vastitas
vastitas, an empty place, waste, desert
- I Lit.: te propter tot tantasque habemus vastitatis funerum, Att. ap. Non. 417, 12 (Trag. Rel. v. 175 Rib.): audistis, quae solitudo in agris esset, quae vastitas, quae fuga aratorum, quam deserta, quam inculta, quam relicta omnia, Cic. Verr. 2, 4, 5, § 114; so (with solitudo) Tac. A. 13, 55: judiciorum et fori, Cic. Brut. 6, 21.—
- II Transf. (acc. to vastus, II.).
- A Desolation, devastation, ruin, destruction: cum caedem a vobis, vastitatem a templis, urbe, Italiā depellebam, Cic. Fl. 1, 1: Italiam totam ad exitium et vastitatem vocas, id. Cat. 1, 5, 12: vastitatem efficere, id. Pis. 35, 85: inferre vastitatem tectis atque agris, id. Har. Resp. 2, 3: ut studiis civilibus bellum atque vastitas Italiae finem faceret, Sall. J. 5, 2: vastitatem reddere, Liv. 3, 26, 2: et plus vastitatis hinc urbi secunda nostra fortuna faciet, quam adversa fecit? id. 5, 51, 3: fugam ac vastitatem late fecerunt, id. 8, 9, 12: protritis arboribus ac frugibus dira vastitas, Tac. H. 2, 70.—
- 2 Trop., of persons: et has duplices pestis sociorum, publicanorum ruinas, provinciarum vastitates, destroyers, Cic. Prov. Cons. 6, 13.—
- B Terrible size, hugeness, immensity, vastness (post-Aug.; but cf. vastus, II. B.): beluae pari vastitate, of like vast size, Col. 3, 8, 3: roborum Hercyniae silvae, Plin. 16, 2, 2, § 6; cf.: immensa aequorum, id. 3, praef. 1, § 1: hostis formidandae vastitatis, Gell. 9, 13, 4: caeli, Plin. 2, 41, 41, § 110: solis, id. 2, 11, 8, § 49: odoris, id. 31, 6, 32, § 60: vocis, Col. 1, 9, 2. —
- 2 Trop.: vastitas instantis laboris, the fearful magnitude, immensity, vastness, Col. 4, 18, 2: scientiae rei rusticae, id. 5, 1, 1.
squalentis heremi ~atem lustraturus
calvities erat pro gramine, sterilitas pro germine, ~as pro ubertate
Buamundus ‥ modico quod depredaretur invento, alia conscendit montana, sed in tantam terra jam redacta fuerat ~atem ut multi vacui remeaverint
ad boreales et inexscrutabiles Connactici maris ~ates
jus secandi vel falcandi in foresta vel bosco alicujus vel aliis ~atibus ad rationabile estoverium suum
si ‥ turbaria vel brueria, herbagium, pascua, boscus vel ~as communis sit inter participes
Johannes pilis cameli utebatur, hominum conversationem fugiens, eremi ~ate contentus
onerat se de iiij li. per firmas et exitus dicti burgi [Northberwic ] ‥ et de nichilo plus propter ~atem dicti burgi
eidem, pro ~ate terrarum de Bradwic, Blarebeg, et Dunbrach in eadem insula de Arane, eo quod dicte terre non poterant assedari de termino compoti, liij s. iiij d.
quiescente ‥ ~ate, tantis abundantiarum copiis insula affluebat ut nulla habere tales retro aetas meminisset
ignis ‥ incipit ‥ inducere ~atem
finis ejus est ~as [cf. ] qua dispersi sunt Judei captivi per universas regionesDan. ix 26
cumque superhabundasset regalis largitas, penuriam fecit avaricie ~as
quae effari sublimiter / odes hujus inormiter / surgens nempe prolixitas / refragat atque vastitas(
propter ~atem terrarum vestrarum et extensionem regni vestri
corpus [Pallantis ] muro applicitum ~ate sui menium altitudinem vicit
tanta ‥ velocitate deferuntur [falcones ] ut fugitivam aviculam ‥ per tantam orbis aerei ~atem nec artificiosa nec longa fuga pertinaci ab hoste tueatur
lacura crissiculum [l. thyrsiculum ] habet oblongum ~ate digiti unius
prodiguus, -a, -um, i. consumens, unde hec prodiguitas, -is, i. vastitas
prodiguitas, vastitas, effusio
- 1. leegte, verlaten-, eenzaamheid [iudiciorum et fori];
- 2. verwoesting, vernieling [Italiae]; ➤ vastitatem facere, efficere of reddere aanrichten; vastitatem inferre; — (v. personen) plur. verwoesters [provinciarum];
- 3. (postklass.) onmeetbare omvang, reusachtige grootte [solis]; (meton.) kolos.
太廣。曠野。賊寇。失。Hostis formidandae vastitatis 身量驚人之仇敵。
Suggest a Translation
See an image
- vastus, an empty place, waste, desert: in agris: iudiciorum et fori.—Desolation, devastation, ruin, destruction: totius Italiae: Italiam totam ad vastitatem vocas: vastitatem reddere, L.: fugam ac vastitatem late fecerunt, L.—Fig., of persons, a destroyer: provinciarum vastitates.
-
…publicam universam petis, templa deorum immortalium, tecta urbis, vitam omnium civium, Italiam totam ad exitium et vastitatem vocas. qua re, quoniam id quod est primum, et quod huius imperi disciplinaeque maiorum proprium est ,…
Cicero, in Catilinam
-
…maximam fuisse summi ; que ; periculi, non solum a fame, sed etiam a caede incendiis vastitate, nemo negat, cum ad causam caritatis accederet iste speculator communium miseriarum, qui semper ex rei publicae malis…
Cicero, de Domo sua
-
…in urbe ; furor, in curia timor, in foro coniuratio, in campo exercitus, in agris vastitas ; omni autem in sede ac loco ferrum flammamque metuemus. quae iam diu comparantur, eadem ista omnia ,…
Cicero, pro Murena
-
…supplicia neque a sociorum moenibus prohibere neque hostium urbibus inferre potuerunt, excisionem, inflammationem, eversionem, depopulationem, vastitatem, ea sua cum praeda meis omnibus tectis atque agris intulerunt. Cum his furiis et facibus, cum his…
Cicero, de Haruspicum Responso
-
…in praesentia, quia videntur et duces et veterani Caesaris partium interisse, tamen postmodo necesse est doleant, cum vastitatem Italiae respexerint ; nam et robur et suboles militum interiit, si quidem quae nuntiantur ulla ex parte vera sunt…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…sine dilectu, sine armis, sine exercitu, quinque hominibus comprehensis atque confessis incensione urbem, internicione civis, vastitate Italiam, interitu rem publicam liberavi ; ego vitam omnium civium, statum orbis terrae, urbem hanc denique ,…
Cicero, pro Sulla
-
…Est Dicaearchi liber de interitu hominum, Peripatetici magni et copiosi, qui collectis ceteris causis eluvionis, pestilentiae, vastitatis, beluarum etiam repentinae multitudinis, quarum impetu docet quaedam hominum genera esse consumpta, deinde comparat, quanto plures…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…aliquando deducendi essent, deripiendos non putaretis et has duplicis pestis sociorum, militum cladis, publicanorum ruinas, provinciarum vastitates, imperi maculas teneretis at idem vos anno superiore hos eosdem revocabatis, cum in provincias pervenissent quo tempore si…
Cicero, de Provinciis Consularibus
-
…, quibus in maximis periculis universa res publica commendari solet ; deinde, cum ille saxis et ignibus et ferro vastitatem meis sedibus intulisset, decrevit senatus eos qui id fecissent lege de vi, quae est in eos qui universam…
Cicero, de Haruspicum Responso
-
…, cum sint aves excelsae cruribus rigidis corneo proceroque rostro ; avertunt pestem ab Aegypto, cum volucris anguis ex vastitate Libyae vento Africo invectas interficiunt atque consumunt, ex quo fit ut illae nec morsu vivae noceant nec odore mortuae…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum