ἐκνικάω
ἐκνικάω, to achieve by force
- achieve by force, ὁ χρυσὸς -νικᾷ τάδε E. Ion 629; carry oneʼs point that.., c. acc. et inf., Plu. Ant. 63.
- 2 c. acc., ἐξενίκησε τὸν δῆμον καὶ τὸν εἴργοντα νόμον τῆς θέας τὰς γυναῖκας Ael. VH 10.1:— Pass., ἄνεμος εἰς γαλήνην ἐξενικήθη Hld. 5.23, cf. Ruf. ap. Orib. 5.3.9.
- II intr., win a complete victory, Plb. 15.3.6.
- 2 metaph., gain the upper hand, come into vogue, prevail, ἅπασι among all, Th. 1.3; ἐπὶ τὸ μυθῶδες ἐκνενικηκέναι to have won its way to the fabulous, ib. 21; κακὸν εἰς τοὐμφανὲς ἐξενίκησε Luc. Abd. 6; εἰς παροιμίαν Suid. s.v. Μάρας; εἰς δύναμιν Ph. 1.420.
I tr.
1 estar por encima de, superar, vencer c. ac. de abstr.
ὁ χρυσὸς ἐκνικᾷ τάδε
la riqueza supera eso (los inconvenientes)ἡ ἀντίδοτος τὸ νόσημα
πόνος ... τὴν ... δύσπνοιαν
(ἄσκησιν) πᾶν ἐκνικῆσαι
θυμὸν ... ἡδονή
τὴν ἀφθογγίαν ... τοῦ λίθου
• doblegar, someter, de donde anular
οἷς (μύθοις) συμπεριφερόμενοι ἐξενίκησαν τὴν ἀλήθειαν
εὐχαῖς ἢ θυσίαις ἐκνικῆσαι τὴν ἐξ ἀρχῆς καταβολήν
• en v. pas. ser dominado, ser vencido
ἐκεῖνα ... ἐκνενίκηται τῷ περιέργῳ
τῆς νυμφικῆς αἰδοῦς ὑπὸ φίλτρου ... ἐκνικηθείσης
siendo vencido el pudor de la desposada por el filtro amorosoὁ δὲ ἄνεμος ... εἰς γαλήνην ἐξενικήθη
el viento acabó convertido en calma chicha
• ser anulado, pasar desapercibido
δεῖ δέ που καὶ οἶνον πλείω φέρειν τὰ τοιαῦτα (ὕδατα), ἵνα τὸ νιτρῶδες ἐκνικηθῇ
2 prevalecer sobre, imponer su voluntad sobre c. ac. y suj. de pers.
ἐξενίκησε τὸν δῆμον καὶ τὸν εἴργοντα νόμον
(τοὺς δημίους) καὶ Σωτηρὶς ... ἐκνενίκηκεν
• ganarse, dominar un maestro a su discípulo
τὸν δὲ ... νέον ἔτι ὄντα ... εἰς τοῦτο ἐκνικήσας
• c. suj. de abstr.
χρηστοῖς ἔργοις ... τὸν ἀναιδέστατον ἐκνικήσειν
• en v. pas. ser doblegado
ἐβιάζετό τι εἰπεῖν ..., οὐκ ἐξενικήθη
ἡ δὲ ... ἐκνικωμένη δὲ ὑπὸ τῶν βασάνων
τις ... ὑπὸ τῆς ἀληθείας ἐκνικώμενος
• c. πρός y ac. ser compelido o forzado a
πρὸς τὸ κρεῖττον ἐκνικηθῆναι
3 imponerse en, conseguir, forzar c. inf.:
a) c. suj. de animado
(ὁ παῖς) ἐκνικᾷ μνηστεύσασθαι τὴν παρθένον
ἐξενίκησε Κλεοπάτρα ... κριθῆναι τὸν πόλεμον
Cleopatra venció al conseguir que la guerra se decidiera (por mar)(λέοντες) αὐτοὺς ἀναστῆναι τῆς πατρῴας γῆς ἐξενίκησαν
• en v. pas. verse obligado a
τὰ θηρία ... ἐκνικᾶται ἐμπεσεῖν ἐς τὴν τάφρον
ταῦθ' ... χωρισθῆναι ἐκνικηθήσεται
b) c. suj. de cosa lograr, acabar por
Ῥωμαίοις ἐξενίκησε βεβαιωθῆναι τὸ κράτος
τὸν ἐπὶ Ἰλίῳ κληθῆναι Τρωικὸν καὶ οὐχ Ἑλληνικὸν ἐξενίκησεν
la (guerra) de Ilión acabó por llamarse de Troya y no helénicaτοῦτο νῦν ἐξενίκησεν ἀληθὲς εἶναι
• c. ὥστε e inf.
ἐπανελθὼν οἴκαδε ἐξενίκησεν, ὥστε τὰς τιμὰς ... μὴ κυρῶσαι τὴν σύγκλητον
4 jur., lat. evincere, recuperar mediante juicio de evicción una propiedad vendida ilegalmente por un tercero
δημοσίους δούλους
II intr.
1 c. suj. de pers. quedar vencedor, triunfar en una guerra o competición
Ῥωμαίων δ' ἐκνικησάντων
2 c. suj. de abstr. prevalecer, imponerse
(ὄνομα) ἅπασιν ἐκνικῆσαι
ἐκνικῆσαι δὲ ἀνὰ χρόνον τὸν νῦν σφισιν ὄνομα
αὐτόματον τὴν δόξαν τῶν πραττομένων ἐκνικῆσαι
imponerse por sí misma la fama de los hechos
3 c. suj. abstr. y compl. de direcc. acabar triunfando en determinado terreno, abrirse paso hacia, afirmarse en
τὰ πολλὰ ὑπὸ χρόνου αὐτῶν ἀπίστως ἐπὶ τὸ μυθῶδες ἐκνενικηκότα
la mayoría de los cuales hechos, por su antigüedad se han abierto camino hacia lo mítico contra lo verosímilτὸ δεδεμένον ἐκνικᾶν εἰς ἀδιάλυτον ἀσφάλειαν
παλαιὸν ... κακὸν ... ἐς τοὐμφανές ἐξενίκησε
un mal antiguo acabó por salir a la luzὥστε καὶ ἐξενίκησεν εἰς παροιμίαν ὁ Μάρας
1) gänzlich besiegen, überwinden ; ὁ χρυσὸς ἐκνικᾷ τάδε Eur. Ion 629. Oefter bei Sp. ohne Unterschied von νικάω, vgl. Pol. 15.3.6 ; Ath. V.188a ; τὸν δῆμον, das Volk gewinnen, Ael. V.H. 10.1 ; οὐκ ἐξενικήθη, er ließ sich nicht dazu bringen, ibd.
2) Häufig intr., überhand nehmen, allgemein in Gebrauch kommen, (καλεῖσθαι Ἕλληνας) οὐκ ἠδύνατο καὶ ἅπασιν ἐκνικῆσαι Thuc. 1.3, Schol. ἐπικρατῆσαι ; τὰ πολλὰ ὑπὸ χρόνου ἀπίστως ἐπὶ τὸ μυθῶδες ἐκνενικηκότα, ist ins Fabelhafte ausgeschlagen, fabelhaft geworden, 1.21 ; Suid. μαρᾶς· ἐξενίκησεν ἐς παροιμίαν ; παλαιὸν κακὸν ἐς τοὐμφανὲς ἐξενίκησε, hat sichtlich überhand genommen, Luc. Abdic. 6 ; DC. 39.35.
- Ito achieve by force, Eur.: to carry oneʼs point, Plut.
- IIintr. to win a complete victory: metaph. to gain the upper hand, prevail, Thuc.