interpretor
interpretor, to explain, expound, interpret, understand, conclude, infer, comprehend
- I In gen. (class.): tuae memoriae interpretari me aequom censes, Plaut. Ep. 4, 1, 29 (554): nec quidquam aliud est philosophia, si interpretari velis, quam studium sapientiae, Cic. Off. 2, 2, 5: jus, id. Leg. 1, 4, 14: monstra aut fulgura, id. Div. 1, 6, 12: somnia, id. ib. 1, 23, 46: sapienter, id. Dom. 1, 1: cetera de genere hoc, Lucr. 4, 832: aliquid mitiorem in partem, id. Mur. 31, 64: felicitatem alicujus grato animo, id. Brut. 1: male bene dicta, id. N. D. 3, 31, 77: grate beneficia, Plin. Ep. 2, 13: male beneficium fortunae, Sen. Ep. 63: voluntatem alicujus, Cic. Inv. 2, 47, 139: sententiam alicujus, id. Tusc. 3, 17, 37: epistolam alicujus, id. Att. 15, 28: qui scriptum recitet et scriptoris voluntatem non interpretetur, Auct. Her. 2, 10, 14: medio responso spem ad voluntatem interpretantibus fecerat, Liv. 39, 39: obscure dicta, Quint. 3, 4, 3: aenigmata, id. 8, 6, 53: leges, id. 3, 6, 87: versus, id. 1, 9, 2: ἀλληγορία, quam inversionem interpretamur, translate, id. 8, 6, 44; 2, 15, 25; Suet. Gramm. 1: ut plerique ... viso aspectoque Agricola quaererent famam, pauci interpretarentur, few understood him, Tac. Agr. 40: jussa ducum interpretari quam exsequi malle, id. H. 2, 39.—With inf.: reditu enim in castra, liberatum se esse jurejurando, interpretabatur, Cic. Off. 3, 32, 113: pomoerium verbi vim solam intuentes postmoerium interpretantur esse, Liv. 1, 44, 4: victoriam ut suam, claimed as his own, Vell. 2, 80, 2: nolite consilium ex necessitate, nec voluntatem ex vi interpretari, Cic. Rab. Post. 11, 29: virtutem ex consuetudine vitae, id. Lael. 6, 21: Chaldaeos interpretatos imperium Persarum ad eos transiturum, interpret signs, etc., i. e. predict, foretell, Curt. 3, 3, 6; Suet. Aug. 44; id. Galb. 8.—
- II Esp.
- A To decide, determine: neque, recte, an perperam, interpretor, Liv. 1, 23, 8.—
- B Memoriae alicujus, to assist one’s memory, Plaut. Ep. 4, 1, 25 (550).—
- C To translate: recte sententiam (v. the context), Cic. Fin. 2, 7, 20.—
- D Diabolo, to ascribe to the devil, Tert. Verg. Vel. 15.☞ In pass. sense: scripturae, quae male de Hebraicis interpretata sunt, Lact. 4, 7, 7: ex quo ita illud somnium esse interpretatum, ut, etc., Cic. Div. 1, 25, 53: flumen Naarmalcha, quod amnis regum interpretatur, Amm.24, 6.— interprĕtātus, a, um, P. a., explained, translated (class.): nomen, Cic. Leg. 2, 12, 29: haec ex Graeco carmine interpretata recitavit, Liv. 23, 11, 4; 45, 29, 3.
➳ forme act. interpretat Ps. Cypr. Mont. 111, 6 || part. sens pass. interpretatus, a, um : Cic. Div. 1, 53 ; 1, 118 ; Leg. 2, 29 ; Sall. J. 17, 7.
- 1. uitleggen, verklaren [monstra aut fulgura; religiones; somnia]; (m. de) een verklaring geven voor [de liberalitate alcis]; (m. ex) opmaken uit; (m. aci.) verduidelijken; — p.p. interpretātus, a, um ook pass.;
- 2. (verklarend) vertalen (m. acc.; ex) [epistulam; scriptores; ex Graeco carmine]; — (pass.) ut ex libris interpretatum nobis est;
- 3. begrijpen, opvatten [alcis sententiam; alqm iems. karakter of handelwijze];
- 4. beoordelen, aanzien voor, een zekere uitleg geven aan (m. acc.) [alcis verba mitiorem in partem milder beoordelen; omnia alio modo; alcis felicitatem grato animo dankbaar erkennen; (m. dubb. acc.) hominem simulatorem beschouwen als huichelaar; sapientiam eam onder wijsheid iets dergelijks verstaan]; ➤ (m. afh. vr.) neque, recte an perperam, interpretor (Liv.);
- 5. (Plaut.) bemiddelaar zijn voor, te hulp schieten (m. dat.) [memoriae alcis].
解説。翻譯。以爲。— scriptores 註解各書。— memoriae ejus 提醒彼。— Sinice 譯入漢文。Neque recte an perperam interpretor 吾不斷其善否。
Suggest a Translation
See an image
- interpres, to explain, expound, interpret, understand, conclude, infer, comprehend: si interpretari velis: religiones, Cs.: somnia: sententiam tuam: ad voluntatem, L.: ut plerique quaererent famam, pauci interpretarentur, understood, Ta.: liberatum se esse iure iurando, interpretabatur, inferred: consilium ex necessitate, voluntatem ex vi.—Pass: ex quo ita illud somnium esse interpretatum, ut, etc.—To decide, determine: recte an perperam, L.—To translate: recte sententiam.—Passimpers.: uti ex libris Punicis interpretatum nobis est, S.
-
…enim se hominum vestigia ; quae videlicet ille non ex agri consitura, quam cernebat, sed ex doctrinae indiciis interpretabatur. Quam ob rem, Tubero, semper mihi et doctrina et eruditi homines et tua ista studia placuerunt .…
M. Tullius Cicero, De Republica
-
…me quantum profecerim. maerorem minui, dolorem nec potui nec, si possem, vellem. de Triario bene interpretaris voluntatem meam. tu vero nihil nisi ut illi volent. amo illum mortuum, tutor sum liberis, totam…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…precari venerarique soleamus, nonne expertes sunt religionum omnium quae ratio maxime tractata ab Euhemero est, quem noster et interpretatus est et secutus praeter ceteros Ennius ; ab Euhemero autem et mortes et sepulturae demonstrantur deorum ; utrum igitur hic…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…non eundem. ex quo intellegi debet homini id esse in bonis ultimum, secundum naturam vivere, quod ita interpretemur vivere ex hominis natura undique perfecta et nihil requirente. haec igitur nobis explicanda sunt, sed si enodatius ,…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…id te adiuvante obtineat. quod si a te erit impetratum, sic velim existimes me de tua liberalitate ita interpretaturum ut tuo summo beneficio me adfectum iudicem. ego quae te velle quaeque ad. te pertinere arbitrabor studiose diligenterque…
Cicero, Epistulae ad Atticum
-
…per sese, cum videamus tanta officia morientis Sed ut epistulam laudandam arbitror eam, quam modo totidem fere verbis interpretatus sum, quamquam ea cum summa eius philosophia nullo modo congruebat, sic eiusdem testamentum non solum a philosophi gravitate…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…idem astris hoc idem tribuit, tum annis mensibus annorumque mutationibus. cum vero Hesiodi Theogoniam id est originem deorum interpretatur, tollit omnino usitatas perceptasque cognitiones deorum ; neque enim Iovem neque Iunonem neque Vestam neque quemquam qui ita appelletur…
M. Tullius Cicero, de Natura Deorum
-
…At id, praeterquam quod fieri non potuit, ne fingi quidem potest ; alios enim alio more videmus exta interpretari, nec esse unam omnium disciplinam. Et certe, si est in extis aliqua vis, quae declaret futura…
M. Tullius Cicero, De Divinatione
-
…voluptas, Stoicis consentire naturae, quod esse volunt e virtute, id est honeste, vivere, quod ita interpretantur vivere cum intellegentia rerum earum, quae natura evenirent, eligentem ea, quae essent secundum naturam, reicientemque contraria…
M. Tullius Cicero, de Finibus Bonorum et Malorum
-
…publice sine auspiciis nec domi nec militiae gerebatur. cumque magna vis videretur esse et inpetriendis consulendisque rebus et monstris interpretandis ac procurandis in haruspicum disciplina, omnem hane ex Etruria scientiam adhibebant, ne genus esset ullum divinationis, quod…
M. Tullius Cicero, De Divinatione