reicio
reicio, to throw back, fling back, hurl back
- I Lit.
- A In gen.
- a Of inanim. objects: imago nostros oculos rejecta revisit, Lucr. 4, 285; 4, 107; cf. id. 4, 570: telum in hostes, Caes. B. G. 1, 46: tunicam reicere, i. e. to fling back, fling over the shoulder (whereas abicere is to throw off, Cic. Att. 4, 2, 4), Lucil. ap. Varr. L. L. 6, § 69 Müll.; cf.: togam in umerum, Quint. 11, 3, 131; 140: togam a sinistro, id. 11, 3, 144: togam ab umero, Liv. 23, 8 fin.: amictum ex umeris, Verg. A. 5, 421: ex umeris vestem, Ov. M. 2, 582: de corpore vestem, id. ib. 9, 32: penulam, Cic. Mil. 10, 29; Phaedr. 5, 2, 5 Burm.: sagulum, Cic. Pis. 23, 55; Suet. Aug. 26: amictum, Prop. 2, 23 (3, 17), 13: vestem, Cat. 66, 81 al.: ab ore colubras, Ov. M. 4, 474: capillum circum caput neglegenter, Ter. Heaut. 291: manibus ad tergum rejectis, thrown back or behind, Asin. Pol. ap. Cic. Fam. 10, 32, 3: manus post terga, Plin. 28, 4, 11, § 45: scutum, to throw over one’s back (in flight), Cic. de Or. 2, 72, 294; Galb. ap. Cic. Fam. 10, 30, 3: parmas, Verg. A. 11, 619: ut janua in publicum reiceretur, might be thrown back, Plin. 36, 15, 24, § 112: fatigata membra rejecit, i. e. stretched on the ground, Curt. 10, 5, 3: voluit ... Reicere Alcides a se mea pectora, to push back, Ov. M. 9, 51: librum e gremio suo, to fling away, id. Tr. 1, 1, 66: sanguinem ore, to cast up, vomit, Plin. 26, 12, 82, § 131; so, sanguinem, Plin. Ep. 5, 19, 6; 8, 1, 2: bilem, Plin. 23, 6, 57, § 106: vinum, Suet. Aug. 77: aliquid ab stomacho, Scrib. Comp. 191.— Poet.: oculos Rutulorum reicit arvis, turns away, averts, Verg. A. 10, 473: pars (vocum) solidis adlisa locis rejecta sonorem Reddit, echoed, Lucr. 4, 570.—
- b Of living objects, to drive back, chase back, force back, repel (so in gen. not found in class. prose authors): hominem, Plaut. Bacch. 4, 3, 19 (630): aliquem, id. Merc. 5, 2, 69 (910): in bubilem reicere (boves), id. Pers. 2, 5, 18 (319): pascentes a flumine capellas, Verg. E. 3, 96: in postremam aciem, to place in the rear, Liv. 8, 8.—
- β Reicere se, to throw or cast one’s self back or again; or, in gen., to throw or fling one’s self anywhere: tum illa Rejecit se in eum, flung herself into his arms, Ter. And. 136: se in gremium tuom, Lucr. 1, 34: se in grabatum, Petr. 92, 3; cf.: in cubile rejectus est, id. 103, 5; cf.: fatigata membra rejecit, leaned back, Curt. 10, 5, 3.—
- B In partic.
- 1 Milit. t. t., to force back, beat back, repel, repulse the enemy (cf.: repello, reprimo, refuto): eos, qui eruptionem fecerant, in urbem reiciebant, Caes. B. C. 2, 2 fin.: reliqui in oppidum rejecti sunt, id. B. G. 2, 33; 1, 24 fin.: Tusci rejecti armis, Verg. A. 11, 630: ab Antiocheā hostem, Cic. Fam. 2, 10, 2; cf.: praesidia adversariorum Calydone, Caes. B. C. 3, 35 (where, however, as id. ib. 3, 46, the MSS. vacillate between rejecti and dejecti; v. Oud. N. cr.).—
- 2 Nautical t. t.: reici, to be driven back by a storm (while deferri or deici signifies to be cast away, and eici to be thrown on the shore, stranded; v. Liv. 44, 19, 2 Drak.): naves tempestate rejectas eodem, unde erant profectae, revertisse, Caes. B. G. 5, 5; so, naves, id. ib. 5, 23: a Leucopetrā profectus ... rejectus sum austro vehementi ad eandem Leucopetram, Cic. Att. 16, 7, 1; cf. id. Phil. 1, 3, 7; id. Caecin. 30, 88: sin reflantibus ventis reiciemur, id. Tusc. 1, 49, 119; id. Att. 3, 8, 2.
- II Trop.
- A In gen., to cast off, remove, repel, reject: abs te socordiam omnem reice, Plaut. As. 2, 1, 6 (254): abs te religionem, Att. ap. Varr. L. L. 7, § 65 Müll. (Trag. Rel. v. 430 Rib.): quam ut a nobis ratio verissima longe reiciat, Lucr. 6, 81: (hanc proscriptionem) nisi hoc judicio a vobis reicitis et aspernamini, Cic. Rosc. Am. 53, 153: ab his reicientur plagae balistarum, Vitr. 10, 20: foedum contactum a casto corpore, Plin. Ep. 4, 11, 9; Ter. Phorm. 18: ferrum et audaciam, Cic. Mur. 37, 79; cf. ictus, Stat. Th. 6, 770; and: minas Hannibalis retrorsum, Hor. C. 4, 8, 16: (in Verrinis) facilius quod reici quam quod adici possit invenient, Quint. 6, 3, 5.—
- B In partic.
- 1 Pregn., to reject contemptuously; to refuse, scorn, disdain, despise; esp. of a lover, etc.: forsitan nos reiciat, Ter. Phorm. 717: petentem, Ov. M. 9, 512: Lydiam, Hor. C. 3, 9, 20: Socratem omnem istam disputationem rejecisse et tantum de vitā et moribus solitum esse quaerere, Cic. Rep. 1, 10, 16: refutetur ac reiciatur ille clamor, id. Tusc. 2, 23, 55: qui Ennii Medeam spernat aut reiciat, id. Fin. 1, 2, 4; of an appeal to the Senate: quae cum rejecta relatio esset, Liv. 2, 31, 9: recens dolor consolationes reicit ac refugit, Plin. Ep. 5, 16, 11: ad bona deligenda et reicienda contraria, Cic. Leg. 1, 23, 60; cf. (vulgares reïce taedas, deligere), Ov. M. 14, 677: rejectā praedā, Hor. S. 2, 3, 68: condiciones, Auct. B. Alex. 39: rejecit dona nocentium, Hor. C. 4, 9, 42.—
- b In jurid. lang.: judices reicere, to set aside, challenge peremptorily, reject the judges appointed by lot: cum ex CXXV. judicibus quinque et LXX. reus reiceret, Cic. Planc. 17, 41; 15, 36; id. Att. 1, 16, 3; id. Verr. 2, 1, 7, § 18; 2, 3, 11, § 28; 2, 3, 13, § 32; 2, 3, 59, § 146; id. Vatin. 11, 27; Plin. Pan. 36, 4.—
- c In the philosoph. lang. of the Stoics: reicienda and rejecta (as a transl. of the Gr. ἀποπροηγμένα), rejectable things, i. e. evils to be rejected, Cic. Fin. 5, 26, 78; 3, 16, 52; id. Ac. 1, 10, 37; cf. rejectaneus.—
- 2 With a designation of the term. ad quem, to refer to, make over to, remand to: ad ipsam te epistulam reicio, Cic. Att. 9, 13, 8: in hunc gregem vos Sullam reicietis? id. Sull. 28, 77 (with transferre).—
- b Publicists’ t. t.: reicere aliquid or aliquem ad senatum (consules, populum, pontifices, etc.), to refer a matter, or the one whom it concerns, from one’s self to some other officer or authorized body (esp. freq. in Liv.; v. the passages in Liv. 2, 22, 5 Drak.): totam rem ad Pompeium, Caes. B. C. 3, 17: senatus a se rem ad populum rejecit, Liv. 2, 27, 5; cf.: ab tribunis ad senatum res est rejecta, id. 40, 29; and: rem ad senatum, id. 5, 22, 1: aliquid ad pontificum collegium, id. 41, 16; so, rem ad pontifices, Ver. Flac. ap. Gell. 5, 17, 2: rem ad Hannibalem, Liv. 21, 31; id. 2, 28: tu hoc animo esse debes, ut nihil huc reicias, Cic. Fam. 10, 16, 2.—Of personal objects: legati ab senatu rejecti ad populum, deos rogaverunt, etc., Liv. 7, 20; so id. 8, 1; 9, 43; 24, 2; 39, 3.— Absol.: tribuni appellati ad senatum rejecerunt, Liv. 27, 8; 42, 32 fin.—
- c With respect to time, to put off to a later period, to defer, postpone (Ciceronian): a Kal. Febr. legationes in Idus Febr. reiciebantur, Cic. Q. Fr. 2, 3, 1: reliqua in mensem Januarium, id. ib. 2, 1, 3: repente abs te in mensem Quintilem rejecti sumus, id. Att. 1, 4, 1.— *
- d Reicere se aliquo, to fling one’s self on a thing, i. e. apply one’s self to it (very rare): crede mihi, Caesarem ... maximum beneficium te sibi dedisse judicaturum, si huc te reicis, Balb. ap. Cic. Att. 8, 15, A, § 1.
B) im weiteren Sinne, zurückwerfen = von sich oder von einem Ggstde. fortwerfen, zurückstoßen, fortstoßen, zurückdrängen, fortdrängen, 1) eig.: a) übh.: colubras ab ore, Ov.: pectora alcis a se, Ov.: foedum contactum quasi plane a casto puroque corpore, zurückweisen, Plin. ep.: librum e gremio suo Ov.: oculos Rutulorum arvis, abwenden von usw., Verg. – und so α) ein Kleidungsstück von sich fort-, abwerfen, duplicem ex umeris amictum, Verg.: vestem ex umeris, Ov.: vestem de corpore, Ov.: sagulum, Cic. Pis. 55 (versch. von Suet. Aug. 26, 1, s. no. I, A. a). – β) aus dem Körper nach oben, auswerfen, ausspeien, sanguinem ore, Plin.: cruorem ex stomacho, Scrib.: u. so bl. sanguinem, Plin. ep. (u. so Partiz. subst., sanguinem reicientes exscreantesve, Plin.): bilem, Plin.: vinum, Suet. – γ) Anprallendes zurückwerfen, zurück-, abprallen lassen, gew. im Passiv = zurück-, abprallen, imago reiecta, Lucr.: pars (vocum) locis reiecta, Lucr.: ab his reiciuntur plagae balistarum, Vitr. – b) insbes.: α) lebende Wesen fortscheuchend, treibend zurückwerfen, -jagen, -schlagen, alqm, Plaut.: boves in bubile, Plaut.: pascentes capellas a flumine, Verg. – bes. als milit. t. t., equitatum, Caes.: hostes ab Antiochea, Cic.: hostem in urbem, Caes. – mehr im Bilde, alcis ferrum et audaciam in foro, Cic.: minas Hannibalis retrorsum, Hor. – β) als naut. t. t., v. Sturme usw., ein Schiff oder einen Reisenden zurücktreiben, zurückverschlagen, gew. im Passiv, sowohl v. Schiffen, naves tempestate reiectae, Caes.: reliquae (naves) fere omnes reiciuntur, Caes. – als von Pers., reici austro vehementi ad eandem Leucopetram, Cic.: Agamemnon tempestate in Cretam insulam reiectus, Vell.: legatos bis ex cursu Dyrrhachium reiectos (esse), Liv.
2) übtr.: a) übh., von sich werfen, zurückweisen, abweisen, a se socordiam omnem reicere et segnitiem amovere, Plaut.: hanc proscriptionem hoc iudicio a se reicere et aspernari, Cic. – b) insbes.: α) verwerfend zurückweisen, von sich weisen, abweisen, zurücksetzen, verwerfen, verschmähen, omnem istam disputationem, Cic.: Ennii Medeam aut Antiopam Pacuvii spernere aut reicere, Cic.: bona diligere et reicere contraria, Cic.: alto dona nocentium vultu, Hor. – v. Verschmähen der Liebenden, nos, Ter.: non reic. petentem (den Bewerber), Ov.: reiectae patet ianua Lydiae (Dat.), Hor. – als publiz. t. t., ausgeloste Richter verwerfen, ablehnen (was den Parteien, dem Kläger wie dem Beklagten, bis auf eine gewisse Zahl frei stand, worauf der Präsident des Gerichtes andere ausloste), iudices, Cic.: recuperatores, Cic.: ex CXXV iudicibus quinque et LXX, Cic. – als philos. t. t., reicienda, s. rēiciendus. – β) jmd. oder etwas wohin abweisen, verweisen, alqm ad ipsam epistulam, Cic.: in hunc gregem Sullam ex honestissimorum hominum gregibus, Cic.: auch si huc te reicis, wenn du dir die Sache angelegen sein lässest, Balb. b. Cic. ad Att. 8, 15. litt. A. § 1. – So nun αα) als publiz. t. t., zur Durchführung, zur Entscheidung wohin verweisen (v. Senate, v. Magistrate usw.), a se rem ad populum (v. Senate), Liv.: rem ad senatum (v. den Tribunen), Liv.: totam rem ad Pompeium, Caes.: rem ad pontifices, Verr. Flacc.: causam integram Romam ad senatum, Liv.: nihil huc reicias, Cic. – u. legatos ad populum (v. Senate), Liv. – absol., tribuni appellati ad senatum reiecerunt, Liv. – ββ) etw. auf eine Zeit verschieben, totam rem in mensem Ianuarium, Cic.: repente abs te in mensem Quintilem reiecti sumus, Cic.
II) prägn., nachdem jmd. geworfen, gestoßen, etwas erwidernd zurückwerfen, wieder werfen, wieder stoßen, telum in hostem, Caes. b. G. 1, 46, 2: hos reicit ictus, hos cavet, bald stößt er nach, bald pariert er den Hieb, Stat Theb. 6, 770.
➳ Bei Dichtern zuw. zweisilbig re͡icis, Plaut. asin. 254. Stat. Theb. 4, 574: und re͡ice, Verg. ecl. 3, 96. – Imperat. reic = reice, angef. bei Macr. exc. Bob. § 17. vol. V. p. 641, 1 K.
- 1. naar achteren werpen [manūs ad tergum; scutum en parmas naar achteren op de rug als dekking]; — se ~ en (zelden) pass. reici zich (achterover) laten zakken [in cubile; in alqm in iems. armen];
- 2. kleding terugslaan [togam ab umero; sagulum];
- 3. terugwerpen, opnieuw werpen [telum in hostem];
- 4. achteraan opstellen [in postremam aciem];
- 5. terugjagen, terugdrijven, terugdringen [capellas a flumine; oculos Rutulorum arvis afwenden van; Hannibalis minas];
- 6. wegwerpen, wegstoten, afwenden [colubras ab ore]; kledingstukken afwerpen [vestem de corpore; amictum ex umeris];
- 7. (med.) overgeven, opgeven, (uit)braken [sanguinem; vinum]; ➤ nauseant et -iunt;
- 8. (milit.) terugwerpen, terugslaan [hostem in urbem; equitatum; hostes ab Antiochea];
- 9. (schepen en hun opvarenden) terugdrijven, uit de koers slaan, gew. pass.; ➤ naves tempestate reiectae; legati austro vehementi reiecti;
- 10. (metaf.) terugwijzen, afwijzen [a se socordiam; petentem vrijer]; verwerpen, versmaden [dona alcis; condiciones; disputationem]; (uitgelote rechters) weigeren, wraken [iudices; recuperatores];
- 11. wijzen op, verwijzen naar [alqm ad ipsam epistulam; rem ad senatum (v.d. tribunen); causam ad senatum; in hunc gregem Sullam; rem ad Pompeium; invidiam alcis rei ad senatum op de senaat schuiven];
- 12. voor zich uit schuiven, uitstellen [reliqua in mensem Ianuarium].
- re-+iacio, to throw back, fling back, hurl back: telum in hostīs, Cs.: togam ab umero, L.: ex umeris amictum, V.: de corpore vestem, O.: paenulam: ab ore colubras, O.: Capillus circum caput Reiectus neglegenter, T.: scutum, throw over the back(in flight): fatigata membra, i. e. stretch on the ground, Cu.: a se mea pectora, to push back, O.: (librum) e gremio suo, fling away, O.: oculos Rutulorum reicit arvis, averts, V.: pascentīs a flumine reice capellas, drive back, V.: in postremam aciem, throw to the rear, L.: sein eum, into his arms, T.—To force back, beat back, repel, repulse: eos in oppidum, Cs.: Tusci reiecti armis, V.ab Antiocheā hostem.— Pass, to be driven back: navīs tempestate reiectas revertisse, Cs.: reflantibus ventis reici: ex cursu Dyrrachium reiecti, L.—Fig., to drive back, drive away, cast off, remove, repel, reject: ad famem hunc ab studio, T.: ferrum et audaciam: retrorsum Hannibalis minas, H.—To reject contemptuously, refuse, scorn, disdain, despise: nos, T.: petentem, O.: Lydiam, H.: refutetur ac reiciatur ille clamor: quae cum reiecta relatio esset, when the appeal was overruled, L.: volgarīs taedas, O.: Reiectā praedā, H.: dona nocentium, H.—P. n. as subst.: reicienda, evils to be rejected: reiecta.—Of judges, to set aside, challenge peremptorily, reject: ex CXXV iudicibus quinque et LXX: potestas reiciendi, right of challenge.—Of persons, to refer, direct, assign: ad ipsam te epistulam: in hunc gregem Sullam, transfer(in your judgment).—In public life, to refer, turn over(for deliberation or decision): totam rem ad Pompeium, Cs.: ab tribunis ad senatum res est reiecta, L.: id cum ad senatum relatum esset, L.: ut nihil huc reicias: legati ab senatu reiecti ad populum, referred, L.—In time, to defer, postpone: a Kal. Febr. legationes in Idūs Febr. reiciebantur: repente abs te in mensem Quintilem reiecti sumus.
-
…in nostros coicere. Caesar loquendi finem fecit seque ad suos recepit suisque imperavit ne quod omnino telum in hostes reicerent. Nam etsi sine ullo periculo legionis delectae cum equitatu proelium fore videbat, tamen committendum non putabat ut ,…
Julius Caesar, Gallic War
-
…iacerent pugnari debuit, cum in una virtute omnis spes consisteret. Occisis ad hominum milibus IIII reliqui in oppidum reiecti sunt. Postridie eius diei refractis portis, cum iam defenderet nemo, atque intromissis militibus nostris, sectionem eius…
Julius Caesar, Gallic War
-
…constiterant muniri iussit. Helvetii cum omnibus suis carris secuti impedimenta in unum locum contulerunt ; ipsi confertissima acie, reiecto nostro equitatu, phalange facta sub primam nostram aciem successerunt. Caesar primum suo, deinde omnium ex conspectu remotis…
Julius Caesar, Gallic War
-
…potes tranquilla pace iuvare mortalis, quoniam belli fera moenera Mavors armipotens regit, in gremium qui saepe tuum se reiicit aeterno devictus vulnere amoris, atque ita suspiciens tereti cervice reposta pascit amore avidos inhians in te, dea ,…
Lucretius, De Rerum Natura
-
…fuit et ille incertus ubi ego essem fortasse alium cursum petivit. nam Phaetho libertus eum non vidit. vento reiectus ab Ilio in Macedoniam Pellae mihi praesto fuit. reliqua quam mihi timenda sint video nec quid scribam habeo et…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…qua re invidia remota quam dies mitigavit, oratio mea deprecata est, vestra fides atque aequitas a veritatis disceptatione reiecit, quid est praeterea quod in causa relinquatur versatam esse in iudicio pecuniam constat ; ea quaeritur unde profecta sit…
Cicero, pro Cluentio
-
…quem cui nostrum non saepe praetulit itaque miser torquetur. sed ne bis eadem legas, ad ipsam te epistulam reicio. spem autem pacis habeo nullam. Dolabella suis litteris iii Idus Mart datis merum bellum loquitur. maneamus ergo…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…abiecte, ne quid timide, ne quid ignave, ne quid serviliter muliebriterve faciamus, in primisque refutetur ac reiciatur Philocteteus ille clamor. Ingemescere non numquam viro concessum est, idque raro, eiulatus ne mulieri quidem ; et…
M. Tullius Cicero, Tusculanae Disputationes
-
…moribus disputatur, inventa dicitur. Quod quoniam genus ab hoc quod proposuimus abhorret, philo sophos aliud in tempus reiciamus ; ad oratores, a quibus digressi sumus, revertamur. exstitit igitur iam senibus illis quos paulo ante diximus…
M. Tullius Cicero, Brutus
-
…accipitres, aspidas crocodilos pisces, canes lupos faelis, multas praeterea beluas in deorum numerum reponemus. quae si reiciamus, illa quoque unde haec nata sunt reiciemus. Quid deinde, Ino dea ducetur et Λευκοθέα a Graecis a…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum