sententiare

sententiare [LL] 1 to judge, decree, pronounce verdict or sentence; b (w. contra or in); c (w. pro). isti inter se in ~iando non omnino concordabant (Geraldus 12) VSH II 113; abbas sanctus aliquantulum deliberans ~iavit dicens ‥ J. Furness Walth. 102; 1205 diffinitive ~avimus Reg. S. Thom. Dublin 393; 1458 constituimus ambassiatores ‥ eisdem ‥ decidendi, ~iandi et finaliter determinandi RScot 387b.  b nec potestatem ullam habes ~iandi in me Gir. RG I 6 p. 35; ~iatum fuit in eadem curia contra eam BNB III 335; 1310 male processum et †senciatum [? l. sentenciatum] fuisse, et per dictos administratores extitisse legitime appellatum Reg. Cant. IV 1182; c1380 austerius ~iare deberet vestre potestatis largissima plenitudo contra quoscumque non verentes oves Christi seducere Dip. Corr. Ric. II 6; regis curia ‥ contra pauperem ~ante Croyl. 58.  c 1223 pro eo ~iare Cl 629b; pro pejori parte ~iat R. Bury Phil. 18. 229; c1423 quod erat ~iatum in curia Romana pro legitima possessione prioris Pri. Cold. 96. 2 to pronounce (a verdict); b (w. acc. & inf.); c (w. sbj. cl.). s1143 anathema quod in eos fuerat ~iatum Chr. Rams. 330; rex, juxta quod Rome fuerat ~iatum, resignavit coronam suam M. Par. Min. II 135; doctor Thomas Walden ‥ testatur bene et recte quia aliqua Deus ligat quia ecclesia sua prius illa ~iat seu ligat Gascoigne Loci 2.  b 1177 accepta siquidem ab eis canonica purgatione illius, illi de mandato summi pontificis publice ~iaverunt eum ‥ esse innoxium P. Blois Ep. 66. 205A; ~iatum est piscem non ad regem sed tam ad decanum quam ad capitulum spectare debere Diceto YH 121; ~iat eundum Joannem Witcleff fuisse notorie hereticum Netter DAF II f. 6vb.  c Rannulfo ‥ pro nobis ita ~iante ut ‥ possessiones nostras cum plena libertate haberemus Cust. Abingd. 298; 1204 in plena curia ~iando pronunciavi ‥ quod ‥ Regesta Scot. 440. 3 to pass sentence of excommunication, excommunicate. cum ad ~iandum perventum fuerit, publice, candelis accensis et cum debita solemnitate sententia detur Gir. GE I 53. 4 to think, maintain, declare. vidi et audivi ‥ dominum Gulielmum Parisiensem episcopum ‥ coram omnibus ~iare quod intellectus agens non potest esse pars anime Bacon Maj. III 47; nec credo quod unquam apostolus vel antiquus ~iavit quod gracia sit res que posset per se existere Wycl. Act. 45; prophetatum est de ipso [Christo] in veteri lege ut ~iat apostolus II Cor. octavo: pro nobis egenus factus est ‥ Id. Chr. & Antichr. 681; intendo enim, sicut ~iat S. Thomas et alii sancti doctores, quod omne quod existit vel existet actualiter existat in tempore suo (Id.) Ziz. 475.