significare

significare [CL] 1 a (of phenomenon) to be an indication of, betoken, indicate. b to be a sign or symbol of, symbolize, signify. c (p. ppl. as sb.) significance, meaning; d (mus.). a quod clavis configitur, ut acoleum mortis ‥ ~aret esset distructum Theod. Laterc. 20; in cujus exortu aurea quadrupes ‥ mugitum reboasse describitur, ~ans [gl.: i. demonstrans] idolatriae lapsum Aldh. VirgP 20; vocatur locus ille ‥ Hefenfeld ‥ ~ans nimirum quod ibidem ‥ caelestia ‥ forent miracula celebranda Bede HE III 2 p. 129; si sint verbalia feminini generis, vel alia queque naturaliter producta, propter mutam et liquidam breviari non possunt nullo modo; hoc enim ~at condicio apposita, si talis syllaba positione longa sit, accentum in antepenultima mutari Abbo QG 2 (6); interdum bonum, interdum pessima ~ant [comete] Alb. Lond. DG 9. 6; cujus nares fuerint magne et ample, ~ant hominem habentem magnos testiculos M. Scot Phys. 66.  b non aliud ~ans, sed ipsum est quod vidit Comm. Cant. I 424; sol ille creatus omnium illuminator astrorum aeternam veramque lucem ~at Bede TR 6 p. 191; primum quadratum, quoad substantiam ~at [v. l. signat] Rob. Angl. (I) Alg. 78; [allegoria] sumitur ‥ quandoque a persona, a loco, a tempore, a re, a negocio, ut per mortem Golie ~atur [v. l. designatur] destructio diaboli S. Langton Gl. Hist. Schol. 44; fenestram locutorii, in qua sit pannus niger cum cruce alba. nigram ~at [ME: bitacneð] vilitatem et abjecttionem exterius quoad mundum AncrR 11; 1427 que quidem tumba fiat de lapidibus marmoreis planis cum epitapheis et ymaginibus nostris in laminis ereis nostras personas ~antibus Reg. Cant. II 397.  c utrum hoc sacramentum [sc. matrimonii] habet unum ~atum vel plura Hales Qu. 1096; ut merito eidem coaptentur ~ata ‥ agni ‥ et aquile, quos ipse pater sibi tipice ‥ ascribere consuevit Reg. Whet. I 454.  d omnis figura simplex portans tractum magis a parte dextra quam a sinistra semper ~at longitudinem Garl. Mus. Mens. 2 p. 45; figura pausationis est signum vel tractus ~ans dimissionem soni Ib. 8; puncta materialia, prout depinguntur in libris, et prout ~ant melos et tempora supradictorum, duplici acceptione accipiuntur Mens. & Disc. (Anon. IV) 40; cum omnis discantus tam voce recta quam omissa reguletur et ita sunt diversa, horum erunt diversa ~ancia, quia diversorum signa sunt diversa Hauboys 184; prius dicendum est de figuris que vocem rectam ~ant, quam de pausis que vocem omissam ~ant Ib.; unde circulus ~at brevem divisam in tres semibreves, semicirculus ~at brevem valentem duas semibreves Hothby Cant. Mens. Fl 21. 2 (w. ref. to language) to mean. b to refer to, denote. c (p. ppl. as sb. n.) meaning, significatum. d (pr. ppl. as sb. n.) that which signifies. e to mean (that). ‘cum obduxero nubibus caelum ‥’ qui ~at misericordiam pluviarum, quod erat ante parcius Comm. Cant. I 83; malus, si nequam ~are videbitur, ex duabus brevibus constat Aldh. PR 113 p. 152; nam lingua eorum daal ‘partem’ ~at Bede HE I 1 p. 12; c793 anne tibi in eo quod dicitur, ‘hic est [filius meus = Matth. iii 17]’, non hoc ~ari videtur? Alcuin Ep. 23 p. 63; ‘grammaticus’ ‥ non ~at hominem et grammaticam ut unum, sed grammaticam per se et hominem per aliud ~at Anselm (Gram. 12) I 157; hec scriptura ‥ ~at ‥ illud idem verbis nudis sine allegoria Gros. Cess. Leg. I 9. 5; dico quod ‥ termini ‥ in ista condicionali aliter ~abunt quam nunc ~ant, quia numquam erit hec consequencia bona quando isti termini ~ant sicut nunc precise ~ant Kilvington Soph. 47ff.  b hoc ‥ Graece antifrasis dicitur: cum bono verbo malum ~at Comm. Cant. III 27 (cf. ib. 21: cacenfaton, cum malum verbum bonum ~atur); etsi hic scriptura palam non dicit, palam tamen ~at Bede Gen. 15A; legimus de tribus Mariis ‥. Maria Magdalene ‘amara turris’ interpretatur, et ~at superbiam Alex. Bath Mor. IV 53 p. 172; hec scriptura sic composita est ut quicquid ‥ ~at per res allegorice, significat etiam illud idem verbis nudis sine allegoria planissime Gros. Cess. Leg. I 9. 5; ibidem res signate primo per verba ~ant secundo aliqua nostre reparacionis misteria Ib..  c cum dicitur quia ‘homo est’ aut ‘homo non est’, prius concipitur in mente ~atum hujus nominis quam dicatur esse vel non esse Anselm Misc. 338; non ‥ a Deo est, quod hoc ~atum est verum, quia non est a Deo, quod istum fornicari est verum Neckam SS II 44. 9; propter convenienciam ~ati cum ~ato alterius diccionis Ps.-Gros. Gram. 70; omne relativum est nomen importans suum ~atum sic quod ‥ Ockham Quodl. 667; [mors] omnia mordens nominis exponit significata sui Gower VC VII 952; istud genus duelli est introductum jure naturali sumpto in suo secundo ~ato Upton 77.  d ut in subjecto idem sit et ~ans et significatum Adel. ED 18; ~ans ponitur pro significato quando per unum significamus aliud Vinsauf AV II 3. 5; specificatur ‥ nomen per ~ancia. dicitur quoque ~ans omne quod non est ingrediens veritatem alicujus essencialem, non tamen intelligibile est perfecte sine ipso, sicut est in relativis Ps.-Gros. Gram. 65.  e haec ‥ ~ant quia ‥ non minus per pauca verba quam per plurimas sermocinationes perspicies Ep. Aldh. 6. 3 (of person) to indicate, say, mean; b (~avit as name of writ). magis hoc ~are voluit Dominus, quia ‥ Theod. Laterc. 24; litteras, in quibus ~at se ei pallium direxisse Bede HE I 29 p. 63; quid in his verbis ~es non satis perpendo, unde ut apertius loquaris exoro Petrus Dial. 5; caveatur ‥ ne quis iracundo vultu vel torvo aspectu ‥ alteri ~et Inst. Sempr. *xlix; 1199 vicecomes singnificavit per breve suum sigillatum quod ‥ CurR I 82; 1215 suscepimus nuncios vestros presencium latores per quos voluntatem nostram vobis sicacamus [sic] super hiis que nobis ~avistis Cl 202b; signanter dicit ‘refloruit’ ad ~andum [ME: to betacnin] confessionem voluntariam AncrR 131.  b nisi le ~avit reperiatur in filaciis Reg. Brev. Jud. f. 68b; s1469 ad habendum breve de ~avit pro excommunicata Reg. Whet. II 85 tit..