iuro
iuro, to swear, take an oath
- I In gen., absol.: cui si aram tenens juraret, crederet nemo, Cic. Fl. 36, 90: cum ille mihi nihil, nisi ut jurarem, permitteret, id. Fam. 5, 2, 7: cum enim faciles sint nonnulli hominum ad jurandum, Dig. 28, 7, 8: posteaquam juratum est, denegatur actio, ib. 12, 2, 9: ex animi tui sententia jurāris, Cic. Off. 3, 29, 108.— With inf., Sil. 2, 3, 51; Claud. B. Get. 81; Dig. 12, 2, 13, § 5.—With nom. and inf., poet., Prop. 3, 4, 40.—With acc. and inf.: jurat, se eum non deserturum, Caes. B. C. 3, 13: se non reversurum, id. ib. 3, 87: jurarem ... me et ardere studio veri reperiendi, Cic. Ac. 2, 20, 65: nisi victores se redituros jurant, Liv. 2, 45: Boeotum in crasso jurares aëre natum, Hor. Ep. 2, 1, 244: falsum, to swear falsely, Cic. Off. 3, 29, 108: vere, to swear truly, id. Fam. 5, 2, 7: jurarem per Jovem, by Jupiter, id. Ac. 2, 20, 65: per supremi regis regnum, Plaut. Am. 2, 2, 211 (843); Verg. A. 9, 300: per solis radios, Juv. 13, 78; 6, 16.—Also with simple acc. of the being or object sworn by (mostly poet.): Terram, Mare, Sidera, Verg. A. 12, 197; 6, 324: quomodo tibi placebit Jovem lapidem jurare, cum scias? Cic. Fam. 7, 12, 2: quaevis tibi numina, Ov. H. 16, 319: Samothracum aras, Juv. 3, 144.—Hence also pass.: dis juranda palus, the Styx, by which the gods swear, Ov. M. 2, 46; cf.: Stygias juravimus undas, id. ib. 2, 101: Junonis numina, Tib. 4, 13, 15: caput, Sil. 8, 106.— Rarely with acc. of the fact sworn to: morbum, i. e. to swear to the fact of sickness, Cic. Att. 1, 1, 1; cf.: jurata pacta, Sil. 2, 274: ex mei animi sententia, with sincerity, without reservation, Liv. 22, 53, 10; so, ex nostri animi sententia, Quint. 8, 5, 1; cf. Liv. 43, 15, 8; Gell. 4, 20, 3: alicui aliquid, to vow or promise to one, Stat. Th. 4, 396: sacramenta deis, Sil. 10, 448: alicui jurare, to swear allegiance to, Plin. Pan. 68, 4: in verba, to swear with certain words, i. e. to take a prescribed form of oath: Petreius in haec verba jurat, Caes. B. C. 1, 76: cur in certa verba jurent, Cic. Inv. 2, 45, 132: milites in verba P. Scipionis jurarunt, Liv. 28, 29; 7, 5; 6, 22: in haec verba jures postulo, in this form of words, id. 22, 53, 12: in verba magistri, to echo his sentiments, Hor. Ep. 1, 1, 14: in verba ejus, Suet. Galb. 16: in verba Vitellii, id. Oth. 8: idem deinceps omnis exercitus in se quisque jurat, i. e. each soldier took the oath separately; whereas the usual practice was that one man uttered the entire oath, and the others only added, idem in me, Liv. 2, 45, 14: in litem, to make oath respecting the matter in dispute, to appraise under oath, Cic. Rosc. Com. 1, 4; Dig. 4, 3, 18; 8, 5, 7 al.: in nomen alicujus, to swear allegiance to one, Suet. Claud. 10: in legem, to swear to observe a law, Cic. Sest. 16, 37: verissimum pulcherrimumque jusjurandum, to take an oath, id. Fam. 5, 2, 7: sacramenta, Sil. 10, 447; cf.: sceleri jurato nefando sacramenta, Luc. 4, 228.—With de and abl.: de sua persona, in one's own behalf, Dig. 44, 5, 1, § 3: de calumnia, to clear one's self of calumny under oath, ib. 12, 2, 16; 2, 8, 8, § 5.— Pass. impers.: scis, tibi ubique jurari, Plin. Pan. 68: ne in acta sua juraretur, Suet. Tib. 26.—
- β Dep. form, Plaut. Pers. 3, 2, 2 (401); cf. id. Rud. 5, 3, 16 (1372): judici demonstrandum est, quid juratus sit, quid sequi debeat, Cic. Inv. 2, 43, 126: ex lege, in quam jurati sitis, id. ib. 2, 45, 121: juratus se eum sua manu interempturum, Liv. 32, 22, 7.—
- II In partic., to conspire (cf. conjuro); with inf.: jurarunt inter se barbaros necare, Cato ap. Plin. 29, 1, 7, § 14: in me jurarunt somnus, ventusque, fidesque, Ov. H. 10, 117: in facinus, id. M. 1, 242.
- —Hence, jūrātus, a, um, P. a.
- A Pass.
- 1 Called upon or taken to witness in an oath: numina, Ov. H. 2, 25.—
- 2 Under an oath, bound by an oath: Regulus juratus missus est ad senatum, ut, etc., Cic. Off. 3, 26, 99: quamvis jurato metuam tibi credere testi, Juv. 5, 5.—
- B Act., having sworn, that has sworn: nam injurato scio plus credet mihi quam jurato tibi, Plaut. Am. 1, 1, 281 (433); id. As. 1, 1, 8 (23): haec, quae juratus in maxima contione dixi, Cic. Sull. 11: in eadem arma, Ov. M. 13, 50.—Sup.: juratissimi auctores, the most trustworthy, Plin. H. N. praef. § 22. —Adv.: jūrātō, with an oath, under oath (post-class.): promittere, Dig. 2, 8, 16.
- 1. zweren, een eed afleggen [per deos bij de goden; in verba volgens de eedformule; in verba magistri blindelings volgen]; ➤ iurantia verba woorden v.d. eed;
- 2. (poët.) (a) ~ in alqd samenzweren met het oog op iets [in facinus voor een misdaad]; (b) ~ in alqm samenzweren tegen iem.; II. tr.
- 1. zweren (m. inwendig obj.) [ius iurandum eed; falsum, falsa meineed plegen];
- 2. onder ede bevestigen, verklaren (m. acc.; aci.; inf.) [morbum zweren dat men ziek (geweest) is]; ➤ iurant ita Ciceronem locuturum fuisse; — subst. iūrāta, ōrum n het onder ede verklaarde;
- 3. zweren, onder ede beloven (m. acc.; inf.; ut) [fidem];
- 4. (poët.) zweren bij, met een eed als getuige v.d. waarheid oproepen (m. acc.) [deos; maria aspera; sidera]; ➤ arae iurandae waarbij gezworen moet worden; iurata numina waarbij men gezworen heeft; dis iuranda palus waarbij de goden moeten zweren = Styx;
- 5. afzweren [calumniam zweren dat men niet uit boze opzet als aanklager optreedt].
發誓。— conceptis verbis vel — in concepta vel certa verba 照人定之言而誓。— in se 呪己以誓。— ei 誓忠信。— per deos 呼神以誓。— ex animi sui sententia 眞誓。— in verba praefecti 照總督言誓。 — calumniam 誓不妄證。— morbum 誓有病。— in leges 誓將守律。— Jovem lapidem 持石而發誓。— in verba alterius 固執人之意見。Bellum ingens juratur 衆人誓將大戰。Jurarunt inter se 共結爲黨。
Suggest a Translation
See an image
- 2 ius, to swear, take an oath: si aram tenens iuraret: ex animi tui sententiā, without reservation: Boeotum in crasso iurares aëre natum, H.: falsum, swear falsely: vere: testari deos per quos iuravisset, S.: per Iovem, by Jupiter: aedilis, qui pro se iuraret, in his stead, L.: idem omnis exercitus in se quisque iurat, i. e. each soldier individually, L.: Numquam ducturum uxorem, T.: se eum non deserturum, Cs.: verissimum ius iurandum.—With inand acc, to swear to observe, swear allegiance, vow obedience, adopt under oath: in legem: in leges, L.: in haec verba iurat ipse, takes this form of oath, Cs.: cur in certa verba iurent: in haec verba iures postulo, in this form of words, L.: in verba magistri, echo the sentiments, H.—To swear by, attest, call to witness: Terram, Mare, Sidera, V.: Iovem lapidem: quaevis tibi numina, O.: Samothracum aras, Iu.: Iurandae tuum per nomen arae, H.: dis iuranda palus, the Styx, by which the gods swear, O.—To swear to, attest by an oath: morbum, to the fact of sickness: id (nomen) iurare in litem, swear to a debt.—With person. obj., to swear, bind by an oath, cause to swear(only perfpass.): iudici demonstrandum est, quid iuratus sit: lex, in quam iurati sitis: iuratus se eum interempturum, L.—To conspire: In me, O.: in facinus, O.—In the phrase: iurare calumniam, to swear that an accusation is not malicious, L.
-
…perpetuo sub illorum dicione atque imperio essent. Unum se esse ex omni civitate Haeduorum qui adduci non potuerit ut iuraret aut liberos suos obsides daret. Ob eam rem se ex civitate profugisse et Romam ad senatum venisse auxilium postulatum…
Julius Caesar, Gallic War
-
…una pendebat origine bellum. Nunc mihi, qua totum Nereus circumsonat orbem, perdendum est mortale genus per flumina iuro infera, sub terras Stygio labentia luco cuncta prius temptata sed inmedicabile corpus ense recidendum est, ne pars sincera…
Ovid, Metamorphoses
-
…aliena tamen. tam tibi ne viles isti videantur ocelli, per quos saepe mihi credita perfidia est hos tu iurabas, si quid mentita fuisses, ut tibi suppositis exciderent manibus et contra magnum potes hos attollere Solem, nec…
Propertius, Elegies
-
…criminis utraque caelo bracchia porrexit spectansque ad lumina solis per iubar hoc inquit radiis insigne coruscis, nate, tibi iuro, quod nos auditque videtque, hoc te, quem spectas, hoc te, qui temperat orbem, Sole…
Ovid, Metamorphoses
-
…fata est longaeva sacerdos Anchisa generate, deum certissima proles, Cocyti stagna alta vides Stygiamque paludem, di cuius iurare timent et fallere numen. Haec omnis, quam cernis, inops inhumataque turba est ; portitor ille Charon ;…
Vergil, Aeneid
-
…una domus. Sed non domus una perire digna fuit qua terra patet, fera regnat Erinys. In facinus iurasse putes. Dent ocius omnes quas meruere pati sic stat sententia poenas. Dicta Iovis pars voce probant stimulosque frementi…
Ovid, Metamorphoses
-
…dicam Licet Atraciis considat in oris, et licet Hylleis, illa futura mea est. Hic erit hic iurata manet rumpantur iniqui vicimus assiduas non tulit illa preces. falsa licet cupidus deponat gaudia livor destitit ire novas Cynthia…
Propertius, Elegies
-
…curaret et ad se adferendum. phylarchum Centuripinum, primum hominem genere, virtute, pecunia, non hoc idem iuratum dicere audistis, sibi istum negotium dedisse atque imperasse ut Centuripinis, in civitate totius Siciliae multo maxima et locupletissima…
Cicero, in Verrem
-
…vocem et os et audaciam neque civibus suis neque accusatoribus nostris praestare debere. an vero istas nationes religione iuris iurandi ac metu deorum immortalium in testimoniis dicendis commoveri arbitramini quae tantum a ceterarum gentium more ac natura dissentiunt, quod…
Cicero, pro Fonteio
-
…ad perspicuam salutem rei publicae ; respiciens rem gesserat ;, cum unus in legem per vim latam iurare noluerat denique videbatur ea condicione tam fortis fuisse ut cum patriae caritate constantiae gloriam commutaret. erat autem res ei…
Cicero, pro Sestio