Logeion | δῶμα

δῶμα, ατος, τό, (δέμω)

house, πατρώϊον ἵκετο δ. Il. 21.44, etc.; mainly poet., but once in Hdt., 2.62 (pl.), and in late Prose (v. infr.), but never in Att. Prose: also, chief room, hall, θάλαμον καὶ δ. καὶ αὐλήν Il. 6.316, cf. Od. 17.329, al.: hence, pl. for a single house, 2.259, freq. in Trag., A. Ag. 607, S. Tr. 332, E. Or. 301, etc.
- - 2 of the gods, ἀθάνατοι Ὀλύμπια δώματʼ ἔχοντες Il. 2.13, etc.; κλυτὰ δ. βένθεσι λίμνης, of Poseidon, 13.21; freq. of Pluto, δῶμʼ Ἀΐδαο the nether world, Od. 12.21; ὦ δῶμʼ Ἀΐδου καὶ Περσεφόνης S. El. 110; Πλούτωνος δ. E. HF 808 (lyr.); of a temple, Pi. P. 4.53, A. Eu. 242, etc.: pl., Hdt. 2.62, S. OT 71.
  - 3 δῶμα Καδμεῖον, i.e. Thebes, ib. 29.
  - 4 housetop, LXX De. 22.8, Ev.Matt. 24.17, Babr. 5.5, POxy. 475.22 (ii A.D.), etc.
- II household, family, A. Ag. 1468 (lyr.), S. OT 1226, etc.; cf. δῶ.

I

1 casa, vivienda πατρώϊον ἵκετο δ. Il.21.44, τὸ δὲ δῶμα περιτρέχει la casa gira a mi alrededor Thgn.505, λύχνα καίουσι ... περὶ τὰ δώματα κύκλῳ Hdt.2.62, ἔστι τί μοι κατὰ δῶμα νεώτερον Theoc.24.40

• tb. ref. al palacio ὑπὸ δ' ἴαχε δῶμ' ὑμεναίῳ en las bodas de Helena y Menelao, Theoc.18.8, Ἑλένη μετεκίαθε δώματος αὐλήν Colluth.255

• frec. plu. poét. y entendido como edificio de varias partes μολπὴ δ' ἀμφὶς ἔχει δώματα y el bullicio festivo llena la casa Xenoph.1.12

• esp. en el sent. palacio μνηστῆρες δ' ἐς δώματ' ἴσαν θείου Ὀδυσῆος Od.2.259, δωμάτων κύων A.A.607, πρὸς δὲ δώματα χωρῶμεν S.Tr.332, βᾶσα δωμάτων ἔσω E.Or.301, τίς τῶνδ' ... δωμάτων ἔχει κράτος; E.Hel.68, parod. cóm. en Ar.Th.871, cf. Ach.479, Nu.1159, Colluth.236, τῶν δὲ ἡρωικῶν οἴκων τοὺς μείζονας Ὅμηρος μέγαρα καλεῖ καὶ δώματα Ath.193c

• de dioses morada, mansión Ὀλύμπια δώματ' ἔχοντες ἀθάνατοι Il.2.13, cf. Orác. en Hdt.1.65, Hermipp.63, δώματ' ἐπουράνια IG 9(1).882.10 (Corcira II/III d.C.), δώματ' ἐς αἰγιόχοιο Διός Il.1.222, cf. 5.907, κλυτὰ δώματα βένθεσι λίμνης de Posidón Il.13.21, ref. los infiernos δῶμ' Ἀΐδαο Od.12.21, Thgn.1014, ὦ δῶμ' Ἀΐδου καὶ Περσεφόνης S.El.110, cf. B.5.59, Thgn.924, IMEG 35.24 (ptol.), SEG 28.541.20 (Macedonia, heleníst.), Πλούτωνος δ. E.HF 808, cf. IG 2².5426.10 (II/III d.C.), δώματα Νυκτός Parm.B 1.9, cf. GVI 1159.1 (Notion I d.C.), ref. los montes Νύμφαι ἀκοσμήτοις ἐνὶ δώμασι ναιετάουσαι IGPA 26.1 (IV d.C.), ref. templos πρόσειμι δῶμα καὶ βρέτας τὸ σὸν θεά A.Eu.242, Φοίβου δώματα S.OT 71, cf. Pi.P.4.53, tb. de héroes δ. Καδμεῖονla morada cadmea, e.e., Tebas, S.OT 29

• δώματα ναίειν habitar θεὰ δ' ἐν δώματα ναίει Od.1.51, cf. 24.150, 304, Ζεὺς ... ὃς ὑπέρτατα δώματα ναίει Hes.Op.8, cf. Antisth.Paph. en ZPE 8.184

• fig. de una tumba λαΐνεον ... δ. ... τεῦξεν MAMA 1.393.6 (Frigia).

2 estancia principal de una casa θάλαμον καὶ δ. καὶ αὐλήν Il.6.316, cf. 1.600, Od.17.329

• aposento φίλας ἐς δῶμ' ἀλόχοιο Theoc.17.29.

3 terraza superior de la casa, azotea ἐὰν δὲ οἰκοδομήσῃς οἰκίαν καινήν, καὶ ποιήσεις στεφάνην τῷ δώματί σου LXX De.22.8, ἀναπηδήσαντος δέ μου ἄνω ἐπὶ τοῦ δώματος PLond.2009.14 (III a.C.), cf. Babr.5.5, ἐπὶ τοῦ δώματος καθεζόμενος I.AI 6.49, utilizada como almacén PTeb.793.6.5 (II a.C.), κηρύξατε ἐπὶ τῶν δωμάτων pregonad en las azoteas, e.e., predicad públicamente, Eu.Matt.10.27, 24.17, Eu.Luc.12.3, ἀπὸ τοῦ δώματος τῆς ... οἰκίας παρακύψαι POxy.475.22 (II d.C.), cf. PSI 909.14 (I d.C.), PSI XX Congr.16.7 (IV d.C.), Iul.Ascal.30.1, 32.1.

II uso meton. casa como conjunto de los que en ella viven, familia δωμάτων γὰρ εἱλόμαν ἀνατροπάς A.Eu.354, cf. A.1468, τὰ Λαβδάκεια ... δώματα S.OT 1226, ὀγκούμεθα ... πλουσίοισιν δώμασι E.Hec.624.
•Dud. si forma alargada de *dom-, cf. δόμος, δεσπότης o refección de δῶ (q.u.) c. el suf. -μα.

δῶμα, ατος (τὸ)

A construction, d’où :

I maison, demeure, en parl. des dieux et des hommes, Il. 5, 907, etc. ; Od. 4, 46, etc. ; plur. au sens du sg. : Il. 1, 600, etc. ; Od. 4, 811, etc. ; δῶμ’ Ἀΐδαο, Od. 12, 21, Ἀΐδου, Soph. El. 110 ; Πλούτωνος, Eur. H.f. 808, demeure d’Hadès, de Pluton, c. à d. les enfers ; particul.

1 chambre principale, salle où l’on se réunit = μέγαρον, Il. 6, 316 ; Od. 17, 541 ; 22, 494, etc. ||

2 salle pour les repas, Call. Cer. 64 ||

3 temple, Pd. P. 4, 95 ; Eschl. Eum. 242, Suppl. 291 ; Soph. O.R. 71 ||

4 p. ext. demeure, en gén. d’où ville, cité, Soph. O.R. 29 ||

II toit plat des maisons orientales servant de terrasse, Spt. Deut. 22, 8 ; Jos. 2, 6 ; 1 Reg. 9, 25 ; 2, 11, 2 ; etc. ; NT. Matth. 24, 17 ; Marc. 13, 15 ; Luc. 12, 3, etc. ||

B fig. maison, famille, Eschl. Ag. 1468, Eum. 354 ; Soph. O.R. 1226 ; Eur. Hec. 624, Or. 61.

Étym. R. indo-europ. *dem-, maison ; cf. δεσπότης, δέμω, δόμος, v. δῶ 1.

δῶμα -ατος, τό [~ δόμος? ~ δῶ?]
1. huis, verblijf: πατρώϊον ἵκετο δῶμα hij bereikte het huis van zijn vader Il. 21.44; uitbr.: δῶμα Καδμεῖον het huis van Cadmus (d.w.z. de stad Thebe) Soph. OT 29; van goden: θεοὶ … Ὀλύμπια δώματ’ ἔχοντες de goden die hun verblijf op de Olympus hebben Il. 1.18; ook van hun tempels; zaal, vertrek: θάλαμον καὶ δῶμα καὶ αὐλήν een kamer en een zaal en een hof Il. 6.316; vaak plur. τὰ δώματα met sing. bet. de vertrekken, het huis; NT dak.
2. uitbr. huis, familie, geslacht; plur.: τὰ Λαβδακεία δώματα het huis (d.w.z. geslacht) van Labdacus Soph. OT 1226.

δῶμα, τό, das Haus, die Wohnung ; entstanden aus δόμημα (?) oder aus δόμα (?); verwandt δέμω, δέμας, δόμος, δομέω, δῶ, das Latein. domus, Sanskrit. dam und damas. Von Homer an öfters bei Dichtern. Nicht selten plural. Homerisch anstatt des singular.: Od. 7.102 vgl. mit vs. 93, Il. 1.600 vgl. mit vs. 570, Od. 10.287 vgl. mit vs. 276. Sowohl von Götterwohnungen als von Menschenwohnungen : Haus des Tydeus Il. 14.121, des Odysseus Od. 2.259, des Eumäus Od. 16.78 ; vom Hause des Eumäus Od. 14.381 ἤλυθʼ ἐμὸν πρὸς σταθμόν· ἐγὼ δέ μιν ἀμφαγάπαζον, var. lect. Scholl. ἤλυθʼ ἐμὰ πρὸς δώματʼ· ἐγώ. vgl. Od. 16.66 ἤλυθʼ ἐμὸν πρὸς σταθμόν, ἐγὼ δέ τοι ἐγγυαλίξω, vom Hause des Eumäus ; Haus des Zeus Il. 1.533, des Okeanos Il. 14.311, des Poseidon Il. 13.2ss 5.381 ; Ὀλύμπια δώματʼ ἔχοντες. die Götter, Od. 20.79 ; θεοὶ Ὀλύμπια δώματʼ ἔχοντες Il. 1.18 ; οἱ δʼ ἄλλοι οὔ σφιν πάρεσαν θεοί, ἀλλὰ ἕκηλοι σφοῖσιν ἐνὶ μεγάροισι καθείατο, ἧχι ἑκάστῳ δώματα καλὰ τέτυκτο κατὰ πτύχας Οὐλύμποιο Il. 11.77 ; δῶμʼ Ἀΐδαο, die Unterwelt, Il. 15.251, Od. 12.21. Auch Bezeichnung für das Hauptgemach des Hauses, den Männersaal, wo die Gastmahle stattfinden : Il. 1.600, Od. 17.479, 20.149, 21.378. Bes. interessant Od. 22.494 αὐτὰρ Ὀδυσσεὺς εὖ διεθείωσεν μέγαρον καὶ δῶμα καὶ αὐλήν : was ist hier δῶμα und was μέγαρον ? Und Il. 6.316 Ἕκτωρ δὲ πρὸς δώματʼ Ἀλεξάνδροιο βεβήκει καλά, τά ῥʼ αὐτὸς ἔτευξε σὺν ἀνδράσιν οἳ τότʼ ἄριστοι ἦσαν ἐνὶ Τροίῃ ἐριβώλακι τέκτονες ἄνδρες, οἵ οἱ ἐποίησαν θάλαμον καὶ δῶμα καὶ αὐλήν ἐγγύθι τε Πριάμοιο καὶ Ἕκτορος, ἐν πόλει ἄκρῃ. Katachrestisch heißt das Zelt des Achilleus δώματα Il. 24.512, Scholl. Aristonic. δώματʼ : ἡ διπλῆ, ὅτι καταχρηστικῶς τὰς σκηνὰς οὕτως εἶπεν, vgl. Scholl. Aristonic. Il. 24.572 ; Lehrs Aristarch. p. 152. Eben so, katachrestisch, heißt die Höhle der Kalypso δῶμα Od. 5.208, 242. und δώματα Od. 5.6, 1.51, vgl. Sengebusch Aristonic. p. 32. – In Prosa Herodot. 2.62 ἔν τινι νυκτὶ λύχνα καίουσι πάντες πολλὰ ὑπαίθρια περὶ τὰ δώματα κύκλῳ. – Oefters Pindar und die Tragiker ; ὦ δῶμʼ Ἀΐδου καὶ Περσεφόνης, ὦ χθόνιʼ Ἑρμῆ καὶ πότνιʼ Ἀρὰ. σεμναί τε θεῶν παῖδες Ἐρινύες, αἳ τοὺς ἀδίκως θνήσκοντας ὁρᾶτʼ, ἔλθετʼ, ἀρήξατε Soph. El. 110 ; ὃς γᾶς ἐξέβα θαλάμων, Πλούτωνος δῶμα λιπὼν νέρτερον Eur. Herc.Fur. 808 ; von Tempeln, Soph. O.R. 71 ; vgl. Pind. P. 4.95 ; denn die Tempel sind Wohnungen der Götter ; – das Hauptzimmer, der Saal, wo sich die Männer versammeln, Callim. Cer. 64.
Uebertr., wie unser Haus, = Geschlecht, Λαβδάκεια Soph. O.R. 1226 ; öfter bei Tragg., z.B. Aesch. Ag. 1468 ; Eur. Hec. 624 ; dah. nennt Soph. O.R. 29 Theben Κάδμειον δῶμα. Vgl. auch δῶ u. δόμος.

δῶμα

-ατος, τό

[cf. δόμος.]

- 1
  A house or abode: ὑψερεφὲς μέγα δ. Il. 5.213, θάλαμον καὶ δ. καὶ αὐλήν Il. 6.316 (app. the house in gen., a particular part, the θ., being specially mentioned; cf. Od. 22.494). Cf. Il. 1.18, Il. 2.854, Il. 14.121, Il. 15.143, Il. 21.44, etc.: πρὸς δ. (home) Od. 2.298, Ἀλκινόοιο δ. Od. 8.13. Cf. Od. 3.368, Od. 5.208, Od. 16.276, Od. 20.192, Od. 23.50, etc.
  
  In pl. in the same sense: ἐν δώμασʼ ἐμοῖσιν Il. 6.221. Cf. Il. 1.222, Il. 11.77, Il. 16.190, Il. 23.89, etc.: Od. 1.116, Od. 3.355, Od. 17.479, Od. 19.194, etc.
- 2
  Of the house or realm of Hades: δ. Ἀΐδαο Il. 15.251: Od. 12.21.
- 3
  Applied to particular parts of a house.
- - a
    To Penelope’s quarters.
    In pl. Od. 18.314.
  - b
    To the μέγαρον (sometimes difficult to say whether the word should be taken in this restricted sense. In Od. 22.494 μέγαρον and δ. are app. distinguished): βῆ διὰ δ. Od. 7.139. Cf. Il. 4.386, Il. 15.101: Od. 1.228, Od. 2.247, Od. 4.15, 44, 46, Od. 7.85, Od. 17.329, 501, 541, 566, Od. 18.153, 341, Od. 20.149, 178, Od. 21.378, Od. 22.23, 307, 360, Od. 23.146.
    
    So in pl.: φαίνοντες κατὰ δώματα δαιτυμόνεσσιν Od. 7.102. Cf. Il. 1.600: Od. 4.72, Od. 9.7, Od. 17.531, Od. 20.159, Od. 21.234, Od. 22.22, Od. 24.183.

δῶμα (δώματι, δῶμʼ(α); -άτων, -ασι(ν), -ατʼ(α).)

1house, home
- a of deities. ὕπατον εὐρυτίμου ποτὶ δῶμα Διὸς Olympos O. 1.42 “πολυχρύσῳ ποτʼ ἐν δώματι” the temple of Apollo at Delphi P. 4.53 ἡσυχίαν καμάτων μεγάλων ποινὰν λαχόντʼ ἐξαίρετον ὀλβίοις ἐν δώμασι (Ἡρακλέα sc.: i. e. among the homes of the gods) N. 1.71 Ἄργος Ἥρας δῶμα θεοπρεπὲς ὑμνεῖτε N. 10.2 οἷς δῶμα Φερσεφόνας μανύων Ἀχιλεύς (τὸν Ἅιδην. Σ) I. 8.55 ]Κρόνιον δῶμʼ ἀγλαο[ Πα. 7C. a. 6. pl. pro sing., “νῦν δʼ εὐρυλείμων πότνιά σοι Λιβύα δέξεται εὐκλέα νύμφαν δώμασιν ἐν χρυσέοις” P. 9.56
- b of mortals. κᾶδος ὡσείτε φθιμένου δνοφερὸν ἐν δώμασι θηκάμενοι μίγα κωκυτῷ γυναικῶν in the palace of Agamemnon P. 4.113 ἄτερθε δὲ πρὸ δωμάτων ἕτεροι λαχόντες Ἀίδαν βασιλέες ἱεροὶ ἐντί before the palace of the kings of Cyrene P. 5.96 παρʼ οἷς ποτε Περσεὺς ἐδαίσατο λαγέτας δώματʼ ἐσελθών the homes of the Hyperboreans P. 10.32 ὄλβιον ἐς Χρομίου δῶμʼ N. 9.3

Number of occurrences in NT: 7
Strong 1430

δῶμα, -τος, τό (< δέμω, to build), [in LXX for גָּג ;]

chiefly in poets and late (not Attic) prose;

1. a house, hall.

2. In LXX (and Hom., Od., x, 554; cf. MGr., terrace), house-top: ἐπὶ τ. δῶμα, Lk 5:19, Ac 10:9; ἐπὶ τ. δώματος, -άτων, Mt 10:27 24:17, Mk 13:15, Lk 12:3 17:31.†

azotea, terrado de una casa (siempre c. ὑψηλόν)

donde recitar una fórmula ἐν οἵᾳ βούλει [νυκτὶ ἀνα]βὰς ἐπὶ δώματος ὑψηλοῦ ... [λέγ]ε τὴν πρώτην σύστασιν
sube al terrado la noche que quieras y recita la primera fórmula de encuentro P I 56 P IV 170 P LXI 5

donde recitar y hacer ofrendas ποιήσας ἀνθρακιὰν ἀναβὰς ἐπὶ δώματος ὑψηλοῦ ἐπίθυε λέγων τὸν λόγον τοῦτον
haciendo un fuego con carbones sube a lo alto de la casa y haz la ofrenda diciendo esta fórmula P IV 2469 P IV 2713

donde invocar ποίει δὲ πρὸ] ἡμερῶν τριῶν ἐπ[ικαλεσάμεν]ος Ἄρκτον ἐνάκις [ἀναβὰς ἐπὶ δ]ῶμα ὑψηλόν
hazlo tras haber subido a lo alto de la casa e invocar nueve veces a la Osa tres días antes P LXXII 6

δῶμα , ατος (δέμω, ‘building’): (1) house, palace, mansion, often pl., δώματα, house as consisting of rooms.—(2) room, esp. the largest apartment or menʼs dining-hall (μέγαρον), Od. 22.494; so perhaps in pl., Il. 1.600.

δῶμα, ατος, τό, δέμω

- Ia house, Hom., Trag.: part of a house, the chief room, hall, Hom.:—hence in pl. for a single house, Od., Trag.
- IIa house, household, family, Aesch., Soph.

Menu

Word wheel

δῶμα

Saved

Recent