πύργος
πύργος, πύργος, ὁ, tower (noun)
- tower, esp. such as were attached to the walls of a city, Il. 7.219, al., Hes. Sc. 242, Hdt. 3.74, al., Th. 2.17, al., Plb. 5.99.9, etc.: in pl., city walls or ramparts with their towers, Il. 7.338, 437; in sg., ἧντʼ ἐπὶ πύργῳ 3.153, cf. 22.447; πόλιος ἣν πέρι πύργος ὑψηλός Od. 6.262; πέριξ δὲ πύργος εἶχʼ ἔτι πτόλιν E. Hec. 1209; πύργους ἐπὶ τῶν γεφυρῶν ἐπιστῆσαι Pl. Criti. 116a.
- b movable tower for storming towns, X. Cyr. 6.1.53, 6.2.18; π. ὑπότροχοι Onos. 42.3.
- c tower on the back of war-elephants, Arr. Tact. 2.4.
- d Ζανὸς π., Pythag. name for the central fire of the universe, Arist. Fr. 204.
- 2 metaph., tower of defence, τοῖος . . σφιν π. ἀπώλεο, of Ajax, Od. 11.556; ἄνδρες πόλιος π. ἀρεύϊος Alc. Supp. 1a.10; παῖς ἄρσην πατέρʼ ἔχει π. μέγαν E. Alc. 311, cf. Med. 390; ἅπας μοι π. Ἑλλήνων πατρίς Trag.Adesp. 392; θανάτων δʼ ἐμᾷ χώρᾳ π. ἀνέστα a tower of defence from deaths, S. OT 1201 (lyr.).
- 3 the part of a house (prob. a separate building) in which the women lived and worked, αἱ ἄλλαι θεράπαιναι ἐν τῷ π. ἦσαν, οὗπερ διαιτῶνται D. 47.56; esp. if unmarried, as Hero in her tower, Musae. 32, 187, cf. Philostr.Jun. Im. 1; of the workmanʼs hut of Timon the misanthrope (which also became his tomb, cf. Luc. Tim. 42), Paus. 1.30.4, cf. AP 7.402 (Antip.); outbuildings, esp. if used in industry, LXX Is. 5.2, Mi. 4.8, PStrassb. 110.6 (iii B.C.), BGU 1194.9 (ii B.C.), 650.8 (i A.D.), POxy. 243.15 (i A.D.), Ev.Marc. 12.1, Ev.Luc. 14.28, PGiss. 67.16 (ii A.D.), IG 2(2).2776.65 (ii A.D.); π. ἐν ᾧ βαφεῖον καὶ ἕτερα χρηστήρια PLond. 2.371.3 (i A.D.).
- II part of an army drawn up in close order, column, Il. 4.334, 347.
- 2 at Teos, a division of the people, CIG 3064,3081, al.
- III dice-box, AP 9.482.24 (Agath.); cf. Lat. pyrgus.
1. van bouwwerk
a. stadsmuur.
b. toren (als onderdeel van de stadsmuur), bolwerk.
c. (verplaatsbare) belegeringstoren.
d. post-klass. torenvormig gebouw, uitkijktoren.
2. overdr. van pers. die bescherming biedt:
3. dicht aaneengesloten deel van het leger: colonne, slaglinie.
Bei Dem. 47.56 ein Hintergebäude mit einem Turm oder Altan, in welchem das weibliche Gesinde ist ; auch nach Schol. Ap.Rh. 3.238 sind πύργοι = ὑψηλότεραι οἰκοδομαί, Zimmer im oberen Stockwerke. – Eine in geschlossenen Gliedern vorrückende Heeresabteilung, ein Viereck oder ein Zug, Il. 4.334, 347. Vgl. πυργηδόν.
-ου, ὁ.
- 1
A fortified wall securing a city or strong place; in pl., walls, ramparts : ἧντʼ ἐπὶ πύργῳ Il. 3.153, δείμομεν πύργους Il. 7.338. Cf. Il. 6.373, Il. 7.437 (hardly to be distinguished from τεῖχος), Il. 8.165, Il. 9.574, Il. 12.36, 332 (the part of the wall under his charge), Il. 15.737, Il. 16.700, Il. 18.274, Il. 22.97 (a projecting angle of the wall), Il. 24.443, etc. : Od. 6.262.
Fig. of a person : τοῖός σφιν π. ἀπώλεο (so mighty a wall of defence was lost in thee) Od. 11.556.
- 2
A tower erected for defence on such a wall : φέρων σάκος ἠΰτε πύργον Il. 7.219=Il. 11.485=Il. 17.128. Cf. Il. 4.462.
- 3
A body of troops formed in line : δέκα πύργοι Ἀχαιῶν Il. 4.347, πάπτηνεν ἀνὰ πύργον Ἀχαιῶν (the line of defenders) Il. 12.333. Cf. Il. 4.334.
- 1
- 1tower δράκοντες, ἐπεὶ κτίσθη νέον, πύργον ἐσαλλόμενοι τρεῖς O. 8.38 met., ὁ Βάττου δʼ ἕπεται παλαιὸς ὄλβος, πύργος ἄστεος ὄμμα τε φαεννότατον ξένοισι P. 5.56 τετείχισται δὲ πάλαι πύργος ὑψηλαῖς ἀρεταῖς ἀναβαίνειν (cf. Πα. 2. 38) I. 5.45
- Ia tower, Il., Hdt., etc.:—in pl. the city walls with towers, Il.; so, collectively, in sg., Od., Eur.
- ba movable tower for storming towns, Xen.
- 2metaph. a tower of defence, as Ajax is called πύργος Ἀχαιοῖς, Od.; παῖς ἄρσην πατέρʼ ἔχει πύργον μέγαν Eur.; θανάτων π. a tower of defence from deaths, Soph.
- 3the highest part of any building, where the women lived, Il.
- IItroops drawn up in close order, a column, Il.; cf. πυργηδόν.
-
…· οὔτε γὰρ φέρειν ὅπλα οὔτʼ ἔγχος οἷός τʼ ἦ νέῳ βραχίονι. ἕως μὲν οὖν γῆς ὄρθʼ ἔκειθʼ ὁρίσματα πύργοι τʼ ἄθραυστοι Τρωικῆς ἦσαν χθονὸς Ἕκτωρ τʼ ἀδελφὸς οὑμὸς εὐτύχει δορί, καλῶς παρʼ ἀνδρὶ Θρῃκὶ πατρῴῳ ξένῳ τροφαῖσιν ὥς…
Euripides, Hecuba
-
…ἀοσσητῆρας ὀπίσσω, ἦέ τι τεῖχος ἄρειον, ὅ κʼ ἀνδράσι λοιγὸν ἀμύναι ; οὐ μέν τι σχεδόν ἐστι πόλις πύργοις ἀραρυῖα, ᾗ κʼ ἀπαμυναίμεσθʼ ἑτεραλκέα δῆμον ἔχοντες · ἀλλʼ ἐν γὰρ Τρώων πεδίῳ πύκα θωρηκτάων πόντῳ κεκλιμένοι ἑκὰς ἥμεθα…
Homer, Iliad
-
…ἄλκιμοι, αὐτὰρ ὅ γʼ ἥρως ἀΐσσων ᾧ ἔγχει ἀμύνετο νηλεὲς ἦμαρ. Αἴας δʼ ἐγγύθεν ἦλθε φέρων σάκος ἠΰτε πύργον, στῆ δὲ παρέξ · Τρῶες δὲ διέτρεσαν ἄλλυδις ἄλλος. ἤτοι τὸν Μενέλαος ἀρήϊος ἔξαγʼ ὁμίλου χειρὸς ἔχων ,…
Homer, Iliad
-
…γαλόων οὔτʼ εἰνατέρων ἐϋπέπλων οὔτʼ ἐς Ἀθηναίης ἐξοίχεται, ἔνθά περ ἄλλαι Τρῳαὶ ἐϋπλόκαμοι δεινὴν θεὸν ἱλάσκονται, ἀλλʼ ἐπὶ πύργον ἔβη μέγαν Ἰλίου, οὕνεκʼ ἄκουσε τείρεσθαι Τρῶας, μέγα δὲ κράτος εἶναι Ἀχαιῶν. ἣ μὲν δὴ πρὸς τεῖχος…
Homer, Iliad
-
…αὐτῇ ἕψεαι, ἔνθά κεν ἔργα ἀεικέα ἐργάζοιο ἀθλεύων πρὸ ἄνακτος ἀμειλίχου, ἤ τις Ἀχαιῶν ῥίψει χειρὸς ἑλὼν ἀπὸ πύργου λυγρὸν ὄλεθρον χωόμενος, ᾧ δή που ἀδελφεὸν ἔκτανεν Ἕκτωρ ἢ πατέρʼ ἠὲ καὶ υἱόν, ἐπεὶ μάλα πολλοὶ Ἀχαιῶν…
Homer, Iliad
-
…ἀλλʼ οὐδʼ ὧς τοῦ θυμὸν ἐνὶ στήθεσσιν ἔπειθον, πρίν γʼ ὅτε δὴ θάλαμος πύκʼ ἐβάλλετο, τοὶ δʼ ἐπὶ πύργων βαῖνον Κουρῆτες καὶ ἐνέπρηθον μέγα ἄστυ. καὶ τότε δὴ Μελέαγρον ἐΰζωνος παράκοιτις λίσσετʼ ὀδυρομένη, καί οἱ κατέλεξεν ἅπαντα…
Homer, Iliad
-
…γένοιτο. εἰ δʼ ἂν ἐμοῖς ἐπέεσσι πιθώμεθα κηδόμενοί περ, νύκτα μὲν εἰν ἀγορῇ σθένος ἕξομεν, ἄστυ δὲ πύργοι ὑψηλαί τε πύλαι σανίδες τʼ ἐπὶ τῇς ἀραρυῖαι μακραὶ ἐΰξεστοι ἐζευγμέναι εἰρύσσονται · πρῶϊ δʼ ὑπηοῖοι σὺν τεύχεσι θωρηχθέντες στησόμεθʼ…
Homer, Iliad
-
…πολλῇ, κὰδ δʼ εἷσʼ ἐν θαλάμῳ εὐώδεϊ κηώεντι. αὐτὴ δʼ αὖ Ἑλένην καλέουσʼ ἴε · τὴν δὲ κίχανε πύργῳ ἐφʼ ὑψηλῷ, περὶ δὲ Τρῳαὶ ἅλις ἦσαν · χειρὶ δὲ νεκταρέου ἑανοῦ ἐτίναξε λαβοῦσα, γρηῒ δέ μιν ἐϊκυῖα…
Homer, Iliad
-
…νὴ τὸν Δίʼ ὡς ὄντος γε μὴ βαδιστικοῦ. καθέρπυσόν νυν ἐς Κεραμεικόν. κᾆτα τί ; ἀναβὰς ἐπὶ τὸν πύργον τὸν ὑψηλόν τί δρῶ ; ἀφιεμένην τὴν λαμπάδʼ ἐντεῦθεν θεῶ, κἄπειτʼ ἐπειδὰν φῶσιν οἱ θεώμενοι εἷναι, τόθʼ εἷναι…
Aristophanes, Frogs
-
…ὄντα λευκοῦ μὲν λίθου πεποιημένον, ὕψος δὲ δώδεκα καὶ πλάτος ὀκτὼ πήχεις ἔχον, τριάκοντα δὲ αὐτῷ καὶ ἑπτὰ πύργοι πεντηκονταπήχεις ἀνειστήκεσαν, ἐξ ὧν ἦν εἰς οἰκήματα διελθεῖν περὶ πᾶν τὸ τεῖχος ἔνδον ᾠκοδομημένα. τὴν γὰρ κορυφὴν πίονα…
Flavius Josephus, Jewish War