detergeo
detergeo, to wipe off, wipe away
- I To wipe off, wipe away (class.).
- A Lit.: sudorem frontis brachio, Suet. Ner. 23; cf.: lacrimas pollice, Ov. M. 13, 746; cf.: teneros fletus stamine, Claud. in Eutr. 2, 375: araneas, Dig. 33, 7, 12, § 21.—Poet.: nubila, i. e. to drive away, remove, Hor. Od. 1, 7, 15; cf. sidera, to drive or chase away, Cic. Arat. 246.—
- 2 Transf., to cleanse by wiping, to wipe off, wipe clean, to clean out: caput pallio, Plaut. Cas. 2, 3, 20 (236): labra spongiā, Col. 6, 9, 2; cf.: se linguā, id. 6, 6, 1: frontem unguento, Petr. 47, 1: falces fibrina pelle, Plin. 17, 28, 47, § 265: cloacas, Liv. 39, 44; cf. Suet. Aug. 18.—Comic: mensam, i. e. to clear, to empty, Plaut. Men. 1, 1, 2 (78).—
- B Trop.
- 1 To take away, remove: fastidia, Col. 8, 10, 5: somnum, Claud. Epith. Pall. et Cel. 27.—
- 2 To cleanse, purge: animum helleboro, Petr. 88, 4; secula foedo victu, Claud. Cons. Mall. Theod. 1, 191.—
- 3 In colloq. lang., of money: primo anno LXXX. detersimus, have swept off, got, Cic. Att. 14, 10, 6.—
- II To strip off, break off; to break to pieces: remos, Caes. B. C. 1, 58; Liv. 28, 30 fin.: pinnas asseribus falcatis, id. 38, 5: palmites, Col. 4, 27 fin.
➳ formes de la 3e conj. : detergunt Liv. 36, 44, 6 ; detergit Sen. Ep. 47, 5 ; detergantur Dig. 33, 7, 12.
- 1. af-, wegvegen [lacrimas; sudorem frontis bracchio];
- 2. verdrijven, verjagen; ➤ notus deterget nubila caelo; detersit sidera nubes;
- 3. reinigen, schoonmaken [cloacas; mensam];
- 4. afbreken [remos];
- 5. afrukken [pinnas];
- 6. (metaf.) (geld) uit iets slaan.
See an image
- (plur.once detergunt, L.), sī, sus, ere, to wipe off, wipe away: lacrimas pollice, O.: nubila caelo, i. e. to clear, H.—To wipe, cleanse: volnera mappā, Iu.: cloacas, L.—To strip off, break off: remos, Cs.: asseribus pinnas, L.—Fig., to sweep off, get (colloq.): primo anno LXXX.
-
…curae. quod quaeris, iamne ad centena Cluvianum, adventare videtur. scilicet primo anno L X X X detersimus. Quintus pater ad me gravia de filio, maxime quod matri nunc indulgeat cui antea bene merenti fuerit inimicus…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…, quoad licebat latiore uti spatio, producta longius acie circumvenire nostros aut pluribus navibus adoriri singulas aut remos transcurrentes detergere, si possent, contendebant. cum propius erat necessario ventum, ab scientia gubernatorum atque artificiis ad virtutem montanorum…
Julius Caesar, Civil War
-
…convenisse, et stertere tanquam olim dormientes coeperunt. Iam et tricliniarches experrectus lucernis occidentibus oleum infuderat, et pueri detersis paulisper oculis redierant ad ministerium, cum intrans cymbalistria et concrepans aera omnes excitavit. Refectum igitur est convivium et…
Petronius, Satyricon, Fragmenta, and Poems
-
…et sonus tibiae zygiae mutatur in querulum Lydii modum, cantusque laetus hymenaei lugubri finitur ululatu, et puella nuptura deterget lacrimas ipso suo flammeo. Sic affectae domus triste fatum cuncta etiam civitas congemebat, luctuque publico confestim congruens edicitur…
Apuleius, Metamorphoses
-
…de arena ferinis obsoniis coenant, qui de apro, qui de cervo petunt Aper ille quem cruentavit, conluctando detersit. Cervus ille in gladiatoris sanguine iacuit. Ipsorum ursorum alvei appetuntur cruditantes adhuc de visceribus humanis. Ructatur proinde…
Tertullian, Apologeticum
-
…cubiculi, quo cohibebatur, elapsus fenestram, refectisque pinnis aliquanta quiete, longe velocius provolans Psychen accurrit suam, detersoque somno curiose et rursum in pristinam pyxidis sedem recondito, Psychen innoxio punctulo sagittae suae suscitat, et Ecce inquit…
Apuleius, Metamorphoses
-
…aliqui volucre appellant animal praerodens pubescentes uvas. quod ne accidat, falces, cum sint exacutae, fibrina pelle detergent atque ita putant aut sanguine ursino linunt post putationem easdem. sunt arborum pestes et formicae. has abigunt rubrica…
Pliny the Elder, Natural History
-
…tu maximus arbiter meaeque victor perpetuus legere ripae, et nunc limite me colis beato nec sordere sinis malumque late deterges sterilis soli pudorem, ne me pulvereum gravemque caelo Tyrrheni sinus obluat profundi, qualis Cinyphius tacente ripa Poenos Bagrada…
Statius, P. Papinius, Silvae
-
…mendicus, rex, parasitus, hariolus Iuventus nomen fecit Peniculo mihi, ideo quia mensam, quando edo, detergeo. homines captivos qui catenis vinciunt et qui fugitivis servis indunt compedes, nimis stúlte faciunt mea quidem sententia .…
Plautus, Menaechmi
-
…glabri ad ministeria discurrant, quanta arte scindantur aves in frusta non enormia, quam curiose infelices pueruli ebriorum sputa detergeant. Ex his elegantiae lauti tiaeque fama captatur et usque eo in omnes vitae secessus mala sua illos secuntur ,…
Seneca, De Brevitate Vitae