ἐκχέω
ἐκχέω, to pour out
- pour out, prop. of liquids, οἶνον Il. 3.296; αἷμʼ ἐκχέας πέδοι A. Eu. 653, cf. Ev.Matt. 23.35 (Pass.); ἀναίτιον αἷμα SIG 1181.5 (Jewish, ii B.C.); πηγάς E. HF 941; δάκρυα Pl. Smp. 215e (Pass.), Plu. Alc. 6; ὁ οἶνος ἐκχεῖται is spilt, Ev.Matt. 9.17: metaph., (in Med.) ταχέας δʼ ἐκχεύατʼ ὀϊστούς he poured forth his arrows, Od. 22.3, 24.178; σοὶ . . δαίμονες . . ἐλπίδας ἐξέχεαν Pl. Epigr. 6.4 Diehl.
- b pour away: hence, spill, a vessel, ποδάνιπτρον Ar. Fr. 306; τὸν χόα Men. l.c.:—Pass., to be drained, εἰς [διώρυχα] PRyl. 154.18 (i A.D.).
- 2 of words, pour forth, utter, Ar. Th. 554; μολπάς E. Supp. 773; πολλὴν γλῶσσαν ἐκχέας μάτην S. Fr. 929, cf. A. Ag. 1029 (lyr.).
- 3 pour out like water, squander, waste, ὄλβον Id. Pers. 826; τὰ πάντα Id. Ch. 520, cf. S. El. 1291; πλοῦτον ἐξέχεεν εἰς δαπάνας AP 9.367 (Luc.); ἐ. τά τε αὑτοῦ καὶ ἑαυτόν Pl. R. 553b; spoil, τὸ πᾶν σόφισμα S. Ph. 13.
- 4 spread out, λίνα, ὀθόνας, A.R. 2.902 (tm.), Luc. Am. 6.
- 5 throw down, τινὰ κατὰ τοῦ κρηνοῦ D.H. 13.8, cf. 4.7, 14.10.
- 6 ὕπνον ἐ. shed, i.e. shake off sleep, Herod. 7.7.
- 7 = συγχέω, ὅρκια Hsch. s.v. ἐξέχεαν.
- II Pass., used by Hom. mostly in plpf. ἐξεκέχυντο, as also in 3 sg.Ep. aor. ἐξέχῠτο or ἔκχῠτο, part. ἐκχύμενος [ῠ]: later fut. ἐκχῠθήσομαι Hero Aut. 4.1:—pour out, stream out or forth, prop. of liquids, Il. 21.300, Od. 19.504, etc.; ἐκ δʼ ἄρα πᾶσαι χύντο χαμαὶ χολάδες Il. 4.525; so ἐξεχύθη τὰ σπλάγχνα Act.Ap. 1.18: metaph., of persons, σφήκεσσιν ἐοικότες ἐξεχέοντο Il. 16.259; ἱππόθεν ἐκχύμενοι pouring from the [wooden] horse, Od. 8.515; ἐκχυθέντες ἁλέες ἐκ τοῦ τείχεος Hdt. 3.13: generally, to be spread out, πολλὰ δὲ [δέσματα] . . μελαθρόφιν ἐξεκέχυντο Od. 8.279; σάρκες εἰς ὑπέρογκον ἐκκεχυμέναι πιότητα Luc. Am. 14.
- 2 metaph., ῥηθέντα ματαίως ἐκκέχυται στομάτων Emp. 39.3; to be cast away, forgotten, ἐκκέχυται φιλότης Thgn. 110; αἱ πρόσθεν ὁμολογίαι ἐκκεχυμέναι εἰσίν Pl. Cri. 49a.
- 3 give oneself up to any emotion, to be overjoyed, Ar. V. 1469 (lyr.); ἐ. εἰς ἑταίρας, εἰς τὸν κίνδυνον, give oneself up to . ., Plb. 31.25.4, 3.19.1; ἐπὶ τὰ εὐτρεπισθέντα, of a glutton, Ph. 1.38; ἁβρὰ γελῶν ὄμμασιν ἐκκέχυσαι AP 12.156.
- 4 lie languidly, ib. 5.54.8 (Diosc.).
- 5 metaph., of Time, ἐ. κατὰ τὴν χρονικὴν παράτασιν Procl. Inst. 55.
- 6 extend, of a piece of land, CPR 1.8, al. (i A.D.).
A tr.
I verter, derramar c. ac. del líquido
οἶνον ... ἔκχεον
τὸ μητρὸς αἷμ' ... ἐκχέας πέδοι
tras haber derramado la sangre de su madre en el sueloφόνον ... πολὺν ἐξέχεε
τὸ ... ὕδωρ ... ἐξέχεεν ὄμβρον
el agua ... deja caer lluviaἐκχεῖτε πηγάς
δάκρυα
τὸν χοᾶ ἐκκέχυκας
τὸ ἔλαιον
μηδὲ ποδάνιπτρον θύραζ' ἐκχεῖτε
y no echéis a la calle el agua de lavarse los piesτὸ κράνος
λεκάνην
ἐκχέετε τὰς ... φιάλας τοῦ θυμοῦ τοῦ Θεοῦ
derramad las copas de la cólera de Diosπλῆθ' ὕδατος ἐκχυμένοιο
se llenó del agua derramadaδάκρυα ἐκχεῖται ὑπὸ τῶν λόγων
ἡ σταγὼν ἐκχυθεῖσα
• abs.
ποτίζοντες καὶ ἐκχύοντες (sic) διὰ τε τῶν ... ῥείθρων καὶ ὑδραγωγῶν
II no de líquidos, tb. en v. med.
1 dejar caer, esparcir en v. med. mismo sent.
ἐκχεύατ' ὀϊστοὺς ... πρόσθε ποδῶν
dejó caer las flechas a sus pies
• de pers. en v. act. arrojar
(Τύλλιον) ... κατὰ τῶν κρηπίδων ἐξέχεεν
ἀνδρόθεν ἐκκέχυθ' ἵππος
de un hombre fue arrojado un caballo e.d. salió un caballo dicho del centauro
2 desplegar, tender
φυλλάδα νηλείην ἐκχεύετον
despliegan su follaje lanceolado las dos clases de la planta irisἐκ δ' ἔχεαν ... λίνα
tendieron las velasὀθόνας
3 fís. proyectar, emitir en v. pas.
ἀπὸ τῶν ὄψεων ἀκτίνων ἐκχεομένων
de los rayos visualesταύτας (ἀκτῖνας) δὲ τοὐναντίον ἐκχεομένας
III fig., c. compl. de abstr.
1 derramar, extender, expandir
ἥλιον θάλποντα κἀκχέο[ν]τα ... θέρος
al sol que calienta y expande el estíoσοὶ ... δαίμονες ... ἐλπίδας ἐξέχεαν
los dioses han derramado esperanzas sobre tiἐξέχεεν ... ἔλεος
derramaba piedadἐξεχέθη ἡ χάρις
• desbordar
ἐκχέων ὀργήν
desbordante de cólera
2 c. compl. ref. al habla proferir
πολλὴν γλῶσσαν ἐκχέας μάτην
tras haber vertido abundantes palabras en vanoμολπὰς ἐκχέω
δέησιν
ἐξέχεας ἅπαντα
lo has soltado todo, lo has dicho todo
3 disipar, hacer licencioso, disoluto
ἡμᾶς ὑπὸ ἀκολασίας
μέση ... ῥαθυμίας ... ἐκκεχυμένης καὶ φειδωλίας ἀνελευθέρου
el término medio entre la frivolidad disipada y la avaricia innoble
4 gastar, agotar ref. a bienes malgastar
μηδέ τις ... ὄλβον ἐκχέῃ μέγαν
τὰ πάντα ... ἐκχέας
τὰ δ' ἐκχεῖ, τὰ δὲ διασπείρει μάτην
gasta una parte, desperdicia otra en vanoμόχθων ... ἐκχέαι χάριν
ἐκχέαντα τά τε αὑτοῦ καὶ ἑαυτόν
tras haber prodigado sus bienes y su propia persona
5 anular, borrar, eliminar
τὸ πᾶν σόφισμα
κόπτε ... μέχρις τὸν ὕπνον ἐκχέῃ πάντα
sacúde(lo) hasta que elimine todo el sueñoφιλίην
• ref. a juramentos quebrantar, violar
ἐξέχεαν ὅρκια· οἷον παρέβησαν
B intr., gener. en v. med.-pas.
I de líquidos
1 derramarse
τὸ δ' ἐπὶ χθονὸς ἐξέχυθ' ὕδωρ
ἐκ τούτων (φλεβῶν) γὰρ ἐκχεῖται (αἷμα)
pues de ellas (las venas) se derrama (la sangre)ἀκαριαῖος χυμὸς εἰς τὴν θάλατταν ἐκχυθείς
ἐκ δ' ἐχύθη μέλαν αἷμα
ὁ οἶνος ἐκχεῖται
2 desaguar, verter aguas un terreno o bancal, desbordarse
διῶρυξ εἰς ἣν ἐκχεῖται ὁ κλῆρος
διώρυγες δι' ὧν ποτίζεται καὶ ἐκχιεῖται (sic) ἡ γῆ
ὁ λάκκος ἐξεχύθη
II de pers., anim. y cosas
1 dispersarse, desparramarse c. suj. de animados en plu.
σφήκεσσιν ἐοικότες ἐξεχέοντο
ἱππόθεν ἐκχύμενοι
dispersándose al salir del caballo de maderaἐκχυθέντες ἁλέες ἐκ τοῦ τείχεος
ἐξεχύθησαν εἰς τὸν κίνδυνον
se dispersaron hacia el peligroἐκ δ' ἄρα ... χύντο χαμαὶ χολάδες
y las tripas se desparramaron por tierraἐξεχύθη ... τὰ σπλάγχνα
πολλὰ (δέσματα) ... καθύπερθε μελαθρόφιν ἐξεκέχυντο
muchos lazos había tendidos por arriba desde el techo
2 expandirse, desbordar
σάρκες ... εἰς ὑπερόγκον ἐκκεχυμέναι πιότητα
ῥεῦμα αἰθερίου πυρὸς ... ἐκχεόμενον
el flujo de fuego celeste que se expande
III fig.
1 borrarse, difuminarse, extinguirse
ἐκκέχυται φιλότης
αἱ πρόσθεν ὁμολογίαι ἐν ταῖσδε ταῖς ... ἡμέραις ἐκκεχυμέναι εἰσίν
2 difundirse, extenderse de palabras u opiniones
ματαίως ἐκκέχυται
se ha difundido falsamenteἐκχεῖται δ' εἰς ἀπειροκάλους περιφράσεις
3 de pers. enervarse, consumirse por el amor c. dat.
οὐδὲ τρόποις ἐπεμάνην οὐδ' ἐξεχύθην
ni enloquecí por unas maneras ni me derretíἁβρὰ γελῶν τ' ὄμμασιν ἐκκέχυται
y tú te has ablandado, con ojos dulcemente risueñosΔωρὶς παρέτοις ἐξεχύθη μέλεσι
Doris quedó exhausta con los miembros inertes
• tb. c. constr. prep. disiparse, entregarse, hacerse disoluto
εἰς ἑταίρας ἐξεκέχυντο
ἐπὶ τὰ εὐτρεπισθέντα ἐκχεῖται
ταῖς ἡδοναῖς
ταῖς ἐπιθυμίαις
1. act. en med., met acc.
a. (uit)gieten, vergieten:
b. overdr. verspillen, verkwisten:
2. med.-pass., intrans. naar buiten stromen, zich verspreiden:
1) ausgießen ; οἶνον δεπάεσσι Il. 3.296 ; med., ἐκχεύατο ὀϊστούς, ausschütten, Od. 22.3 (Plat. Ion 535b hat das act.); γάποτον χύσιν Aesch. Ch. 95 ; μητρὸς αἷμʼ ἐκχέας πέδῳ, Eum. 623 ; πηγάς Eur. Herc.Fur. 941 ; ἀπόνιπτρον Ar. Ach. 616 ; δάκρυα ἐκχεῖται Plat. Symp. 215e ; aber λόγων δάκρυα ἐκχεόντων, Tränen hervorlocken, Plut. Alc. 6. – Uebertr., von Worten, vorbringen ; προφθάσασα καρδία γλῶσσαν ἂν τάδʼ ἐξέχει Aesch. Ag. 1000 ; πολλὴν γλῶσσαν Soph. frg. 668 ; vgl. μολπάς Eur. Suppl. 796 ; Ar. Th. 554 ; Luc. Anach. 17 ; verschwenden, ὄλβον Aesch. Pers. 812 ; Soph. El. 1283 ; τὰ μὲν ἀνήλωτο, τὰ δὲ διήρπαστο, τὰ δὲ ἐξεκέχυτο Xen. Hell. 6.5.50 ; τὸ σόφισμα, verlieren, vereiteln, Soph. Phil. 13 ; πᾶσαι αἱ πρόσθεν ὁμολογίαι ἐκκεχυμέναι εἰσί Plat. Crit. 49a ; ἐλπίδας ἐξέχεαν οἱ θεοί Plat. 22 (VII.99); τὴν δόξαν τῶν προβεβιωμένων Plut. ed.lib. 14. – Auch λίνα, Ap.Rh. 2.902 ; τὰς ὀθόνας Luc. amor. 6, ausbreiten, ausspannen.
2) Pass., heraus-, hervorströmen, sich ergießen ; vom Wasser, Il. 21.300, Od. 19.407 ; von zahlreich herausströmenden Menschen, Il. 16.259, Od. 8.515 ; vgl. Posidon. bei Ath. V.212c ; sich überall hin ausbreiten, Od. 8.279 ; – ἐξεχύθην, ich schüttete mich vor Freude gleichsam aus, Ar. Vesp. 1469 ; γελῶν ἐκκέχυται Ep.adesp. 31 (XII.156); öfter bei Sp.; πρὸς τὸν ἔπαινον ἐκχέονται, sie ergießen sich in Lobeserhebungen, Luc. – Δωρὶς παρέτοις ἐξεχύθη μέλεσι, sank hin, Sosipat. 2 (V.53); – εἴς τινα, sich Jemand hingeben, Pol. 5.106.7, 32.11.4.
[ἐκ- 1, ἐκ- 4.]
3 sing. aor. mid. ἐκχεύατο Od. 22.3, Od. 24.178.
3 sing. aor. pass. ἐξέχυτο Od. 19.470. ἔκχυτο Od. 19.504.
Pple. ἐκχύμενος, -ου Il. 21.300: Od. 8.515.
3 pl. plupf. ἐξεκέχυντο Od. 8.279.
- 1
To pour out (liquid) Il. 3.296.
Of solid objects.
In mid.: ὀϊστούς Od. 22.3, Od. 24.178.
- 2
In pass., of a liquid, to pour out, be spread: ὕδατος ἐκχυμένοιο Il. 21.300.
To be spilt: ἐξέχυθʼ ὕδωρ Od. 19.470. Cf. Od. 19.504.
Fig., to hang suspended from.
With ablative,
[δέσματα
] μελαθρόφιν ἐξεκέχυντο Od. 8.279.Of persons, to pour out, stream forth Il. 16.259: Od. 8.515.
- 1
Strong 1632
to pour out: φιάλην, Re 16:1-4, 8, 10, 12, 17; κέρματα, Jo 2:15; αἷμα, Mt 23:35 (cf. MM, Exp., xii), Lk 11:50, Ac 22:20, Ro 3:15
(LXX)Re 16:6. Pass., αἷμα, Mt 26:28, Mk 14:24, Ac 22:20; οἶνος, Mt 9:17, Lk 5:37; σπλάγχνα, Ac 1:18. Metaph., τ. πνεῦμα, Ac 2:17, 18
(LXX), 33 10:45, Tit 3:6; ἀγάπη, Ro 5:5 (cf. Si 36:8, ὀργήν); pass., of persons (like Lat.
- Ito pour out, properly of liquids, Il., Aesch., etc.: metaph., in Med., ἐκχεύατʼ ὀϊστούς he poured forth his arrows, Od.
- 2of words, Aesch., etc.
- 3to pour out like water, squander, waste, oneʼs substance, Aesch., etc.
- IIPass., 3rd pl. plup. ἐξεκέχυντο, Epic syncop. aor2 ἐξέχυτο or ἔκχυτο, part. ἐκχύμενος [ῠ]:— to pour out, stream out or forth, properly of liquids, Hom.:—metaph. of persons, Hom.: —generally, to be spread out, Od.
- 2to be poured out like water, forgotten, Theogn., Plat.
- 3to give oneself up to joy, to be overjoyed, Ar.; ἐκχ. γελῶν to burst out laughing, Anth.
- 4to lie languidly, Anth.
-
…ἔμπροσθεν χρόνῳ ὡμολογήθη ; ὅπερ καὶ ἄρτι ἐλέγετο ἢ πᾶσαι ἡμῖν ἐκεῖναι αἱ πρόσθεν ὁμολογίαι ἐν ταῖσδε ταῖς ὀλίγαις ἡμέραις ἐκκεχυμέναι εἰσίν, καὶ πάλαι, ὦ Κρίτων, ἄρα τηλικοίδε γέροντες ἄνδρες πρὸς ἀλλήλους σπουδῇ διαλεγόμενοι ἐλάθομεν ἡμᾶς αὐτοὺς παίδων…
Plato, Crito
-
…ὦ πόνηρʼ Εὐριπίδη ἄναγε σεαυτὸν ἐκποδών, εἰ σωφρονεῖς, ἵνα μὴ κεφαλαίῳ τὸν κρόταφόν σου ῥήματι θενὼν ὑπʼ ὀργῆς ἐκχέῃ τὸν Τήλεφον · σὺ δὲ μὴ πρὸς ὀργὴν Αἰσχύλʼ ἀλλὰ πρᾳόνως ἔλεγχʼ ἐλέγχου · λοιδορεῖσθαι δʼ οὐ πρέπει ἄνδρας ποιητὰς…
Aristophanes, Frogs
-
…, ἐπίτρεψον δὲ θεοῖσιν. ὣς ἄρʼ ἔφη, γρηῢς δὲ διὲκ μεγάροιο βεβήκει οἰσομένη ποδάνιπτρα · τὰ γὰρ πρότερʼ ἔκχυτο πάντα. αὐτὰρ ἐπεὶ νίψεν τε καὶ ἤλειψεν λίπʼ ἐλαίῳ, αὖτις ἄρʼ ἀσσοτέρω πυρὸς ἕλκετο δίφρον Ὀδυσσεὺς θερσόμενος ,…
Homer, Odyssey
-
…ὅθι οἱ φίλα δέμνιʼ ἔκειτο, ἀμφὶ δʼ ἄρʼ ἑρμῖσιν χέε δέσματα κύκλῳ ἁπάντῃ · πολλὰ δὲ καὶ καθύπερθε μελαθρόφιν ἐξεκέχυντο, ἠύτʼ ἀράχνια λεπτά, τά γʼ οὔ κέ τις οὐδὲ ἴδοιτο, οὐδὲ θεῶν μακάρων · πέρι γὰρ δολόεντα…
Homer, Odyssey
-
…γυμνώθη ῥακέων πολύμητις Ὀδυσσεύς, ἆλτο δʼ ἐπὶ μέγαν οὐδόν, ἔχων βιὸν ἠδὲ φαρέτρην ἰῶν ἐμπλείην, ταχέας δʼ ἐκχεύατʼ ὀϊστοὺς αὐτοῦ πρόσθε ποδῶν, μετὰ δὲ μνηστῆρσιν ἔειπεν · οὗτος μὲν δὴ ἄεθλος ἀάατος ἐκτετέλεσται · νῦν αὖτε σκοπὸν…
Homer, Odyssey
-
…. ἀλλὰ ταῦτα μὲν τί δεῖ λέγειν ; ἀκμὴ γὰρ οὐ μακρῶν ἡμῖν λόγων, μὴ καὶ μάθῃ μʼ ἥκοντα κἀκχέω τὸ πᾶν σόφισμα, τῷ νιν αὐτίχʼ αἱρήσειν δοκῶ. ἀλλʼ ἔργον ἤδη σὸν τὰ λοίφʼ ὑπηρετεῖν σκοπεῖν θʼ ὅπου…
Sophocles, Philoctetes
-
…. οἳ δʼ ἅμα Πατρόκλῳ μεγαλήτορι θωρηχθέντες ἔστιχον, ὄφρʼ ἐν Τρωσὶ μέγα φρονέοντες ὄρουσαν. αὐτίκα δὲ σφήκεσσιν ἐοικότες ἐξεχέοντο εἰνοδίοις, οὓς παῖδες ἐριδμαίνωσιν ἔθοντες αἰεὶ κερτομέοντες ὁδῷ ἔπι οἰκίʼ ἔχοντας νηπίαχοι · ξυνὸν δὲ κακὸν πολέεσσι τιθεῖσι .…
Homer, Iliad
-
…, ὅθʼ ἥατο πάντες ἄριστοι Ἀργείων Τρώεσσι φόνον καὶ κῆρα φέροντες. ἤειδεν δʼ ὡς ἄστυ διέπραθον υἷες Ἀχαιῶν ἱππόθεν ἐκχύμενοι, κοῖλον λόχον ἐκπρολιπόντες. ἄλλον δʼ ἄλλῃ ἄειδε πόλιν κεραϊζέμεν αἰπήν, αὐτὰρ Ὀδυσσῆα προτὶ δώματα Δηιφόβοιο βήμεναι ,…
Homer, Odyssey
-
…πέμπουσιν τάδε στέφη, δόσιν γε τῶν κακῶν ἐπαξίαν ; ἢ σῖγʼ ἀτίμως, ὥσπερ οὖν ἀπώλετο πατήρ, τάδʼ ἐκχέασα, γάποτον χύσιν, στείχω καθάρμαθʼ ὥς τις ἐκπέμψας πάλιν δικοῦσα τεῦχος ἀστρόφοισιν ὄμμασιν ; τῆσδʼ ἐστὲ βουλῆς, ὦ…
Aeschylus, Libation Bearers
-
…· αὐτὰρ ὃ βῆ, μέγα γάρ ῥα θεῶν ὄτρυνεν ἐφετμή, ἐς πεδίον · τὸ δὲ πᾶν πλῆθʼ ὕδατος ἐκχυμένοιο, πολλὰ δὲ τεύχεα καλὰ δαϊκταμένων αἰζηῶν πλῶον καὶ νέκυες · τοῦ δʼ ὑψόσε γούνατʼ ἐπήδα πρὸς ῥόον ἀΐσσοντος ἀνʼ…
Homer, Iliad