nitor
nitor, to bear upon, press upon, lean, support oneself
nitor2, brightness, splendor, lustre, sheen
Could not find nitor2 in Logeion dictionaries. Looking for closest alphabetic form.
he depended on the counsel and authority of Cicero
an effort to break into Cirta is made with the greatest force
- I Lit.
- α With abl.: ambae te obsecramus genibus nixae, we implore thee upon our knees, i. e. kneeling, Plaut. Rud. 3, 3, 33 (696): stirpibus suis niti, Cic. Tusc. 5, 13, 37: herbescens viriditas, quae nixa fibris stirpium sensim adulescit, id. Sen. 15, 51: hastili nixus, id. Rab. Perd. 7, 21: mulierculā nixus, id. Verr. 2, 5, 33, § 86: juvenis, qui nititur hastā, Verg. A. 6, 760: paribus nitens Cyllenius alis Constitit, id. ib. 4, 252: nixus baculo, Ov. P. 1, 8, 52.—
- β With in and acc.: nixus in hastam, Verg. A. 12, 398.—
- γ With de: de quā pariens arbore nixa dea est, Ov. H. 21, 100.—
- δ With gen. of place: humi nitens, Verg. A. 2, 380.—
- ε Absol.: Sisiphu' versat Saxum sudans nitendo, Poët. ap. Cic. Tusc. 1, 5, 10: niti modo ac statim concidere, to strive to rise, Sall. J. 101, 11.—
- B Transf.
- 1 To make one's way with an effort, to press forward, advance; and, with respect to the goal, to mount, climb, fly, etc. (mostly poet.): quaedam serpentes ortae extra aquam simul ac primum niti possunt, aquam persequuntur, Cic. N. D. 2, 48, 124: nituntur gradibus, Verg. A. 2, 442: in altas rupes, Luc. 4, 37: ad sidera, Verg. G. 2, 427: in aëra, Ov. P. 2, 7, 27: in adversum, id. M. 2, 72: sursum nitier, Lucr. 1, 1059.—Of violent bodily motion: niti corporibus et ea huc illuc, quasi vitabundi aut jacientes tela agitare, to struggle, Sall. J. 60, 4.—
- 2 To strain in giving birth, to bring forth, Plin. 9, 35, 54, § 107 (al. eniti): nitor, I am in labor, Ov. M. 9, 302; Pseud.-Ov. H. 21, 100.—
- 3 To strain for a stool, Suet. Vesp. 20.—
- II Trop.
- A To strive, to exert one's self, make an effort, labor, endeavor: moderatio modo virium adsit et tantum, quantum potest, quisque nitatur, Cic. Sen. 10, 33; Nep. Att. 15, 2: nisurus contra regem, Caes. B. C. 2, 37; Sall. C. 38, 2: pro aliquo, Liv. 35, 10; cf.: pro libertate summā ope niti, Sall. J. 31, 17: nitebantur, ne gravius in eum consuleretur, Sall. J. 13, 8; cf.: unus Miltiades maxime nitebatur, ut, etc., Nep. Milt. 4, 2. —Inf.: summā vi Cirtam irrumpere nititur, Sall. J. 25, 9: patriam recuperare niti, Nep. Pelop. 2: ingenio nitor non periisse meo, Ov. P. 3, 5, 34; id. M. 8, 694.—Absol., of soldiers hard pressed in battle: tamen virtute et patientia nitebantur atque omnia vulnera sustinebant, Caes. B. C. 1, 45.—
- 2 To strive after a thing: ad immortalitatem gloriae niti, Cic. Sen. 23, 82: ad summa, Quint. prooem. § 20: in vetitum, Ov. Am. 3, 4, 17.—
- 3 To try to prove, contend in argument, argue, with acc. and inf.: nitamur igitur nihil posse percipi, Cic. Ac. 2 (Luc.), 21, 68.—
- B To rest, rely, depend upon a thing.
- α With in and abl.: nixus in nomine inani, Lucr. 5, 909: conjectura in quā nititur divinatio, Cic. Div. 2, 26, 55: ea, in quibus causa nititur, id. Cael. 10, 25: cujus in vitā nitebatur salus civitatis, id. Mil. 7, 19.—
- β With abl.: spe niti, Cic. Att. 3, 9, 2: consilio atque auctoritate alicujus, id. Off. 1, 34, 122; id. Fam. 1, 5, a, 2: si quis hoc uno nititur quod sit ignobilis, id. Clu. 40, 112.—
- γ With ubi: quo confugies? ubi nitere? Cic. Verr. 2, 2, 64, § 155.—Hence, P. a., as subst., Nixus, i, m., only plur., Nixi, ōrum, m., three guardian deities of women in labor, the statues of whom, representing them in a kneeling posture, stood on the Capitol before the chapel of Minerva, Paul. ex Fest. p. 174 Müll.: magno Lucinam Nixosque patres clamore vocabam, Ov. M. 9, 294.
- I Lit.: nitor exoriens aurorae, Lucr. 4, 538: diurnus, the daylight, Ov. H. 18, 78: herbarum viridis, Lucr. 5, 783: argenti et auri, Ov. P. 3, 4, 23: eboris, Plin. 7, 15, 13, § 64: materiae, of the wood, id. 16, 40, 79, § 215: speculi, id. 11, 37, 64, § 170: gladii, id. 2, 25, 22, § 89: nigerrimus gemmae, id. 37, 10, 69, § 184: nitorem cutis facit sal, id. 31, 7, 41, § 84.— Plur.: nitores splendoresque auri, Gell. 2, 6, 4.—
- B Transf.
- 1 Sleekness, plumpness, good looks, beauty: nitor corporis, Ter. Eun. 241: urit me Glycerae nitor, Hor. C. 1, 19, 5: Liparei nitor Hebri, id. ib. 3, 12, 6: nullus totā nitor in cute, Juv. 9, 13.—
- 2 Neatness, elegance, brilliancy of external appearance: si quem ... aliquid offendit, si purpurae genus, si amicorum catervae, si splendor, si nitor, Cic. Cael. 31, 77: habitus, Juv. 3, 180: oppidum praecipui nitoris, Plin. 4, 12, 26, § 85.—
- 3 In gen., color, Lucr. 2, 819: ludis et externo tincta nitore caput, Prop. 2, 14, 26 (3, 11, 2).—
- II Trop., of speech, splendor, elegance, grace of style. —With gen.: adhibendus erit in eis explicandis quidam orationis nitor, Cic. Or. 32, 115: domesticus eloquii, Ov. P. 2, 2, 51: nitor et cultus descriptionum, Tac. Or. 20: translationum, Quint. 12, 10, 36.—Absol.: sublimitas et magnificentia et nitor, Quint. 8, 3, 3: eruditione ac nitore praestare, id. 10, 1, 98: scripsit non sine cultu ac nitore, id. 10, 1, 124.—
- B Of character, dignity, excellence: generis, Ov. P. 2, 9, 17; splendid liberality, Stat. S. 3, 3, 149.
ambo spargunt spiramina / igni aethralis lumina / neque nocent nitoribus(
quo usque albis induantur stolis et ~orem purificatae mentis splendore habitus praemonstrant hymnum Deo devotae laudis offerimus
Christus deleto pius atque mitis: / pectus et puro rutilet nitore / tempore noctis
quam [ecclesiam ] baptismi ~ore mundatam ‥ invitat ut sponsam
emicuit clarusque fuit, radiante nitore
solem in tenebras conversum et lune ~orem in sanguinem deformatum
jocosos ~ore carnis elatos omni levitate seculi facetos quorum mala colloquia corrumpunt mores bonos admittebant ultro
oleum, lac ‥ pinguedinem habent et ~orem
bene ergo et juste ubi fructuum deest libertas, foliorum quoque ~or excutitur
lapides pretiosi ‥ ~ores quorum zmaragdi nuncupantur
in ~ore gemmarum
~or auri argentique
nec vestimentorum vanum exterius ~orem, sed sanctitatis et castimoniae nobilem interius splendorem
[gloriam ] quam sibi pollens sapientia docto digito donorum spiritalium, varietate etiam studiorum, necne gemmante ~ore aureorum ornatuum, dictavit
ob ‥ perspicuum ‥ ~orem vestium
amara / viscera sed ructans bonus ibit nitor odoris
non ulla sensus ratione sed nudo sermonis ~ore
Anglorum lingua hoc nomen ex duobus integris constare videtur, hoc estguth etlac , quod Romani sermonis ~ore personat belli munus
mirabilis sapientiae vestrae litterarum serie perlecta, invenimus eas eloquentiae ~ore splendidas et profunditate sensuum subtilissimas et inquisitionis gratia jocundissimas
quem [Aldelmum ] si perfecte legeris, et ex acumine Grecum putabis, et ex ~ore Romanum jurabis, et ex pompa Anglum intelliges
I sʼappuyer sur ¶ 1 [pr.] hastili Cic. Rab. perd. 21, sʼappuyer sur la hampe dʼune lance ; muliercula Cic. Verr. 2, 5, 86, sur lʼépaule dʼune femme || [poét.] in hastam Virg. En. 12, 390, sur une lance ¶ 2 [fig.] alicujus consilio Cic. Off. 1, 122, sʼappuyer sur les conseils de qqn ; tu eris unus, in quo nitatur civitatis salus Cic. Rep. 6, 12, toi, tu seras le seul appui sur lequel repose le salut de la cité ; is, cujus in vita nitebatur salus civitatis Cic. Mil. 19, lʼhomme sur les jours duquel reposait le salut de la cité ; ubi nitere ? Cic. Verr. 2, 2, 155, sur qui tʼappuieras-tu ?
II sʼappuyer, se raidir, sʼarc-bouter pour faire un mouvement, pour se déplacer ¶ 1 fluviatiles quædam serpentes ortæ extra aquam, simul ac primum niti possunt, aquam persequuntur Cic. Nat. 2, 124, certains serpents aquatiques, nés hors de lʼeau, aussitôt quʼils peuvent se traîner, recherchent lʼeau ; nituntur gradibus Virg. En. 2, 443, ils sʼefforcent de monter les échelons( Enn. Ann. 161 ) ; in rupes Luc. 4, 37, grimper à des rochers || niti corporibus Sall. J. 60, 4, faire des mouvements de corps || faire des efforts pour se relever : Sall. J. 101, 11 ; Suet. Vesp. 24 || [en parl. de la gravité des corps] : deorsum niti Lucr. 6, 335, tendre vers le bas, cf. Lucr. 1, 1056 ; Cic. Nat. 2, 115 ¶ 2 [fig.] faire effort : a) tantum, quantum potest quisque, nitatur Cic. CM 33, que les efforts soient proportionnés aux moyens de chacun ; pro libertate summa ope niti Sall. J. 31, 17, faire les plus grands efforts pour la liberté ; summa nituntur opum vi Virg. En. 12, 552, ils donnent avec toutes les forces dont ils sont capables ; ad sollicitandas civitates Cæs. G. 7, 63, 2, faire des efforts pour gagner les cités || [avec inf.] sʼefforcer de : Cæs. G. 6, 37, 10 ; Sall. J. 25, 9 ; Nep. Pel. 2, 2 ; [avec ut ] Nep. Milt. 4, 2 ; [avec ne ] Sall. J. 13, 8, sʼefforcer dʼempêcher que ; b) tendre vers, sʼefforcer dʼatteindre : ad immortalitatem Cic. CM 82, sʼefforcer dʼatteindre lʼimmortalité ; c) [avec prop. inf.] sʼefforcer de démontrer que : Cic. Ac. 2, 68.
➳ impér. forme active nitito Cic. Rep. frg. 2 d. Diom. 340, 1.
- 1. steunen, leunen (op: abl.; in m. acc.; in m. abl.) [genibus knielen; hastā, in hastam];
- 2. zich oprichten; ➤ ~ modo et statim concidere;
- 3. (v. strijdenden) zich schrap zetten; ➤ virtute et patientiā nitebantur atque omnia vulnera sustinebant (Caes.);
- 4. gaan staan [humi]; ➤ serpentes nituntur beginnen te kruipen;
- 5. (Verg.) zweven; ➤ paribus nitens Cyllenius alis constitit;
- 6. opstijgen [pennis in aëra; ad sidera];
- 7. voorwaarts streven, opdringen [porro; in adversum];
- 8. (poët.) (barens)weeën hebben;
- 9. (metaf.) streven naar, zich inspannen voor (m. ad; in m. acc.) [ad gloriam; ad sollicitandas civitates];
- 10. zijn best doen voor, streven naar, zich inspannen voor (m. pro; de; contra; adversus; ut, ne; inf.) [pro libertate strijden; de causa regia; contra verum bestrijden; adversus foedera naturae; patriam recuperare];
- 11. afhangen van, steunen op (m. abl.; in m. abl.) [regno]; ➤ salus civitatis nititur in vita alcis;
- 12. zich verlaten op (m. abl.; in m. abl.) [animo op zijn moed].
- 1. glans, het schitteren [diurnus van de dag; aurorae; argenti];
- 2. (metaf.) aanzien, luister [generis];
- 3. schoonheid, elegantie (ook v.e. beschrijving) [orationis; descriptionum];
- 4. (Ter.) welgedaan uiterlijk.
光。光明。— generis 尊貴家。— orationis 相宜之言。— cutis 皮毛光澤。— olei 油之肥。
Suggest a Translation
See an image
勉力。倚賴。靠。— alis (abl.) 飛。— hasta 靠鎗。— consilio ejus 賴其主意。— pro eo 爲彼勉力。— ad immortalem gloriam 勉得不朽之榮。Cujus in vita nitebatur salus civitatis 國家之平安向日賴彼在也。Divinatio nititur in conjectura 算術之學歸于猜度。
Suggest a Translation
See an image
- CNI-, to bear upon, press upon, lean, support oneself: niti modo ac statim concidere, strive to rise, S.: stirpibus suis niti: mulierculā nixus: hastā, V.: nixus baculo, O.: cothurno, strut, H.: nixi genibus, on their knees, L.: nixus in hastam, V.: humi nitens, V.—To make way, press forward, advance, mount, climb, fly: serpentes, simul ac primum niti possunt: nituntur gradibus, V.: ad sidera, V.: in aëre, O.: in adversum, O.: niti corporibus, struggle, S.—To strain in giving birth, bring forth: nitor, am in labor, O.— Fig., to strive, put forth exertion, make an effort, labor, endeavor: virtute et patientiā nitebantur, Cs.: tantum, quantum potest, quisque nitatur: pro libertate summā ope niti, S.: ad sollicitandas civitates, Cs.: ne graviusin eum consuleretur, S.: maxime, ut, etc., N.: summā vi Cirtam inrumpere nititur, S.: patriam recuperare, N.: vestigia ponere, O.: ad inmortalitatem: in vetitum, O.—To contend, insist: nitamur igitur nihil posse percipi. —To rest, rely, depend upon: coniectura in quā nititur divinatio: cuius in vitā nitebatur salus civitatis: quā (auctoritate) apud exteras nationes, Cs.: rebus iudicatis: quo confugies? ubi nitere?
- cf. niteo, brightness, splendor, lustre, sheen: diurnus, the daylight, O.: argenti et auri, O.—Sleekness, plumpness, good looks, beauty, neatness, elegance: corporis, T.: Glycerae, H.: nullus in cute, Iu.: corporum, L.: habitus, Iu.—Fig., of style, elegance, grace: orationis: domesticus eloquii, O.—Of character, dignity, excellence: generis, O.
-
…aut ipsos despiceret. Se ita a patribus maioribusque suis didicisse, ut magis virtute contenderent quam dolo aut insidiis niterentur. Quare ne committeret ut is locus ubi constitissent ex calamitate populi Romani et internecione exercitus nomen caperet aut memoriam…
Julius Caesar, Gallic War
-
…plebem exagitare, dein largiundo atque pollicitando magis incendere, ita ipsi clari potentesque fieri. Contra eos summa ope nitebatur pleraque nobilitas senatus specie pro sua magnitudine. Namque, uti paucis verum absolvam, post illa tempora quicumque rem…
Sallust, Catilina
-
…Omnis homines, qui sese student praestare ceteris animalibus, summa ope niti decet, ne vitam silentio transeant veluti pecora, quae natura prona atque ventri oboedientia finxit. Sed nostra omnis…
Sallust, Catilina
-
…nec minus assiduis Edonis fessa choreis qualis in herboso concidit Apidano talis visa mihi mollem spirare quietem Cynthia non certis nixa caput manibus, ebria cum multo traherem vestigia Baccho, et quaterent sera nocte facem pueri. hanc ego ,…
Propertius, Elegies
-
…virtutem erat. Nam gloriam, honorem, imperium bonus et ignavus aeque sibi exoptant ; sed ille vera via nititur, huic quia bonae artes desunt, dolis atque fallaciis contendit. Avaritia pecuniae studium habet, quam nemo sapiens…
Sallust, Catilina
-
…tam longa raucum patiare querela sollicitas trivio pervigilare moras. at tibi saepe novo deduxi carmina versu, osculaque impressis nixa dedi gradibus. ante tuos quotiens verti me, perfida, postis, debitaque occultis vota tuli manibus haec ille…
Propertius, Elegies
-
…, non tamen illa suos poterit compescere ocellos, surget et invitis spiritus in lacrimis. nunc iacet alterius felici nixa lacerto, at mea nocturno verba cadunt Zephyro. sed tu sola mei tu maxima causa doloris, victa meis…
Propertius, Elegies
-
…. Marcellus, scit is quem adesse video, Cn. Lentulus Marcellinus ; quorum fide atque praesidio Siculi maxime nituntur, quod omnino Marcellorum nomini tota illa provincia adiuncta est. hi sciunt hoc non modo a me petitum esse…
Cicero, Divinatio in Q. Caecilium
-
…nos non inimici sed invidi perdiderunt. nunc si ita sunt quae speras, sustinebimus nos et spe qua iubes nitemur ; sin, ut mihi videntur, infirma sunt, quod optimo tempore facere non licuit minus idoneo fiet .…
Cicero, Epistulae ad Atticum