resideo
resideo, to sit back, remain sitting, remain behind, be left, stay, remain, rest, linger, tarry, abide, reside
- I Lit.: sine mente animoque nequit residere per artus pars ulla animai, Lucr. 3, 398: piger pandi tergo residebat aselli, Ov. F. 3, 749: in tergo, id. M. 10, 124; cf.: Acidis in gremio (latitans), resting, id. ib. 13, 787: in hoc facto de cautibus antro, residing, id. ib. 1, 575; cf.: Erycina Monte suo residens, id. ib. 5, 364: in villā, Cic. Mil. 19, 51: si te interfici jussero, residebit in re publicā reliqua conjuratorum manus, id. Cat. 1, 5, 12: corvus altā arbore residens, Phaedr. 1, 13, 4 (but the correct read., Cic. Fin. 3, 2, 9, is residamus; v. Madv. ad h. l.).— In perf.: Lydum patriis in terris resedisse, Tyrrheno datum novas ut conderet sedes, Tac. A. 4, 55: in oppido aliquo mallem resedisse, quoad arcesserer, Cic. Att. 11, 6, 2: erravitne viā seu lassa resedit, Incertum, remained behind, Verg. A. 2, 739; cf.: fessus valle, id. ib. 8, 232: lassus in humo, Ov. A. A. 3, 3, 696: medio rex ipse resedit Agmine, id. M. 7, 102: orba resedit Exanimes inter natos natasque, id. ib. 6, 301: saxo resedit Pastor, id. Tr. 4, 1, 11. — Act. (very rare): dorsum meum residebat, Ap. Met. 8, 17, 22. —
- 2 To sit up, assume a sitting posture (late Lat.): et resedit qui erat mortuus, Vulg. Luc. 7, 15. —
- B Meton., to sit inactive, to remain idle or listless (rare): artifex cum exprimere vellet Athamantis furorem Learcho filio praecipitato residentis poenitentiā, sitting listlessly subdued by remorse, Plin. 34, 14, 40, § 140: miles residet, Petr. 112. — Hence, act., to keep or celebrate a holiday: venter gutturque resident esuriales ferias (v. esurialis), Plaut. Capt. 3, 1, 8 (468). — Pass.: nec vero tam denicales (quae a nece appellatae sunt, quia residentur mortuis) quam ceterorum caelestium quieti dies Feriae nominarentur, because they are kept in honor of the dead, Cic. Leg. 2, 22, 55 Creuz (codd. leg. residentur mortui; B. and K. resident mortui; cf.I.supra).—
- II Trop., to remain behind, remain, be left (a favorite word with Cic.; syn.: resto, supersum); constr most freq., in aliquā re: in corpore perspicuum est, vel exstincto animo vel elapso, nullum residere sensum, Cic. Tusc. 1, 43, 104; cf. id. Fam. 5, 16, 4: si ex tanto latrocinio iste unus tolletur, periculum residebit, id. Cat. 1, 13, 31: ne quas inimicitias residere in familiis nostris arbitretur, id. Att. 14, 13, B, § 4; cf.: in vobis resident mores pristini, Plaut. Truc. prol. 7: qui ullas resedisse in te simultatis reliquias senserit, Cic. Deiot. 3, 8: si quid amoris erga me in te residet, id. Fam. 5, 5, 3: etiam nunc residet spes in virtute tuā, id. ib. 12, 3, 2: quorum non in sententiā solum, sed etiam in nutu residebat auctoritas, id. Sen. 17, 61: quorum in consilio pristinae residere virtutis memoria videtur, Caes. B. G. 7, 77.—With dat.: cum horum tectis et sedibus residere aliquod bellum semper videtur, Cic. Dom. 23, 61.— With apud: apud me plus officii residere facile patior, Cic. Fam. 5, 7, 2: hujus incommodi culpa ubi resideat, facilius possum existimare quam scribere, id. Att. 1, 17, 3: si qua (ira) ex certamine residet, Liv. 40, 7. — Business t. t., to be or remain behind, i. e. to be unaccounted for, in default: pecunia publica resedit apud aliquem, Dig. 8, 13, 4, § 3.
I intr., ¶ 1 rester assis, séjourner, rester : in re publica Cic. Cat. 1, 12, rester dans lʼÉtat ; corvus alta arbore residens Phædr. 1, 13, 4, un corbeau perché sur le haut dʼun arbre ¶ 2 [fig.] rester, demeurer, subsister : Cic. Tusc. 1, 104 ; Cat. 1, 31 ; Fam. 5, 5, 3 ; etc.; Cæs. G. 7, 77, 4.
II tr., chômer une fête : venter gutturque resident esuriales ferias Pl. Capt. 468, mon ventre et mon gosier chôment la fête du jeûne, cf. Cic. Leg. 2, 55.
- 1. (blijven) zitten [in antro; in equo]; ➤ (metaf.) spes in virtute tua residet (Cic.) steunt op;
- 2. (achter)blijven, overblijven; ➤ residebit in re publica coniuratorum manus; si quid in te residet amoris erga me (Cic.); residet suspicio; in eorum consilio pristinae virtutis memoria residet (Caes.);
- 3. (postklass.) hurken, gaan zitten; II. tr. vieren, in acht nemen [ferias].
閒坐。恒在。耐。安息。Si amor residet 若愛情存。In te culpa residet 此罪歸汝。
Suggest a Translation
See an image
- re-+sedeo, to sit back, remain sitting, remain behind, be left, stay, remain, rest, linger, tarry, abide, reside: piger pandi tergo residebat aselli, O.: Acidis in gremio (latitans), resting, O.: si te interfici iussero, residebit in re p. reliqua coniuratorum manus: corvus celsā residens arbore, Ph.: in oppido: orba resedit inter natos (Niobe), O.—Fig., to remain behind, remain, be left, stay: in corpore nullum residere sensum: si iste unus tolletur, periculum residebit: si quid in te residet amoris erga me: quorum in nutu residebat auctoritas: cum horum tectis residere aliquod bellum semper videtur: apud me plus offici residere facillime patior: si qua (ira) ex certamine residet, L.
-
…, faciam id quod est ad severitatem lenius, ad communem salutem utilius. nam si te interfici iussero, residebit in re publica reliqua coniuratorum manus ; sin tu, quod te iam dudum hortor, exieris, exhaurietur ex…
Cicero, in Catilinam
-
…tanto latrocinio iste unus tolletur, videbimur fortasse ad breve quoddam tempus cura et metu esse relevati, periculum autem residebit et erit inclusum penitus in venis atque in visceribus rei publicae. Vt saepe homines aegri morbo gravi, cum…
Cicero, in Catilinam
-
…sonitu plus quam vicina fatigat. Haec domus, haec sedes, haec sunt penetralia magni amnis ; in his residens facto de cautibus antro, undis iura dabat nymphisque colentibus undas. Conveniunt illuc popularia flumina primum, nescia ,…
Ovid, Metamorphoses
-
…invidos infamata causa est, omni facinore et flagitio deformatos habetis. num igitur in his criminibus, iudices, residet etiam aliqua suspicio non perpurgata sunt, non refutata, non fracta qui igitur id factum est quia dedisti mihi…
Cicero, pro Scauro
-
…partis esse arbitror ut eius animum tenerum, quem ad modum scribis, iis opinionibus imbuas ut ne quas inimicitias residere in familiis nostris arbitretur. contendi cum P. Clodio cum ego publicam causam, ille suam defenderet. nostras…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…quam ob rem hoc nos primum metu, Caesar, per fidem et constantiam et clementiam tuam libera, ne residere in te ullam partem iracundiae suspicemur. per dexteram istam te oro quam regi Deiotaro hospes hospiti porrexisti, istam…
Cicero, pro Rege Deiotaro
-
…optime meritis de re publica liceat esse salvis ista vero imbecillitas et desperatio, cuius culpa non magis in te residet quam in omnibus aliis, et Caesarem in cupiditatem regni impulit et Antonio post interitum illius persuasit ut interfecti locum…
Cicero, Epistulae ad Brutum
-
…ea non dicam, quae saepissime et legi et audivi, nihil mali esse in morte, ex qua si resideat sensus, immortalitas illa potius quam mors ducenda sit, sin sit amissus, nulla videri miseria debeat quae non…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…non enim me hoc iam dicere pudebit, praesertim in ea vita atque iis rebus gestis in quibus non potest residere inertiae aut levitatis ulla suspicio, nos ea quae consecuti sumus iis studiis et artibus esse adeptos quae sint nobis…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…praeter summa peccata maximamque pecuniam, ut, si liberatus sit, nulla alia suspicio nisi ea quae turpissima est residere possit ; non gratia, non cognatione, non aliis recte factis, non denique aliquo mediocri vitio tot tantaque…
Cicero, in Verrem