asper
asper, (without hope) ; rough, uneven, harsh; violent, unkind, cruel
harsh and mountainous regions
more difficult than expected
- as affecting the sense of touch, rough, uneven (opp. lēvis or lenis; syn.: scaber, acutus, insuavis, acerbus, amarus, mordax, durus).
- I.1 Lit.: lingua aspera tactu, Lucr. 6, 1150; cf. Verg. G. 3, 508; Ov. M. 7, 556; Luc. 4, 325: mixta aspera levibus, Lucr. 2, 471: in locis (spectatur) plani an montuosi, leves an asperi, Cic. Part. Or. 10, 36: Quid judicant sensus? dulce, amarum; lene, asperum, id. Fin. 2, 12, 36: tumulus asperi (sc. saxibus) soli, Liv. 25, 36: saxa, Enn. ap. Cic. Pis. 19; Cic. Tusc. 1, 16, 37; Pac. ap. Mar. Vict. p. 2522 P.; Att. ap. Cic. Tusc. 2, 10, 23; Lucr. 4, 147; Ov. M. 6, 76; cf. Leucas, Luc. 1, 42: loca, Caes. B. C. 3, 42, and Vulg. Act. 27, 29: viae asperae, ib. Bar. 4, 26: vallis aspera, ib. Deut. 21, 4 et saep.: unda, Enn. ap. Macr. S. 6, 2: glacies, Verg. E. 10, 49: hiems, Ov. M. 11, 490; Claud. ap. Prob. Cons. 270: Phasis, i. e. frozen, ice-bound, Prob. ap. Rufin. I. 375; and of climate: aspera caelo Germania, harsh, severe, Tac. G. 2: arteria. the windpipe (v. arteria), Cic. N. D. 2, 54, 136; Cels. 4, 1.—Of raised work (i. e. bas-relief, etc., as being rough), as in Gr. τραχύς (cf. exaspero): aspera signis Pocula, Verg. A. 9, 263: Cymbiaque argento perfecta atque aspera signis, id. ib. 5, 267: signis exstantibus asper Antiquus crater, Ov. M. 12, 235 (cf.: stantem extra pocula caprum, Juv. 1, 76): Summus inaurato crater erat asper acantho, Ov. M. 13, 701: aspera pocula, Prop. 2, 6, 17: ebur, Sen. Hippol. 899: balteus, Val. Fl. 5, 578: cingula bacis, Claud. Laud. Stil. 2, 89; cf. Drak. ad Sil. 11, 279: nummus, not worn smooth, new, Suet. Ner. 44; cf. Sen. Ep. 19: mare, agitated by a storm, rough, tempestuous, Liv. 37, 16.—Of things that have a rough, thorny, prickly exterior: barba, Tib. 1, 8, 32: sentes, Verg. A. 2, 379: rubus, id. E. 3, 89: mucro, Luc. 7, 139 (cf. Tac. A. 15, 54: pugionem vetustate obtusum asperari saxo jussit; v. aspero).—
- 2 Meton., of food: He. Asper meus victus sanest. Er. Sentisne essitas? He. My fare is very rough. Er. Do you feed on brambles? Plaut. Capt. 1, 2, 85 (194); cf. id. ib. 3, 1, 37 (497); also of a cough producing hoarseness: quas (fauces) aspera vexat Assidue tussis, Mart. 11, 86, 1.—
- 3 Subst.: aspĕrum, i, n., an uneven, rough place: latens in asperis radix, Hor. Epod. 5, 67: aspera maris, Tac. A. 4, 6: propter aspera et confragosa, Plin. 3, 5, 9, § 53: per aspera et devia, Suet. Tib. 60: erunt aspera in vias planas, Vulg. Isa. 40, 4; ib. Luc. 3, 5.—Also in the sup. absol.: asperrimo hiemis Ticinum usque progressus, Tac. A. 3, 5.—
- II Transf.
- 1 Of taste, rough, harsh, sour, bitter, brackish, acrid, pungent: asperum, Pater, hoc (vinum) est: aliud lenius, sodes, vide, Ter. Heaut. 458: asper sapor maris, Plin. 2, 100, 104, § 222: allium asperi saporis; quo plures nuclei fuere, hoc est asperius, id. 19, 6, 34, § 111: asperrimum piper, id. 12, 7, 14, § 27: acetum quam asperrimum, id. 20, 9, 39, § 97.—
- 2 Of sound, rough, harsh, grating, etc.: (pronuntiationis genus) lene, asperum, Cic. de Or. 3, 57, 216.—Hence a poet. epithet of the letter R (also called littera canina), Ov. F. 5, 481.—In rhetoric, rough, rugged, irregular: quidam praefractam et asperam compositionem probant; virilem putant et fortem, quae aurem inaequalitate percutiat, Sen. Ep. 114; cf. Cic. Or. 16, 53: duram potius atque asperam compositionem malim esse quam effeminatam et enervem, Quint. 9, 4, 142. And in gram., spiritus asper, the h sound, the aspirate, Prisc. p. 572 P.—
- 3 Of smell, sharp, pungent: herba odoris asperi, Plin. 27, 8, 41, § 64.—
- III Trop.
- A.a Of moral qualities, rough, harsh, hard, violent, unkind, rude (cf.: acerbus, acer, and Wagner ad Verg. A. 1, 14): quos naturā putes asperos atque omnibus iniquos, Cic. Planc. 16, 40: orator truculentus, asper, maledicus, id. Brut. 34, 129: aspera Juno, Verg. A. 1, 279: juvenis monitoribus asper, Hor. A. P. 163: patres vestros, asperrimos illos ad condicionem pacis, Liv. 22, 59; cf. id. 2, 27: rebus non asper egenis, Verg. A. 8, 365: cladibus asper, exasperated, Ov. M. 14, 485: asperaque est illi difficilisque Venus, unfriendly, Tib. 1, 9, 20; cf. id. 1, 6, 2: (Galatea) acrior igni, Asperior tribulis, fetā truculentior ursā, Ov. M. 13, 803: Quam aspera est nimium sapientia indoctis hominibus, Vulg. Eccli. 6, 21: asper contemptor divom Mezentius, Verg. A. 7, 647: aspera Pholoe, coy, Hor. C. 1, 33, 6.—Of a harsh, austere, rigid view of life, or manner of living: accessit istuc doctrina (sc. Stoicorum) non moderata nec mitis, sed paulo asperior et durior quam aut veritas aut natura patiatur, Cic. Mur. 29: (Stoici) horridiores evadunt, asperiores, duriores et oratione et verbis, id. Fin. 4, 28, 78 (v. asperitas, II. A.): (Cato) asperi animi et linguae acerbae et immodice liberae fuit, sed rigidae innocentiae, Liv. 39, 40: (Karthago) studiis asperrima belli, Verg. A. 1, 14, ubi v. Wagner: Camilla aspera, id. ib. 11, 664; cf.: gens laboribus et bellis asperrima, Just. 2, 3: virgo aspera, i. e. Diana, Sen. Med. 87.—
- b Of animals, wild, savage, fierce: (anguis) asper siti atque exterritus aestu, Verg. G. 3, 434: bos aspera cornu, i. e. minax, id. ib. 3, 57; cf. Hor. Epod. 6, 11: ille (lupus) asper Saevit, Verg. A. 9, 62: lupus dulcedine sanguinis asper, Ov. M. 11, 402: ille (leo) asper retro redit, Verg. A. 9, 794: tigris aspera, Hor. C. 1, 23, 9; 3, 2, 10: (equus) asper frena pati, Sil. 3, 387.—
- B Of things, rough, harsh, troublesome, adverse, calamitous, cruel, etc. (most freq. in the poets): in periculis et asperis temporibus, Cic. Balb. 9: qui labores, pericula, dubias atque asperas res facile toleraverant, Sall. C. 10, 2: mala res, spes multo asperior, (our) circumstances are bad, (our) prospects still worse, id. ib. 20, 13: venatus, Verg. A. 8, 318: bellum, Sall. J. 48, 1; Hor. Ep. 2, 1, 7: pugna, Verg. A. 11, 635; 12, 124: fata, id. ib. 6, 882: odia, id. ib. 2, 96.—Absol.: multa aspera, Prop. 1, 18, 13; Hor. Ep. 1, 2, 21 al.—Of discourse, severe, abusive: asperioribus facetiis perstringere aliquem, Cic. Planc. 14; Tac. A. 15, 68: verba, Tib. 4, 4, 14; Ov. P. 2, 6, 8; Vulg. Psa. 90, 3: vox, Curt. 7, 1.—Adv.
- a Old form asperĭter, roughly, harshly: cubare, Naev. ap. Non. p. 513, 21; Plaut. ap. Prisc. p. 1010 P.—
- b Class. form aspĕrē (in fig. signif.), roughly, harshly, severely, vehemently, etc.
- 1 Transf.: loqui, Cic. de Or. 3, 12, 45; Quint. 6, 5, 5: dicere, id. 2, 8, 15: syllabae aspere coëuntes, id. 1, 1, 37.—
- 2 Trop.: aspere accipere aliquid, Tac. A. 4, 31: aspere et acerbe accusare aliquem, Cic. Fam. 1, 5, 6: aspere agere aliquid, Liv. 3, 50: aspere et ferociter et libere dicta, Cic. Planc. 13, 33; Quint. 6, 3, 28: aspere et vehementer loqui, Cic. de Or. 1, 53, 227: ne quid aspere loquaris, * Vulg. Gen. 31, 24.— Comp.: asperius loqui aliquid, Cic. de Or. 1, 53, 227: asperius scribere de aliquo, id. Att. 9, 15.—Sup.: asperrime loqui in aliquem, Cic. Att. 2, 22, 5: asperrime pati aliquid, Sen. Ira, 3, 37, 1: asperrime saevire in aliquem, Vell. 2, 7.
~era,unsmopi
plano superficiem constans asperrima rerum
in arduis ~erisque montibus(
locis saxosis et ~eris
quasi vias vestras dirigens, ~era queque complanans
qui vias currens asperas / vie torrentem liberas
sermonis †aspersi [? l. ~eri ] magis et blandi minus ‥ veniam peto
non est tam ~era hiemps [AS: ] ut audeam latere domiswa stearc winter
pane ~eriori vescebatur
veritas ~era est et plerumque molestiam parit
clamore horrendo, ‥ precipiti cursu, crebris quoque jaculorum ictibus gens ~errima
rascacio est ~era sputi educcio vel expulsio
desideravit de hiis ‥ ~eram correccionem sumere
qui ~errimam vitam duxerant
~errimae invectionis severitate
~era illos invectione corrigebat
cclxviij aspres
cij besaunt’, qui valent dx asper
I rugueux, âpre, raboteux : ¶ 1 [opposé à lēvis, poli, lisse]: Cic. Tusc. 5, 83 ; Fin. 2, 36 ; [en parlant de plantes] Cic. Div. 1, 75 ; [de rochers] Cic. Agr. 2, 67 ; [de collines] Cæs. C. 3, 43, 1 ; [de terrains] Cic. Planc. 22, etc. || cymbia aspera signis Virg. En. 5, 267, coupes que les ciselures couvrent de rugosités (chargées de reliefs) ; nummus asper Suet. Nero 44, pièce neuve (qui a encore son relief) ; in aspero accipere Sen. Ep. 19, 10, recevoir (être payé) en monnaie neuve ¶ 2 maria aspera Virg. En. 6, 351, mer âpre, hérissée, orageuse ; hieme aspera Sall. J. 37, 3, pendant les rigueurs de lʼhiver : asperrimo hiemis Tac. Ann. 3, 5, au plus âpre (au plus fort) de lʼhiver ; Germania aspera cælo Tac. G. 2, la Germanie dure de climat || vinum asperum Cato Agr. 109, vin âpre, cf. Sen. Ep. 36, 3 ; Plin. 17, 250 || [en parl. de la voix] rauque : Cic. de Or. 3, 216, etc. || [du style] âpre, rude [où lʼarrangement des mots présente des sons heurtés, des hiatus] : Cic. Or. 20 ; 150 ; de Or. 3, 171 ; Att. 2, 6, 2 ¶ 3 plur. n. , horum (collium) asperrima pascunt Virg. En. 11, 319, ils font paître sur les parties les plus âpres de ces collines ; in inviis et asperis saxorum Curt. 7, 11, 18, sur un sol que les rochers rendaient impraticable et raboteux ; per aspera Curt. 7, 11, 16, à travers (sur) un terrain raboteux ; asperis maris obviam ire Tac. Ann. 4, 6, remédier aux difficultés de la navigation.
II [fig.] ¶ 1 âpre, dur, pénible : res asperæ Sall. J. 7, 6, les choses (les entreprises) difficiles ; periculosis atque asperis temporibus Cic. Balbo 22, dans des circonstances dangereuses et difficiles ; doctrina asperior Cic. Mur. 60, doctrine philosophique un peu trop sévère ; sententia asperior Liv. 3, 40, 7, avis plus rigoureux ; bellum asperrumum Sall. J. 48, 1, guerre menée avec acharnement ; aspera mea natura Cic. Vat. 8, mon caractère est dur ; nihil esse asperum nisi dolorem Cic. Fin. 1, 71, [ils disent] quʼil nʼy a de pénible que la douleur ; multo asperioribus verbis quam cum gravissime accusabat Cic. Att. 11, 13, 2, [il se justifie] en employant des termes beaucoup plus durs (amers) que quand il faisait les plus graves accusations ; verbum asperius Cic. Q. 1, 2, 7, parole un peu blessante ; in rebus asperis Cic. Off. 1, 80, dans le malheur, dans lʼépreuve, cf. de Or. 2, 34, 6 ; Fin. 5, 78 ; Liv. 22, 27, 3, etc. ¶ 2 [en parl. des pers.] âpre, dur, sévère, farouche : Panæti præceptis asperior non est factus Cic. Mur. 66, les leçons de Panétius ne lʼont pas rendu plus dur [moins indulgent, moins humain] ; in patrem ejus fuisti asperior Cic. Q. 1, 2, 6, tu tʼes montré un peu dur envers son père ; asperrimi ad condiciones pacis Liv. 22, 59, 7, [nos pères] si intraitables sur les conditions de la paix ; aspera Pholoe Hor. O. 1, 33, 5, lʼintraitable (insensible) Pholoé || [en parl. des animaux] farouche, violent : (bos) interdum aspera cornu Virg. G. 3, 57, (la génisse) qui menace parfois de la corne ; (anguis) asper siti Virg. G. 3, 434, (serpent) que la soif rend farouche (redoutable).
➳ formes syncopées : aspro Scrib. Comp. 180 ; aspros Stat. Th. 1, 622 ; aspris Virg. En. 2, 379.
- 1. ruw, oneffen; ➤ loca aspera et montuosa; asperrimus aditus moeilijk begaanbaar; mare asperum onstuimig; (ook v. vazen met reliëf) pocula aspera;
- 2. ruig, stekend [barba];
- 3. (v. smaak en reuk) bitter, bijtend, scherp; ➤ vinum asperum; piper asperrimum; herba odoris asperi;
- 4. (v. geluid) rauw, raspend, onbeschaafd [vox; oratio];
- 5. (v. manier v. uitdrukken) hortend, niet vlot [oratio]; hard, bijtend, beledigend [verba; facetiae];
- 6. (v. gedrag) ruw, bars, grof, bruut, hard; onstuimig, wild, driest; ➤ homo ~ et durus; gens laboribus et bellis aspera; virgo aspera Diana;
- 7. verbitterd [Iuno];
- 8. (v. dieren) wild, geprikkeld; ➤ anguis ~ siti; bos aspera (dreigend) cornu;
- 9. (v. oordelen, wetten, straffen, meningen e.d.) hard, streng [lex; censura; doctrina; sententia]; ➤ aspere agere harde maatregelen treffen;
- 10. (v. omstandigheden) moeizaam, moeilijk, hard, drukkend, (v.e. gevecht) wild [pericula; negotium; fata; bellum; pugna]; ➤ asperius opinione moeilijker dan verwacht; — subst. aspera, ōrum n tegenspoed, nood;
- 11. (v. klimaat) ruw, koud [hiems].
粗糲。不平。嚴。— homo 不好性情之人。Mores asperi 粗鹵行爲。 — nummus 新鑄起之錢。Vasa aspera signis 起花之器皿。Asperius nihil est humili cum surgit in altum 卑者登高位其不仁無比。Verba aspera 責備之首。Aspera littera, scilicet littera R. Aspera loca 不好水土之地方。Aspera saecula 國風 鄙陋之時。Asper mucro 利刃。
Suggest a Translation
See an image
- ab + spes, without hope, adverse, calamitous, troublesome, cruel, perilous: tempora: oppugnatio, Cs.: mala res, spes multo asperior, S.: venatus, V.: fata, V.— As subst: aspera multa pertulit, hardships, H.— Of nature and character, rough, harsh, hard, violent, unkind, cruel: homo naturā: Iuno, V.: iuvenis monitoribus, H.: asperrimi ad condicionem pacis, L.: rebus non asper egenis, V.: cladibus asper, exasperated, O.: doctrina asperior: fores, i. e. of a cruel mistress, H.: Asperior tribulis (Galatea). more unfeeling, O.— Wild, savage, fierce: (anguis) siti, V.: tactu leo, H.: facetiae.—Of climate, harsh, severe: caelo Germania, Ta.: hiemps, S.: asperrimo hiemis, in the depth, Ta.— Of style, harsh: oratio. — Rough, uneven: regio: loca, Cs.: rura dumis, V.: rubus, prickly, V.: aequora ventis, H.: pocula signis, i. e. wrought in relief, V.: frons cornu, O.: capilli (i. e. hirsuti), H.: maria, stormy, V.: vinum, harsh, T.: pronuntiationis genus, rough: littera, i. e. the letter r, O.
-
…divitias suas vincere nequeunt. At nobis est domi inopia, foris aes alienum, mala res, spes multo asperior denique quid reliqui habemus praeter miseram animam Quin igitur expergiscimini En illa, illa, quam saepe optastis, libertas…
Sallust, Catilina
-
…ipse pedes exercitum pro loco atque copiis instruit. Nam uti planities erat inter sinistros montis et ab dextra rupe aspera, octo cohortis in fronte constituit, reliquarum signa in subsidio artius conlocat. Ab iis centuriones, omnis lectos…
Sallust, Catilina
-
…referas, levis, ut non altera nostro limine formosos intulit ulla pedes. quamvis multa tibi dolor hic meus aspera debet, non ita saeva tamen venerit ira mea, ut tibi sim merito semper furor, et tua flendo…
Propertius, Elegies
-
…campo fecerat, prospere cessere, constituit bellum facere et extrema omnia experiri, quoniam, quae occulte temptaverat, aspera foedaque evenerant. Igitur C. Manlium Faesulas atque in eam partem Etruriae, Septimium quendam Camertem in agrum Picenum…
Sallust, Catilina
-
…irae Urbs antiqua fuit, Tyrii tenuere coloni, Karthago, Italiam contra Tiberinaque longe ostia, dives opum studiisque asperrima belli ; quam Iuno fertur terris magis omnibus unam posthabita coluisse Samo ; hic illius arma, hic currus fuit…
Vergil, Aeneid
-
…, plerique, quos ad bellum spes rapinarum aut novarum rerum studium illexerat, dilabuntur ; reliquos Catilina per montis asperos magnis itineribus in agrum Pistoriensem abducit eo consilio, uti per tramites occulte perfugeret in Galliam Transalpinam. At Q…
Sallust, Catilina
-
…militaribus equis quam in scortis atque conviviis lubidinem habebant. Igitur talibus viris non labor insolitus, non locus ullus asper aut arduus erat, non armatus hostis formidulosus virtus omnia domuerat. Sed gloriae maxumum certamen inter ipsos erat se…
Sallust, Catilina
-
…mala effugiatis. Haec ubi dixit, Allobroges in maxumam spem adducti Umbrenum orare, ut sui misereretur nihil tam asperum neque tam difficile esse, quod non cupidissume facturi essent, dum ea res civitatem aere alieno liberaret. Ille…
Sallust, Catilina
-
…mihi causa sequendi. Me miserum ne prona cadas indignave laedi crura notent sentes et sim tibi causa doloris. Aspera, qua properas, loca sunt. Moderatius, oro, curre fugamque inhibe ; moderatius insequar ipse. Cui…
Ovid, Metamorphoses
-
…, cuncta maria terraeque patebant, saevire fortuna ac miscere omnia coepit. Qui labores, pericula, dubias atque asperas res facile toleraverant, iis otium divitiaeque optanda alias, oneri miseriaeque fuere. Igitur primo pecuniae, deinde imperi…
Sallust, Catilina