pragmaticus
pragmătĭcus, a, um, adj., = πραγματικός, prop., skilled in business, esp. experienced in matters of law: pragmatici homines omnibus historiis cavere jubent et vetant credere, Cic. Att. 2, 20, 1.—Hence,
- I Subst.
- A pragmătĭcus, i, m., = πραγματικός, one skilled in the law, who furnished orators and advocates with the principles on which they based their speeches: itaque illi disertissimi homines (Graeci) ministros habent in causis juris peritos, cum ipsi sint imperitissimi, et qui pragmatici vocantur, Cic. de Or. 1, 59, 253 (dub.; bracketed by B. and K.): oratori pragmaticum adjutorem dare, id. ib. 1, 59, 253 (1, 45, 198, written as Greek); Quint. 12, 3, 4; Juv. 7, 123; Dig. 48, 17, 9.—
- B Pragmătĭca, ōrum, n., the title of a work by Attius, Gell. 20, 3; perh. the same which is called by Pliny Praxidica and Praxidicum, Plin. 1, ind. lib. 18; 18, 24, 55, § 200.—
- II Adj., relating to civil affairs. So in late jurid. Lat.: pragmatica sanctio, or jussio, or annotatio, or constitutio, an imperial decree that referred to the affairs of a community, a pragmatic sanction, Cod. Just. 1, 2, 10; called pragmaticum rescriptum, Aug. Collat. cum Donatist. 3, c. 2; and absol.: pragmătĭcum, i, n., Cod. Th. 6, 23, 3; 16, 5, 52.
prāgmaticus, a, um (πραγματικός), I) in Staatsgeschäften erfahren, fachkundig, geschäftskundig, praktisch, pragmatici homines, Cic. ad Att. 2, 20, 1. – subst., A) pragmaticus, ī, m., der praktische Rechtskundige, Praktiker, der den gerichtl. Rednern u. Sachwaltern die Rechtsgründe an die Hand gab, auf die sie ihre Vorträge gründeten, Cic. de or. 1, 253. Quint. 12, 3, 4. – bei Späteren übh. der Rechtsgelehrte, Anwalt, Rechtsberater, Iuven. 7, 123. Corp. inscr. Lat. 13, 7061 u. 7064. – B) prāgmatica, ōrum, n., Titel einer Schrift des Accius, Gell. 20, 3. § 3. – II) Zivilsachen betreffend, dah. pragmatica sanctio, ein in besonders feierlicher Fassung ausgefertigter kaiserlicher Erlaß an eine Körperschaft in Angelegenheiten des öffentlichen Rechtes, eine pragmatische Sanktion, Cod. Iust.: dafür rescriptum pragmaticum, Augustin.; u. bl. pragmaticum, Cod. Theod.
~us, causativus
sacram vestram prammaticam [sc. epistolam ] episcoporum ‥ cardinalium sancte prosecuta est et provide plena veritatis epistola, hoc mundo clamans ‥: ‥ omnes apostolatui vestro ‥ per omnia consensisse
persona ‥ dicitur quasi ‘pars una’, eo quod senator vel vir ~us erat una pars curie
in causis mediis maturos elige, claros, / moribus ornatos, pragmaticosque viros
omnes ‥ provincias, loca, civitates beato pontifici et pape Silvestro concedimus ‥, et ab eo ‥ per ~um constitutum decrevimus disponenda
~a sanctio dicitur, que fit consultatione prehibita, que in canonibus dicitur decretalis epistola
dicti quinque ‥ conabantur astruere hujusmodi ~as sanctiones, communi consensu et juramento confirmato [l. confirmatas ], nullo posse consensu contrario dissolvi
prāgmătĭcus, (16) a, um (πραγματικός), ¶ 1 relatif aux affaires politiques, intéressant la politique : Cic. Att. 14, 3, 2 ¶ 2 habile, expérimenté en matière de droit : Cic. Att. 2, 20, 1 ; [dʼoù le subst.] pragmātīci Cic. de Or. 1, 253, praticiens [en grec πραγματικοί, auxiliaires des orateurs, cf. Cic. de Or. 1, 198 ; Quint. 12, 3, 4 ; Juv. 7, 122 ] ¶ 3 pragmatica sanctio Cod. Just. 1, 2, 18 ; pragmaticum rescriptum Aug. Br. coll. Donat. 3, 2, 2, et abst pragmaticum, n. , Cod. Th. 6, 23, 3, pragmatique sanction, rescrit de lʼempereur.
- 1. ervaren, ter zake kundig, ihb. in staatszaken;
- 2. (Laatl.) civiele zaken betreffend [sanctio]; II. subst. ī m rechtskundige, jurist.
pragmaticus , a, um. adj.
國政者。Homines pragmatici 諸辦事之人。Pragmatica sanctio 律例一欵。
Suggest a Translation
See an image
國政者。Homines pragmatici 諸辦事之人。Pragmatica sanctio 律例一欵。
Suggest a Translation
See an image
Hi duo diversas tenuerunt ordine vitas, Vir speculativam, fœmina Pragmaticam.
prāgmaticus
adj.
- , πραγματικός, skilled in business, experienced: homines.—As substm., one skilled in the law, an attorney (who prepared a brief for the advocate): oratori pragmaticum adiutorem dare.—An attorney, lawyer, Iu.