comparo
comparo, to couple together; to compare
comparo2, to prepare, establish, arrange, provide
BWL
and Ajax would compare himself to me?
they procured those things which were necessary for their departure
Could not find conparaverunt in Logeion dictionaries.
conparaverunt Verb: perfect active indicative 3rd plural of comparo
- I Lit. (rare but class.).
- A In gen.: ut inter ignem et terram aquam deus animamque poneret, eaque inter se compararet et proportione conjungeret, ut, etc., Cic. Univ. 5 med.: comparari postremo, id. ib. 5: ambo cum simul aspicimus, non possumus non vereri, ne male comparati sitis, Liv. 40, 46, 4: L. Volumnius cum Ap. Claudio consul est factus, priore item consulatu inter se conparati, id. 10, 15, 12: labella cum labellis, Plaut. As. 3, 3, 78 (668): quin meum senium cum dolore tuo conjungam et comparem, Att. ap. Non. p. 255, 31 (Trag. Rel. v. 90 Rib.).— Hence,
- B Esp. of combatants, for the usu. compono, to bring together to a contest, to match: ut ego cum patrono disertissimo comparer, Cic. Quint. 1, 2: cum Aesernino Samnite Pacideianus comparatus, id. Q. Fr. 3, 4, 2; Lucil. ap. Non. p. 257, 18: Scipio et Hannibal, velut ad supremum certamen comparati duces, Liv. 30, 28, 8: hunc Threci comparavit, Suet. Calig. 35.—
- II Trop.
- A To couple together in judgment.
- 1 To count one object fully equal to another, to place on the same footing, put on an equality with (rare but class.): neminem tibi profecto hominem ex omnibus aut anteposuissem umquam aut etiam comparassem, Cic. Fragm. ap. Non. p. 256, 4; cf. Nep. Iphic. 1, 1; Liv. 28, 28, 15; Quint. 10, 1, 98; Cat. 61, 65 al.: cum quibus (hominibus) comparari sordidum, Cic. Rep. 1, 5, 9; so id. Fam. 12, 30, 7: et se mihi comparat Ajax? Ov. M. 13, 338.—
- 2 In gen., to place together in comparison, to compare (the usu. signif. of the word in prose and poetry): homo quod rationis est particeps similitudines comparat, Cic. Off. 1, 4, 11: majora, minora, paria, id. de Or. 2, 40, 172; id. Top. 18, 68: metaphora rei comparatur, quam volumus exprimere, Quint. 8, 6, 8.—With dat.: equi fortis et victoris senectuti, comparat suam, Cic. Sen. 5, 14: si regiae stirpi comparetur ignobilis, Curt. 8, 4, 25: restat ut copiae copiis conparentur vel numero vel, etc., Liv. 9, 19, 1: se majori pauperiorum turbae, Hor. S. 1, 1, 112: Periclem fulminibus et caelesti fragori comparat, Quint. 12, 10, 24; cf. id. 12, 10, 65: necesse est sibi nimium tribuat, qui se nemini comparat, id. 1, 2, 18: nec tantum inutilibus comparantur utilia, sed inter se quoque ipsa, id. 3, 8, 33; cf id. 3, 6, 87.—With cum and abl.: hominem cum homine et tempus cum tempore et rem cum re, Cic. Dom. 51, 130; id. Verr. 2, 4, 54, § 121: cum illo... ceteris rebus nullo modo comparandus es, id. Phil. 2, 46, 117: cum meum factum cum tuo comparo, id. Fam. 3, 6, 1; id. Off. 3, 1, 2; 2, 6, 20: corporis commoda cum externis et ipsa inter se corporis, id. ib. 2, 25, 88: longiorem orationem cum magnitudine utilitatis, id. ib. 2, 6, 20: victoria, quae cum Marathonio possit comparari tropaeo, Nep. Them. 5, 3: totam causam nostram cum tota adversarii causā, Quint. 7, 2, 22; 12, 7, 3.—With ad: nec comparandus hic quidem ad illum est, Ter. Eun. 681: sed nihil comparandi causā loquar, I will institute no comparison, Cic. Pis. 1, 3.— Hence,
- 3 With rel.-clause, to reflect, consider, judge; or to prove, show, by comparing (rare): id ego semper mecum sic agito et comparo, quo pacto magnam molem minuam, Att. ap. Non. p. 256, 20: cum comparetur, utrum, etc., Auct. Her. 2, 28, 45: comparando quam intestina corporis seditio similis esset irae plebis in patres, etc., Liv. 2, 32, 12; cf. Tac. A. 3, 5: deinde comparat, quanto plures deleti sint homines, etc., Cic. Off. 2, 5, 16.—
- B Comparare inter se, t. t., of colleagues in office, to agree together in respect to the division of duties, to come to an agreement (freq. in Liv., esp. of the consuls, who made an arrangement between themselves in respect to their provinces): inter se decemviri comparabant, quos ire ad bellum, quos praeesse exercitibus oporteret, Liv. 3, 41, 7: senatusconsultum factum est, ut consules inter se provincias Italiam et Macedoniam compararent sortirenturve, id. 42, 31, 1; 8, 20, 3; 32, 8, 1; 33, 43, 2; 26, 8, 8; 41, 6, 1: (consules) comparant inter se ut, etc., id. 8, 6, 13; 10, 15, 12: ut consules sortirentur conparerentve inter se, uter, etc., id. 24, 10, 2; of the tribunes of the people, id. 29, 20, 9; of the propraetors, id. 40, 47, 1.—
- C (In acc. with I. B.) Si scias quod donum huic dono contra comparet, opposes to this, Ter. Eun. 354.—Hence, * compărātē, adv., in or by comparison, comparatively: quaerere (opp. simpliciter), Cic. Top. 22, 84.
- To prepare something with zeal, care, etc., to make ready, to set in order, furnish, provide, etc. (class.)
- A Lit.: magnifice et ornate convivium comparat (al. apparat), Cic. Verr. 2, 1, 26, § 65; Tib. 1, 10, 42: sibi remedium ad magnitudinem frigorum, Cic. Verr. 2, 5, 10, § 26: se, to make one’s self ready, to prepare one’s self, id. Mil. 10, 28: se ad respondendum, id. N. D. 3, 8, 19: se ad iter, Liv. 28, 33, 1; cf. pass., id. 42, 43, 4: se ad omnis casus, Caes. B. G. 7, 79: insidias alicui per aliquem, Cic. Clu. 16, 47; cf.: dolum ad capiendos eos, Liv. 23, 35, 2: comparare et constituere accusationem, Cic. Verr. 2, 1, 1, § 2; cf.: comparare accusatorem filio suo, id. Clu. 67, 191: fugam, Caes. B. G. 4, 18: domicilium ibi, Liv. 1, 34, 10: iter ad regem, Nep. Alcib. 10, 3 et saep.: vultum e vultu, to adjust according to, to fashion, Plaut. Am. 3, 3, 5 (960).— In the histt. freq. of preparations for war: bellum, Nep. Dion, 5, 1; id. Ages. 2, 4; id. Eum. 7, 1; Liv. 9, 29, 5; 32, 28, 7; Cic. Phil. 3, 1, 1 et saep.: arma, milites, classem, Liv. 42, 30, 11; cf. Nep. Milt. 4, 1; id. Dion, 4, 3; id. Dat. 4, 1 and 4; id. Hann. 3, 2; Liv. 28, 13, 1; 35, 26, 1; Suet. Tib. 25; Curt. 4, 9, 3; cf.: arma latroni, Quint. 12, 1, 1.—Pass. in mid. force: ita fiet ut isdem locis et ad suadendum et ad dissuadendum simus conparati, Auct. Her. 3, 3, 4: ab hoc colloquio legati Romani in Boeotiam conparati sunt, made ready to go, Liv. 42, 43, 4.—
- β Absol.: ex hac parte diligentissime comparatur, Cic. Fam. 16, 11, 3: tempore ad comparandum dato, Nep. Thras. 2, 2; so Liv. 35, 45, 5; 38, 12, 7.—
- γ With inf.: urere tecta, Ov. Tr. 2, 267: an ita me comparem, Non perpeti, etc., place myself in a condition, Ter. Eun. 47.—
- B Trop. of the arrangements of nature, of civil life, of manners, customs, etc., to arrange, appoint, ordain, establish; esp. in the pass. impers.: ita quoique est in aetate hominum conparatum, Plaut. Am. 2, 2, 5 (637); cf. Ter. Heaut. 503 Fleck.; Liv. 3, 68, 10: more majorum comparatum est, Cic. Rosc. Am. 53, 153; cf.: ita comparatum more majorum erat, ne, etc., Liv. 39, 29, 5: est ita natura comparatum ut, etc., Plin. Ep. 5, 19, 5: praetores, ut considerate fieret, comparaverunt, Cic. Quint. 16, 51; so Auct. Her. 4, 16, 23; Ter. Phorm. 41: jam hoc prope iniquissime comparatum est, quod in morbis, etc., Cic. Clu. 21, 57: eis utendum censeo quae legibus conparata sunt, Sall. C. 51, 8.—So rarely of persons: sic fuimus semper comparati, ut, etc., Cic. de Or. 3, 9, 32.—
- II To procure what one does not yet possess or what is not yet in existence, to procure, get, purchase, obtain, prepare, make, collect.
- A Prop.: negoti sibi qui volet vim parare, Navem et mulierem haec duo conparato, Plaut. Poen. 1, 2, 2 (211): mihi quadraginta minas, id. Ep. 1, 2, 19 (122): aurum ac vestem atque alia, quae opus sunt, Ter. Heaut. 856: pecudes carius, Suet. Calig. 27: merces, Dig. 13, 4, 2 fin.: ex incommodis Alterius sua ut comparent commoda, Ter. And. 628; so id. Heaut. 397: Sthenius ab adulescentio paulo studiosius haec compararat, supellectilem, etc., Cic. Verr. 2, 2, 34, § 83; Curt. 5, 6, 3: gemmas, toreumata, signa, tabulas, Suet. Caes. 47: victum et cultum humanum labore et industriā, Cic. Oecon. ap. Col. 12, praef. § 2: Suet. Calig. 22.—
- 2 Of abstract things: amicitias, Cic. Inv. 1, 1, 1; cf. id. Fin. 1, 20, 65: auctoritatem sibi, Caes. B. G. 5, 53: laudes artibus, Cic. Fam. 2, 4, 2; id. Off. 2, 13, 45: tribunicium auxilium sibi, Liv. 9, 34, 3 al.; Hor. Epod. 2, 30.—
- B Trop.: sex (tribunos) ad intercessionem comparavere, brought or gained them over to their side, Liv. 4, 48, 11.
II) durch innere Einrichtung, Anordnung so u. so bestellen, stellen, (= in die u. die Stellung od. Verfassung-, in das u. das Verhältnis-, in die u. die Lage bringen), so u. so einrichten, anordnen, bestimmen, α) Pers.u. deren Charakter: sic fuimus semper comparati, ut etc., Cic.: ita comparatam esse hominum naturam, ut etc., Ter. – u. se comp. m. folg. Infin., sich dazu verstehen, zu usw., Turpil. com. 99. Titin. com. 57: u. ita se comp. (sich so stellen) m. Infin., Ter. eun. 47. – β) menschl. Zustände, Einrichtungen u. dgl. (bes. durch Anordnungen, Gesetze, v. den Vorfahren usw., s. Dietsch u. Fabri Sall. Cat. 51, 8): numquam vidi iniquius certationem comparatam (so übel bestellte Händel), quam hodie inter nos fuit, Ter.: o iura praeclara atque divinitus a nostris maioribus iam inde a principio Romani nominis comparata! Cic. Balb. 31. – gew. (meist mit vorhergeh. allgem. Pronomen beim Aktiv als Objekt, beim Passiv als Subjekt) m. folg. ut od. quod., zB. itaque maiores nostri raro id accidere voluerunt, praetores, ut considerate fieret, comparaverunt, Cic. Quint. 51: bene maiores nostri hoc comparaverunt, ut neminem regem, quem armis cepissent, vitā privarent, Cornif. rhet. 4, 23: u. im Pass., quoniam ita ratio comparata est vitae, ut alia aetas oriatur, Cic.: ita quoique in aetate hominum comparatum, voluptatem ut maeror comes consequatur, Plaut.: quam inique comparatum est, ut etc., wie ungerecht ist es in der Welt eingerichtet, Ter.: cum ita a natura comparatum sit, ut etc., Sen.: naturā hoc ita comparatum est, ut etc., Liv.: u. iam hoc prope iniquissime comparatum est, quod (weil, daß usw.) etc., Cic. – ➳ Archaist. comparassit = comparaverit, Plaut. Epid. 122 G.
II) übtr., in gleiches Verhältnis bringen, ausgleichen, a) übh.: senium suum cum dolore alcis coniungere et comparare, Acc. tr. 90. – als publiz. t. t., comparare provincias inter se, od. bl. comparare provincias, od. bl. comparare inter se, die Amtsgeschäfte ausgleichen, in betreff der Amtsgeschäfte übereinkommen, -eine Übereinkunft treffen (v. höhern Magistraten), Liv. (s. Fabri Liv. 24, 10, 2. Dietsch Sall. Iug. 43, 1). – b) in der Beurteilung gleich machen, α) gleichs. als ebenbürtig gleichstellen, auf gleichen Fuß stellen (Ggstz. anteferre, praeferre, anteponere, vorziehen), nullius consilium non modo antelatum, sed ne comparatum quidem est, Nep. – m. Ang. wem? quis huic deo compararier ausit? Catull.: neminem tibi profecto hominem ex omnibus anteposuissem, aut etiam comparassem, Cic. fr.: ut, qui aliorum iudicio mihi comparatus erat, suā mox confessione me sibi praeferret, Liv.: utrum exercitus exercitui an dignitas an causa comparari poterat? Liv.: et se mihi comparet Aiax? Ov.: commentarii non comparandi superioribus eius scriptis, Hirt. b. G. – m. Ang. mit wem?fuit enim talis dux, ut non solum aetatis suae cum primis compararetur, sed ne de maioribus natu quidem quisquam anteponeretur, Nep.: u. m. Ang. wodurch? (deutsch woran?) virtute se comp. cum alqo, Caes. – β) gleichs. als Gegner gegenüberstellen, vergleichen, vergleichend zusammenstellen, einen Vergleich anstellen (s. Pabst Tac. dial. 7. p. 29), maiora et minora et paria, Cic.: similitudines, Cic.: comparandi anxietas, Quint. – mit Ang. wodurch? (deutsch wonach?) res numero, specie, Cic.: imperatores formā ac decore corporis, Cic. – mit Ang. von wo aus? (deutsch wonach?) si diligenter et ex nostrorum et ex Graecorum copia comparare voles, Cic. de or. 1, 11. – m. Ang. wem? (deutsch mit wem?) durch Dat., Attico Lysiae Catonem nostrum, Cic.: equi fortis et victoris senectuti c. suam, Cic.: antiquum sermonem nostro, Quint.: se maiori pauperiorum turbae, Hor.: copias copiis vel numero vel militum genere, Liv.: cur illi vobis comparandi sint? vergleichbar, Liv. (vgl. Weißenb. u. Wölffl. Liv. 21, 43, 12). – m. Ang. mit wem? durch cum m. Abl. od. (miteinander) durch inter se, zB. Catonem cum Philisto et Thucydide, Cic.: corporis commoda cum externis et externa cum corporis, et ipsa inter se corporis, et externa cum externis, Cic.: cum meum factum cum tuo comparo, Cic.: c. leges inter se, Quint.: m. Ang. gegen wen? (= im Verhältnis zu wem?) durch ad mit Akk., nec comparandus hic quidem ad illum est, Ter. eun. 681. – m. folg. indir. Fragesatz = vergleichend zusammenstellen, durch Vergleichung abwägen, erwägen, ermessen, id ego semper sic mecum agito et comparo, quo pacto magnam hanc molem minuam, Acc. fr.: proin tu id cui fiat, non qui faciat compara, Acc. fr.: fuere qui compararent, quae in Drusum honora et magnifica Augustus fecisset, Tac.: deinde comparat, quanto plures deleti sint hominum impetu,... quam omni reliquā calamitate, Cic.: comparando hinc, quam intestina corporis seditio similis esset irae plebis in patres, flexisse mentes hominum, Liv.: cum comparetur, utrum satius sit populum frumentum accipere, an non accipere, Cornif. rhet. – ➳ Parag. Infin. compararier, Catull. 61, 65 u. 70 75.
➳ infin. pass. compararier Catul. 61, 65.
➳ arch. comparassit = comparaverit Pl. Epid. 122.
- 1. vergelijken (met: dat. of cum; wat betreft: abl.) [exercitum exercitui; hominem cum homine; causas inter se; tempus cum tempore; imperatores formā ac decore corporis];
- 2. vergelijkend bekijken, overwegen (m. acc.; afh. vr.);
- 3. gelijkstellen (aan: dat.; cum) [virtute se cum alqo];
- 4. samenstellen, samenbrengen, verbinden;
- 5. als collega’s naast elkaar plaatsen; ➤ priore consulatu inter se comparati collega’s tijdens het eerdere consulaat;
- 6. (als tegenstanders) tegenover elkaar opstellen; ➤ gladiatores ~; ad extremum certamen comparati duces;
- 7. bijleggen, beslechten; het eens worden over, overeenkomen; onder elkaar verdelen [inter se provincias].
- 1. in gereedheid brengen, zorgen voor, aanschaffen, op de been brengen, bijeenbrengen [arma; auxilia; classem; copias; exercitus; accusatores pecuniā];
- 2. opkopen [frumentum];
- 3. verschaffen, behalen, verwerven [novos socios; laudes; sibi auctoritatem];
- 4. voorbereiden, organiseren, maken, veroorzaken [bellum zich voor de oorlog bewapenen; factionem vormen; fugam; interitum rei publicae veroorzaken];
- 5. (voor de strijd) (toe)rusten [arma; copias; classem]; abs. de nodige voorzorgsmaatregelen treffen;
- 6. se ~ zich uitrusten, zich klaarmaken [ad iter; ad omnes casus];
- 7. inrichten, ordenen; — ppp. ita comparātus zo geregeld.
預備。得。買。比。排。 — se ad iter 預備行路。— sibi domicilium 预備住宅。— vultum ex vultu ejus 随其裝臉。— labella cum labellis 親嘴。接唇。— provincias inter se 彼此分各省。Uxor se comparat 妻自飾。Comparati ita sumus a natura 世人本性槪如是。Bene majores nostri comparaverunt 先人巧定此規。
Suggest a Translation
See an image
- to prepare, make ready, set in order, furnish, provide: ad magnitudinem frigorum sibi remedium: se, to get ready: se ad iter, L.: se ad omnīs casūs, Cs.: insidias Habito: dolum ad capiendos eos, L.: in accusatione comparandā elaborare: accusatorem filio suo: fugam, Cs.: domicilium ibi, L.: iter ad regem, N.: bellum: exercitūs: classem, N.: tempore ad comparandum dato, N.: an ita me comparem, Non perpeti, etc., place myself in a condition, T.: in Asiam ire: Capuam molem contra rem p.: subsidium mihi diligentiam. — Fig., to arrange, appoint, ordain, establish, constitute: naturā hoc ita comparatum est, ut, etc., L.: more maiorum comparatum est, ut, etc.: hoc iniquissime comparatum est, quod in morbis, etc.: quae legibus conparata sunt, S.: sic fuimus semper comparati, ut, etc.— To procure, get, purchase, obtain, prepare, make, collect: aurum, T.: faces ad inflammandam urbem: sibi in Galliā auctoritatem, Cs.: (gloriam) ex bellicis rebus, Cs.: cum annus Imbres comparat, H.: (tribunos) ad intercessionem, to gain over, L.
- compar, to bring together as equals, connect, pair, match, unite, join: donum dono contra, to set in opposition, T.: ea inter se: priore consulatu inter se conparati, L.— To bring together, match, oppose: ut ego cum patrono comparer: Scipio et Hannibal, velut ad supremum certamen comparati duces, L.— Fig., to count equal, regard as equal, rank with: auctoritate cum his comparandus: an duces ducibus comparari (poterant)?L.—To compare: homo similitudines comparat: causae inter se comparandae: ut copiae copiis conparentur numero, L.: se turbae, H.: hominem cum homine: Castorem cum Domitio: cum illorum superbiā me, S.: ne comparandus hic quidem ad illumst, T.: nihil comparandi causā loquar, I will institute no comparison: comparando, quam similis esset, etc., by considering, L.: comparat, quanto plures deleti sint homines, etc., shows in comparison. — Of colleagues in office, inter se, to agree together(in the division of duties), come to an agreement: inter se compararent Claudius Fulviusque, utri obsidenda Capua, L.: inter se decemviri conparabant, quos ire ad bellum oporteret, L.: provincias, L.
-
…quod illo licente contra liceri audeat nemo. His rebus et suam rem familiarem auxisse et facultates ad largiendum magnas comparasse ; magnum numerum equitatus suo sumptu semper alere et circum se habere, neque solum domi, sed etiam apud…
Julius Caesar, Gallic War
-
…CCXL, in latitudinem CLXXX patebant. His rebus adducti et auctoritate Orgetorigis permoti constituerunt ea quae ad proficiscendum pertinerent comparare, iumentorum et carrorum quam maximum numerum coemere, sementes quam maximas facere, ut in itinere copia frumenti suppeteret…
Julius Caesar, Gallic War
-
…si iam me audire volent, intellego. exponam enim vobis, Quirites, ex quibus generibus hominum istae copiae comparentur ; deinde singulis medicinam consili atque orationis meae, si quam potero, adferam. Vnum genus est eorum qui…
Cicero, in Catilinam
-
…manus Sueborum cum veteribus copiis Ariovisti sese coniunxisset, minus facile resisti posset. Itaque re frumentaria quam celerrime potuit comparata magnis itineribus ad Ariovistum contendit. Cum tridui viam processisset, nuntiatum est ei Ariovistum cum suis omnibus copiis ad…
Julius Caesar, Gallic War
-
…domi suae consuli, circumstare tribunal praetoris urbani, obsidere cum gladiis curiam, malleolos et faces ad inflammandam urbem comparare ; sit denique inscriptum in fronte unius cuiusque quid de re publica sentiat. polliceor hoc vobis, patres conscripti…
Cicero, in Catilinam
-
…atque omnes Germani Rhenum transirent ; neque enim conferendum esse Gallicum cum Germanorum agro neque hanc consuetudinem victus cum illa comparandam. Ariovistum autem, ut semel Gallorum copias proelio vicerit, quod proelium factum sit ad Magetobrigam, superbe et…
Julius Caesar, Gallic War
-
…populum Romanum viderentur, existimabant vel vi coacturos ut per suos fines eos ire paterentur. Omnibus rebus ad profectionem comparatis diem dicunt, qua die ad ripam Rhodani omnes conveniant. Is dies erat a. ; d. V…
Julius Caesar, Gallic War
-
…Miles Thraso, Phaedriae rivalis. Duras fratris partes praedicas. Immo enim si scias quod donum huic dono contra comparet, Tum id magis dicas. Quodnam quaeso hercle Eunuchum. Illumne obsecro Inhonestum hominem quem mercatus est heri ,…
Terence, Eunuchus
-
…. PHAEDRIA. PARMENO. Quid igitur faciam non eam ne nunc quidem Cum arcessor ultro an potius ita me comparem Non perpeti meretricum contumelias Exclusit revocat. Redeam non, si me obsecret. Si quidem hercle possis, nihil…
Terence, Eunuchus
-
…ut non alteros demovisse sed utrosque constituisse videatur. at enim et gladiatores et omnis ista vis rogationis Caeciliae causa comparabatur. atque hoc loco in L. Caecilium, pudentissimum atque ornatissimum virum, vehementer invectus est. cuius ego…
Cicero, pro Sulla