κάμνω
κάμνω, to work, toil, be sick
- I trans., work, μίτρη, τὴν χαλκῆες κάμον ἄνδρες wrought it, 4.187, 216; ἐπεὶ πάνθʼ ὅπλα κάμε 18.614; σκῆπτρον . ., τὸ μὲν Ἥφαιστος κάμε τεύχων 2.101, cf. 8.195; κ. νῆας Od. 9.126; πέπλον Il. 5.338, cf. Od. 15.105; ἵππον 11.523; λέχος 23.189; ἄστυ build, A.R. 1.1322: also in aor. Med., ἱρόν Id. 2.718.
- 2 aor.Med., win by toil, τὰς (sc. γυναῖκας) αὐτοὶ καμόμεσθα βίηφί τε δουρί τε μακρῷ Il. 18.341.
- 3 aor.Med., labour, till, οἵ κέ σφιν καὶ νῆσον . . ἐκάμοντο Od. 9.130; οἴκους Philet. 8.
- II intr., toil, labour, τινι for one, Od. 14.65; ὑπὲρ τῆς πόλεως Th. 2.41: then, from the effect of continued work, to be weary, ἀνδρὶ δὲ κεκμηῶτι μένος μέγα οἶνος ἀέξει Il. 6.261, cf. 11.802: with acc. of the part, οὐδέ τι γυῖα . . κάμνει nor is he weary in limb, 19.170, etc.; περὶ δʼ ἔγχεϊ χεῖρα καμεῖται 2.389; ὁ δʼ ἀριστερὸν ὦμον ἔκαμνεν 16.106: freq. c. part., κ. πολεμίζων, ἐλαύνοντες, ἐρεθίζων, is weary of fighting, rowing, etc., 1.168, 7.5, 17.658, etc.; οὐ μέν θην κάμετον . . ὀλλῦσαι Τρῶας 8.448; ἔκαμον δέ μοι ὄσσε πάντῃ παπταίνοντι Od. 12.232; but οὐδέ τι τόξον δὴν ἔκαμον τανύων I did not long strain over stringing the bow, i.e. did it without effort, 21.426, cf. Il. 8.22: later freq. with neg., οὔτοι καμοῦμαι . . λέγουσα I shall never be tired of saying, A. Eu. 881; μὴ κάμῃς λέγων E. IA 1143; οὐκ ἂν κάμοιμι τὰς κακὰς κτείνων Id. Or. 1590; οὔποτε κάμοιμʼ ἂν ὀρχουμένη Ar. Lys. 541 (lyr.); κ. εὐεργετῶν, ἐπαινῶν, Pl. Grg. 470c, Lg. 921e: c. dat., κ. δαπάναις to grow tired in spending, spare expense, Pi. P. 1.90.
- 2 to be hard-pressed, worsted, in battle or contest, ib. 1.78, 80; τὸ κάμνον στρατοῦ E. Supp. 709.
- 3 to be sick or suffering, τί πάσχεις; τί κάμνεις; Ar. Nu. 708; οἱ κάμνοντες the sick, Hdt. 1.197, cf. S. Ph. 282, And. 1.64, Pl. R. 407c, Ep.Jac. 5.15, etc.; of a doctorʼs patients, Hp. Acut. 1, D. 18.243, SIG 943.10 (Cos); καμοῦσα ἀπέθανε having fallen sick, And. 1.120: c. acc. cogn., κάμνειν νόσον E. Heracl. 990, Pl. R. 408e; [τὴν ποδάγραν] v.l. in Arist. HA 604a23; τοὺς ὀφθαλμούς Hdt. 2.111; τὰ σώματα to be ill or distempered in body, Pl. Grg. 478a; ὠσίν τε κὤμμασιν Herod. 3.32; πάθᾳ Pi. P. 8.48; νοσήμασι Arist. HA 603a30; ἀπὸ τοῦ τραύματος Luc. Tox. 60; ὑπὸ νόσου Hdn. 3.14.2.
- 4 generally, to be distressed, meet with disaster, στρατοῦ καμόντος A. Ag. 670; τῷ πεποιημένῳ κ. μεγάλως Hdt. 1.118, cf. A. Ag. 482 (lyr.), E. Med. 1138, HF 293; οὐ καμῇ τοὐμὸν μέρος wilt not have to complain . ., S. Tr. 1215; κ. ἔν τινι E. Hec. 306, IA 966; of a ship, νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι A. Th. 210: c. acc. cogn., οὐκ ἴσον καμὼν ἐμοὶ λύπης not having borne an equal share of grief, S. El. 532.
- 5 in aor. part., of the dead, i. e. either outworn, or those whose work is done, or those who have met with disaster, οἳ ὑπένερθε καμόντας ἀνθρώπους τίνυσθον Il. 3.278, cf. Theoc. 17.49; βροτῶν εἴδωλα καμόντων Od. 11.476; εἴδωλα κ. 24.14, Il. 23.72, cf. A. Supp. 231, etc.: also in pf. part. in Trag. and Prose, κεκμηκότες S. Fr. 284, E. Supp. 756, Th. 3.59, Pl. Lg. 718a, 927b, Arist. EN 1101a35; ἱερὰ τῶν κ. E. Tr. 96; also in the finite Verb, ὅπη ἄνθρωπος ἔκαμε Berl.Sitzb. 1927.158 (Cyrene).--The pf. is always intr. (Cf. Skt. śamnīte ‘work hard’, ‘serve zealously’, śamitár- ‘sacrificing priest’, Gr. εἰρο-κόμος, κομέω, κομίζω.)
1. met acc. (met inspanning) maken, vervaardigen:
2. zonder acc.
a. zwoegen, zich inspannen:
b. moe worden; met acc. resp.:
c. het zwaar te verduren hebben, in moeilijkheden zitten:
d. ziek zijn:
1) sich müde arbeiten, müde werden, ermüden ; οὐδέ τι γυῖα πρὶν κάμνει, πρὶν πάντας ἐρωῆσαι πολέμοιο, er ermüdet nicht an den Gliedern, Il. 19.169 ; μάλα γὰρ κάμε φαίδιμα γυῖα 23.63 ; περὶ δʼ ἔγχει χεῖρα καμεῖται 2.389 ; ὦμον 16.106, ihm ward die Schulter matt ; 11.801 ἀκμῆτες den κεκμηότες entggstzt ; cum partic., ἐπεὶ κάμε δακρυχέουσα, da sie vom Weinen müde war, 24.613, wie οὐδέ τι τόξον δὴν ἔκαμον τανύων, ich mühte mich nicht lange ab, den Bogen zu spannen, ich spannte ihn ohne Anstrengung, Od. 21.426 ; ἐπεί κε κάμωσιν ἐλαύνοντες, wenn sie müde geworden sind zu rudern, Il. 7.5, vgl. 17.658. So auch Folgde, οὔτοι καμοῦμαί σοι λέγουσα τἀγαθά, ich werde nicht müde werden, dir Gutes zu raten, Aesch. Eum. 841, vgl. 868 ; οὐκ ἂν κάμοιμι τὰς κακὰς κτείνων Eur. Or. 1590 ; οὔποτʼ ἂν κάμοιμʼ ὀρχουμένη, ich werde vom Tanzen nicht müde, ich werde nicht müde zu tanzen, Ar. Lys. 541 ; in Prosa, μὴ κάμῃς φίλον ἄνδρα εὐεργετῶν Plat. Gorg. 470c, laß dichʼs nicht verdrießen, tue es unverdrossen ; ὁ νόμος αὐτὸν ἐπαινῶν οὔποτε καμεῖται Legg. XI.921e. Anders Xen. An. 3.4.47 ἐγὼ δὲ χαλεπῶς κάμνω τὴν ἀσπίδα φέρων, ich ermatte unter der Last des Schildes ; ἔκαμον δέ μοι ὄσσε πάντη παπταίνοντι Od. 12.232 ; von Pferden Il. 4.27. – Sich anstrengen, sichʼs sauer werden lassen, Il. 8.448, vgl. 22. – Pind. πολεμίων ἀνδρῶν καμόντων, in der Schlacht den Kürzern ziehen, P. 1.80 ; θυμῷ Ol. 2.9 ; δαπάναις, müde werden im Aufwande, die Kosten sparen, P. 1.90 ; στρατοῦ καμόντος, erliegen, Aesch. Ag. 656 (vgl. Eur. Suppl. 709); νεὼς καμούσης ποντίῳ πρὸς κύματι, wie auch wir sagen »wenn das Schiff gegen die Wogen arbeitet«, Spt. 192 ; Soph. El. 522 ; οἱ γὰρ εὐγενεῖς κάμνουσι τοῖς αἰσχροῖσι τῶν τέκνων ὕπερ, strengen sich an, unterziehen sich der Gefahr, Eur. Herc.Fur. 293 ; – δεῖ μηδαμῇ κάμνειν τὸν νομοθέτην, er darf nicht müde werden, Plat. Legg. X.890d. – Gew. krank und schwach werden, sein, leiden, Ar. Th. 405, vgl. οὐδʼ ὅστις νόσου κάμνοντι συλλάβοιτο Soph. Phil. 282 ; Plat. Gorg. 477d u. öfter ; ἀνδράποδον κάμνον φθόῃ Legg. XI.916a ; κάμνον σῶμα ἰατρικῆς καθάρσεως τυχόν ib. I.628d ; τοὺς κάμνοντας τὰ σώματα Gorg. 478a ; εἰ πάσας νόσους κάμοιεν Rep. III.408e ; Eur. Ἥρα με κάμνειν τήνδʼ ἔθηκε τὴν νόσον Heracl. 990 ; Sp., νοσήμασι κάμνουσι τρισί, sie leiden an drei Krankheiten, Arist. H.A. 8.21 ; τὴν ποδάγραν 8.24 ; im Ggstz von ὑγιαίνω, gen. et interit. 1.3 A ; καμάτους κάμνειν Hdn. 3.6.7 ; ὑπὸ τῆς νόσου κάμνειν 3.14.4. Bei Xen. An. 4.5, 17 u. öfter = schwach, marode sein, οἱ καμόντες, die Müden. – Uebertr., ἀλλαγᾷ λόγου καμεῖν, an der Aenderung der Rede kranken, Aesch. Ag. 469 ; οἵπερ σοῖς ἐκάμνομεν κακοῖς Eur. Med. 1138 ; τῷ πεποιημένῳ ἔκαμνον μεγάλως Her. 1.118 ; ἐν τῷδε κάμνουσιν αἱ πολλαὶ πόλεις, daran kranken die meisten Staaten, das ist ihre Schwäche, Eur. Hec. 306 ; ἐν τῷδʼ ἔκαμνε νόστος I.A. 966 ; ὃ κάμνει τοῦ λόγου μάλιστά σοι Ion 363. – Bes. sind οἱ καμόντες od. οἱ κεκμηκότες die Toten, entweder weil sie des Lebens Last und Mühe getragen und nun ausgelitten haben, oder mit Buttmann Lexil. II p. 237 die Ermüdeten, Entkräfteten euphemistisch für θανόντες ; βροτῶν εἴδωλα καμόντων Od. 11.475, vgl. 24.14 ; Ζεὺς ἄλλος ἐν καμοῦσιν Aesch. Suppl. 228, vgl. 149 ; Eur. Suppl. 756, Tr. 96 (wo man es auch für die dii manes der Römer erkl.); ἐπικαλούμεθα τοὺς κεκμη κότας Thuc. 3.59 ; τὰς τῶν κεκμηκότων ψυχάς Plat. Legg. XI.927b ; Sp., εἰσὶ καμοῦσιν ὡς ζῳοῖς ἀρχαὶ συμφορέων ἕτεραι Crinag. 34 (IX.81).
2) trans., nur im aor., mit Mühe u. Anstrengung arbeiten, verfertigen, bes. von künstlichen Metallarbeiten ; αὐτὰρ ἐπεὶ πάνθʼ ὅπλα κάμε Il. 18.613 ; κάμε τεύχων 2.101, 8.195 ; πέπλοι, οὓς κάμεν αὐτή Od. 15.105 ; ἄστυ Ap.Rh. 1.1322. – Im aor. med. = sich erwerben, durch Anstrengung erlangen ; τὰς αὐτοὶ καμόμεσθα βίηφί τε δουρί τε μακρῷ Il. 18.341 ; νῆσον ἐκάμοντο Od. 9.130 ; οἴκους ἐκάμοντο Philet. 7 ; ἱρόν, ὅ ῥʼ ἐκάμοντο, sich erbauen, Ap.Rh. 2.718.
3 sing. fut. in mid. form καμεῖται Il. 2.389.
Aor. ἔκαμον Od. 21.426. κάμον Od. 23.189.
3 sing. κάμε Il. 2.101, Il. 5.735, Il. 18.614, Il. 21.26, Il. 24.613, etc.: Od. 11.523, Od. 15.105, Od. 21.150.
2 dual κάμετον Od. 8.448.
3 dual καμέτην Il. 4.27.
3 pl. ἔκαμον Il. 4.244 : Od. 12.232. κάμον Il. 4.187, 216, Il. 5.338.
Subj. κάμω Il. 1.168.
3 sing. κάμῃσι Il. 17.658 : Od. 14.65.
3 pl. κάμωσι Il. 7.5.
2 pl. opt. κάμοιτε Od. 8.22.
3 pl. κάμοιεν Od. 9.126.
Pple. καμών, -όντος Il. 3.278, Il. 23.72,444 : Od. 11.476, Od. 24.14.
2 sing. pf. κέκμηκας Il. 6.262.
Pple. κεκμηώς Il. 23.232.
Dat. sing. κεκμηῶτι Il. 6.261.
Acc. κεκμηῶτα Od. 10.31, Od. 13.282.
Acc. pl. κεκμηότας Il. 11.802, Il. 16.44.
1 pl. aor. mid. καμόμεσθα Il. 18.341.
3 pl. ἐκάμοντο Od. 9.130.
- 1
To toil, strive, exert oneself : οὐδʼ εἰ μάλα πολλὰ κάμοιτε Od. 8.22. Cf. Od. 14.65.
- 2
To produce by work, make, fabricate, construct : σκῆπτρον, τὸ μὲν Ἥφαιστος κάμεν Il. 2.101. Cf. Il. 4.187, 216, Il. 5.338, 735=Od. 8.386, Il. 7.220, Od. 8.195, Il. 18.614, Il. 19.368 : πέπλοι, οὓς κάμεν Od. 15.105. Cf. Od. 9.126, Od. 11.523, Od. 23.189.
So in mid.: νηῶν τέκτονες, οἵ κέ σφιν (sc. κυκλώπεσσιν) καὶ νῆσον ἐϋκτιμένην ἐκάμοντο (would have made them a fine place of it) Od. 9.130.
In mid., to win or acquire by toil or exertion: τρῳαί, τὰς καμόμεσθα (i.e. as captives) Il. 18.341.
- 3
To grow weary, become exhausted or fatigued; in pf. to be weary, exhausted or fatigued: περὶ ἔγχεϊ χεῖρα καμεῖται (in his...) Il. 2.389. Cf. Il. 5.797, Il. 6.261, Il. 11.802=Il. 16.44, Il. 19.170, Il. 23.232, 444 : ἐμὲ ὕπνος ἐπήλυθε κεκμηῶτα Od. 10.31=Od. 13.282. Cf. Od. 12.280.
In aor. pple. pl., that have succumbed to the toils of life, i.e. have died: καμόντας ἀνθρώπους (the dead) Il. 3.278. Cf. Od. 11.476.
Absol.: εἴδωλα καμόντων Il. 23.72 : Od. 24.14.
- 4
To wear oneself out, incur weariness, exhaustion or fatigue, become wearied, exhausted or fatigued, in doing something.
With pple.: πολεμίζων Il. 1.168. Cf. Il. 4.244, Il. 7.262, Il. 7.5, Il. 8.448, Il. 16.106, Il. 17.658, Il. 21.26, Il. 23.63, Il. 24.613 : Od. 21.150, 426.
Sim.: καμέτην μοι ἵπποι λαὸν ἀγειρούσῃ Il. 4.27. Cf. Od. 12.232.
- 1
- 1labour, be in distress καμόντες οἳ πολλὰ θυμῷ, ἱερὸν ἔσχον οἴκημα ποταμοῦ O. 2.8 τᾶν πρὸ Κιθαιρῶνος μαχᾶν, ταῖσι Μήδειοι κάμον ἀγκυλότοξοι P. 1.78 πολεμίων ἀνδρῶν καμόντων P. 1.80 ὁ δὲ καμὼν προτέρᾳ πάθᾳ P. 8.48 c. part., weary of, ὁ δʼ ἐπαντέλλων χρόνος τοῦτο πράσσων μὴ κάμοι O. 8.29 μή μοι μέγας ἕρπων κάμοι ἐξοπίσω χρόνος ἔμπεδος Pae. 2.27 c. dat., distress oneself over μὴ κάμνε λίαν δαπάναις P. 1.90
- Itrans. to work of smithʼs work, σκῆπτρον, τὸ μὲν Ἥφαιστος κάμε which he wrought, Il.; κ. νῆας Od.
- IIMid. to win by toil, τὰς (sc. γυναῖκας) αὐτοὶ καμόμεσθα Il.
- 2to work or till by labour, Od.
- IIIintr. to work, labour, Thuc.:—then, to be weary, ἀνδρὶ δὲ κεκμηῶτι μένος οἶνος ἀέξει Il.; οὐδέ τι γυῖα κάμνει nor is he weary in limb, Il.; περὶ δʼ ἔγχεϊ χεῖρα καμεῖται he will have his hand weary in grasping the spear, Il.:—c. part., κάμνει πολεμίζων, ἐλαύνων is weary of fighting, rowing, Il.; οὐκ ἔκαμον τανύων I found no trouble in stringing the bow, i. e. did it without trouble, Od.; οὔτοι καμοῦμαι λέγουσα I shall never be tired of saying, Aesch., etc.
- 2to be sick or ill, suffer under illness, οἱ κάμνοντες the sick, Hdt., etc.; so, κάμνειν νόσον Eur.; κ. τοὺς ὀφθαλμούς Hdt.
- 3generally, to suffer, be distressed or afflicted, στρατοῦ καμόντος Aesch.; οὐ καμεῖ will not have to complain, Soph.; οὐκ ἴσον καμὼν ἐμοὶ λύπης not having borne an equal share of grief with me, Soph.
- 4οἱ καμόντες (aor. part.) those who have done their work, Lat. defuncti, i. e. the dead, Hom.; so, κεκμηκότες Eur., Thuc.
-
…εἶ, ἔφη, ὦ Σώκρατες, ἐν τοῖς λόγοις · ἐπεὶ αὐτίκα ἰατρὸν καλεῖς σὺ τὸν ἐξαμαρτάνοντα περὶ τοὺς κάμνοντας κατʼ αὐτὸ τοῦτο ὃ ἐξαμαρτάνει ; ἢ λογιστικόν, ὃς ἂν ἐν λογισμῷ ἁμαρτάνῃ, τότε ὅταν ἁμαρτάνῃ, κατὰ…
Plato, Republic
-
…ἄρτι ἔλεγες, πότερον χρηματιστής ἐστιν ἢ τῶν καμνόντων θεραπευτής ; καὶ λέγε τὸν τῷ ὄντι ἰατρὸν ὄντα. τῶν καμνόντων, ἔφη, θεραπευτής. τί δὲ κυβερνήτης ; ὁ ὀρθῶς κυβερνήτης ναυτῶν ἄρχων ἐστὶν ἢ ναύτης ; ναυτῶν ἄρχων…
Plato, Republic
-
…φίλους ὠφελεῖν καὶ ἐχθροὺς βλάπτειν ; ἐν τῷ προσπολεμεῖν καὶ ἐν τῷ συμμαχεῖν, ἔμοιγε δοκεῖ. εἶεν · μὴ κάμνουσί γε μήν, ὦ φίλε Πολέμαρχε, ἰατρὸς ἄχρηστος. ἀληθῆ. καὶ μὴ πλέουσι δὴ κυβερνήτης. ναί .…
Plato, Republic
-
…. τὸ τοὺς φίλους ἄρα εὖ ποιεῖν καὶ τοὺς ἐχθροὺς κακῶς δικαιοσύνην λέγει ; δοκεῖ μοι. τίς οὖν δυνατώτατος κάμνοντας φίλους εὖ ποιεῖν καὶ ἐχθροὺς κακῶς πρὸς νόσον καὶ ὑγίειαν ; ἰατρός. τίς δὲ πλέοντας πρὸς τὸν τῆς θαλάττης…
Plato, Republic
-
…, οὐδὲ ἰατρὸς οὐδείς, καθʼ ὅσον ἰατρός, τὸ τῷ ἰατρῷ συμφέρον σκοπεῖ οὐδʼ ἐπιτάττει, ἀλλὰ τὸ τῷ κάμνοντι ; ὡμολόγηται γὰρ ὁ ἀκριβὴς ἰατρὸς σωμάτων εἶναι ἄρχων ἀλλʼ οὐ χρηματιστής. ἢ οὐχ ὡμολόγηται ; συνέφη. οὐκοῦν…
Plato, Republic
-
…. ἀλλʼ εἰπέ μοι · ὁ τῷ ἀκριβεῖ λόγῳ ἰατρός, ὃν ἄρτι ἔλεγες, πότερον χρηματιστής ἐστιν ἢ τῶν καμνόντων θεραπευτής ; καὶ λέγε τὸν τῷ ὄντι ἰατρὸν ὄντα. τῶν καμνόντων, ἔφη, θεραπευτής. τί δὲ κυβερνήτης…
Plato, Republic
-
…Τηλέμαχʼ, οὔ σʼ ὁ ξεῖνος ἐνὶ μεγάροισιν ἐλέγχει ἥμενος, οὐδέ τι τοῦ σκοποῦ ἤμβροτον οὐδέ τι τόξον δὴν ἔκαμον τανύων · ἔτι μοι μένος ἔμπεδόν ἐστιν, οὐχ ὥς με μνηστῆρες ἀτιμάζοντες ὄνονται. νῦν δʼ ὥρη καὶ δόρπον…
Homer, Odyssey
-
…αὐτὰρ ὃ ἔγνω ᾗσιν ἐνὶ φρεσὶ φώνησέν τε · τίφθʼ οὕτω τετίησθον Ἀθηναίη τε καὶ Ἥρη ; οὐ μέν θην κάμετόν γε μάχῃ ἔνι κυδιανείρῃ ὀλλῦσαι Τρῶας, τοῖσιν κότον αἰνὸν ἔθεσθε. πάντως, οἷον ἐμόν γε μένος καὶ χεῖρες…
Homer, Iliad
-
…· αὐτὰρ Ἀθηναίη κούρη Διὸς αἰγιόχοιο πέπλον μὲν κατέχευεν ἑανὸν πατρὸς ἐπʼ οὔδει ποικίλον, ὅν ῥʼ αὐτὴ ποιήσατο καὶ κάμε χερσίν, ἣ δὲ χιτῶνʼ ἐνδῦσα Διὸς νεφεληγερέταο τεύχεσιν ἐς πόλεμον θωρήσσετο δακρυόεντα. ἐς δʼ ὄχεα φλόγεα ποσὶ βήσετο…
Homer, Iliad
-
…πολέμοιο Τρῶες, ἀναπνεύσωσι δʼ ἀρήϊοι υἷες Ἀχαιῶν τειρόμενοι · ὀλίγη δέ τʼ ἀνάπνευσις πολέμοιο. ῥεῖα δέ κʼ ἀκμῆτες κεκμηότας ἄνδρας ἀϋτῇ ὤσαισθε προτὶ ἄστυ νεῶν ἄπο καὶ κλισιάων. ὣς φάτο, τῷ δʼ ἄρα θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ὄρινε…
Homer, Iliad