usque

ab imis unguibus usque ad verticem summum
from head to foot usque a pueritia
all the way since childhood

ūsque: (adv.), all the way; all along; continuously, constantly, 2.628; quō ūsque, how long, 5.384; ūsque adeō, so far, so much, to such a degree, so, 12.646; ūsque ad or adūsque, quite to, 11.262; ab ūsque, even from, 7.289; super ūsque, even beyond, 11.317; ūsque dum, even while, as long as, 10.321.

usquĕ, adv. [us- for ubs-, from ubi with locative s; and que for qued, old abl. of quis; v. Corss. Ausspr. 2, 471; 838; cf.: quisque, usquam].

• Lit., all the way to or from any limit of space, time, etc. (cf.: fine, tenus); of place, all the way, right on, without interruption, continuously, constantly.
• • A With prepositions.
  • • 1 With ab: qui a fundamento mihi usque movisti mare, Plaut. Rud. 2, 6, 55 (539): usque a mari supero Romam proficisci, Cic. Clu. 68, 192: ex omnibus spectaculis usque a Capitolio plausus excitatus, id. Sest. 58, 124: usque a rubro mari, Nep. Hann. 2, 1.—Poet.: Dardaniam Siculo prospexit ab usque Pachyno, Verg. A. 7, 289 (sometimes as one word, v. abusque).—
    • 2 With ex: usque ex ultimā Syriā atque Aegypto navigare, Cic. Verr. 2, 5, 60, § 157. —
    • 3 With ad: usque a Dianio ad Sinopen navigaverunt, Cic. Verr. 2, 1, 34, § 87: ab imis unguibus usque ad verticem summum, id. Rosc. Com. 7, 20: usque ad Iconium, id. Fam. 3, 8, 4: ab Atticā ad Thessaliam usque, Plin. 4, 12, 21, § 63: usque ad Numantiam misit, Cic. Dejot. 7, 19: usque ad castra hostium accessit, Caes. B. G. 1, 51 (poet. and post-Aug. ad usque; often as one word, v. adusque).—
    • 4 With in and acc.: cum ad eum usque in Pamphyliam legatos misissent, Cic. Imp. Pomp. 12, 35: portūs usque in sinūs oppidis et ad urbis crepidines infusi, id. Rep. 3, 31, 43.—
    • 5 With trans: trans Alpes usque transfertur, Cic. Quint. 3, 12.—
    • 6 With sub and acc.: admōrunt oculis usque sub ora faces, Ov. Ib. 240 (236).—
  • B With adverbs of place: quod eos usque istinc exauditos putem, Cic. Att. 1, 14, 4.—
  • • 2 Esp., with quaque (less correctly as one word, usquequaque; v. II. A. 3. e. and II. B. 3. infra), everywhere: non usque quaque idoneum invenias locum, ubi, etc., Afran. ap. Non. p. 518, 6 (Com. Rel. v. 198 Rib.): immo vero, quom usquequaque umbra'st, tamen Sol semper hic est, Plaut. Most. 3, 2, 79 (768): mari terrāque illas usque quaque quaeritat, id. Poen. prol. 105: aut undique religionem tolle, aut usque quaque conserva, Cic. Phil. 2, 43, 110: effugere non est, Flacce, basiatores. Instant ... occurrunt, et hinc et illinc, usquequaque, quacunque, Mart. 11, 98, 3; cf.: QVAQVE VSQVE, Inscr. Grut. 611, 13.—
  • C With acc. of the place whither, all the way to, as far as, to.
  • • 1 With names of towns (class.; acc. to Reisig. Vorles. p. 216, usque ad Numantiam means all the way to the town, i. e. to its walls or gates: usque Numantiam, all the way to or into it, implying entrance of the town; cf. the passages cited infra): theatrum ita resonans, ut usque Romam significationes vocesque referantur, Cic. Q. Fr. 1, 1, 14, § 42: Miletum usque? obsecro, Ter. Ad. 655.—
    • 2 With other names than those of towns (post-Aug.): ab hac (sc. Siciliā) Cretam usque Siculum (mare) vocat, Plin. 3, 5, 10, § 75: imperium usque extremos Orientis terminos prolatum, Just. 7, 1, 4: terminos usque Libyae, id. 1, 1, 5: ab Atticā Thessaliam usque, Plin. 4, 12, 21, § 63: ab eo usque Jovem, id. 2, 22, 20, § 84: horrendus ab astris Descendit vos usque fragor, Stat. Th. 11, 89.—
• II Meton.
• • A Of time, all the time, continually, perpetually, all the while from or to a period, as long or as far as, until.
  • • 1 With prepositions.
    • • a With ab: mihi magna cum eo jam inde usque a pueritiā Fuit semper familiaritas, Ter. Heaut. 183: primus esses memoriter Progeniem nostram usque ab avo proferens, id. Phorm. 395: augures omnes usque a Romulo, Cic. Vatin. 8, 20: opinio jam usque ab heroicis ducta temporibus, from as far back as the heroic ages, id. Div. 1, 1, 1: usque a Thale Milesio, id. N. D. 1, 33, 91: bona paterna et avita et usque a nobis repetita, id. Cael. 14, 34.—
      • b With ad: usque a mane ad vesperum, Plaut. Am. 1, 1, 97 (249): a mane ad noctem usque in foro dego diem, id. Most. 3, 1, 3 (534): inde usque ad diurnam stellam crastinam potabimus, id. Men. 1, 2, 62 (171); cf. Cic. Rep. 1, 16, 25: ille nihil difficilius esse dicebat, quam amicitiam usque ad extremum vitae diem permanere, id. Lael. 10, 33: deinceps retro usque ad Romulum, as far as, up to, id. Rep. 1, 37, 58.—
    • 2 With acc. (post-Aug.): paucae, aegre se defendentes, usque tempora Alexandri Magni duraverunt, Just. 2, 4, 32: a rege Romulo usque Caesarem Augustum, Flor. 1, prooem. 1 (al. usque in).—
    • 3 With adverbs.
    • • a With inde: pueritiae memoriam recordari ultimam, inde usque repetens, etc., Cic. Arch. 1, 1.—
      • b With antehac: ut animus in spe usque antehac attentus fuit, Ita, etc., Ter. And. 303.—
      • c With adhuc: quod occultatum'st usque adhuc nunc non potest, Plaut. Aul. 2, 3, 10 (277): qui me tam leni passus animost usque adhuc facere, etc., Ter. And. 262: cessatum usque adhuc est, until now, hitherto, id. Ad. 631: qui mos usque adhuc est retentus, Cic. Rep. 2, 20, 35: usque adhuc certe animum meum probastis, Suet. Dom. 18; v. adhuc, II. A.—
      • d With eo: tamen usque eo se tenuit, quoad, etc., Cic. Dejot. 4, 11: usque eo animadverti eum jocari, id. Rosc. Am. 22, 60; v. 2. eo, II. C.—
      • e With quaque, continually, always: Chrusalus mihi usque quaque loquitur nec recte, Plaut. Bacch. 4, 4, 83 (722): usque quaque sapere oportet, Poët. ap. Cic. Fam. 7, 16, 1; so, usque quaque, Cat. 39, 2; Plin. Ep. 7, 20, 2; 1, 7, 5; Gell. 16, 3, 1: usquequaque, de hoc cum dicemus, whenever, Cic. Att. 4, 9, 1.— Opp. nusquam: atque hoc non alienum est, quod ad multa pertineat, ne aut nusquam aut usquequaque dicatur, hic admonere, Cic. Inv. 2, 21, 63.—
      • f With dum: usque dum regnum optinebit Juppiter, Plaut. Men. 5, 1, 28 (728): conplebo familiam adeo usque satietatem dum capiet pater, id. Am. 1, 2, 9 (471): usque id egi dudum, dum loquitur pater, Ter. Heaut. 983; Cato R. R. 156: mihi quidem usque curae erit, quid agas, dum, quid egeris, sciero, Cic. Fam. 12, 19, 3; id. Verr. 2, 1, 5, § 12; 2, 1, 6, § 16; Hor. C. 3, 30, 7; cf. dum, I. B. 1. b. —
      • g With interea: nam usque dum ille vitam colet Inopem ... Interea usque illi de me supplicium dabo, Ter. Heaut. 136 sqq.—
      • h With donec: ibo odorans quasi canis venaticus Usque donec persecutus volpem ero vestigiis, Plaut. Mil. 2, 2, 114 (269). —
      • k With quoad: usque illum, quoad ei nuntiatum esset consules descendisse, omnibus exclusis commentatum, etc., Cic. Brut. 22, 87: dandum ordeum, usque quoad erunt lactentes, Varr. R. R. 2, 7, 12.—
    • 1 With adeo: usque adeo in periculo fuisse, quoad, etc., Cic. Sest. 38, 82; cf. Cato R. R. 67: instare usque adeo, donec se adjurat, Plaut. Cist. 2, 3, 40 (582); id. Rud. 3, 5, 32 (811): usque adeo, dum, C.Gracch. ap. Gell. 10, 3, 5; cf. Plaut. Am. 1, 2, 10 (472) sub f. supra.—
    • • m With nunc (post-class.): nunc usque, to this day, Amm.14, 2, 12: usque nunc, Hier. Ep. 3, 87.—
  • B In other relations.
  • • 1 Of extent or degree, even to, quite up to, or as far as.
    • • a Absol.: ego vapulando, ille verberando, usque ambo defessi sumus, Ter. Ad. 213 Fleck. (al. verberando usque, ambo: incerta est distinctio, Don. ad loc.): poenasque dedit usque superque (= usque eo quod satis esset), Hor. S. 1, 2, 65.—
      • b With ad: usque ad ravim poscam, Plaut. Aul. 2, 5, 10 (336): usque ad necem, Ter. And. 199: hoc malum usque ad bestias perveniat, Cic. Rep. 1, 43, 67: usque ad eum finem, dum, etc., id. Verr. 1, 6, 16; v. dum: assenserunt consules designati, omnes etiam consulares usque ad Pompeium, up to, i. e. except Pompey, Plin. Ep. 2, 11, 20.—
      • c With adeo: undique totis Usque adeo turbatur agris, to so great an extent, Verg. E. 1, 12.—
      • d With terminal adverbs: Anco regi familiaris est factus (sc. L. Tarquinius) usque eo, ut, etc., Cic. Rep. 2, 20, 35; v. eo, under is fin.: usque quo non vis subici mihi? how long? Vulg. Exod. 10, 3; cf. quousque.—
    • 2 Right on, always, without stop, continuously, constantly, incessantly: Ep. Ne abeas, priusquam ego ad te venero. Ap. Usque opperiar, Plaut. Ep. 2, 2, 122 (302): Ctesipho me pugnis miserum Usque occidit, Ter. Ad. 559: an usque In nostrum jacies verba superba caput? Prop. 2, 8, 16: cantantes licet usque, minus via laedit, eamus, Verg. E. 9, 64; cf.: nec vidisse semel satis est, juvat usque morari, id. A. 6, 487: naturam expelles furcā, tamen usque recurret, Hor. Ep. 1, 10, 24.—Repeated: allatres licet usque nos et usque, Mart. 5, 60, 1: ergo, qui prius usque et usque et usque Furum scindere podices solebam, Auct. Priap. 78.—
    • 3 Esp.: usque quāque (less correctly as one word, usquequaque), in every thing, on every occasion: nolite usque quaque idem quaerere, Cic. Verr. 2, 5, 5, § 10: an hoc usque quaque, aliter in vitā? id. Fin. 5, 30, 91 Madv. ad loc.: et id usquequaque quantum sit appareat, in each particular, id. Or. 22, 73; Plin. Ep. 7, 12, 5: religionum usque quaque contemptor, praeter unius Deae Syriae, Suet. Ner. 56 init.

ūsque, Adv. (vgl. ūspiam), auf jedem Punkte, in einem fort, durch und durch, von... her, bis... hin, I) vom Raume: a) m. Praepp.: usque a mari supero Romam proficisci, Cic.: ex omnibus spectaculis usque a Capitolio plausus excitatus, Cic.: usque ex ultima Syria atque Aegypto navigare, Cic. – usque a Dianio ad Sinopen navigare, Cic.: ab imis unguibus usque ad verticem summum, Cic.: usque ad Numantiam misit, Cic.: mittere legatos ad eum usque in Pamphyliam, Cic.: portus usque in sinus oppidi et ad urbis crepidines infusi, Cic.: telis infestum mittere in usque caput, Catull.: u. so istas in usque manus, Stat.: trans Alpes usque, Cic.: admorunt oculis usque sub ora faces, Ov.: ab usque u. ad usque, s. ab-ūsqueu. adusque. – b) mit Ortsadverbien: quod eos usque istim (= istinc) exauditos putem, Cic. – usque quaque, in einem fort, überall, allenthalben, Plaut. Poen. prol. 105. Cic. Phil. 2, 110; Verr. 5, 10. Gell. 14, 1, 9: auch umgek. quaque usque, Corp. inscr. Lat. 6, 10250. – c) m. Ziel- Acc. (außer bei Städtenamen nachaug.; vgl. Benecke Iustin. 1, 1, 5): Miletum usque? Ter.: ut usque Romam significatinoes vocesque referantur, Cic.: in ultimam provinciam se coniecit Tarsum usque, Cic.: ab Attica Thessaliam usque, Plin. – ab eo (sidere) usque Iovem, Ov. – populos Libyae terminos usque domuit, Iustin. – II) von der Zeit: a) m. Praepp.: augures omnes usque a Romulo, Cic.: opinio usque ab heroicis ducta temporibus, Cic.: bona paterna et avita et usque a nobis repetita, Cic.: ex hoc die usque ad illum, Cic.: a mane usque ad vesperum, Plaut.: usque ad extremum vitae diem, Cic.: usque in hoc tempus, Plin. ep. – b) m. Zeitadverbien: inde usque repetens, Cic.: cessatum usque adhuc, bisher stets, Plaut.: usque ad nunc, Oros.: u. so provincia nunc usque Thebais appellatur, Amm.: usque eo se tenuit, Cic.: usque dum, als od. so lange bis, Komik., Cato, Cic. u.a.: usque quoad, Varro: usque eo quoad, Nep.: usque dum... usque, so lange als... so lange, Ter.: et initio et nunc usque, noch jetzt, Chalcid. Tim. 43 C. – usque quaque, zu jeder Zeit, immer, Varro LL., Catull., Suet. u.a.: Ggstz. nusquam, Cic. de inv. 2, 63. – c) m. Ziel-Acc., usque somni tempus, Cels.: usque quintum diem, Cels.: a caliga pervenit usque septimum consulatum, Ampel.: hodiernum usque, Porphyr. Hor. carm. 4, 7, 17. – d) absol., von Handlungen in der Zeit = in einem fort, fort und fort, fortwährend, stets, immer, interea usque illi de me supplicium dabo, Ter.: cantantes licet usque eamus, Verg.: iuvat usque morari, Verg.: poenasque dedit usque superque, Hor.: verberare usque, Ter.: allatres licet usque nos et usque, Mart.: Ggstz. numquam, Plaut. most. 957 sq. – III) in anderen Verhältnissen: a) mit Praep.: usque ad ravim poscam, Plaut.: hoc malum usque ad bestias perveniat, Cic.: mansit... usque ad eum finem, dum etc., Cic.: omnes... usque ad Pompeium, d.i. außer P., Plin.: te in pistrinum dedam usque ad necem, Ter. – b) m. Zieladverbien: familiaris est factus usque eo, ut etc., Cic. – c) mit Ziel- Acc., usque sudorem, Cels.: usque sanum corpus, Cels. – Über usque als selbständiges Abverb vgl. Ph. Tielmann im Archiv f. Lat. Lexik. V, 438 ff.

usque [CL] 1 (w. expr. of limit in space, esp. w. ad) all the way, right (to etc.), as far as; b (w. acc. of place to which). c (as prep. w. acc.) (right up) to, as far as. mulieres ‥ barbam ~e ad mammas prolixam habentes Lib. Monstr. I 22; Hibernia insula ‥ ~e contra Hispaniae septentrionalia quamvis magno aequore interjacente pervenit Bede HE I 1; c770 sunt ‥ termini a loco qui vocatur Hrofesbreta ~e in arborem qui vocatur Cutues ác Ch. Roff. 15; incipit pontifex de sinistro ab oriente, scribens per pavimentum ‥ ABCdarium ~e in dextro angelo occidentalis Egb. Pont. 33; faciebant servitium regis cum equis per aquam ~e ad Blidberiam DB I 56rb; dura ‥ ut inferus emulatio, que circa infernum non substitit sed ~e illuc persecuta est emulos suos J. Ford Serm. 106. 12; 1230 duxerunt ‥ Hugonem per mediam domum ~e ad in curiam CurR 1027; extenderetur ‥ fossatum ‥ ~e prope ledam de Swyna versus orientem Meaux I 412; duo ‥ domum ingredientes ad eum ~e festinando prorumpunt Elmh. Cant. 213; 1516 pro vectione ‥ petrarum a quarrura usquae ad Cawod Fabr. York 96.  b a Syria ~e Romam Gildas EB 74; cum turma peditum ~e Laodiciam pervenit Ord. Vit. III 4 p. 65; cum exercitu in Hispaniam ~e Cesaraugustam venit Silgrave 112.  c c802 fas sit ut paenitens et confitens scelera sua spolietur omnibus bonis ~e corrigiam calciamenti Alcuin Ep. 246; profunditas illius [fontis] ~e genua Nen. HB 215; 1302 mittemus justicias nostras ~e burgum predictum (Hull) BBC 167; qui evasit ~e abathiam de Stratforde MGL I 406. 2 (w. expr. of limit in time, esp. w. ad) right (up or down to, or until); b (w. dum, also usquedum; v. et. dum 4). c (absol.) so far, ever. d (as prep. w. acc.) (right up or down) to, until. e (as conj.) till, until (v. et. usquequo). f ? for as long as, when, or f. l. ~e ad persecutionem Diocletiani tyranni novennem Gildas EB 9; diem unum jejunet in ebdomada, id est, ~e ad vesperum Theod. Pen. I 2. 20; ab incolis loci illius solent opera virtutum ‥ ~e hodie narrari Bede HE III 8 p. 143; [mansurae] de quibus est saca et soca regis sed ~e nunc non habuit DB I 2ra; incipiebant dicere ‘Laudate Dominum de celis’ ~e in finem matutinorum V. Gund. 22; an dies sit tempus a mane ~e ad mane Balsh. AD rec. 2 176; 1216 tradidimus ‥ castrum nostrum de Pecco ‥ tenendo et habendo ~e in quartumdecimum annum etatis nostre completum Pat 1; 1242 cognoverunt in pleno comitatu coram eo quod concordati fuerunt; et adhuc ~e cognoscunt CurR XVI 1933; 1263 nos rogastis ut diem super hoc ad terminum certum ~e post Pascha prorogemus Cl 294; tertium dubium differo ~e alias Ockham Quodl. 111; bene sciunt per prophecias quod lex Machometi deficiet et lex Cristianorum durabit ~e in finem [ME: eueremore] Itin. Mand. 72.  b curam ‥ suscepit ac tenuit ~e dum et ipse ‥ ad caelestia regna ‥ ascendit Bede HE II 20; fidem et sacramenta Christi suscepit atque haec, ~edum ad ejus visionem pervenire meruit, intemerata servavit Ib. IV 23; sanctus pontifex ‥ versis navium rostris ad orientem, ~e dum in Freis prospere cum omnibus pervenit Eddi 26; nolunt accipere legem ‥ ~e dum diffiniatur per regem DB I 44vb; amem te ‥ et si non possum in hac vita ad plenum, vel proficiam in dies ~e dum veniat illud ad plenum Anselm (Prosl. 26) I 121.  c 1480 erit exemplum pessimum quod ~e erat datum Eng. Abbots to Cîteaux 83.  d a vigesimo aetatis suae anno ~e quadragesimum Asser Alf. 74; 1237 ~e obitum alterius mulieris CurR XVI 102; 1249 a festo nativitatis beate Marie anno xxxij ~e sex annos inde completos Ib. XIX 613; 1290 ~e v diem Octobr’ KR Ac 352/20 m. 3 (v. essaimare); s536 eclipsis fuit solis circa horam terciam et duravit ~e nonam Eul. Hist. I 205; ~e festum sancte Margarete MGL I 17; 1443 ~e adventum ‥ Henrici Bathe ab Hibernia MunAcOx 535.  e TRE et postea ~e Wido ‥ eam saisivit DB I 377va; s1127 remaneat terra in manu abbatis ~e peracti sint tres alii anni Chr. Rams. 257; 1220 debetis tenere terras suas in manu vestra ~e heredes sui pervenerint ad annos discretionis RL I 95; episcopi ‥ debent interesse judiciis curie regis cum baronibus ~e perveniatur ‥ ad diminutionem membrorum vel ad mortem Const. Clar. 11; 1459 magistrum ‥ condemnavimus ad castrum Oxonie ~e solveret quatuor solidos MunAcOx 682.  f requisitus quid dicat ‥ suam culpam confiteatur ‥ et humili voce ac spiritu respondeat †usque [? l. iis que] interrogatur Cust. Cant. Abbr. 266. 3 (w. expr. of limit in series, sequence, or other progression, in quot. w. ad) (right) up (to). ordinem primum, secundum, tertium, et sic ~e ad decimum Balsh. AD rec. 2 131; per singulos gradus ~e ad sacerdotium ‥ ascendens Ord. Vit. III 5 p. 77; sequiplus et decuplus et sic de singulis numeris dicimus quotiens expedit ~e ad centuplum Osb. Glouc. Deriv. 454. 4 (w. expr. of limit in quantity, esp. total or sim., in quot. w. ad) (right) up (to). b (as prep. w. acc.) up to, as much or as many as. episcopus dispensat causas pauperum ~e ad l solidos, rex vero si plus est Theod. Pen. II 2. 4; 1270 de quibus quingentis libratis terre sibi satisfecimus ~e ad ducentas ‥ libratas terre, quas sibi assignare tenemur Liberate 46 m. 3; 1375 dat pro grisumma 12 d. et condonatur ~e ad 3 d. Hal. Durh. 132; 1379 fratribus predicatoribus ‥ percipientibus firmam dicti burgi annuatim de elemosina regis ~e ad certam summam ExchScot III 24.  b 800 ~e viginti milia conversi sunt inter episcopos sacerdotes monachos populum, viros et feminas Alcuin Ep. 208. 5 (w. expr. of limit in degree or extent, in quot. w. ad) (right) up (to); b (w. eo or adeo correl. w. cl.). ne ad internicionem ~e delerentur Gildas EB 25; unanimo consensu auxilium caeleste precantes ne ~e ad internicionem usquequaque delerentur Bede HE I 16; 1077 quatenus opera vestra ~e ad perfectionem et spem vestram ~e ad debitum robur excoqueret Anselm (Ep. 78) III 201.  b nunquam ‥ ~e eo interclusa sunt omnia ut nulli actioni locus honeste sit Bacon Mor. Phil. 169; c1320 illis causis dumtaxat exceptis que ad coronam regiam vel ad forum laicale ~e adeo pertinere dinoscuntur quod per nullam cancellarii vel universitatis jurisdiccionem licite valeant expediri StatCantab 325.

ūsquĕ, (6) adv. ; prép. à lʼépoque impériale.

A adverbe,

I sans interruption, avec continuité : usque eamus Virg. B. 9, 64, faisons toute la route ; usque sequi aliquem Hor. S. 1, 9, 19, suivre qqn tout du long [de sa course] || ego has habebo usque hic in petaso pinnulas Pl. Amph. 143, moi, jʼaurai ici dʼun bout à lʼautre de la pièce les plumes que voici à mon chapeau ; det, det usque Pl. Ps. 307, quʼil donne, quʼil donne sans trêve ; usque recurret Hor. Ep. 1, 10, 24, [le naturel] reviendra toujours au galop, cf. Hor. S. 2, 1, 76.

II joint à des prépos. marquant le point de départ ou le point dʼarrivée, dans le sens local, temporel, ou dans des rapports divers, ¶ 1 [avec a, ab ] à partir de, depuis : usque a mari supero Romam proficisci Cic. Clu. 192, partir de la mer supérieure [Adriatique] jusquʼà Rome ; usque a Dianio ad Sinopam Cic. Verr. 2, 1, 87, depuis Dianium jusquʼà Sinope ; usque a pueris Ter. Ad. 962, dès lʼenfance ; usque a Romulo Cic. Vat. 29, à partir de Romulus ¶ 2 [avec ex ] : usque ex ultima Syria Cic. Verr. 2, 5, 157, depuis le fond de la Syrie ¶ 3 [avec ad ] jusquʼà : usque ad castra Cæs. G. 1, 51, jusquʼau camp ; usque ad extremum vitæ diem Cic. Læl. 33, jusquʼau dernier jour de la vie ; hoc malum usque ad bestias pervenit Cic. Rep. 1, 67, ce mal gagne jusquʼaux animaux ; usque ad eum finem, dum Cic. Verr. 1, 1, 16, jusquʼà la limite où, jusquʼau moment où ¶ 4 avec in acc., jusque dans, jusquʼen : usque in Pamphyliam Cic. Pomp. 35, jusquʼen Pamphylie, cf. Cic. Rep. 3, 43 ; Nat. 2, 153 || usque in senectutem Quint. 12, 11, 20, jusquʼà la vieillesse, cf. Quint. 8, 3, 6 ¶ 5 [avec trans ] : trans Alpes usque Cic. Quinct. 12, jusquʼau-delà des Alpes || [avec sub ] : Ov. Ib. 238, ¶ 6 [avec des adv. de lieu correspondant aux prépos.] : usque istinc Cic. Att. 1, 14, 4, à partir de lʼendroit où tu es ; inde usque Cic. Arch. 1, à partir de là || usque eo... quoad Cic. Dej. 11, jusquʼà ce que ; usque eo... antequam Cic. Amer. 60, jusquʼau moment qui précédait celui où ; usque eo... ut Cic. Rep. 2, 35, jusquʼau point que, à tel point que ; usque adhuc Pl. Aul. 277 ; Cic. Rep. 2, 35, jusquʼà ce moment ; usque adeo Virg. B. 1, 12, à ce point, à tel point ; usque adeo ut Cic. Inv. 2, 154, à tel point que, v. usquequaque et quousque ¶ 7 [avec abl. sans prép.] usque Tmolo Cic. Fl. 45, depuis le Tmolus ¶ 8 [avec noms de villes, acc. sans prép.] Miletum usque Ter. Ad. 655, jusquʼà Milet ; usque Romam Cic. Q. 1, 1, 42, jusquʼà Rome, cf. Cic. Verr. 2, 4, 108 ¶ 9 [en corrél. avec des conj. de temps] : usque... quoad Cic. Br. 87 ; usque... dum Cic. Fam. 12, 19, 3 ; usque adeo... quoad Cic. Sest. 82 ; usque adeo, dum Gracch. d. Gell. 10, 3, 5 ; usque donec Pl. Mil. 269, jusquʼà ce que.

B préposition, ¶ 1 usque Siculum mare Plin. 3, 75, jusquʼà la mer de Sicile ; usque Jovem Plin. 2, 84, jusquʼà Jupiter ; vos usque Stat. Th. 11, 89, jusquʼà vous ¶ 2 usque tempora Alexandri Just. 2, 4, 32, jusquʼà lʼépoque dʼAlexandre ¶ 3 usque pedes Curt. 8, 9, 21, jusquʼaux pieds ; usque lumbos Quint. 11, 3, 131, jusquʼaux reins ; terminos usque Just. 1, 1, 5, jusquʼaux limites ¶ 4 usque sudorem Cels. Med. 3, 22, 7, jusquʼà la sueur || [fig.] hoc usque pervenire ut... Sen. Ep. 66, 25, en venir au point de...

usque . praep. acc.
到。至。— Romam misit 遣之到羅瑪城。A Roma — ad Olyssiponem navigavi 吾從羅瑪渡至利斯波京都。Cum ad eum — in Asiam legatos misissent 旣遣欽差往亞西亞謁彼。

Suggest a Translation
See an image

usque . adv.
甚。久。不斷。差不遠。— adeo 至於。如是甚。如是久。— adhuc 至此。— admodum 如是久。— affatim 至飽。— antehac 到此時。— donec vel — dum 至到。— eo 如是多。如足久。— eo quoad 如是久。— eo antequam 此先。至此是。

Suggest a Translation
See an image

ūsque (1) adv.,

• all the way, right on, without interruption, continuously, even: usque a mari supero Romam proficisci: usque a rubro mari, N.: Dardaniam Siculo prospexit ab usque Pachyno, V.: usque ex ultimā Syriā navigare: usque ad castra hostium accessit, Cs.: cum ad eum usque in Pamphyliam legatos misissent: trans Alpes usque transfertur: usque sub ora, O.: usque istinc.— With accof place, all the way to, as far as, to (implying entrance): theatrum ita resonans, ut usque Romam voces referantur: Miletum usque? obsecro, T.—With quāque (less correctly as one word, usquequaque), in every place, everywhere: aut undique religionem tolle, aut usque quāque conserva. —Of time, all the time, continually, perpetually, all the while, as long as, until: Progeniem nostram usque ab avo proferens, T.: opinio iam usque ab heroicis ducta temporibus, from as far back as: usque a Thale Milesio: deinceps retro usque ad Romulum, as far as: inde usque repetens, etc.: usque antehac, T.: usque adhuc, even till now: tamen usque eo se tenuit, quoad, etc.: usque id egi dudum, dum loquitur pater, T.: iacet res in controversiis, usque dum inveniretur: usque quoad: usque adeo in periculo fuisse, quoad, etc. —Right on, without intermission, continuously, constantly, incessantly: Ctesipho me pugnis miserum Usque occidit, T.: Cantantes licet usque, minus via laedit, eamus, V.: Naturam expelles furcā, tamen usque recurret, H.—With quāque (less correctly as one word, usquequaque), continually, always, at all times: usque quaque, de hoc cum dicemus, every time: ne aut nusquam aut usque quaque dicatur, hic admonere, at all times. —Of extent or degree, even to, quite up to, as far as: Ego vapulando, ille verberando, usque ambo defessi sumus, T.: poenas dedit usque superque (i. e. usque eo quod satis esset), H.: usque ad eum finem, dum, etc.: undique totis Usque adeo turbatur agris, to so great an extent, V.: Anco regi familiaris est factus (Tarquinius) usque eo, ut, etc.—With quāque (less correctly as one word, usquequaque), in every thing, on every occasion: nolite usque quaque idem quaerere: et id usque quaque quantum sit appareat, in each particular.

ūsque quāque (2) see usque.