provocare

provocare [CL] 1 to call forth, to summon: a (w. ref. to appointing to position or office); b (leg.). a s1195 nos, etiam adhuc in minori officio constituti ‥ nunc autem in apostolatus culmine provocati ‥ (Lit. Papae) Diceto YH 129. b si quis testes ~ans eosdem producere non poterit, cadet a lite Leg. Wall. D 367. 2 to cause to come into existence, bring about, provoke. qui superbus arguenti resultat majorem contra se iram districti judicis ~at Bede Prov. 983; potus ~ans vomitus. ad vomitum Leechdoms III 128 tit.; indignationem ~as Creatoris. turpitudinem tuam publicas P. Blois Ep. 76. 233B; ~etur sternutatio ne ‥ Gilb. III 147. 1; duobus viciis careat ‥ viz. contactu manuali et libidinoso ad ~andum delectacionem carnis et cogitatu mentali voluptuoso Holcot Wisd. 141; flaura ‥ effecatissime ~at [menstrua], et habet vim dissolvendi Alph. 63; smirinion ‥ vires habet acres et sudorem ~antes Ib. 174. 3 to (call upon so as to) encourage, rouse, or stimulate (to action or sim.), (w. ref. to showing superiority in contest) to challenge, defy; b (w. ad or in & acc.); c (w. ab & abl., w. ref. to discouraging from); d (w. inf.); e (w. ut & subj.). propter hoc jam et ipsi fideles sanctorum exemplis ~ati, semetipsos hortantur ad melius V. Edm. Rich B 614. b vires capessunt, victores ~antes ad proelium Gildas EB 25; victores ad importunum praelium ~ant [gl.: exasperant, forþteoþ vel tihteþ] Aldh. VirgP 12 p. 241; non se ipsum haec dicendo jactabat, sed illos ad fidem ~abat Bede Acts 992; Arachne ‥ eam [Palladem] ad litigandum de lanificio secum ~abat Natura Deorum 59; nequicia spiritualis quedam sub feminea forma ‥ ad turpes usus me ~are contendit R. Cold. Godr. 239 p. 254; quibus repertis Marsyas canens, Apollinem ad certamen ~avit Alb. Lond. DG 10. 7; benevolencia principis ‥ multum eos ~at in ejus amorem J. Waleys Commun. III 9 f. 24; c1298 multa sibi cumulat mala gens superba, / Anglicos ad prelia provocans acerba (Dunbar 158) Pol. Songs 172. c ne contemnas ‥ ineffabilem misericordiam Dei hoc modo per prophetam a peccatis impios ~antis Gildas EB 36. d per viam districcionis ‥ precedere ~camur Leg. Ant. Lond. 138. e hortatu ‥ ipsius ‥ ut hoc opus adgredi auderem ~atus sum Bede HE pref. p. 7; quid est quod tanta devotione fidelium minime ~aris, ut aliquid de his sanctis consequaris exuviis V. Edm. Rich P 1819D. 4 to incite (person or animal) to irritation or anger, to provoke. sine lege dereliquistis Deum et ad iracundiam ~astis sanctum Israel Gildas EB 21; quod eum inritatum ille contumax insanis ~avit latratibus Lib. Monstr. II 14; porci ‥ cum ~antur, et feroces et audaces sunt Quaest. Salern. C 30; non de facili irascitur nisi ~atus T. Chobham Praed. 280; pellicanus ‥ iracundia pullos suos interficit quando pellicanum ~ant [ME: hwen ha doþ him teone] AncrR 35; graviter offendimus et ~avimus dominum nostrum Edwardum Trevet Ann. 348. 5 to invoke, claim (something to which one is entitled). 1321 quo ad ~atam libertatem ‥ quam libertatem superius clamaverunt PQW 449b; 1416 Johannes O. vicariam perpetuam ecclesie parochialis Royr ~avit RB Ossory 124. 6 (intr., leg.) to call on or refer to higher authority, to appeal (to). et ipso non consenciente, est ~atum et appellatum contra eum Graystanes 17 p. 59; ~abat igitur prior pro se et sibi adherentibus et appelabat Ib. 23 p. 75; ab illo in causa heresis licite appellatur, si ‥ iniquam profert sentenciam contra fidem, ad quem in causa fidei non licet ~are Ockham Dial. 525.

provocare

Saved

Recent