risus
risus, a laughing, laughter, laugh
- a laughing, laughter, laugh (equally freq. in sing. and plur.): risum movere ... quid sit risus, Cic. de Or. 2, 58, 235 sq.; cf. the whole chapter, De risu, Quint. 6, 3: alicui risum magis quam stomachum movere, Cic. Att. 6, 3, 7; cf.: risum judicis movere, Quint. 6, 3, 1: risus populi factus est, Cic. Verr. 2, 4, 12, § 27; cf.: risus facere, Cael. ap. Cic. Fam. 8, 9, 1: miros risus nos edere, Cic. Q. Fr. 2, 8 (10), 2; for which: ne spissae risum tollant coronae, Hor. A. P. 381: risus captare, Cic. Tusc. 2, 7, 17; so, risum captare, Quint. 6, 3, 26; 8, 3, 48: mediocris quidam est risus consecutus non in te, sed, etc., Cic. Fam. 5, 2, 2: in eam tabulam magni risus consequebantur, id. Q. Fr. 2, 6, 5: togam sum ejus magno hominum risu cavillatus, id. ib. 2, 10 (12), 2: risu cognoscere matrem, Verg. E. 4, 60: amara lento Temperet risu, Hor. C. 2, 16, 26: proditor Gratus puellae risus, id. ib. 1, 9, 21; id. S. 1, 4, 34: risui sorori fuit, Liv. 6, 34; Just. 1, 4, 12; 44, 2, 4: nimis aegre risum continui, Plaut. As. 3, 2, 36 (580): nequeo risu me admoderarier, id. Mil. 4, 2, 81 (1071): risu emoriri, Ter. Eun. 432: risu clandestino rumpier, Afran. ap. Non. 503, 14: unde oriebantur risus dulcesque cachinni, Lucr. 5, 1403: paene ille timore, ego risu corrui, Cic. Q. Fr. 2, 8 (10), 2.—
- II Transf., an object of laughter: deus omnibus risus erat, Ov. F. 1, 438.—
- 2 A jest, a practical joke, mockery: qui per jocum deos inridens, jussit, etc.... qui risus populo cladem attulit, Cic. N. D. 2, 3, 7.—
- 3 Personified, as a deity, Ap. Met. 3, 11, 10.
ut dimittat mihi omnia peccata mea ‥ in visu, in ~u, in auditu, in tactu olfactuque
homo ‥ est animal rationale ‥ ~us capax
tercius gradus est inepta leticia que per facilitatem ~us denotatur
sicut ~us in splene, iracundia in felle est
cause ~us sunt hilaritas et gaudium
decet regem ‥ a ~u multum abstinere quia frequens ~us tollit reverenciam
plurimis publice cum ~u narrantibus
ut in fine ~us tu rideas, sed simulat ~us
cum risum reddis, tenuis sit risus in ore
beatorum ‥ spirituum ~us sobrius
rictus labiorum qui ~us dicitur
dixerat ‥ sub ~u ‥ et ludicro magis quam serio
ut ‥ fletum hominum et ~um daemoniorum clare discernere nequirem
si hec audierint, ~ui se haberi non immerito credituros
mulier ‥ monstruosa ‥ ad intuentium tam ~um quam stuporem
illa probatio est ridiculosa et ~u digna
persistente eo in fletu, martyr beneficii sui ~um differebat, ne non mortuus putaretur si sine cunctatione suscitaretur
- 1. het lachen, gelach; spot, hoon; ➤ ista iam ad risum sunt dat is om te lachen (Cic.); risum tenere of continere zijn lachen inhouden; risūs captare proberen op te wekken; risum (com)movere, concitare, dare alci gelach veroorzaken voor iem., iem. aanleiding tot lachen geven; risui esse alci een bron van spot zijn voor iem.;
- 2. (poët.) (meton.) onderwerp van spot; ➤ alqd in risum vertere iets belachelijk maken.
Item pisces salsos, et copas,Codex MS. reddituum Episcopatus Altisiod. ann. circiter 1290 :(cæpas) et allea, et alia victualia, oleum et Risum, etc.
Figuæ, amigdale, Risus, dates, castoneæ... non debent ventas.Rursum occurrit tom. 2. Histor. Dalphin. pag. 284. et 312. in Chronico Placentino Johannis Demussis apud Murator. tom. 16. col. 582. in Statutis Montis-regalis pag. 310. infra voce Rota, Mensura et alibi. Vide supra Ris 2.
- rideo, a laughing, laughter, laugh: risum movere: risūs facere: Ne spissae risum tollant coronae, H.: risūs captare: risum tenere non posse: magni risūs consequebantur: risu cognoscere matrem, V.: proditor puellae risus, H.—An object of laughter, butt: risui sorori fuit, L.: O magnus posthac inimicis risus!H.: deus Omnibus risus erat, O.—A jest, joke, mockery: qui risus populo cladem attulit.
-
…est. Dolet dictum imprudenti adolescenti et libero. At te Di perdant. Quid ille, quaeso Perditus. Risu omnes qui aderant emoriri denique Metuebant omnes iam me. Non iniuria. Sed heus tu, purgone ego me…
Terence, Eunuchus
-
…, sive faceta sunt sive sic, fiunt narrante te venustissima ; quin etiam ante quam ad me veniatur, risus omnis paene consumitur. quod si in iis scribendis nihil aliud nisi quod necesse fuit de uno me tam diu…
Cicero, Epistulae ad Familiares
-
…ne mimicum, nec petulanti ne improbum, nec in calamitatem ne inhumanum, nec in facinus ne odii locum risus occupet, neque aut sua persona aut iudicum aut tempore alienum. Haec enim ad illud indecorum referuntur. vitabit…
M. Tullius Cicero, Orator
-
…risu quinque sunt, quae quaerantur unum, quid sit ; alterum, unde sit ; tertium, sitne oratoris risum velle movere ; quartum, quatenus ; quintum, quae sint genera ridiculi. Atque illud primum, quid sit…
Cicero, de Oratore
-
…regis Ptolomaei Asicianam ; memini enim, cum hominem portaret ad Baias Neapoli octaphoro Asiciano machaerophoris centum sequentibus, miros risus nos edere cum ille ignarus sui comitatus repente aperuit lecticam et paene ille timore, ego risu corrui. hunc…
Cicero, Epistulae ad Quintum fratrem
-
…dicatur, id alias in re habere, alias in verbo facetias ; maxime autem homines delectari, si quando risus coniuncte re verboque moveatur. Sed hoc mementote, quoscumque locos attingam, unde ridicula ducantur, ex eisdem locis…
Cicero, de Oratore
-
…leporem. Ambigua sunt in primis acuta atque in verbo posita, non in re ; sed non saepe magnum risum movent ; magis ut belle, ut litterate dicta laudantur ; ut in illum Titium, qui cum studiose pila…
Cicero, de Oratore
-
…meministis, iterum dicere quot milia fundus suus abesset ab urbe. nam cum dixisset minus iↃↃↃ, populus cum risu adclamavit ipsa esse. meminerant enim omnes quantum in Albiano iudicio accepisset. in eum quid dicam nisi id quod…
Cicero, Pro Caecina
-
…dicat nescio ; metuo insidias. Sputatilica, quid est hoc sputa quid sit scio, tilica nescio. Maximi risus ; sed ille tamen familiaris meus recte loqui putabat esse inusitate loqui. Caesar autem rationem adhibens consuetudinem vitiosam et…
M. Tullius Cicero, Brutus
-
…; ingeniosi enim videtur vim verbi in aliud, atque ceteri accipiant, posse ducere ; sed admirationem magis quam risum movet, nisi si quando incidit in aliud quoque genus ridiculi, quae genera percurram equidem. Sed scitis esse…
Cicero, de Oratore