incentivus
incentīvus, a, um, adj. [incino], that strikes up, sets the tune (ante- and post-class.).
- I Lit.: tibia, the treble flute (opp. succentive, that plays the accompaniment), Varr. R. R. 1, 2, 15.—
- B Transf., superior: vita pastorum (opp. succentiva vita agricolarum), Varr. R. R. 1, 2, 16.—
- II Trop., that provokes or incites: lues, Prud. Hamart. 250. —Hence,
- B Subst.: incentīvum, i, n., an incentive: peccaminis, Prud. Apoth. 929: vitiorum, Hier. Ep. 52, 3.— Adv.: incen-tīvē, Ven. Fort. Vit. Leob. 10.
incentīvus, a, um (incino), I) anstimmend, tibia, Diskantflöte (Ggstz. succentiva), auch bildl. = die Hauptsache, das Vornehmste, Varro r. r. 1, 2, 15. – dass. subst., illa theatralis incentiva (sc. tibia), Ambros. in Luc. 7. § 237. – II) übtr., anregend, reizend, lues, Prud. ham. 250. – subst., incentīvum, ī, n., ein Anreizungs-, Reizmittel (vgl. Haase Misc. 2, 21), Oros. u.a. Spät.; m. subj. Genet., Spartanae tibiae, Pan. vet. inc.: laudis, Arnob.: m. obj. Genet., audendi, Amm.: vitiorum, Hieron.: peccaminis, Prud.: velut inc. torpentis in se amoris, Mar. Victorin.: sunt incentiva amoris (al. amatori), Donat.
nesciat [vidua ] etiam ~a desideria ut soli tibi subdat propria colla
Deus ‥ vos ab ~a libidinum concupiscentia muniendo submoveat
~a furia
in vultu nihilominus formositas ampla, non cujuslibet voluptatis ~a
laus siquidem amoris ~a et custos est. hinc est quod cives Jerusalem laudibus eternis eterni amoris incendium nutriunt
luxurie fomes, res incentiva malorum
[Melantia ], quam lascivae obscenitatis ludibria carnisque ~a illecebrosis stimulis agitabant
ab adolescentia ‥ ex qua nimirum aetate carnalium in nobis desideriorum solent ~a generari
plagae igitur serpentium ignitorum venena sunt et ~a vitiorum quae animam quam tangunt spiritali perimunt morte
temperantia qua passionum ~a refrenas
sperare se ulterius ~o carnis cariturum
~a carnis, cujus acerrimos stimulos patiebatur, in aquis vehementibus mortificavit
propter quod ‥ delictis ministretur ~um
qui ‥ a tenebrosorum operum vos liberat ~is
Ethelredus rex ‥, quibusdam exortis dissensionum ~is, duci nocere ‥ sitiens
quod fomes et ~um inter eum et Anselmum fuerat discordie
hic compertum est inimicitiarum fomentum, hic discordiarum ceperunt ~a pullulare
quo magis in venereos usus exercetur, eo validius ad Veneris ~a promovetur et actus
isti, dum in ~o cupiditatis exestuant, dum trahuntur inanis glorie appetitu, ‥
ne, dum adinvicem proximant corpora, nutriant libidinis ~a
qui uni indulget indigno, ad prolapsionis contagium provocat universos; facilitas enim venie ~um tribuit delinquendi [cf. ]Ambros. In Ps. cxviii 8. 26. 1
licet sedes apostolica ‥ dissimulare non debeat, ne sic ~um tribueret delinquendi
considerans ‥ quod ex hoc regendi auctoritas invalescat ~umque tribuat delinquendi
cum efficax impunitas scelerum insolentibus ~a tribuat delinquendi
juxta decretum juris canonici nimia venie facilitas parit ~um delinquendi
~um ingenii et fomitem virtutis
~um patientie, virtutis exemplar
si indevotis fastidium ingerat quod devotis interne dulcedinis parit ~um
devotionis fervor amoris excitat ~um
imagines ‥ magnum intuentibus pie devotionis prebentes ~um
ut igitur exauditu dilatetur fides, ‥ ~um proponimus ipsum in medio lectoribus non reticendum
superioribus suis promptum famulatum, paribus bonitatis ~um ‥ impendebat
relucet clarius norma morum, forma vivendi, probitatis ~um [] : Trevisa clensynge of goodnes ;Harl. 2261 :incentive of manhode
hoc profecto miraculum ad diligenda simul et veneranda beati Petri merita maximum sancto regi prebuit ~um
est ad optimos mores optinendos maximum ~um scire se ab optimis quibusque nobilitatem meruisse sanguinis(
cujus vita ‥ cuilibet eam diligenter intuenti ad exercitacionem virtutum gratum conferet ~um
mandati vestri inspectio ‥ simplicitati nostre stuporis cujusdam prestitit ~um
supermurales scaphas ~is ignium repletas machine nostre injiciunt
tundyr , †incentinum, araula, napta, receptaculum ignis, ignicippium
incentīvus, a, um (incino), ¶ 1 qui donne le ton : tibia incentiva Varro R. 1, 2, 15, [opp. succentiva ] flûte qui joue la partie haute || [fig.] qui a le pas sur : Varro R. 1, 2, 16 ¶ 2 qui provoque, qui excite : Prud. Ham. 250.
Et si deinceps tertio relapsus fuerit in concubinatu notorio, privetur omnibus beneficiis, et alias carceribus affligatur, ut sic ferro exusta vulnera et secata sanentur... taliumque gravis castigationis exemplo mentes teneat etGloss. Isid. :Incentivos comprimat aliorum.
Incentiva vitiorumdixit Hieronymus epist. 2.
Incentivum peccaminisPrudentius Apotheol. v. 929.