emolumentum
emolumentum, gain, profit, advantage, benefit
- A striving for success, i. e. effort, exertion, labor (cf. elaboro; rarely): neque enim magnum emolumentum esse potest, can present no great difficulty, Varr. R. R. 3, 14, 1 (but in Caes. B. G. 1, 34, the true reading is molimento). —*
- B Concr., a work, a building, etc.: vetera, Cod. Th. 15, 1, 19.—Far more freq.,
- II The attainment of success, i. e. gain, profit, advantage, benefit (syn.: lucrum, quaestus, compendium, commodum, fructus, reditus).
- α Absol.: et emolumenta et detrimenta (quae ὠφελήματα et βλάμματα appellant) communia esse voluerunt, Cic. Fin. 3, 21; so opp. detrimentum, id. 1, 16, 53; cf. opp. damnum, Suet. Aug. 25: nullum emolumentum esse, nullum injustitia partum praemium tantum, ut, etc., Cic. Rep. 3, 16 fin.; so with praemium, id. de Or. 2, 85, 346; cf. with utilitas, id. ib. 1, 8 fin.: boni nullo emolumento impelluntur in fraudem, id. Mil. 12, 32; cf. id. Font. 8, 17; id. Fin. 2, 18, 59; id. Fam. 7, 10 fin.; Liv. 5, 4; 6, 39; 21, 43; Quint. 3, 8, 7; * Lucr. 5, 166 et saep.; of persons: ut quam maximum emolumentum novis sociis esset, Liv. 22, 22, 7.—
- β With gen.: emolumenta rerum fallacibus judiciis vident ... poenam non vident, Cic. Off. 3, 8, 36: victoriae, Vell. 2, 105 fin.: belli, id. 2, 114, 4; Just. 9, 1, 2: pacis, Tac. A. 11, 7: ergastulorum, Plin. 18, 3, 4, § 21: laborum, Juv. 3, 22: sacramentorum (with praemia), id. 16, 35 et saep.: honoris, Plaut. Trin. 3, 2, 68 (694).
molares ‥ dentes ‥ ad ciborum ~a ‥ capaciores
malens scripturarum ~o litterarum carnalis vitae nutrimenta ‥ adipisci
vertens ‥ / in ficus spinas et in emolumenta ruinas
[expulsi clerici ] gule et libidini ‥ deserviebant et secularibus ~is
tres dicuntur persone non temporis ~o discrete
~um,lean, fultum ; emolomentum, lucrum, †mercis [l. merces ] labo[ris ]
cum sodalibus ‥ quibus suppeteret amplitudo terrae ad regnandi ~um
ne ‥ ad ~um mercimoniale cupidos mortalium animos ipsa provocaret abundantia
liceat ‥ priori et conventui ‥ ~a medietatis molendini in suos usus convertere
in aliquo ‥ tuto loco una ponatur archa vel truncus ‥ in quo elemosine et emolimentum ‥ recondantur(
de ‥ emulumento ipsius scribanie ‥; ad dictam scribaniam, ~um, et custodiam rotulorum
A. petit integram restitucionem de ‥ animalibus ‥ unacum restitucione ~orum de totis catallis
proventus ‥ et emolimenta racione sui officii ad decanum pertinencia ‥ sunt ista
~um, A.tolle , hoc emolimentum,a meltyre
a multer , emolimentum, multura
alios omnes redditus, proficuos, et ~a ‥ academie ‥ proveniencia
beatae perennis vitae felicitas, quae singulis ‥ meritorum ~is recompensabitur
quid ‥ prosunt bonorum operum ~a si extra catholicam gerantur ecclesiam?
semper mansura supernae patriae emulumenta adipiscentes
quale est amoris ~um?
➳ sine magno commeatu atque emolumento [mss] Cæs. G. 1, 34, 3 ; neque enim magnum emolumentum esse potest Varro R. 3, 14. 1 ; dans ces deux passages on aurait le sens de « travail (exécution) pénible », cf. emolimentum, de emolior (ēmōlumentum).
- ex + MAL-, gain, profit, advantage, benefit: nullum ad Scamandrum venturum: nullo emolumento impelli in fraudem: ut quam maximum emolumentum novis sociis esset, L.: emolumenta communia.
-
…, ut aequitatem, modestiam, virtutes omnes per se ipsas gratis diligant. an vero, si fructibus et emolumentis et utilitatibus amicitias colemus, si nulla caritas erit, quae faciat amicitiam ipsam sua sponte, vi sua ,…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…Voconia pervenire. tenuit permagnam Sextilius hereditatem, unde, si secutus esset eorum sententiam, qui honesta et recta emolumentis omnibus et commodis anteponerent, nummum nullum attigisset. num igitur eum postea censes anxio animo aut sollicito fuisse nihil…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…id, quod communiter appellamus honestum, quod colitur ab iis, qui bonos se viros haberi volunt, cum emolumentis umquam est comparandum, tamque id honestum, quod in nostram intellegentiam cadit, tuendum conservandumque nobis est quam illud…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…ut videas, quae sit in ea species forma et notio viri boni. Cadit ergo in virum bonum mentiri emolumenti sui causa, criminari, praeripere, fallere Nihil profecto minus. Est ergo ulla res tanti aut commodum ullum…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…sit, alii nullo modo. Ut vero conservetur omnis homini erga hominem societas, coniunctio, caritas, et emolumenta et detrimenta, quae εὐδοξίαν et ὠφελήματα appellant, communia esse voluerunt ; quorum altera prosunt, nocent altera .…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…ferendae, postremo etiam in liberis civitatibus regnandi exsistunt cupiditates, quibus nihil nec taetrius nec foedius excogitari potest. Emolumenta enim rerum fallacibus iudiciis vident, poenam non dico legum, quam saepe perrumpunt, sed ipsius turpitudinis, quae…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…propositam, magnas utilitates fuisse. itaque illud Cassianum cui bono fuerit in his personis valeat, etsi boni nullo emolumento impelluntur in fraudem, improbi saepe parvo. atqui Milone interfecto Clodius haec adsequebatur, non modo ut praetor esset…
Cicero, pro Milone
-
…necesse esset, sic, si unus quisque nostrum ad se rapiat commoda aliorum detrahatque, quod cuique possit, emolumenti sui gratia, societas hominum et communitas evertatur necesse est. Nam sibi ut quisque malit, quod ad usum…
M. Tullius Cicero, De Officiis
-
…. si, qui ob aliquod emolumentum suum cupidius aliquid dicere videntur, eis credi non convenit, credo maius emolumentum Caepionibus et Metellis propositum fuisse ex Q. Pompei damnatione, cum studiorum suorum obtrectatorem sustulissent, quam cunctae Galliae…
Cicero, pro Fonteio
-
…, formidinem metum permanentem. Voluptatis autem partes hoc modo describunt, ut malevolentia sit voluptas ex malo alterius sine emolumento suo, delectatio voluptas suavitate auditus animum deleniens ; et qualis est haec aurium, tales sunt oculorum et tactionum…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes