ὕπτιος

ὕπτι-ος, α, ον,

• laid on oneʼs back, freq. in Hom., esp. of one falling backwards, opp. πρηνής, πολλοὶ δὲ πρηνεῖς τε καὶ ὕπτιοι ἔκπεσον Il. 11.179; ὁ δʼ ὕ. ἐν κονίῃσι . . πέσε 15.434, cf. 4.522, al., S. OT 811; τὸν δʼ ὕ. ὦσʼ ἀπὸ δουρός Il. 16.863; ἄλλοτʼ ἐπὶ πλευρὰς κατακείμενος, ἄλλοτε δʼ αὖτε ὕ., ἄλλοτε δὲ πρηνής, of Achilles in his grief, 24.11; ὕ. ἀποθανέειν to die lying on oneʼs back, Hdt. 4.190; ῥέγκει . . ὕ. Ar. Eq. 104; ὕπτιον καθεύδειν οὐδενὶ βέλτιόν ἐστιν Diocl. Fr. 141; κατεκλίνη ὕ. Pl. Phd. 117e, cf. Sor. 2.87, al., Gal. 18(2).56, al.; ὑ. ἀνατετραμμένος Pl. Euthd. 278c; of a quadruped, ὀρθοῦ ἑστεῶτος . . καὶ ὑπτίου standing upright and lying on its back, Hdt. 2.38, cf. AP 5.202 (Asclep.).
• • II ὕ. μέρη, in animals, the under parts, i.e. the belly, opp. τὰ πρανῆ (the upper parts, the back), Arist. PA 658a16, al., cf. πρανής II: hence Thphr. HP 1.10.2, 3.14.2 uses ὕπτιος of the smoother upper surface of leaves, opp. πρανής of the rougher and under: γαστὴρ ὑ. the belly uppermost, E. Cyc. 326; of the hand, ἐκτείνειν τὴν χεῖρʼ ὑ. to hold out the hand with the under side uppermost, to hold out the hollow of the hand, so as to receive something, Ar. Ec. 782; τὴν χεῖρα νῦν μὲν ὑ., νῦν δὲ πρηνῆ προτείνας Plu. Tim. 11; τῆς χειρὸς ὑ. τὸ μέσον Id. Crass. 18; ὑ. ταῖς χερσὶν ὑποδέχεσθαί τι Philostr. Im. 1.6; ἐδέξαντο ὑπτίαις χερσὶ τὸν τῶν πολεμίων στρατόν Procop. Goth. 3.16.19; οὐλὴ καρπῷ δεξιῷ ὑπτίῳ PLond. 2.259.81 (i A. D.); also ὑ. τὰς χεῖρας ἀνατείνειν lift the upturned hands in prayers, Plu. Comp.Phil.Flam. 2, cf. Philostr. Im. 2.1; ταῖς χερσὶν ὑπτίαις διαλέγεσθαι D.Chr. 33.52; ἐξ ὑπτίας νεῖν swim or float on oneʼs back, Ar. Fr. 665, Pl. R. 529c.
  • III generally, of anything turned downside up, πάλος ἐξ ὑπτίου ʼπήδησεν . . κράνους from the upturned helmet, with the hollow uppermost, A. Th. 459 (cf. Il. 7.176); παράθες νυν ὑ. αὐτὴν ἐμοί (sc. τὴν ἀσπίδα) Ar. Ach. 583, cf. Lys. 185, Th. 7.82; ἁψῖδος ἥμισυ ὕπτιον a half-wheel with the concave side uppermost, Hdt. 4.72; but κύλιξ ὑ. a cup with the bottom uppermost, Ar. Lys. 195; ὑπτίοις σέλμασιν ναυτίλλεται he sails with the benches upside down, i.e. suffers shipwreck, S. Ant. 716; κεῖσθαι ὥσπερ γάμμα ὕ. X. Oec. 19.9; σχαλίδες Id. Cyn. 6.7; περιφέρεια κοίλη καὶ ὑ., opp. πρηνὴς καὶ κυρτή, Arist. Mete. 350a11.
  • • 2 ἐξ ὑπτίας ἀνάπαλιν διανεῖν τὸν λόγον trace the argument backwards from the conclusion, Pl. Phdr. 264a, cf. Herm. in Phdr. p.187 A.; ἐξ ὑπτίας backwards, in reverse order, ἀπὸ τῶν ἐσχάτων ἐπὶ τὰ πρῶτα ἐπανιόντες Dam. Pr. 81; ἐξ ὑπτίας χωροῦντες Procl. Hyp. 7.57.
  • IV of land, flat, horizontal, Hdt. 2.7, Thphr. CP 5.12.7, App. BC 4.2, Mith. 42, Ael. NA 16.15, Plu. Apophth.reg. 2.193e, Vit.pud. 530a; ἐν ὑπτίῳ τοῦ ὄρους Paus. 8.13.1; ὕ. μᾶλλον ἢ ὄρθιος, of a flight of shallow steps, Luc. Hipp. 5; of the sea, smooth, Philostr. Im. 2.17, Lib. Descr. 7.5.
  • V metaph., supine, lazy, careless, Aristid. Or. 31(11).5, Id. 2.112J., Poll. 1.158, etc.; ἔστω . . μὴ ὕ. ὁ τράχηλος his neck should not be relaxed, Zeno Stoic. 1.58; δεῖ αὐτῷ καὶ αὐχένος ὀρθοῦ καὶ βλέμματος οὐχ ὑπτίου Lib. Or. 64.103; προσφέρομαι τῶν αὐστηρῶν τι . . ὅταν αἴσθωμαί ποθʼ ὕ. [τὸν στόμαχον] γεγονότα καὶ πλησίον ἥκοντα ναυτίας Gal. 6.601, cf. 15.460; of language, flat, tedious, D.H. Isoc. 15, Din. 8, Hermog. Stat. 3, etc. Adv., ὑπτίως ἔχειν to be flat and dull, Ph. 1.305; ὑ. καὶ οὐ ποιητικῶς ᾖσεν Philostr. Her. 2.19.
  • VI passive, of Verbs, D.L. 7.43, 64; cf. ὀρθός v.

ὕπτιος, (von ὑπό, wie supinus von sub), zurückgebeugt, -gelehnt, rücklings, hintenüber ; Hom. bes. vom Fallenden, πέσεν ὕπτιος, im Ggstz von πρηνής, Il. 11.179, 24.11 ; πάλος ἐξ ὑπτίου πήδησεν κράνους Aesch. Spt. 441 ; ὕπτιος μέσης ἀπήνης ἐκκυλίνδεται Soph. O.R. 811, vgl. Ant. 1173 ; u. vom umgestürzten Schiffe, ὑπτίοις σέλμασιν ναυτίλλεται 712 ; ὕπτιος ῥέγκει Ar. Eq. 104 ; auch ἀσπίς Ach. 558 ; ὕπτιος κεῖται Her. 4.190 ; Ggstz ὀρθός, 2.38 ; κατεκλίθη ὕπτιος Plat. Phaed. 117e, u. öfter ; ἐξ ὑπτίας νέων Rep. VII.529c, vgl. Phaedr. 264a ; – τὰ ὅπλα ὕπτια τιθέναι πρὸς τὴν γῆν Pol. 3.71.4 ; ὕπτιον καταβαλών Luc. D. Mer. 3. – Am Körper sind ὕπτια μέρη die oberen Teile, z.B. der Rücken im Vergleich mit dem Bauche ; ὑπτία χείρ Ar. Eccl. 781, der Rücken der Hand, im Ggstz gegen πρηνής, die flache Hand ; übh. von Körpern im aufrechten Stande hinten, in horizontaler Lage oben. – Von andern Gegenständen, zurückgebeugt, schräg liegend ; – vom Lande, flach, eben, Her. 2.7 u. Sp., wie App. Mithr. 42, civ. 4.2, Ael. H.A. 16.15 ; von einem Flusse, βαθὺς καὶ ὕπτιος ὤν, Strab. 8.3.19 ; – übertr., schlaff, bequem, sorglos, nachlässig, Sp., wie Dion.Hal.; – stolz zurückgebogen, übermütig.

ὕπτιος

[ὑπό.]

On the back, supine (opposed to πρηνής) : ἄλλοθʼ ὕπτιος, ἄλλοτε δὲ πρηνής Il. 24.11. Cf. Il. 4.108, 522, Il. 7.145, 271, Il. 11.144, 179, Il. 12.192, Il. 13.548, Il. 15.434, 647, Il. 16.289, 863, Il. 17.523 : Od. 9.371, Od. 18.398.

ὕπτιος (ὑπό, cf. supinus): back, backward, on his back; opp. πρηνής, Il. 11.179.

ὕπτιος, α, ον from ὑπό, as Lat. supinus from sub

• • Ilaid back, laid on oneʼs back, πέσεν ὕπτιος he fell backwards, opp. to πρηνής, Il.; of a quadruped, ὀρθοῦ ἑστεῶτος καὶ ὑπτίου rearing upright and falling backwards, Hdt.
  • IIgenerally with the under side uppermost, χείρ ὑπτία the hollow of the hand, Plut.; ἐξ ὑπτίου κράνους from the upturned helmet, with the hollow uppermost, Aesch.; so, παράθες ὑπτίαν (τὴν ἀσπίδα) Ar.; ἀψὶς ὑπτία a half-wheel with the concave side uppermost, Hdt.; ὑπτίοις σέλμασιν ναυτίλλεται he sails with the bottom uppermost, i. e. suffers shipwreck, Soph.; ἐξ ὑπτίας νεῖν to swim on the back (in metaph. sense), Plat.
  • IIIof land, sloping evenly, of Egypt, Hdt.