum fuerat, circumductae copiae, i. e. from the place at which, etc., L.—Interrog, whence? from what place?: unde deiectus est Cinna? ex urbe . . . unde deiecti Galli? a Capitolio: Unde is?T.: Qui genus? unde domo?from what country?V.: ego instare, ut mihi responderet, quis esset, ubi esset, unde esset: quaere unde domo (sit), i. e. where he lives, H.: unde initium belli fieret, explorabant, Cs.—
- IIII. Of source or cause.—Relat., from the point at which, from whom, from which: e praedonibus, Unde emerat, T.: qui eum necasset, unde ipse natus esset, whose son: hem, mea lux, unde omnes opem petere solebant: hi, unde ne hostium quidem legati arcentur, pulsi, L.: Est unde haec fiant, i. e. I have the means to do this, T.: quod, unde agger omnino comportari posset, nihil erat reliquum, Cs.: unde ius stabat, ei victoriam dedit, to the side which was in the right, L.— Esp., in law, in the phrase, unde petitur, he of whom demand is made, the defendant: causam dicere Prius unde petitur (opp. qui petit), T.: ego omnibus, unde petitur, hoc consili dederim.—Interrog, whence? how? from what source?: unde iste amor tam improvisus: Unde sed hos novi?O.: ut ex ipsā quaeras, unde hunc (anulum) habuerit, T.: quaerere, unde se ac suos tueri possit, by what means, L.: Unde sit infamis . . . Discite, O.—Indef., in the phrase, unde unde, whencesoever, from one source or another: Qui nisi . . . Mercedem aut nummos unde unde extricat, etc., H.
-
…ipsos oppida vicosque, quos incenderant, restituere iussit. Id ea maxime ratione fecit, quod noluit eum locum unde Helvetii discesserant vacare, ne propter bonitatem agrorum Germani, qui trans Rhenum incolunt, ; ex ;…
Julius Caesar, Gallic War
-
…omnes obsidibus, armis, perfugis traditis in deditionem accepit. Helvetios, Tulingos, Latobrigos in fines suos, unde erant profecti, reverti iussit, et, quod omnibus frugibus amissis domi nihil erat quo famem tolerarent, Allobrogibus…
Julius Caesar, Gallic War
-
…clam vel precario Fac tradas mea nihil refert, dum potiar modo. Quid virgo cuia est Nescio hercle. Unde est Tantundem. Ubi habitat Ne id quidem. Ubi vidisti In via. Qua ratione amisti Id equidem adveniens…
Terence, Eunuchus
-
…ipsa patriam et signa caetera Neque scibat, neque per aetatem etiam potuerat. Mercator hoc addebat, e praedonibus Unde emerat se audisse abreptam e Sunio. Mater ubi accepit, coepit studiose omnia Docere, educare ita uti si…
Terence, Eunuchus
-
…quam sint, contempta relinquas. nam tibi de summa caeli ratione deumque disserere incipiam et rerum primordia pandam, unde omnis natura creet res, auctet alatque, quove eadem rursum natura perempta resolvat, quae nos materiem et genitalia…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…. ergo vivida vis animi pervicit et extra processit longe flammantia moenia mundi atque omne immensum peragravit mente animoque, unde refert nobis victor quid possit oriri, quid nequeat, finita potestas denique cuique qua nam sit ratione atque alte…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…; tum autem qui illum flocci fecerim. Sed eccum Parmenonem salve. Quid tu es tristis quidve es alacris Unde is Egone nescio hercle, neque unde eam, neque quorsum eam Ita prorsum oblitus sum mei. Qui quaeso…
Terence, Eunuchus
-
…solis lunaeque meatus qua fiant ratione, et qua vi quaeque gerantur in terris, tunc cum primis ratione sagaci unde anima atque animi constet natura videndum, et quae res nobis vigilantibus obvia mentes terrificet morbo adfectis somnoque sepultis ,…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…. Bos quoque formosa est. Speciem Saturnia vaccae, quamquam invita, probat, nec non et cuius et unde quove sit armento, veri quasi nescia quaerit. Iuppiter e terra genitam mentitur, ut auctor desinat inquiri .…
Ovid, Metamorphoses
-
…nuper dedit ; Atque in Thesauro scripsit causamn dicere Prius unde petitur aurum quare sit suumn Quam ille qui petit unde is sit thesaurus sibi, Aut unde in patrium monumentum pervenerit. Dehinc ne frustretur ipse se, aut sic…
Terence, Eunuchus