abdo

abdo, to put away, remove, set aside

penitus in Apuliam se abdidit
he hid himself within Apulia

ab-do, ĭdi, ĭtum, 3, v. a. [2. do].

Lit., to put away, remove: and abdere se, to go away, betake one's self to some place: ex conspectu eri sui se abdiderunt, Plaut. Ps. 4, 7, 5 (1107): pedestres copias paulum ab eo loco abditas in locis superioribus constituunt, removed, withdrawn, Caes. B. G. 7, 79, 2; so with ab: ascensu abdito a conspectu, Liv. 10, 14, 14: procul ardentes hinc precor abde faces, remove, Tib. 2, 1, 82.—The terminus ad quem is usually expressed by in with acc.: abdidit se in intimam Macedoniam quo potuit longissime a castris, Cic. Fam. 13, 29, 4; so, se in contrariam partem terrarum, id. Mur. 41, 89: se in classem, Dolab. ap. Cic. Fam. 9, 9, 2: se in Menapios, to depart, Caes. B. G. 6, 5, 5: In silvam Arduennam, id. ib. 5, 3, 4: exercitum in interiora, to withdraw, Vell. 2, 110, 3: ea in insulam Seriphon abdita est (=ex humanā societate quasi expulsa), banished, exiled, Tac. A. 2, 85: se in bibliothecam, i. e. to retire to, Cic. Fam. 7, 28; cf.: se totum in litteras, id. ib. 7, 33, 2.—Rarely with other prepositions or with local adv.: Audisne haec, Amphiaraë, sub terram abdite? Poët. (Att.?) ap. Cic. Tusc. 2, 25, 60; so with sub, Lucr. 4, 419: se rus, Ter. Hec. 174: se domum, Cic. Pis. 38, 92: se Arpinum, id. Att. 9, 6, 1.
II Transf., to hide, conceal, keep secret, etc. (syn.: occulto, recondo); constr. aliquid, without or with in and abl., with other prepositions, with abl. only, or dat., with a local adv.
- - - - α Aliquid: quae partes corporis ... aspectum essent deformem habiturae, eas contexit atque abdidit (natura), Cic. Off. 1, 35, 126: amici tabellas, id. Pis. 17, 39: lacrimas, operire luctum, Plin. Ep. 3, 16, 6: abduntur (delphini) occultanturque incognito more, Plin. H. N. 9, 8, 7, § 22; cf.: occultare et abdere pavorem, Tac. H. 1, 88: pugnare cupiebant, sed retro revocanda et abdenda cupiditas erat, Liv. 2, 45, 7; so, sensus suos penitus, Tac. A. 1, 11: aliquid dissimulata offensione, id. ib. 3, 64. —
      - β With in and abl.: cum se ille fugiens in scalarum tenebris abdidisset, Cic. Mil. 15, 40; cf.: qui dispersos homines in agris et in tectis silvestribus abditos ... compulit unum in locum, id. Inv. 1, 2, 2: abditi in tabernaculis, Caes. B. G. 1, 39, 4; cf.: in silvis, id. ib. 9, 19, 6: penitus qui in ferrost abditus aër, Lucr. 6, 1037 al.—
      - γ With other prepp.: cultrum, quem sub veste abditum habebat, Liv. 1, 58 fin.; cf. Ov. M. 10, 715: ferrum carvo tenus hamo, id. ib. 4, 719.—
      - δ With abl.: caput cristatā casside, Ov. M. 8, 25: corpus corneā domo, Phaedr. 2, 6, 5: gladium sinu, Tac. A. 5, 7: latet abditus agro, Hor. Ep. 1, 1, 5: hunc (equum) abde domo, Verg. G. 3, 96: ita se litteris abdiderunt, at, etc., Cic. Arch. 6, 12; v. Halm ad h. l.—
      - ε With dat. (poet.): lateri capulo tenus abdidit ensem, he buried, Verg. A. 2, 553.—
      - ζ With local adv.: corpus humi, Flor. 4, 12, 38.—
Hence abditus, a, um, P. a., hidden, concealed, secreted, secret (syn.: reconditus, abscontlitus, occultus, retrusus): sub terram abditi, Att. ap. Cic. Tusc. 2, 25, 60: vis abdita quaedum, Lucr. 5, 1233: res occultae et penitus abditae, Cic. N. D. 1, 19: sunt innumerabiles de his rebus libri neque abditi neque obscuri, id. de Or. 2, 20, 84: haec esse penitus in mediā philosophiā; retrusa atque abdita, id. ib. 1, 19, 87 al.: oppida, remote, Cod. Th. 15, 1, 14. —Comp. abditior, Aug. Conf. 5, 5; 10, 10. —Sup. abditissimus, Aug. Enchir. c. 16. —
IIIn the neutr.: abdĭtum, i, subst.: terrai abdita, Lucr. 6, 809; so, abdita rerum (=abditae res), Hor. A. P. 49: in abdito coire, in concealment, secretly, Plin. 8, 5, 5, § 13. —Adv.: abdĭtē secretly: latuisse, Cic. Verr. 2, 2, 73, § 181; Ambros. Job et Dav. 1, 9, 29.

ab-do, didī, ditum, ere, weggeben, -tun; dah. auf die Seite-, aus den Augen schaffen, entfernen, dem Auge-, den Blicken-, dem Anblick entziehen, zurückziehen, entrücken, I) im allg.: hinc procul abde faces, Tibull.: pedestres copias ab eo loco abditas, Caes.: se ex conspectu eri, Plaut.: formosas tristibus agris, Tibull.: corneā corpus domo, Phaedr.: (equum) domo, im Hause behalten (verwenden), Verg.: copiae paululum ab eo loco abditae, Caes.: virgo abdita (sc. turri), eingeschlossen, Hor. – antequam se sol abderet, Cic.: argentum abditum terris, solange es noch in der E. verborgen liegt (unentdeckt ist), Hor.: partes corporis contexit atque abdidit (natura), Cic. – poet., vultus et caput undis, Ov.: caput cristatā casside, bedecken, Ov. – acetum vesicā abditum, in eine Bl. eingeschlossen, Scrib.: abd. corpus humi, beerdigen, Flor. – dah. a) eine Waffe versenken, hineinstoßen, totos sub unguine dentes, Ov.: ferrum in armo ferae, Ov.: mit Dat., lateri capulo tenus ensem, Verg. Aen. 2, 553: alto vulneri ferrum, Sen. Troad. 48. – b) abdere se in alqm locum, sich wohin zurückziehen, sich bergen, vergraben, se in montes, Verg.: bes. aus der menschl. Gesellschaft, se in intimam Macedoniam, Cic.: se rus, Ter.: se Arpinum, Cic.: u. se in bibliothecam od. in litteras, Cic.: u. se litteris, Cic.: im Part. Perf. Pass. (medial) abditus, von der menschlichen Gesellschaft entfernt, zurückgezogen lebend, in tectis silvestribus, Cic.: agro, Hor. – c) wohin entfernen, verweisen = verbannen, ea in insulam Seriphon abdita est, Tac. ann. 2, 85. – II) mit dem Nbbgr. des Verbergens = verbergen, verstecken (s. Oud. Schol. in Cic. ep. p. 260 sq.), filium, Tac.: se post maceriam, Liv.: se in scalarum tenebras, Cic.: se in proximas silvas, Caes.: se in suis tectis, Liv.: abditi in tabernaculis, Caes.: in silvis abditos latere, Caes.: in silvam Arduennam abditi, Caes.: inter sarcinas abditi, Tac.: ferrum intra vestem, Liv.: intra muros abditi, Liv.: inter cameram et tectum cubiculi abditus, Val. Max.: abditi per tentoria, Tac.: cultrum sub veste abditum habere, Liv.: Amphiaraë sub terram abdite! Cic.: ascensus abditus a conspectu, Liv.: m. bl. Abl., alqm domo, Verg.: ferrum veste, Liv.: gladium sinu, Tac.: se tugurio, Aur. Vict.: meritorio cenaculo abditi, Suet.: m. Dat., abditus carceri, Vell. 2, 91, 4 (vgl. oben no. I, a): Partiz. subst., abditi, die Verborgenen, Auct. b. Afr. 50, 4 ed. Nipp. (codd. abusi). – übtr., etwas gleichs. dem geistigen Blicke entziehen = geheim halten, verbergen, mit etwas geheim tun, illum, quem abdis, Cic.: abdenda cupiditas erat, Liv.

…nulli pudore adducti, ut timoris suspicionem vitarent, remanebant. Hi neque vultum fingere neque interdum lacrimas tenere poterant abditi in tabernaculis aut suum fatum querebantur aut cum familiaribus suis commune periculum miserabantur. Vulgo totis castris testamenta obsignabantur .…

Julius Caesar, Gallic War
…transierat. Eos impeditos et inopinantes adgressus magnam partem eorum concidit ; reliqui sese fugae mandarunt atque in proximas silvas abdiderunt. Is pagus appellabatur Tigurinus ; nam omnis civitas Helvetia in quattuor pagos divisa est. Hic pagus unus ,…

Julius Caesar, Gallic War
…primae venerant, opere dimenso, castra munire coeperunt. Ubi prima impedimenta nostri exercitus ab iis qui in silvis abditi latebant visa sunt, quod tempus inter eos committendi proelii convenerat, ut intra silvas aciem ordinesque constituerant atque ipsi…

Julius Caesar, Gallic War
…Ni faciat, maria ac terras caelumque profundum quippe ferant rapidi secum verrantque per auras. Sed pater omnipotens speluncis abdidit atris, hoc metuens, molemque et montis insuper altos imposuit, regemque dedit, qui foedere certo et premere…

Vergil, Aeneid
…ex contignatione prima suspendere ac tollere coeperunt. ubi quantum storiarum demissio patiebatur, tantum elevarant, intra haec tegimenta abditi atque muniti parietes lateribus exstruebant, rursusque alia pressione ad aedificandum sibi locum expediebant. ubi tempus alterius contabulationis videbatur…

Julius Caesar, Civil War
…duxerant, omnibus eorum agris vastatis, frumentis succisis, aedificiis incensis, quod Menapii se omnes in densissimas silvas abdiderant, se ad Caesarem receperunt. Caesar in Belgis omnium legionum hiberna constituit. Eo duae omnino civitates ex Britannia…

Julius Caesar, Gallic War
…ad se scripsisse et brevi tempore eum ad urbem futurum. ergo utar tuo consilio neque me Arpinum hoc tempore abdam, etsi, Ciceroni meo togam puram quom dare Arpini vellem, hanc eram ipsam excusationem relicturus ad Caesarem .…

Cicero, Epistulae ad Atticum
…nec lapides ex terra exciderentur ad usum nostrum necessarii, nec ferrum, aes, aurum, argentum effoderetur penitus abditum sine hominum labore et manu. Tecta vero, quibus et frigorum vis pelleretur et calorum molestiae sedarentur, unde…

M. Tullius Cicero, De Officiis
…et quibus et quo genere orationis in quamque partem moverentur ; haec autem esse penitus in media philosophia retrusa atque abdita, quae isti rhetores ne primoribus quidem labris attigissent. Ea Menedemus exemplis magis quam argumentis conabatur refellere ; memoriter…

Cicero, de Oratore
…doctrina eadem relaxemus ego vero fateor me his studiis esse deditum. ceteros pudeat, si qui ita se litteris abdiderunt ut nihil possint ex eis neque ad communem adferre fructum neque in aspectum lucemque proferre ; me autem quid pudeat…

Cicero, pro Archia

Frequency

3229th

most frequent word

Most used by

Tibullus
Julius Caesar
Ovid
Tacitus
Prudentius

Collocations

cum 15
video 14
magnus 14
per 13
aut 13
locus 12
multus 11
miles 10
tuus 10
domus 10

abdo

Saved

Recent